T.C.<\/p>\n
Yarg\u0131tay<\/p>\n
Ceza Genel Kurulu<\/p>\n
2020\/370 E., 2024\/158 K.<\/p>\n
“\u0130\u00e7tihat Metni”<\/p>\n
D\u0130RENME
\nKARARI VEREN
\nYARGITAY DA\u0130RES\u0130 : 12. Ceza Dairesi
\nMAHKEMES\u0130 :Asliye Ceza
\nSAYISI : 405-696<\/p>\n
I. HUKUK\u00ce S\u00dcRE\u00c7<\/p>\n
Taksirle bir ki\u015finin \u00f6l\u00fcm\u00fcne neden olma su\u00e7undan san\u0131\u011f\u0131n 5271 say\u0131l\u0131 Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 223\/2-c maddesi uyar\u0131nca beraatine ili\u015fkin K\u00fctahya 2. Asliye Ceza Mahkemesince verilen 06.05.2014 tarihli ve 902-283 say\u0131l\u0131 h\u00fckm\u00fcn, kat\u0131lan vekili taraf\u0131ndan temyiz edilmesi \u00fczerine dosyay\u0131 inceleyen Yarg\u0131tay 12. Ceza Dairesince 11.01.2016 tarih ve 2580-88 say\u0131 ile; “…Raporlar aras\u0131nda \u00e7eli\u015fki bulundu\u011fu ve Adli T\u0131p \u0130htisas Kurulu raporlar\u0131n\u0131n komplikasyon y\u00f6netimi a\u00e7\u0131s\u0131ndan yeterli a\u00e7\u0131klamalar\u0131 i\u00e7ermedi\u011fi de\u011ferlendirildi\u011finden, dosyan\u0131n Adli T\u0131p Kurumu Genel Kuruluna g\u00f6nderilerek, t\u00fcm ameliyat s\u00fcreci de de\u011ferlendirilmek suretiyle meydana gelen olayda san\u0131\u011f\u0131n t\u0131p kurallar\u0131na uymayan davran\u0131\u015f\u0131 olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n, komplikasyon y\u00f6netiminde eksiklik bulunup bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n tespiti ile sonucuna g\u00f6re san\u0131\u011f\u0131n hukuki durumunun tayin ve takdiri yerine, eksik inceleme ile yaz\u0131l\u0131 \u015fekilde beraat karar verilmesi,” isabetsizli\u011finden bozulmas\u0131na karar verilmi\u015ftir.
\nBozmaya uyan K\u00fctahya 2. Asliye Ceza Mahkemesince yap\u0131lan yarg\u0131lama sonucunda 29.12.2016 tarih ve 142-757 say\u0131 ile; san\u0131\u011f\u0131n ayn\u0131 su\u00e7tan CMK’n\u0131n 223\/2-b maddesi uyar\u0131nca beraatine karar verilmi\u015f, bu h\u00fckm\u00fcn de kat\u0131lan vekili taraf\u0131ndan temyiz edilmesi \u00fczerine dosyay\u0131 inceleyen Yarg\u0131tay 12. Ceza Dairesince 21.11.2017 tarih ve 2272-9135 say\u0131 ile; “…Y\u00fcksek Sa\u011fl\u0131k \u015euras\u0131n\u0131n 19-20.09.2013 tarihlerinde al\u0131nan raporunda, hastaya uygulanan ameliyat s\u0131ras\u0131nda geli\u015fen b\u00fcy\u00fck arter yaralanmas\u0131n\u0131n ameliyat s\u0131ras\u0131nda geli\u015fen bir komplikasyon oldu\u011funa; ancak komplikasyon y\u00f6netiminde beyin cerrahisi uzman\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck arter yaralanmas\u0131na hemen m\u00fcdahale etmesi gerekirken kardiyoloji, kalp damar cerrahisi ve genel cerrahi uzmanlar\u0131n\u0131 \u00e7a\u011f\u0131rman\u0131n ve ayr\u0131ca ameliyat s\u0131ras\u0131nda hastaya, EKO yap\u0131lmas\u0131n\u0131n da zaman kaybettirdi\u011fi dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda komplikasyon y\u00f6netiminde eksiklik oldu\u011funa ili\u015fkin olay\u0131n olu\u015funa uygun d\u00fc\u015fen rapora itibar edilerek, san\u0131\u011f\u0131n eyleminin TCK’n\u0131n 257\/2. maddesindeki ihmal suretiyle g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7u kapsam\u0131nda de\u011ferlendirilerek, san\u0131\u011f\u0131n at\u0131l\u0131 su\u00e7tan cezaland\u0131r\u0131lms\u0131na karar verilmesi gerekti\u011fi g\u00f6zetilmeden, yaz\u0131l\u0131 \u015fekilde beraatine karar verilmesi,” isabetsizli\u011finden bozulmas\u0131na karar verilmi\u015ftir.<\/p>\n
Bozma ilam\u0131 sonras\u0131nda devam olunan yarg\u0131lama sonucunda K\u00fctahya 2. Asliye Ceza Mahkemesince 19.04.2018 tarih ve 42-198 say\u0131 ile; \u00f6nceki h\u00fck\u00fcm gibi san\u0131\u011f\u0131n beraatine karar verilmi\u015ftir.<\/p>\n
H\u00fckm\u00fcn, kat\u0131lan vekili san\u0131k taraf\u0131ndan temyiz edilmesi \u00fczerine dosyay\u0131 inceleyen Yarg\u0131tay 12. Ceza Dairesince 07.05.2019 tarih ve 773-5789 say\u0131 ile; direnme karar\u0131nda bozmadan \u00f6nceki kararda yer verilmeyen yeni gerek\u00e7eler g\u00f6sterildi\u011fi ve bu itibarla mahkemenin verdi\u011fi karar\u0131n direnme karar\u0131 olmay\u0131p bozmaya uyularak verilmi\u015f yeni bir h\u00fck\u00fcm niteli\u011finde oldu\u011fu belirlenerek yap\u0131lan inceleme sonucunda, \u00f6nceki bozma ilam\u0131 do\u011frultusunda h\u00fckm\u00fcn bozulmas\u0131na karar verilmi\u015ftir.
\nK\u00fctahya 2. Asliye Ceza Mahkemesi ise 31.10.2019 tarih ve 405-696 say\u0131 ile; “San\u0131k hakk\u0131nda her ne kadar bozma ilam\u0131nda san\u0131\u011f\u0131n eyleminin Y\u00fcksek Sa\u011fl\u0131k \u015euras\u0131 kurulu raporunda belirtildi\u011fi \u015fekilde komplikasyon y\u00f6netiminde zaman kaybedilmesi nedeniyle eksiklik olmas\u0131, bu nedenle san\u0131\u011f\u0131n eyleminin ihmal suretiyle g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7unu olu\u015ftarabilece\u011fi belirtilmi\u015f ise de; ilk bozma ilam\u0131 do\u011frultusunda raporlar aras\u0131ndaki \u00e7eli\u015fkinin giderilebilmesi i\u00e7in Adli T\u0131p Kurumu Genel Kurulundan temin edilen rapor i\u00e7eri\u011finde ameliyat s\u00fcreci ile ilgili ayr\u0131nt\u0131l\u0131 tespit ve a\u00e7\u0131klamalarda bulunuldu\u011fu, m\u00fcteveffan\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fcne neden olan b\u00fcy\u00fck arter yaralanmas\u0131 sonucu bat\u0131n i\u00e7i kanama ve geli\u015fen komplikasyonlar hakk\u0131nda ayr\u0131nt\u0131l\u0131 de\u011ferlendirmelerin yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131, \u00f6zellikle an\u0131lan raporun 22. sayfas\u0131n\u0131n D bendinde; Adli T\u0131p Kurumu 1.\u0130htisas Kurulunun 26.02.2014 tarihli raporunda belirtilen hususlara yer verilerek ameliyat esnas\u0131nda geli\u015fen komplikasyon nedeniyle san\u0131\u011f\u0131n gerekli t\u0131bbi m\u00fcdahalede bulundu\u011fu ve ileri tetkik i\u00e7in Kalp – Damar Cerrahisi, Kardiyoloji ve Genel Cerrahi Uzmanlar\u0131ndan yard\u0131m ald\u0131\u011f\u0131, geli\u015fen komplikasyon kar\u015f\u0131s\u0131nda san\u0131\u011f\u0131n gerekli kons\u00fcltasyonlar ve tetkikleri yaparak t\u0131bbi ve cerrahi giri\u015fimlerde bulundu\u011fu, buna ra\u011fmen ma\u011fdurun vefat etti\u011fi, Adli T\u0131p Kurumu Genel Kurulu taraf\u0131ndan Adli T\u0131p Kurumu 1. \u0130htisas Kurulunun raporunda belirtilen hususlar\u0131n aynen kabul edildi\u011fi, yap\u0131lan bu a\u00e7\u0131klamalar \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda Y\u00fcksek Sa\u011fl\u0131k \u015euras\u0131 raporunda her ne kadar komplikasyon y\u00f6netiminde zaman kaybedilmesi nedeniyle san\u0131\u011f\u0131n kusurlu oldu\u011fu belirtilmi\u015f ise de; san\u0131\u011f\u0131n komplikasyon y\u00f6netiminde kusurunun bulundu\u011funa dair kesin bir kanaate ve tespite ula\u015f\u0131lamad\u0131\u011f\u0131, aksine Adli T\u0131p Kurumu raporlar\u0131nda san\u0131\u011f\u0131n geli\u015fen duruma uygun d\u00fc\u015fecek vaziyette gerekli hassasiyeti g\u00f6stererek Kardiyoloji, Genel Cerrahi ve Kalp – Damar Cerrahisi uzman\u0131ndan yard\u0131m ald\u0131\u011f\u0131, bu nedenle olay esnas\u0131nda san\u0131\u011f\u0131n g\u00f6revinin gereklerine uygun davrand\u0131\u011f\u0131 ve cezaland\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in aleyhinde yeterli delil bulunmad\u0131\u011f\u0131,” \u015feklindeki gerek\u00e7eyle bozmaya direnerek \u00f6nceki h\u00fck\u00fcm gibi san\u0131\u011f\u0131n beraatine karar vermi\u015ftir.<\/p>\n
Direnme karar\u0131na konu h\u00fckm\u00fcn de kat\u0131lan vekili taraf\u0131ndan temyiz edilmesi \u00fczerine, Yarg\u0131tay Cumhuriyet Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n 23.01.2020 tarihli ve 8171 say\u0131l\u0131 bozma istekli tebli\u011fnamesi ile dosya CMK\u2019n\u0131n 307. maddesi uyar\u0131nca karar\u0131na direnilen daireye g\u00f6nderilmi\u015f, ayn\u0131 madde uyar\u0131nca inceleme yapan Yarg\u0131tay 12. Ceza Dairesince 14.09.2020 tarih ve 222-4507 say\u0131 ile direnme karar\u0131n\u0131n yerinde g\u00f6r\u00fclmemesi \u00fczerine Yarg\u0131tay Birinci Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131na iade edilen dosya, Ceza Genel<\/p>\n
Kurulunca de\u011ferlendirilmi\u015f ve a\u00e7\u0131klanan gerek\u00e7elerle karara ba\u011flanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
II. UYU\u015eMAZLIK KAPSAMI VE KONUSU<\/p>\n
\u00d6zel Dairece Cumhuriyet savc\u0131s\u0131n\u0131n s\u00fcresinden sonra yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gerek\u00e7esiyle temyiz isteminin reddine karar verildi\u011fi g\u00f6zetilerek, direnme karar\u0131n\u0131n ve temyizin kapsam\u0131na g\u00f6re inceleme, san\u0131k hakk\u0131nda taksirle bir ki\u015finin \u00f6l\u00fcm\u00fcne neden olma su\u00e7undan kurulan beraat h\u00fckm\u00fcyle ve kat\u0131lan vekilinin temyiz istemleriyle s\u0131n\u0131rl\u0131 olarak yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
\u00d6zel Daire ile Yerel Mahkeme aras\u0131nda olu\u015fan ve Ceza Genel Kurulunca \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmesi gereken uyu\u015fmazl\u0131k; san\u0131\u011f\u0131n eyleminin TCK’n\u0131n 85\/1. maddesi kapsam\u0131nda taksirle bir ki\u015finin \u00f6l\u00fcm\u00fcne neden olma su\u00e7unu mu yoksa ayn\u0131 Kanun\u2019un 257\/2. maddesi kapsam\u0131nda kalan g\u00f6revde yetkiyi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7unu mu olu\u015fturaca\u011f\u0131n\u0131n, g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7unu olu\u015fturdu\u011fu sonucuna ula\u015f\u0131lmas\u0131 h\u00e2linde ise dava zamana\u015f\u0131m\u0131n\u0131n ger\u00e7ekle\u015fip ger\u00e7ekle\u015fmedi\u011fi hususlar\u0131n\u0131n belirlenmesine ili\u015fkindir.<\/p>\n
III. OLAY VE OLGULAR<\/p>\n
\u0130ncelenen dosya kapsam\u0131ndan;<\/p>\n
K\u00fctahya Evliya \u00c7elebi Devlet Hastanesinde beyin ve sinir cerrah\u0131 olan san\u0131\u011f\u0131n, bel f\u0131t\u0131\u011f\u0131 te\u015fhisi sonras\u0131nda \u00f6lenin ameliyat\u0131na karar verdi\u011fi, ameliyat s\u0131ras\u0131nda f\u0131t\u0131\u011f\u0131 tedavi ettikten sonra ameliyat sahas\u0131n\u0131 kapatmak \u00fczereyken \u00f6lenin tansiyonunun h\u0131zla d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ve kalp ritim h\u0131z\u0131n\u0131n bozuldu\u011funu belirledi\u011fi, akabinde i\u015flemi hemen sonland\u0131rarak \u00f6leni s\u0131rt \u00fcst\u00fc yatar pozisyona getirdi\u011fi, san\u0131k ile anestezi uzman\u0131n\u0131n \u00f6lene birtak\u0131m m\u00fcdahalelerde bulunmalar\u0131na kar\u015f\u0131n cevap alamad\u0131klar\u0131, san\u0131\u011f\u0131n operasyon s\u0131ras\u0131nda ve operasyon alan\u0131 kapat\u0131l\u0131rken ola\u011fan haricinde bir kanama olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve b\u00fcy\u00fck damar yaralanmas\u0131n\u0131 gerektirecek bir belirti bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmesi nedeniyle \u00f6lene daha etkili ila\u00e7lar verdi\u011fi, kalp masaj\u0131, ekstra damar yolu a\u00e7\u0131lmas\u0131 ve kan say\u0131m\u0131 i\u015flemlerinin ard\u0131ndan \u00f6lene kan bankas\u0131ndan kan takviyesi yap\u0131larak kardiyoloji uzman\u0131na haber verildi\u011fi, kardiyoloji uzman\u0131nca EKO yap\u0131lmas\u0131ndan sonra durumun akci\u011fer ambolisinden kaynaklanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n kesinle\u015fti\u011fi, ancak bu s\u0131rada \u00f6lenin karn\u0131ndaki \u015fi\u015fli\u011fin artmas\u0131 \u00fczerine genel cerrahi uzman\u0131na haber verildi\u011fi, yap\u0131lan muayenede \u00f6lende b\u00fcy\u00fck damar yaralanmas\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak kar\u0131n arka duvar\u0131 ve i\u00e7erisinde aktif kanama bulundu\u011funun tespit edilmesi sebebiyle bu kez kalp damar cerrah\u0131na haber verildi\u011fi, genel cerrahi uzman\u0131n\u0131n bask\u0131 yaparak durdurdu\u011fu kanaman\u0131n kalp damar cerrah\u0131 taraf\u0131ndan kontrol alt\u0131na al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 ve yara b\u00f6lgesinin dikilerek kapat\u0131ld\u0131\u011f\u0131, yakla\u015f\u0131k 30-40 dakika s\u00fcren bu s\u00fcrecin ard\u0131ndan \u00f6lenin kalbinin atmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 ve tansiyonunun y\u00fckseldi\u011fi, ameliyat\u0131 sonland\u0131r\u0131larak yo\u011fun bak\u0131ma al\u0131nan \u00f6lenin iki g\u00fcn sonra hayat\u0131n\u0131 kaybetti\u011fi,<\/p>\n
04.05.2011 tarihli otopsi tutana\u011f\u0131na g\u00f6re; \u00f6l\u00fcm\u00fcn bat\u0131n i\u00e7i b\u00fcy\u00fck damar yaralanmas\u0131na ba\u011fl\u0131 bat\u0131n i\u00e7i kanama ve geli\u015fen hemorajik \u015foktan kaynakland\u0131\u011f\u0131, \u00f6l\u00fcm\u00fcne neden olan damar yaralanmas\u0131n\u0131n bel f\u0131t\u0131\u011f\u0131 ameliyat\u0131 s\u0131ras\u0131nda meydana geldi\u011fi,<\/p>\n
4483 say\u0131l\u0131 Kanun kapsam\u0131nda y\u00fcr\u00fct\u00fclen idari tahkikat s\u0131ras\u0131nda g\u00f6revlendirilen beyin ve sinir cerrahisi uzman\u0131 ve genel cerrah uzman\u0131 ile kalp ve damar cerrahisi uzman\u0131 taraf\u0131ndan d\u00fczenlenen 25.05.2011 tarihli rapora g\u00f6re; bel f\u0131t\u0131\u011f\u0131 cerrahisinin en \u00f6nemli ve korkulan komplikasyonu olan b\u00fcy\u00fck damar yaralanmas\u0131n\u0131n nadir g\u00f6r\u00fclmekle birlikte iyi tan\u0131nd\u0131\u011f\u0131, bu komplikasyonun disk materyalini \u00e7evreleyen tabakan\u0131n \u00f6n k\u0131sm\u0131n\u0131n ve disk mesafesini kar\u0131n bo\u015flu\u011fundan ve b\u00fcy\u00fck damarlardan ay\u0131ran tabakan\u0131n herhangi bir nedenle delinmesi ve bir aletle altta yatan abdominal aorta, inferior vena cava, iliak arter veya iliak venlerden birinin zedelenmesi sonucu olu\u015ftu\u011fu, bu durumda disk mesafesinde yo\u011fun kanama olabilece\u011fi, lomber disk cerrahisi s\u0131ras\u0131nda olu\u015fan damar yaralanmalar\u0131n\u0131n ger\u00e7ek g\u00f6r\u00fclme oran\u0131n\u0131n tam bilinmemekle birlikte de\u011fi\u015fik serilerde yakla\u015f\u0131k %0,01-%0,05\u2019den %1\u2019e kadar de\u011fi\u015fiklik g\u00f6sterdi\u011fi ve ortalama %0.1 -%0.2 aras\u0131nda oldu\u011fu, \u00f6l\u00fcm oran\u0131n ise %15-%65 aras\u0131nda kaydedildi\u011fi, olgular\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011funun L4-5 disk aral\u0131\u011f\u0131n\u0131 ilgilendiren giri\u015fimleri izleyen iliak damarlardaki yaralanmalar oldu\u011fu, operasyon esnas\u0131nda geli\u015fen damar yaralanmalar\u0131n\u0131n, ameliyat esnas\u0131nda veya hemen sonras\u0131nda belirti verdi\u011fi, disk mesafesinde yo\u011fun kanama olmas\u0131 ve hastan\u0131n h\u0131zla hipovolemiye girmesiyle tan\u0131nd\u0131\u011f\u0131, ani olu\u015fan tansiyon d\u00fc\u015f\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc ve hemodinamisi bozulan hemorajik \u015foktaki kritik hastay\u0131 kurtarabilmek i\u00e7in acil laporatomi ile vask\u00fcler cerrahi giri\u015fimin \u015fart oldu\u011fu, ayr\u0131ca hastaya yo\u011fun ve h\u0131zl\u0131 medikal tedavi deste\u011fin sa\u011flanmas\u0131 gerekti\u011fi,<\/p>\n
\u00d6lenin kolon kanseri nedeniyle daha \u00f6nce ge\u00e7irdi\u011fi kar\u0131n i\u00e7i operasyon ve takiben ald\u0131\u011f\u0131 radyoterapi ve kemoterapinin dokular\u0131n\u0131n normal yap\u0131s\u0131n\u0131 bozmu\u015f olabilece\u011fi, ayr\u0131ca ameliyat \u00f6ncesi MR tetkiklerinde belirtilen perirektal kitle ile iliak arterlerde b\u00fcy\u00fck kire\u00e7 plaklar\u0131n\u0131n olmas\u0131, ameliyat s\u0131ras\u0131nda masan\u0131n d\u00fczle\u015ftirilmesine ba\u011fl\u0131 postural de\u011fi\u015fiklikler ile ayr\u0131ca hastan\u0131n \u0131k\u0131nmas\u0131 nedeniyle mevcut anatominin bozulmas\u0131 gibi \u00e7e\u015fitli fakt\u00f6rlerle cerrah\u0131n her zamanki el melekesini uygulayamayabilece\u011fi, olayda \u00f6lenin hipovolemik \u015foka girmesi ve hemodinamisinin bozulmas\u0131 nedeniyle ameliyat s\u0131ras\u0131nda ve sonras\u0131nda \u00e7ok miktarda kan transf\u00fczyonunun uygulanmas\u0131n\u0131n da hastada yayg\u0131n p\u0131ht\u0131la\u015fma bozuklu\u011funa ve \u00e7ok say\u0131da organ yetmezli\u011fine yol a\u00e7abilece\u011fini, bu nedenle \u00f6l\u00fcm olay\u0131n\u0131n bu \u015fekilde geli\u015fen bir komplikasyonlar (istenmeyen k\u00f6t\u00fc olaylar) zinciri oldu\u011funa kanaat getirildi\u011fi, a\u00e7\u0131klanan nedenle olay\u0131n hatal\u0131 ve k\u00f6t\u00fc uygulamadan de\u011fil, bir komplikasyon, yani istenmeyen ve beklenmeyen k\u00f6t\u00fc olaylar\u0131n geli\u015fmesi neticesinde meydana geldi\u011fi,<\/p>\n
Sonu\u00e7 olarak, \u00f6lene konulan t\u0131bbi te\u015fhis ile yap\u0131lan ameliyat\u0131n birbiriyle uyumlu oldu\u011fu, ameliyat s\u0131ras\u0131nda geli\u015fen damar y\u0131rt\u0131lmas\u0131n\u0131n bir komplikasyon olmas\u0131 nedeniyle san\u0131\u011f\u0131n herhangi bir ihmali, kusuru, tedbirsizli\u011fi veya dikkatsizli\u011finin bulunmad\u0131\u011f\u0131,<\/p>\n
Adli T\u0131p Kurumu 1. \u0130htisas Kurulu taraf\u0131ndan d\u00fczenlenen 21.03.2012 tarihli rapora g\u00f6re; \u00f6l\u00fcm\u00fcn, bel f\u0131t\u0131\u011f\u0131 operasyonu s\u0131ras\u0131nda meydana gelen b\u00fcy\u00fck arter yaralanmas\u0131 sonucu bat\u0131n i\u00e7i kanama ve geli\u015fen komplikasyonlar sonucu meydana gelmi\u015f oldu\u011fu, \u00f6lenin bel f\u0131t\u0131\u011f\u0131 tan\u0131s\u0131yla ameliyat\u0131n\u0131n yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131, ameliyat sonras\u0131 kapatma i\u015flemi sonras\u0131nda kalp ritmindeki bozukluk nedeniyle kardiyoloji uzman\u0131 taraf\u0131ndan ameliyathanede EKO \u00e7ekildi\u011fi, bat\u0131n USG yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131, herhangi bir patoloji saptanmad\u0131\u011f\u0131, kan de\u011ferlerinin d\u00fc\u015fmesi \u00fczerine genel cerrahi uzman\u0131n\u0131n \u00e7a\u011fr\u0131ld\u0131\u011f\u0131, laparotomi uyguland\u0131\u011f\u0131, arteria iliaca yaralanmas\u0131 saptanmas\u0131 \u00fczerine de kalp damar cerrahisi uzman\u0131n\u0131n \u00e7a\u011fr\u0131larak belirtilen yerin tedavi edildi\u011fi, yo\u011fun bak\u0131m \u00fcnitesinde iki g\u00fcn takip edildi\u011finin ve tedaviye ra\u011fmen \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn kay\u0131tl\u0131 oldu\u011fu, lomber disk hernisi ameliyatlar\u0131nda lokalizasyon ve cerrahi kom\u015fulu\u011fu nedeniyle damar yaralanmalar\u0131n\u0131n ameliyat\u0131n bir komplikasyonu oldu\u011funun t\u0131bben bilindi\u011fi, say\u0131lan nedenlerle san\u0131\u011fa kusur atfedilemeyece\u011fi,<\/p>\n
Y\u00fcksek Sa\u011fl\u0131k \u015euras\u0131n\u0131n 20.09.2013 tarihli karar\u0131na g\u00f6re; \u00f6lenin kolon kanseri nedeniyle daha \u00f6nce radyoterapi ve kemoterapi tedavisi ald\u0131\u011f\u0131, epilepsi tan\u0131s\u0131yla da tedavi g\u00f6ren \u00f6lenin belinde ve her iki baca\u011f\u0131nda a\u011fr\u0131 ve uyu\u015fma bulundu\u011fu \u015feklindeki muayene bulgular\u0131yla radyolojik bulgular\u0131n uyumlu olmad\u0131\u011f\u0131, \u00f6lenin 4-6 hafta medikal tedavi uygulamas\u0131ndan sonra radyoloji ve muayene bulgular\u0131n\u0131n tekrar de\u011ferlendirilip ameliyat karar\u0131n\u0131n buna g\u00f6re verilmesi gerekti\u011fi, klini\u011fe g\u00f6re bel f\u0131t\u0131\u011f\u0131 tan\u0131s\u0131n\u0131n konulamayaca\u011f\u0131, klinik ile radyolojik bulgular\u0131n\u0131n birbiriyle uyum g\u00f6stermedi\u011fi hususlar\u0131 birlikte de\u011ferlendirildi\u011finde; acil ve mutlak ameliyat endikasyonunun olmad\u0131\u011f\u0131na oy \u00e7oklu\u011fuyla; uygulanan ameliyat s\u0131ras\u0131nda geli\u015fen b\u00fcy\u00fck arter yaralanmas\u0131n\u0131n ameliyat s\u0131ras\u0131nda geli\u015fen bir komplikasyon oldu\u011funa, ancak komplikasyon y\u00f6netiminde san\u0131\u011f\u0131n b\u00fcy\u00fck arter yaralanmas\u0131na hemen m\u00fcdahale etmesi gerekirken kardiyoloji, kalp damar cerrahisi ve genel cerrah uzmanlar\u0131n\u0131 \u00e7a\u011f\u0131rmas\u0131 ile ameliyat s\u0131ras\u0131nda EKO yap\u0131lmas\u0131n\u0131n \u00f6lene zaman kaybettirdi\u011fi dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, komplikasyon y\u00f6netiminde eksiklik oldu\u011funa oy birli\u011fiyle karar verildi\u011fi,<\/p>\n
Adli T\u0131p Kurumu 1. \u0130htisas Kurulu taraf\u0131ndan d\u00fczenlenen 26.02.2014 tarihli rapora g\u00f6re; \u00f6lenin hastaneye m\u00fcracaat\u0131nda gerekli tetkiklerinin yap\u0131larak hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n do\u011fru tan\u0131s\u0131n\u0131n konuldu\u011fu, ameliyat endikasyonunun uygun oldu\u011fu, bel f\u0131t\u0131\u011f\u0131 ameliyatlar\u0131nda lokalizasyon ve cerrahi kom\u015fulu\u011fu nedeniyle damar yaralanmalar\u0131n\u0131n ameliyat\u0131n bir komplikasyonu oldu\u011fu, zaman\u0131nda tan\u0131s\u0131n\u0131n konularak gerekli kons\u00fcltasyonlar ve tetkikler yap\u0131larak t\u0131bbi ve cerrahi giri\u015fimlerde bulunuldu\u011fu, takiplerinin de d\u00fczenli olarak yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131, bu nedenlerle san\u0131\u011fa kusur atfedilemeyece\u011fi,<\/p>\n
Adli T\u0131p Kurumu Genel Kurulunca d\u00fczenlenen 29.09.2016 tarihli rapora g\u00f6re; otopsi bulgular\u0131 ve t\u0131bbi belgelere g\u00f6re \u00f6l\u00fcm\u00fcn, bel f\u0131t\u0131\u011f\u0131 operasyonu s\u0131ras\u0131nda meydana gelen b\u00fcy\u00fck arter yaralanmas\u0131 sonucu bat\u0131n i\u00e7i kanama ve geli\u015fen komplikasyondan kaynakland\u0131\u011f\u0131, 1. \u0130htisas Kurulunca d\u00fczenlenen raporda belirtilen nedenlerle san\u0131\u011fa kusur atfedilemeyece\u011fi,<\/p>\n
San\u0131k hakk\u0131nda 4483 say\u0131l\u0131 Kanun kapsam\u0131nda soru\u015fturma izni verildi\u011fi,<\/p>\n
Anla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
Kat\u0131lan; babas\u0131 olan \u00f6lenin bel f\u0131t\u0131\u011f\u0131 rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131 oldu\u011funu, r\u0131zas\u0131yla ameliyata girdi\u011fini, ameliyattan sonra vefat etti\u011fini, olay\u0131n kan kayb\u0131n\u0131n getirdi\u011fi komplikasyonlardan meydana geldi\u011fini, san\u0131\u011f\u0131n olayda kusurunun bulundu\u011funu,<\/p>\n
Tan\u0131k …; K\u00fctahya Evliya \u00c7elebi Devlet Hastanesinde anestezi uzman\u0131 olarak g\u00f6rev yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131, san\u0131\u011f\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 dava konusu ameliyatta anestezi doktoru olarak g\u00f6revli bulundu\u011funu, \u00f6nceden kolon ameliyat\u0131 olan \u00f6lenin y\u00fcksek tansiyon hastas\u0131 oldu\u011funu, \u00f6lenin ameliyat pozisyonuna getirilmesinden sonra cerrah olan san\u0131\u011f\u0131n ameliyata ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131, ameliyat\u0131n bitimine yak\u0131n bir s\u0131rada beklenmeyecek bi\u00e7imde \u00f6lenin tansiyonunun d\u00fc\u015fmeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131, ila\u00e7 verip m\u00fcdahalelerini yapt\u0131klar\u0131n\u0131, ancak yap\u0131lan m\u00fcdahaleye cevap vermeyen \u00f6lenin kalp h\u0131z\u0131n\u0131n iyice yava\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131, akabinde \u00f6lene daha etkili ila\u00e7lar verildi\u011fini, kalp masaj\u0131, damar yolu a\u00e7\u0131lmas\u0131, ekstra damar yolu a\u00e7\u0131lmas\u0131 gibi i\u015flemler yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, san\u0131k ile s\u00fcrekli irtibat h\u00e2linde olduklar\u0131n\u0131, ani tansiyon d\u00fc\u015f\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn birincil sebebinin cerrahi i\u015flem s\u0131ras\u0131nda ciddi bir kanama, di\u011ferinin ise akci\u011fer embolisi ihtimali oldu\u011funu, san\u0131\u011f\u0131n, \u00f6lende ciddi kanama olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc s\u00f6yledi\u011fini, teyit i\u00e7in kan say\u0131m\u0131 yap\u0131p haz\u0131rda kan bankas\u0131ndan kan takviyesi yapt\u0131klar\u0131n\u0131, akabinde hemen kardiyoloji uzman\u0131na haber verdi\u011fini, o uzman\u0131n da EKO yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131, bunun \u00fczerine \u00f6lende akci\u011fer embolisi olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve di\u011fer ihtimalin kesinle\u015fti\u011fini, ard\u0131ndan genel cerrahi uzman\u0131na haber verildi\u011fini, bu uzman\u0131n yaray\u0131 a\u00e7arak \u00f6lende b\u00fcy\u00fck damar yaralanmas\u0131 oldu\u011funu saptad\u0131\u011f\u0131n\u0131, ayn\u0131 uzman\u0131n talebi \u00fczerine kalp damar cerrah\u0131n\u0131n \u00e7a\u011fr\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, bu s\u00fcre\u00e7te yakla\u015f\u0131k 30-40 dakika boyunca \u00f6lene kalp masaj\u0131 yapmaya devam ettiklerini, bir s\u00fcre sonra \u00f6lenin kalbinin atmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve tansiyonunun y\u00fckseldi\u011fini, ameliyat sonras\u0131nda \u00f6lenin yo\u011fun bak\u0131ma al\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131, bu t\u00fcr ameliyatlarda kanama ihtimalinin beklenmedi\u011fini, ameliyatta kan tedariki ile ilgili bir sorun ya\u015fanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, meslek hayat\u0131nda b\u00f6yle bir olayla hi\u00e7 kar\u015f\u0131la\u015fmad\u0131\u011f\u0131n\u0131,<\/p>\n
Tan\u0131k …; K\u00fctahya Evliya \u00c7elebi Devlet Hastanesinde genel cerrah uzman\u0131 olarak g\u00f6rev yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u00f6lenin ameliyat\u0131 s\u0131ras\u0131nda ameliyathaneye \u00e7a\u011f\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, gitti\u011finde anestezi uzmanlar\u0131, teknisyenler ve san\u0131\u011f\u0131n orada bulunduklar\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, \u00f6lene serum ve kan verdiklerini, \u00f6lenin durumunu inceledi\u011finde, kar\u0131n i\u00e7inde ciddi bir kanama olabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcp hemen hastan\u0131n karn\u0131na delik a\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131, kar\u0131n i\u00e7erisinde 2-3 litre kanama oldu\u011funu g\u00f6rerek, kan\u0131 h\u0131zl\u0131ca temizledi\u011fini, \u00f6lenin sa\u011f iliyak arterinde yakla\u015f\u0131k 0,5 cm uzunlu\u011funda bir yaralanma oldu\u011funu, buradan karn\u0131n arka duvar\u0131na ve kar\u0131n i\u00e7erine h\u00e2len aktif kanaman\u0131n devam etti\u011fini tespit edip kanamay\u0131 durdurdu\u011funu, anestezi uzman\u0131n\u0131n \u00f6lenin durumunun biraz daha d\u00fczelmeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemesi \u00fczerine damar ile ilgili yaralanma oldu\u011fu i\u00e7in kalp damar cerrah\u0131na durumun bildirildi\u011fini, kalp damar cerrah\u0131n\u0131n da hemen gelip yaral\u0131 damar\u0131 tedavi etti\u011fini, damardaki yaralanman\u0131n d\u00fczg\u00fcn bir kesi olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, yani kenarlar\u0131n\u0131n par\u00e7al\u0131 bir bi\u00e7imde bulundu\u011funu, yarada ne\u015fter kesi\u011fi g\u00f6zlemlemedi\u011fini, yaralanan damar\u0131n ameliyat edilen b\u00f6lgeye kom\u015fu oldu\u011funu,<\/p>\n
Tan\u0131k …; K\u00fctahya Evliya \u00c7elebi Devlet Hastanesinde kalp ve damar cerrah\u0131 olarak g\u00f6rev yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131, olay s\u0131ras\u0131nda a\u00e7\u0131k kalp ameliyat\u0131ndan yeni \u00e7\u0131km\u0131\u015f olmas\u0131 nedeniyle hastane ameliyathanesinde bulundu\u011funu, olay\u0131n bildirilmesi \u00fczerine hemen san\u0131\u011f\u0131n yan\u0131na gitti\u011fini, gitti\u011finde \u00f6lene m\u00fcdahale yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, genel cerrahi uzman\u0131n\u0131n da anestezi uzman\u0131 ile birlikte san\u0131\u011f\u0131n yan\u0131nda oldu\u011funu, durumu kendisine \u00f6zetlediklerini, damarda y\u0131rt\u0131k oldu\u011funu, bu y\u0131rt\u0131\u011f\u0131n kenarlar\u0131n\u0131n d\u00fczensiz olmas\u0131 nedeniyle yaralanman\u0131n ne\u015fter kesi\u011finden kaynaklanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, ameliyatta kullan\u0131lan klemp cihaz\u0131n\u0131n tutup \u0131s\u0131rmas\u0131ndan meydana gelen bir yaralanma olabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, genel cerrahi uzman\u0131n\u0131n kanamay\u0131 bask\u0131 yaparak durdurdu\u011funu, kendisinin de damar\u0131 kontrol alt\u0131na al\u0131p diki\u015f atarak tedavi etti\u011fini,<\/p>\n
Beyan etmi\u015flerdir.<\/p>\n
San\u0131k; K\u00fctahya Evliya \u00c7elebi Devlet Hastanesinde beyin cerrahisi uzman\u0131 olarak g\u00f6rev yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131, bel f\u0131t\u0131\u011f\u0131 hastas\u0131 olan \u00f6lenin \u00fc\u00e7 d\u00f6rt kez muayenesini yapt\u0131\u011f\u0131, sonras\u0131nda bel emar\u0131 \u00e7ektirdi\u011fi \u00f6lene L5-S1’de orta hatta patlam\u0131\u015f \u015fekilde b\u00fcy\u00fck bel f\u0131t\u0131\u011f\u0131 te\u015fhisi koydu\u011funu, yine f\u0131t\u0131\u011f\u0131n omurilik kesesine ve her iki sinir k\u00f6k\u00fcne bask\u0131s\u0131 yapmas\u0131 nedeniyle \u00f6lenin ameliyat edilmesinin gerekti\u011fini s\u00f6yledi\u011fini, ameliyat\u0131 kabul eden \u00f6lene ameliyat\u0131n komplikasyonlar\u0131n\u0131 da izah etti\u011fini, ameliyat s\u0131ras\u0131nda \u00f6lenin f\u0131t\u0131\u011f\u0131n\u0131 al\u0131p yaray\u0131 kapamaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131, kaslar\u0131 dikti\u011fini, cilt alt\u0131 i\u015fi bitip cilt k\u0131sm\u0131n\u0131n diki\u015fi de bitmek \u00fczereyken \u00f6lenin kalp at\u0131\u015f\u0131nda anormallik ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131, anestezi uzman\u0131n\u0131 \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131, ameliyat\u0131 sonland\u0131r\u0131p \u00f6leni hemen s\u0131rt \u00fcst\u00fc pozisyonuna getirdi\u011fini, anestezi uzman\u0131n\u0131n kalp uzman\u0131n\u0131 \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u00f6lenin EKO\u2019sunun \u00e7ekildi\u011fini, kalp uzman\u0131n\u0131n \u00f6lende akci\u011fer ve kalp sorunu olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi\u011fini, anestezi uzman\u0131nca kan numunesi tahlil edildi\u011finde hemoglobinin d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn fark edildi\u011fini, bu s\u0131rada \u00f6lenin tansiyonunun h\u0131zla d\u00fc\u015fmeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve karn\u0131n\u0131n \u015fi\u015fti\u011fini, bu a\u015famada genel cerrahi uzman\u0131n\u0131 \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131klar\u0131n\u0131, bu uzman\u0131n \u00f6lenin karn\u0131n\u0131 a\u00e7mas\u0131 \u00fczerine kanl\u0131 bir s\u0131v\u0131 geldi\u011fini g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, ayn\u0131 uzman\u0131n b\u00fcy\u00fck bir damar\u0131n kanad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi\u011fini, meslek hayat\u0131nda b\u00f6yle bir ameliyatta bu \u015fekilde bir damar\u0131n kesilmesine hi\u00e7 tan\u0131kl\u0131k etmedi\u011fini, ancak t\u0131p literat\u00fcr\u00fcne ge\u00e7en nadir bir komplikasyon oldu\u011funu bildi\u011fini, bu ameliyatta kesinlikle damar kesmedi\u011fini, h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde m\u00fcdahalede bulunduklar\u0131n\u0131, damar\u0131n nas\u0131l bu tarzda yaraland\u0131\u011f\u0131 hakk\u0131nda bir fikri olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, kusuru bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 savunmu\u015ftur.<\/p>\n
IV. GEREK\u00c7E<\/p>\n
Olay tarihinde K\u00fctahya Evliya \u00c7elebi Devlet Hastanesinde beyin cerrahisi uzman\u0131 g\u00f6rev yapan san\u0131\u011f\u0131n sorumlulu\u011funun belirlenebilmesi bak\u0131m\u0131ndan \u00f6ncelikle doktorlar\u0131n g\u00f6revlerinin genel prensiplerini belirleyen d\u00fczenlemeler g\u00f6zetilerek t\u0131bbi hata kavram\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131klanmas\u0131nda fayda bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n
Doktor t\u0131bbi m\u00fcdahaleyi, t\u0131p biliminin g\u00fcncel kural ve standartlar\u0131na uygun olarak \u00f6zenli bir \u015fekilde yapmakla y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcr. Bu husus, onaylanmas\u0131 03.12.2003 tarihli ve 5013 say\u0131l\u0131 Kanun ile uygun bulunan Biyoloji ve T\u0131bb\u0131n Uygulanmas\u0131 Bak\u0131m\u0131ndan \u0130nsan Haklar\u0131 ve \u0130nsan Haysiyetinin Korunmas\u0131 S\u00f6zle\u015fmesi’nin (\u0130nsan Haklar\u0131 ve Biyot\u0131p S\u00f6zle\u015fmesi) “Mesleki standartlar” ba\u015fl\u0131kl\u0131 4. maddesinde; “Ara\u015ft\u0131rma dahil, sa\u011fl\u0131k alan\u0131nda herhangi bir m\u00fcdahelenin, ilgili meslek\u00ee y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckler ve standartlara uygun olarak yap\u0131lmas\u0131 gerekir.”,<\/p>\n
19.02.1960 tarihli T\u0131bbi Deontoloji T\u00fcz\u00fc\u011f\u00fc’n\u00fcn 13. maddesinde;
\n“Tabip ve di\u015f tabibi, ilmi icaplara uygun olarak te\u015fhis koyar ve gereken tedaviyi tatbik eder. Bu faaliyetlerinin mutlak surette \u015fifa ile neticelenmemesinden dolay\u0131, deontoloji bak\u0131m\u0131ndan muaheze edilemez.<\/p>\n
Tababet prensip ve kaidelerine ayk\u0131r\u0131 veya aldat\u0131c\u0131 mahiyette te\u015fhis ve tedavi yasakt\u0131r.<\/p>\n
Tabip ve di\u015f tabibi; te\u015fhis, tedavi veya korunmak gayesi olmaks\u0131z\u0131n, hastan\u0131n arzusuna uyarak veya di\u011fer sebeplerle, akli veya bedeni mukavemetini azaltacak her hangi bir \u015fey yapamaz.”,<\/p>\n
14. maddesinin birinci f\u0131kras\u0131nda; “Tabip ve di\u015f tabibi, hastan\u0131n vaziyetinin icabettirdi\u011fi s\u0131hhi ihtimam\u0131 g\u00f6sterir. Hastan\u0131n hayat\u0131n\u0131 kurtarmak ve s\u0131hhat\u0131n\u0131 korumak m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131 takdirde dahi, \u0131st\u0131rab\u0131n\u0131 azaltmaya veya dindirmeye \u00e7al\u0131\u015fmakla m\u00fckelleftir,”,<\/p>\n
Hasta Haklar\u0131 Y\u00f6netmeli\u011fi’nin “T\u0131bbi Gereklere Uygun Te\u015fhis, Tedavi ve Bak\u0131m” ba\u015fl\u0131kl\u0131 11. maddesinde;<\/p>\n
“Hasta, modern t\u0131bbi bilgi ve teknolojinin gereklerine uygun olarak te\u015fhisinin konulmas\u0131n\u0131, tedavisinin yap\u0131lmas\u0131n\u0131 ve bak\u0131m\u0131n\u0131 istemek hakk\u0131na sahiptir.
\nTababetin ilkelerine ve tababet ile ilgili mevzuat h\u00fck\u00fcmlerine ayk\u0131r\u0131 veya aldat\u0131c\u0131 mahiyette te\u015fhis ve tedavi yap\u0131lamaz.”,<\/p>\n
T\u00fcrk Tabipler Birli\u011fi taraf\u0131ndan 01.02.1999 tarihli Genel Kurul toplant\u0131s\u0131nda kabul edilen Hekimlik Meslek Eti\u011fi Kurallar\u0131’n\u0131n “Hekimin G\u00f6rev ve \u00d6devleri” ba\u015fl\u0131kl\u0131 5. maddesinde ise; “Hekimin \u00f6ncelikli g\u00f6revi, hastal\u0131klar\u0131 \u00f6nlemeye ve bilimsel gerekleri yerine getirerek hastalar\u0131 iyile\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015farak insan\u0131n ya\u015fam\u0131n\u0131 ve sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 korumakt\u0131r. Meslek uygulamas\u0131 s\u0131ras\u0131nda insan onurunu g\u00f6zetmesi de, hekimin \u00f6ncelikli \u00f6devidir. Hekim, bu y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerini yerine getirebilmek i\u00e7in, geli\u015fmeleri yak\u0131ndan izler.”<\/p>\n
\u015eeklinde ifade edilmi\u015ftir.<\/p>\n
Doktor, doktorluk mesle\u011finin gerektirdi\u011fi y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckler ile t\u0131p biliminin ge\u00e7erli kurallar\u0131na uygun olarak m\u00fcdahalede bulunmal\u0131, t\u0131bb\u0131n ilke ve prensiplerine ayk\u0131r\u0131 te\u015fhis ve tedavi i\u015flemleri yapmamal\u0131d\u0131r. Doktorun m\u00fcdahalesi \u00f6ncelikle endikasyon da denilen t\u0131bbi bir gereklilik nedeniyle te\u015fhis, tedavi ve hastal\u0131ktan korunma gibi sebeplerle ger\u00e7ekle\u015ftirilmelidir. Bu zorunluluk Anayasa’m\u0131z\u0131n 17. maddesinde de vurgulanm\u0131\u015ft\u0131r. Doktor t\u0131ptaki bilimsel geli\u015fmeleri takip etmeli ve bu g\u00fcncel bilgiler do\u011frultusunda t\u0131bbi m\u00fcdahalede bulunmal\u0131d\u0131r. Doktorun standartlara ve bilimsel kurallara uygun olarak \u00f6zenli bir \u015fekilde m\u00fcdahalede bulunup bulunmad\u0131\u011f\u0131 belirlenirken i\u015flem sonucunda hastan\u0131n \u015fifa bulmas\u0131 de\u011fil, kurallara uygun davran\u0131p davranmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n
T\u0131pta hatal\u0131 uygulamalar, \u0130ngilizce malpractice s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn T\u00fcrk\u00e7e okunu\u015fu olan malpraktis, hekimli\u011fin k\u00f6t\u00fc uygulanmas\u0131, t\u0131bbi k\u00f6t\u00fc uygulama, uygulama hatas\u0131, t\u0131pta yanl\u0131\u015f uygulama gibi \u00e7e\u015fitli kavramlarla isimlendirilmekle birlikte bu anlamda en geni\u015f olarak kabul g\u00f6ren ve kullan\u0131lan kavram t\u0131bbi hatad\u0131r.<\/p>\n
T\u00fcrk Tabipler Birli\u011finin kabul etti\u011fi 01.02.1999 tarihli Hekimlik Meslek Eti\u011fi Kurallar\u0131’n\u0131n 13. maddesinde; “Hekimli\u011fin K\u00f6t\u00fc Uygulanmas\u0131 (Malpractice)” ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda; “Bilgisizlik, deneyimsizlik ya da ilgisizlik nedeniyle bir hastan\u0131n zarar g\u00f6rmesi” bi\u00e7iminde tan\u0131mlanan t\u0131bbi hata kavram\u0131; D\u00fcnya Tabipler Birli\u011finin 44. Genel Kurulu’nun “Malpractice Bildirisi” olarak da bilinen sonu\u00e7 bildirgesinde, t\u0131bbi yanl\u0131\u015f uygulama ile t\u0131bbi bak\u0131m ve tedavi s\u0131ras\u0131nda g\u00f6r\u00fclen hekimin hatas\u0131ndan kaynaklanmayan durumlar\u0131n birbirinden ayr\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi vurgulanarak; “a) T\u0131bbi yanl\u0131\u015f uygulama; doktorun tedavisi s\u0131ras\u0131nda standart uygulamay\u0131 yapmamas\u0131, beceri eksikli\u011fi veya hastaya tedavi vermemesi ile olu\u015fan zarar, b) T\u0131bbi uygulama s\u0131ras\u0131nda \u00f6ng\u00f6r\u00fclemeyen bilgi ya da beceri noksanl\u0131\u011f\u0131 sonucu olu\u015fan ise; istenmeyen sonu\u00e7tur ve bunda hekimin sorumlulu\u011fu yoktur.” \u015feklinde,<\/p>\n
Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan haz\u0131rlanan ancak kanunla\u015fmam\u0131\u015f bulunan “T\u0131bbi Hizmetlerin K\u00f6t\u00fc Uygulanmas\u0131ndan Do\u011fan Sorumluluk Kanunu Tasar\u0131s\u0131”n\u0131n 3. maddesinde ise; “Sa\u011fl\u0131k personelinin kas\u0131t, kusur ve ihmali ile standart uygulamay\u0131 yapmamas\u0131, bilgi ve beceri eksikli\u011fi ile yanl\u0131\u015f ya da eksik te\u015fhiste bulunmas\u0131 ya da hastaya tedavi vermemesi ile olu\u015fan ve zarar meydana getiren fiil ve durumlar” bi\u00e7iminde tan\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
T\u0131bbi m\u00fcdahaleler genel olarak izin verilen risk kapsam\u0131nda ger\u00e7ekle\u015ftirilen m\u00fcdahalelerdir. \u0130zin verilen risk, hukuken m\u00fcsaade edilen tehlike olu\u015fturma alan\u0131 olarak tarif edilmektedir. Ki\u015filer zarar ya da tehlike do\u011furacak b\u00fct\u00fcn davran\u0131\u015flar\u0131nda cezaland\u0131r\u0131lma tehdidi alt\u0131nda bulunmamal\u0131d\u0131r. Toplumsal geli\u015fmeyi sa\u011flamak veya daha k\u0131ymetli hukuki de\u011ferlere ula\u015fabilmek i\u00e7in baz\u0131 durumlarda ki\u015filere yapt\u0131klar\u0131 i\u015fin niteli\u011fi gere\u011fi belirli oran ve \u00f6l\u00e7\u00fcde risk olu\u015fturmas\u0131 i\u00e7in izin verilmelidir. \u00d6nemli olan belirlenen kurallara uygun \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015ftirilen davran\u0131\u015flar\u0131n izin verilen risk alan\u0131 i\u00e7inde yap\u0131lmas\u0131 ve neticenin de bu alan i\u00e7inde ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015f olmas\u0131d\u0131r. Bu takdirde sorumluluk s\u00f6z konusu olmayacakt\u0131r. T\u0131bbi m\u00fcdahale t\u00fcr\u00fc olarak ameliyat yap\u0131lmas\u0131, maden oca\u011f\u0131 i\u015fletilmesi, spor faaliyeti, patlay\u0131c\u0131 madde \u00fcretimi, trafikte ara\u00e7 kullan\u0131lmas\u0131, kurallara uygun olarak av yap\u0131lmas\u0131 ve end\u00fcstriyel tesis i\u015fletilmesi izin verilen risk alanlar\u0131na \u00f6rnek olarak g\u00f6sterilmektedir. Ancak konunun uzman\u0131 olmayan doktorun te\u015fhis veya tedaviyi \u00fcstlenmesi anlam\u0131nda \u00fcstlenme kusuru ile gerek doktorun bireysel olarak gerekse \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 kurum y\u00f6n\u00fcnden kurumsal olarak organizasyon kusurunun izin verilen risk d\u0131\u015f\u0131nda kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n
Doktorun, t\u0131bbi m\u00fcdahale s\u0131ras\u0131nda; standart uygulamay\u0131 yapmamas\u0131, bilgi, beceri veya deneyim eksikli\u011fi ile yanl\u0131\u015f ya da eksik te\u015fhis veya tedavide bulunmas\u0131, gerekti\u011fi \u00f6l\u00e7\u00fcde ilgi ve itina g\u00f6stermemesi veya hastaya gereken tedaviyi vermemesi neticesinde tehlike ve zarar olu\u015fturan eylemleri t\u0131bbi hata olarak kabul edilecektir. Tedavi sonras\u0131 bak\u0131m ve kontrol y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerine ayk\u0131r\u0131l\u0131klar\u0131n da bu ba\u011flamda de\u011ferlendirilmesi gerekti\u011fi izahtan varestedir. \u00d6n muayenenin eksik yap\u0131lmas\u0131, hastan\u0131n anamnezinin (ge\u00e7mi\u015f bilgisi) ya hi\u00e7 ya da gerekti\u011fi gibi al\u0131nmamas\u0131 veya gerekli tetkiklerin yap\u0131lmamas\u0131 te\u015fhis a\u015famas\u0131nda; gereken t\u0131bbi m\u00fcdahalenin hi\u00e7bir \u015fekilde yap\u0131lmamas\u0131, ameliyat s\u0131ras\u0131nda hastan\u0131n v\u00fccudunda yabanc\u0131 madde unutulmas\u0131, yanl\u0131\u015f tedavi y\u00f6ntemi se\u00e7ilmesi, yanl\u0131\u015f ila\u00e7 verilmesi, hastan\u0131n veya m\u00fcdahale edilecek uzvun kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, m\u00fcdahalenin \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcz bir \u015fekilde yap\u0131lmas\u0131, hijyen kurallar\u0131na dikkat edilmemesi veya hatal\u0131 ameliyat tarz\u0131n\u0131n benimsenmesi de uygulamada tedavi a\u015famas\u0131nda g\u00f6r\u00fclen t\u0131bbi hata \u00f6rneklerindendir (Nebahat Kayaer, Ceza Hukukunda Hekimin T\u0131bbi M\u00fcdahalesi \u00c7er\u00e7evesinde<\/p>\n
\u0130\u015flenen Taksirle \u00d6ld\u00fcrme Su\u00e7u (yay\u0131nlanmam\u0131\u015f doktora tezi) Dokuz Eyl\u00fcl \u00dcniversitesi Kamu Hukuku Anabilim Dal\u0131, \u0130zmir, 2012, s. 237 vd).
\nBu noktada komplikasyon kavram\u0131n\u0131n da izah edilmesi gerekmektedir. T\u00fcrk Dil Kurumunun Bilim ve Sanat Terimleri S\u00f6zl\u00fc\u011f\u00fc’nde; “Bir hastal\u0131\u011f\u0131n devam\u0131 s\u0131ras\u0131nda olu\u015fan ba\u015fka patolojik olaylar veya hastal\u0131klar, ard\u0131l sorun, karma\u015f\u0131kl\u0131k” \u015feklinde tan\u0131mlanan komplikasyon, doktorun m\u00fcdahale s\u0131ras\u0131nda bilgi, beceri ve deneyim eksikli\u011fi olmaks\u0131z\u0131n standart uygulamay\u0131, do\u011fru te\u015fhis ve tedaviyi \u00f6zenli bir \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015ftirmesine ra\u011fmen \u00f6ng\u00f6r\u00fclemeyecek ve engellenemeyecek \u015fekilde ortaya \u00e7\u0131kan, hekimli\u011fin k\u00f6t\u00fc uygulanmas\u0131ndan kaynaklanmayan zarar do\u011furucu durumlar\u0131 ifade etmektedir. T\u0131bb\u0131n kural ve gereklerine uygun davran\u0131ld\u0131\u011f\u0131 h\u00e2lde hastan\u0131n veya doktorun elinde olmadan geli\u015fen \u00f6ng\u00f6r\u00fclememi\u015f ve engellenememi\u015f zarar veya sonu\u00e7 s\u00f6z konusu ise komplikasyondan bahsedilir. Kusursuz sorumlulu\u011fun kabul edilmedi\u011fi ceza hukuku sistemimizde failin bu durumdan sorumlu tutulabilmesi m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir.<\/p>\n
Kural olarak su\u00e7, ancak kastla i\u015flenebilecekken, kanunda a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6sterilen h\u00e2llerde taksirle de i\u015flenebilece\u011fi kabul edilmi\u015ftir. Failin cezaland\u0131r\u0131labilmesi i\u00e7in kanunda a\u00e7\u0131k bir d\u00fczenleme bulunmas\u0131n\u0131n zorunlu oldu\u011fu istisnai bir kusurluluk \u015fekli olan taksir, TCK\u2019n\u0131n 22\/2. maddesinde; \u201cdikkat ve \u00f6zen y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcne ayk\u0131r\u0131l\u0131k dolay\u0131s\u0131yla bir davran\u0131\u015f\u0131n, su\u00e7un yasal tan\u0131m\u0131nda belirtilen neticesi \u00f6ng\u00f6r\u00fclmeyerek ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi\u201d \u015feklinde tan\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
Toplumsal ya\u015famda belli faaliyetlerde bulunan kimselerin ba\u015fkalar\u0131na zarar vermemek i\u00e7in bir tak\u0131m \u00f6nlemler almas\u0131 ve baz\u0131 davran\u0131\u015f kurallar\u0131na uyma zorunluluklar\u0131 bulunmaktad\u0131r. Bu kurallar toplum olarak ya\u015fama zorunlulu\u011fundan do\u011fabilece\u011fi gibi, Devletin m\u00fcdahalesiyle de ortaya \u00e7\u0131kabilmektedir. Taksirli su\u00e7 bu kurallar\u0131n ihlal edilmesi sonucu belirir, fail tedbirli ve \u00f6ng\u00f6r\u00fcl\u00fc davranmam\u0131\u015f oldu\u011fu i\u00e7in cezaland\u0131r\u0131l\u0131r. Bu bak\u0131mdan sorumlulu\u011fun nedeni, \u00f6ng\u00f6rebilme imk\u00e2n ve \u00f6devinin varl\u0131\u011f\u0131na ra\u011fmen sonuca iradi bir hareketle neden olmaktan kaynaklanmaktad\u0131r.<\/p>\n
Ceza Genel Kurulunun bir\u00e7ok karar\u0131nda vurguland\u0131\u011f\u0131 ve \u00f6\u011fretide de benimsendi\u011fi \u00fczere taksirli su\u00e7larda ayr\u0131ca aranmas\u0131 gereken unsurlar;<\/p>\n
1- Fiilin taksirle i\u015flenebilen bir su\u00e7 olmas\u0131,<\/p>\n
2- Hareketin iradi olmas\u0131,<\/p>\n
3- Sonucun istenmemesi,<\/p>\n
4- Hareket ile sonu\u00e7 aras\u0131nda nedensellik ba\u011f\u0131n\u0131n bulunmas\u0131,<\/p>\n
5- Sonucun \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir olmas\u0131na ra\u011fmen \u00f6ng\u00f6r\u00fclmemi\u015f olmas\u0131,<\/p>\n
\u015eeklinde kabul edilmektedir.<\/p>\n
Uyu\u015fmazl\u0131\u011fa konu olayda, di\u011fer \u015fartlar\u0131n ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi konusunda bir teredd\u00fct bulunmamas\u0131 nedeniyle, 4. bentte yer alan hareketle netice aras\u0131nda nedensellik ba\u011f\u0131n\u0131n bulunmas\u0131 ve 5. bentte bulunan neticenin \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir olmas\u0131na ra\u011fmen \u00f6ng\u00f6r\u00fclmemi\u015f olmas\u0131 \u015fartlar\u0131n\u0131n ger\u00e7ekle\u015fip ger\u00e7ekle\u015fmedi\u011fi \u00fczerinde durulmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n
Taksirle ger\u00e7ekle\u015ftirilen baz\u0131 eylemlerin su\u00e7 olarak tan\u0131mlan\u0131p ceza\u00ee yapt\u0131r\u0131ma ba\u011flanmas\u0131yla, insanlar\u0131n gittik\u00e7e yo\u011funla\u015fan ve karma\u015f\u0131k hale gelen toplum hayat\u0131 i\u00e7inde daha dikkatli davranmalar\u0131n\u0131n temin edilmesi ama\u00e7lanmaktad\u0131r. Kanun ve ortak hayat tecr\u00fcbesinin sonucu olarak kendisine toplum taraf\u0131ndan y\u00fcklenen dikkat ve \u00f6zen g\u00f6revini ihl\u00e2l eden ve bu hareketiyle \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir zararl\u0131 neticeye sebep olan ki\u015finin taksirle i\u015flenen su\u00e7lara ili\u015fkin ceza\u00ee sorumlulu\u011fu benimsenmi\u015f, fakat taksirden s\u00f6z edebilmek i\u00e7in de failin hareketi ile meydana gelen netice aras\u0131nda nedensellik ba\u011f\u0131n\u0131n bulunmas\u0131 ve neticenin \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir olmas\u0131na ra\u011fmen \u00f6ng\u00f6r\u00fclmemi\u015f olmas\u0131 aranm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
Somut olay\u0131n \u00f6zelliklerine g\u00f6re \u00f6ncelikle genel anlamda, sonras\u0131nda ise taksirli su\u00e7lar a\u00e7\u0131s\u0131ndan nedensellik ba\u011f\u0131 \u00fczerinde durulmal\u0131d\u0131r.
\nNeden kavram\u0131, T\u00fcrk Dil Kurumu T\u00fcrk\u00e7e S\u00f6zl\u00fc\u011f\u00fc’nde; “Bir olay\u0131 ve durumu gerektiren, do\u011furan ba\u015fka olay veya durum, sebep” \u015feklinde, neden olmak ise, “bir \u015feyin olmas\u0131na veya ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131na yol a\u00e7mak, sebep olmak” bi\u00e7iminde tan\u0131mlanmaktad\u0131r. Buradan hareketle nedensellik kavram\u0131, neden sonu\u00e7 ili\u015fkisi ya da sonu\u00e7 ile bu sonuca neden olan olgu veya durum aras\u0131ndaki ba\u011flant\u0131 olarak a\u00e7\u0131klanabilir.<\/p>\n
Nedensellik ba\u011f\u0131, TCK’n\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131nda esas al\u0131nan su\u00e7 teorisinde kanunda tan\u0131mlanm\u0131\u015f bir haks\u0131zl\u0131k olarak \u00f6ng\u00f6r\u00fclen su\u00e7tan failin sorumlu tutulabilmesi i\u00e7in gerekli olan, maddi, manevi ve hukuka ayk\u0131r\u0131l\u0131k unsurlar\u0131ndan maddi unsur i\u00e7erisinde yer almaktad\u0131r.<\/p>\n
Neticeli t\u00fcm su\u00e7lar bak\u0131m\u0131ndan ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekli olan nedensellik ba\u011f\u0131, ceza hukukunda, bu kavram\u0131n mahiyeti gere\u011fi, su\u00e7un kanuni tan\u0131m\u0131nda neticeye yer verilmi\u015f olmas\u0131 halinde failin fiili ile netice aras\u0131nda sebep-sonu\u00e7 ili\u015fkisini kuran bir ba\u011f anlam\u0131na gelmektedir. Failin yapmak veya yapmamak \u015feklindeki eylemi sonucunda d\u0131\u015f d\u00fcnyada bir zarar veya tehlikenin meydana gelmi\u015f olmas\u0131 halinde nedensellik s\u00f6z konusu olacakt\u0131r. Do\u011fald\u0131r ki yap\u0131lan her hareket d\u0131\u015f d\u00fcnyada bir veya birden fazla neticeye sebebiyet verebilir, ancak d\u0131\u015f d\u00fcnyada vuku bulan her netice de\u011fil su\u00e7un kanuni tan\u0131m\u0131nda belirtilmi\u015f olan netice nazara al\u0131nacakt\u0131r. Nedensellik ba\u011f\u0131 ile ilgili olarak TCK\u2019da genel bir h\u00fckme yer verilmemekle birlikte, baz\u0131 su\u00e7 tiplerinin temel \u015feklinde yahut nitelikli veya neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f hallerinde; “neden olmak” (TCK’n\u0131n 83\/3, 85, 86, 87, 89. maddeleri vb.), “sebebiyet vermek” (TCK’n\u0131n 162, 173. maddeleri) veya “sonucunda” (TCK’n\u0131n 87\/4, 90\/5, 91\/8, 95\/4. maddeleri vb.) gibi ibarelere yer verilerek nedensellik ba\u011f\u0131 vurgulanm\u0131\u015ft\u0131r. (Mahmut Koca-\u0130lhan \u00dcz\u00fclmez, T\u00fcrk Ceza Hukuku Genel H\u00fck\u00fcmler, Adalet Yay\u0131nevi, Ankara 2014, 7. Bas\u0131, s.121; Berrin Akbulut, T\u00fcrk Ceza Kanunu ile Kabahatler Kanununun Genel H\u00fck\u00fcmlerinin Yapt\u0131r\u0131m H\u00fck\u00fcmleri D\u0131\u015f\u0131nda Kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmal\u0131 Olarak \u0130ncelenmesi, Adalet Yay\u0131nevi, Ankara 2010, s. 235 vd.)<\/p>\n
Nedensellik ba\u011f\u0131na ili\u015fkin TCK’da genel bir h\u00fck\u00fcm bulunmamakta olup konu \u00f6\u011freti ve uygulamaya b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6\u011fretide nedensellik ba\u011f\u0131 \u00e7e\u015fitli teorilerle a\u00e7\u0131klanmaktad\u0131r. \u00d6\u011fretide h\u00e2kim olan \u015fart (\u015fartlar\u0131n e\u015fitli\u011fi ya da do\u011fal nedensellik) teorisinde; netice bir \u00e7ok \u015fart\u0131n bir b\u00fct\u00fcn olu\u015fturarak meydana gelmesiyle olu\u015ftu\u011fundan ve bunlardan birisinin bulunmamas\u0131 neticenin ger\u00e7ekle\u015fmesini engelleyece\u011finden, bu \u015fartlardan birisini ger\u00e7ekle\u015ftiren failin hareketi ile ger\u00e7ekle\u015fen netice aras\u0131nda nedensellik ba\u011f\u0131 vard\u0131r. Uygun sebep (kuralc\u0131 nedensellik) teorisinde; bir hareket ile netice aras\u0131nda nedensellik ba\u011f\u0131n\u0131n bulundu\u011funun kabul edilebilmesi i\u00e7in, hareketin o neticeyi meydana getirmeye uygun bir hareket olmas\u0131 gerekmektedir. Objektif isnadiyet teorisinde ise; \u015fart teorisi anlam\u0131nda hareketinin verdi\u011fi netice, ancak hareketin su\u00e7un konusu \u00fczerinde hukuken tasvip edilmeyen bir tehlike veya risk yaratmas\u0131 ve kendini tipik olan neticeye yans\u0131tmas\u0131 halinde objektif olarak faile y\u00fckletilebilir. (Mahmut Koca-\u0130lhan \u00dcz\u00fclmez, T\u00fcrk Ceza Hukuku Genel H\u00fck\u00fcmler, Adalet Yay\u0131nevi, Ankara 2014, 7. Bas\u0131, s.123-131; Nur Centel-Hamide Zafer-\u00d6zlem \u00c7akmut, T\u00fcrk Ceza Hukukuna Giri\u015f, Beta Yay\u0131nevi, \u0130stanbul 2014, 8. Bas\u0131, s. 256-268; M.Emin Artuk-Ahmet G\u00f6kcen-A.Caner Yenid\u00fcnya, Adalet Yay\u0131nevi, Ankara 2014, 8. Bas\u0131, s. 250-258, 262-267; Berrin Akbulut, T\u0131p Ceza Hukukunda Nedensellik Ba\u011f\u0131, T\u0131p Ceza Hukukunun G\u00fcncel Sorunlar\u0131 Konulu T\u00fcrk-Alman T\u0131p Hukuku Sempozyumu, T\u00fcrkiye Barolar Birli\u011fi Yay\u0131nlar\u0131, 2008, s. 222-234) Bununla birlikte objektif isnadiyet teorisinin bir nedensellik teorisi olmay\u0131p bir de\u011ferlendirme teorisi oldu\u011fu da \u00f6\u011fretide belirtilmektedir (Veli \u00d6zer \u00d6zbek, TCK \u0130zmir \u015eerhi, Yeni T\u00fcrk Ceza Kanunun Anlam\u0131, Se\u00e7kin Yay\u0131nevi, Ankara 2006, 3. Bas\u0131, s. 321).<\/p>\n
G\u00fcn\u00fcm\u00fcz modern ceza hukuku anlay\u0131\u015f\u0131nda nedensellik ba\u011f\u0131n\u0131n belirlenmi\u015f olmas\u0131 tek ba\u015f\u0131na failin cezaland\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in yeterli olmay\u0131p ayr\u0131ca ger\u00e7ekle\u015fen neticenin failin eseri olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n di\u011fer bir ifadeyle ortaya \u00e7\u0131kan neticenin belirli bir ki\u015fiye objektif olarak isnad\u0131n\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n tespit edilmesi de gerekmektedir. Olayda \u00f6ncelikle \u015fart teorisine g\u00f6re nedensellik ba\u011f\u0131 ortaya konulmal\u0131, sonras\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fen neticenin faile isnat edilip edilemeyece\u011fi ara\u015ft\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. Objektif isnadiyet, neticenin belirli bir insan\u0131n eseri olarak g\u00f6r\u00fcl\u00fcp g\u00f6r\u00fclemeyece\u011fi anlam\u0131na gelmektedir. E\u011fer meydana gelen netice, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015finin veya bir rastlant\u0131n\u0131n eseri ise faile isnat edilemeyecektir. Bu nedenle netice, insan\u0131n h\u00fckmedebilece\u011fi alan\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda kal\u0131yorsa hukuken \u00f6nemli olan bir tehlike ya da risk bulunmamaktad\u0131r. H\u00fckmedilebilirlik, neticenin \u00f6nemli oranda idare edilebilirli\u011fi anlam\u0131na gelmekte olup, fail hukuken \u00f6nemli bir tehlike ya da risk olu\u015ftursa bile, olay\u0131n tamamen hayat\u0131n ola\u011fan ak\u0131\u015f\u0131n\u0131n ve genel hayat tecr\u00fcbelerinin d\u0131\u015f\u0131nda kalmas\u0131 nedeniyle beklenebilir de\u011filse, netice faile y\u00fcklenemeyecektir. T\u0131bbi m\u00fcdahaleler \u00f6rne\u011finde oldu\u011fu gibi baz\u0131 davran\u0131\u015flar izin verilen risk ya da riziko \u00e7er\u00e7evesinde yap\u0131lmaktad\u0131r. Hareketin izin verilen risk kapsam\u0131nda ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015f olmas\u0131 durumunda netice faile objektif olarak isnat edilemeyecektir. Keza ger\u00e7ekle\u015fen netice failin hareketiyle tesad\u00fcfen birle\u015fen ba\u015fka sebeplerden meydana gelmi\u015f ise bu durumda da neticenin faile isnat edilmesinden bahsedilemeyecektir. Bunun gibi, sonradan ger\u00e7ekle\u015ftirilen bir fiilin \u00f6nceden ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015f fiilin neticeye ula\u015fmas\u0131n\u0131 engellemesi durumunda da \u00f6nceki eylemi ger\u00e7ekle\u015ftiren faile neticenin isnat edilmesi m\u00fcmk\u00fcn olmayacakt\u0131r (Mahmut Koca-\u0130lhan \u00dcz\u00fclmez, T\u00fcrk Ceza Hukuku Genel H\u00fck\u00fcmler, Adalet Yay\u0131nevi, Ankara 2014, 7. Bas\u0131, s.128-131; M. Emin Artuk-Ahmet G\u00f6kcen-A. Caner Yenid\u00fcnya, Adalet Yay\u0131nevi, Ankara 2014, 8. Bas\u0131, s.262-267; Berrin Akbulut, T\u00fcrk Ceza Kanunu ile Kabahatler Kanununun Genel H\u00fck\u00fcmlerinin Yapt\u0131r\u0131m H\u00fck\u00fcmleri D\u0131\u015f\u0131nda Kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmal\u0131 Olarak \u0130ncelenmesi, Adalaet Yay\u0131nevi, Ankara 2010, s. 237; Nebahat Kayaer, Ceza Hukukunda Hekimin T\u0131bbi M\u00fcdahalesi \u00c7er\u00e7evesinde \u0130\u015flenen Taksirle \u00d6ld\u00fcrme Su\u00e7u, Yay\u0131nlanmam\u0131\u015f doktora tezi, Dokuz Eyl\u00fcl \u00dcniversitesi Kamu Hukuku Anabilim Dal\u0131, \u0130zmir 2012, s.111-112).<\/p>\n
Nedensellik ba\u011f\u0131, \u00f6\u011fretideki g\u00f6r\u00fc\u015flere g\u00f6re hukuki bir kavram de\u011fil mant\u0131ki (Nur Centel-Hamide Zafer-\u00d6zlem \u00c7akmut, T\u00fcrk Ceza Hukukuna Giri\u015f, Beta Yay\u0131nevi, \u0130stanbul 2014, 8. Bas\u0131, s.255) ya da do\u011fal bir olgudur (\u0130zzet \u00d6zgen\u00e7, T\u00fcrk Ceza Hukuku Genel H\u00fck\u00fcmler, Se\u00e7kin Yay\u0131nevi, Ankara 2014, 10. Bas\u0131, s.171-173). Bu anlamda, d\u0131\u015f d\u00fcnyada ger\u00e7ekle\u015fen sonu\u00e7 ile bu sonucu do\u011furan sebep aras\u0131ndaki nedensellik ba\u011f\u0131 do\u011fa bilimleri ba\u011flam\u0131nda de\u011ferlendirilmeli ve hayat tecr\u00fcbelerimizle mant\u0131\u011f\u0131m\u0131za g\u00f6re belirlenmelidir. Nedensellik ba\u011f\u0131n\u0131n do\u011fal olarak belirlenmesi icrai su\u00e7lar bak\u0131m\u0131ndan ge\u00e7erlidir, zira ihmali su\u00e7larda farkl\u0131l\u0131k s\u00f6z konusudur.<\/p>\n
Konumuza ili\u015fkin olan ihmali su\u00e7lar a\u00e7\u0131s\u0131ndan da nedensellik ba\u011f\u0131n\u0131n \u00fczerinde durulmas\u0131, bundan \u00f6nce de icrai ve ihmali su\u00e7lar\u0131n k\u0131saca a\u00e7\u0131klanmas\u0131 gerekmektedir. Hukuk normlar\u0131, yasaklay\u0131c\u0131 ve emredici normlar olmak \u00fczere, iki \u015fekilde ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r. Sadece icrai bir hareketle ihlal edilebilecek olan ve belirli bir hareketin yap\u0131lmas\u0131n\u0131n istenmedi\u011fi yasaklay\u0131c\u0131 normlarda, yasaklanan hareketin yap\u0131lmas\u0131 sonucunda bir hak ihlali ger\u00e7ekle\u015fmektedir. \u00d6rne\u011fin; TCK’n\u0131n 81. maddesinde yer alan \u00f6ld\u00fcrmeyi yasaklayan norm bir kimsenin \u00f6ld\u00fcr\u00fclmesiyle ihlal edilmi\u015f olacakt\u0131r. Emredici normlarda ise, belirli bir hareketin yap\u0131lmas\u0131 yasaklanmamakta, aksine belirli bir hareketin yap\u0131lmas\u0131 emredilmektedir. Bu emredici kurala uyulmamas\u0131 ba\u015fka bir anlat\u0131mla yap\u0131lmas\u0131 emredilen hareketin yerine getirilmemesi sonucunda haks\u0131zl\u0131k meydana gelmekte yani kanunda tan\u0131mlanan su\u00e7 ihmali hareketle i\u015flenmektedir. \u00d6rne\u011fin; TCK’n\u0131n 98. maddesinde d\u00fczenlenen, kendini idare edemeyecek durumda olan kimseye h\u00e2l ve \u015fartlar\u0131n elverdi\u011fi \u00f6l\u00e7\u00fcde yard\u0131m etmemek ya da durumu derhal ilgili makamlara bildirmemek \u015feklindeki su\u00e7, emredici normun istedi\u011fi \u015fekilde davran\u0131lmam\u0131\u015f olmas\u0131 nedeniyle yani ihmali hareketle olu\u015fmaktad\u0131r (Mahmut Koca-\u0130lhan \u00dcz\u00fclmez, T\u00fcrk Ceza Hukuku Genel H\u00fck\u00fcmler, Se\u00e7kin Yay\u0131nevi, Ankara 2014, 7. Bas\u0131, s. 362-363).<\/p>\n
Emredici norma ayk\u0131r\u0131 davran\u0131lmas\u0131yla i\u015flenen ihmali su\u00e7lar \u00f6\u011fretide ger\u00e7ek ihmali su\u00e7lar ve ger\u00e7ek olmayan veya g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fte ihmali su\u00e7lar olarak iki kategoride de\u011ferlendirilmektedir. Ger\u00e7ek ihmali su\u00e7lar; ki\u015finin kanunda tan\u0131mlanan icrai davran\u0131\u015f\u0131 kasten yapmamas\u0131yla olu\u015fmakta olup su\u00e7un ger\u00e7ekle\u015fmesi i\u00e7in ayr\u0131ca neticenin de ger\u00e7ekle\u015fmesi zorunlulu\u011fu bulunmamaktad\u0131r. TCK’n\u0131n 98. maddesindeki; “yard\u0131m veya bildirim y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn yerine getirilmemesi”, 175. maddesindeki; “ak\u0131l hastas\u0131 \u00fczerindeki bak\u0131m ve g\u00f6zetim y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn ihlali”, 176. maddedeki; “in\u015faat veya y\u0131k\u0131m faaliyeti s\u0131ras\u0131nda, insan hayat\u0131 veya beden b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc a\u00e7\u0131s\u0131ndan gerekli olan tedbirlerin al\u0131nmamas\u0131”, 177. maddesindeki; “g\u00f6zetimi alt\u0131nda bulunan hayvan\u0131n kontrol alt\u0131na al\u0131nmas\u0131nda ihmal g\u00f6sterilmesi”, 178. maddesindeki; “herkesin gelip ge\u00e7ti\u011fi yerlerde yap\u0131lmakta olan i\u015flerden veya b\u0131rak\u0131lan e\u015fyadan do\u011fan tehlikeyi \u00f6nlemek i\u00e7in gerekli i\u015faret veya engellerin konulmamas\u0131”, 257\/2. maddesindeki; “g\u00f6revinin gereklerinin yap\u0131lmas\u0131nda ihmal veya gecikme g\u00f6sterilmesi”, 278. maddesindeki; “i\u015flenmekte olan bir su\u00e7un yetkili makamlara bildirmemesi”, 279. maddedeki; “kamu ad\u0131na soru\u015fturma ve kovu\u015fturmay\u0131 gerektiren bir su\u00e7un i\u015flendi\u011fini g\u00f6reviyle ba\u011flant\u0131l\u0131 olarak \u00f6\u011frenip de yetkili makamlara bildirimde bulunulmas\u0131n\u0131n ihmal edilmesi veya bu hususta gecikme g\u00f6sterilmesi”, 280. maddesindeki; “sa\u011fl\u0131k mesle\u011fi mensubunun g\u00f6revini yapt\u0131\u011f\u0131 s\u0131rada bir su\u00e7un i\u015flendi\u011fi y\u00f6n\u00fcnde bir belirti ile kar\u015f\u0131la\u015fmas\u0131na ra\u011fmen, durumu yetkili makamlara bildirmemesi veya bu hususta gecikme g\u00f6stermesi”, 284. maddesindeki; “hakk\u0131nda tutuklama karar\u0131 verilmi\u015f olan veya h\u00fck\u00fcml\u00fc bir ki\u015finin bulundu\u011fu yerin bildi\u011fi halde yetkili makamlara bildirilmemesi” ger\u00e7ek ihmali su\u00e7lardand\u0131r. Ger\u00e7ek olmayan veya g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fte ihmali su\u00e7lar ise, neticenin \u00f6nlenmesi bak\u0131m\u0131ndan hukuki y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fck alt\u0131nda bulunan fail taraf\u0131ndan kanunda tan\u0131mlanan neticenin meydana gelmesinin engellenmemesi \u015feklinde i\u015flenen su\u00e7lard\u0131r. Bu nedenle kanunda d\u00fczenlenen ve kural olarak icrai bir hareketle i\u015flenen su\u00e7un ihmali bir hareketle de i\u015flenmesine ger\u00e7ek olmayan ya da g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fte ihmali su\u00e7 denilmektedir. \u00d6\u011fretide neticenin meydana gelmesinin engellenmesi y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc garanti y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc olarak adland\u0131r\u0131lmaktad\u0131r. Ki\u015finin yerine getirmekle y\u00fck\u00fcml\u00fc oldu\u011fu, ba\u015fka bir anlat\u0131mla garanti y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc alt\u0131nda bulunan davran\u0131\u015f\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirmemesi nedeniyle meydana gelen neticeden sorumlu tutulabilmesi i\u00e7in s\u00f6z konusu y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fck ihmalinin icrai davran\u0131\u015fa e\u015fde\u011fer olmas\u0131 zorunludur. TCK’n\u0131n 83. maddesinde d\u00fczenlenen; “kasten \u00f6ld\u00fcrmenin ihmali davran\u0131\u015fla i\u015flenmesi” ile 88. maddesinde d\u00fczenlenen; “kasten yaralaman\u0131n ihmali davran\u0131\u015fla i\u015flenmesi” ger\u00e7ek olmayan veya g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fte ihmali su\u00e7lardand\u0131r (Kay\u0131han \u0130\u00e7el-F\u00fcsun Sokullu Ak\u0131nc\u0131-\u0130zzet \u00d6zgen\u00e7-Adem S\u00f6z\u00fcer-F. Selami Mahmuto\u011flu, Yener \u00dcnver, Su\u00e7 Teorisi (2), \u0130stanbul, 2004, 3. Bask\u0131, s. 62; \u0130zzet \u00d6zgen\u00e7, T\u00fcrk Ceza Hukuku Genel H\u00fck\u00fcmler, Se\u00e7kin Yay\u0131nevi, Ankara 2014, 10. Bas\u0131, s. 216-227; Mahmut Koca-\u0130lhan \u00dcz\u00fclmez, T\u00fcrk Ceza Hukuku Genel H\u00fck\u00fcmler, Se\u00e7kin Yay\u0131nevi, Ankara 2014, 7. Bas\u0131, s. 362-386; M. Emin Artuk-Ahmet G\u00f6kcen-A. Caner Yenid\u00fcnya, Ceza Hukuku Genel H\u00fck\u00fcmler, Ankara 2014, 8. Bas\u0131, s. 233-242).<\/p>\n
Ger\u00e7ek ihmali su\u00e7lar hareketin yap\u0131lmas\u0131yla ger\u00e7ekle\u015fen ve kanuni tan\u0131mlar\u0131nda netice aranmayan su\u00e7lar oldu\u011fundan bu su\u00e7larda nedensellik ba\u011f\u0131n\u0131n ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131na gerek yoktur. G\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fte ihmali su\u00e7larda ise, hareketsizlik do\u011fal anlamda neticeye sebep olmad\u0131\u011f\u0131ndan, ortaya \u00e7\u0131kan netice ile belirli bir icrai davran\u0131\u015fta bulunma y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc alt\u0131nda bulunan ki\u015finin hareketsizli\u011fi \u015feklindeki fiil aras\u0131nda do\u011fal anlamda de\u011fil normatif anlamda nedensellik aranmaktad\u0131r. \u0130hmal edilen hareket yap\u0131lm\u0131\u015f olsayd\u0131 netice engellenecekti denilebiliyorsa nedenselli\u011fin s\u00f6z konusu oldu\u011fu kabul edilece\u011finden ger\u00e7ekle\u015fen netice ile ihmal edilen hareket kanuna uygun bir nedensellik ba\u011f\u0131 i\u00e7inde bulunmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n
Nedensellik ba\u011f\u0131n\u0131n tespiti, tabiat\u0131yla genellikle neticeli su\u00e7lar \u015feklinde d\u00fczenlenmi\u015f bulunan taksirli su\u00e7lar bak\u0131m\u0131ndan da gereklidir. Taksirle i\u015flenen su\u00e7tan kaynaklanan netice failin hareketi olmasayd\u0131 ger\u00e7ekle\u015fmeyecek denilebiliyorsa bu durumda nedensellik ba\u011f\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 kabul edilir. \u00d6rne\u011fin failin taksirli hareketi olmasayd\u0131 \u00f6l\u00fcm\u00fcn ger\u00e7ekle\u015fmeyece\u011fi sonucuna var\u0131l\u0131yorsa nedensellik ba\u011f\u0131n\u0131n var oldu\u011fu kabul edilecektir. Taksirli su\u00e7larda aranacak olan objektif isnat edilebilirlik, dikkat ve \u00f6zen y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn yerine getirilmemesi sonucunda neticeye neden olunmas\u0131d\u0131r. Fail gerekli dikkat ve \u00f6zen y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc yerine getirmi\u015f olsayd\u0131 netice ger\u00e7ekle\u015fmeyecekti denebilirse bu takdirde netice faile isnat edilebilecektir. Taksirli su\u00e7larda netice sadece failin eyleminden kaynaklanm\u0131\u015f ise nedensellik ba\u011f\u0131n\u0131n belirlenmesi kolay ise de, ma\u011fdurun veya \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015filerin neticeye katk\u0131da bulundu\u011fu durumlarda bu ba\u011f\u0131n belirlenmesinde \u00e7e\u015fitli zorluklar olaca\u011f\u0131 muhakkakt\u0131r.<\/p>\n
Bu hususa ili\u015fkin olarak \u00f6\u011fretide; “D\u0131\u015f d\u00fcnyada meydana gelen de\u011fi\u015fikli\u011fin (neticenin) bir kimseye y\u00fcklenebilmesi ve dolay\u0131s\u0131yla onun sorumlu olabilmesi, s\u00f6z konusu neticenin o kimsenin hareketinden meydana gelmesine ba\u011fl\u0131d\u0131r. Di\u011fer bir deyi\u015fle hareket ile netice aras\u0131nda bir nedensellik ba\u011f\u0131, bir sebep-sonu\u00e7 ili\u015fkisi bulunmal\u0131d\u0131r. Nedensellik ba\u011flant\u0131s\u0131 yoksa neticenin faile y\u00fcklenebilmesi m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Tipiklikte hareketten ayr\u0131 neticenin arand\u0131\u011f\u0131 su\u00e7larda neticenin ger\u00e7ekle\u015fti\u011finin tespiti yeterli olmay\u0131p ona sebebiyet veren fiilin de tespiti gerekir. Tipe uygun hukuka ayk\u0131r\u0131 fiilin icras\u0131n\u0131n, failin ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi i\u00e7in yeterli oldu\u011fu s\u0131rf hareket su\u00e7lar\u0131nda nedensellik ba\u011f\u0131n\u0131n ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekmez. Ceza hukuku sadece su\u00e7 tipinde yer alan neticeyi g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131r” (M. Emin Artuk-Ahmet G\u00f6kcen-A. Caner Yenid\u00fcnya, Ceza Hukuku Genel H\u00fck\u00fcmler, Adalet Yay\u0131nevi, 8. Bask\u0131, Ankara 2014, s. 249) \u015feklinde a\u00e7\u0131klamalara yer verilmi\u015ftir.<\/p>\n
Nedensellik ba\u011f\u0131 h\u00e2kimlik mesle\u011finin gerektirdi\u011fi genel bilgi ile \u00e7\u00f6z\u00fcmlenebiliyorsa bu ba\u011flant\u0131 h\u00e2kim taraf\u0131ndan ortaya konulmal\u0131, uzmanl\u0131k veya teknik ya da \u00f6zel bilgi gerektiren bir hususta ise bu ba\u011f bilirki\u015fiden g\u00f6r\u00fc\u015f al\u0131narak tespit edilmelidir. \u0130fade etmek gerekir ki, t\u0131bbi m\u00fcdahalelerden dolay\u0131 ortaya \u00e7\u0131kan hukuka ayk\u0131r\u0131 sonu\u00e7larla faillerin eylemleri aras\u0131ndaki nedensellik ba\u011f\u0131 bilirki\u015fi marifetiyle tespit edilebilecek niteliktedir (Berrin Akbulut, T\u0131p Ceza Hukukunda Nedensellik Ba\u011f\u0131, T\u0131p Ceza Hukukunun G\u00fcncel Sorunlar\u0131 Konulu T\u00fcrk-Alman T\u0131p Hukuku Sempozyumu, T\u00fcrkiye Barolar Birli\u011fi Yay\u0131nlar\u0131, 2008, s. 217)<\/p>\n
Taksirin unsurlar\u0131n\u0131n incelenmesi ba\u011flam\u0131nda; taksirin unsurlar\u0131ndan birisi de neticenin \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir olmas\u0131na ra\u011fmen \u00f6ng\u00f6r\u00fclmemi\u015f olmas\u0131d\u0131r. TCK’n\u0131n 22. maddesinin gerek\u00e7esinde;<\/p>\n
“Taksirli su\u00e7lar\u0131n belirgin \u00f6zelli\u011fi, icrai veya ihmali \u015fekilde olabilen iradi hareketin varl\u0131\u011f\u0131 ve kanun\u00ee tan\u0131mda yer alan unsurlardan birinin \u00f6ng\u00f6r\u00fclmemi\u015f olmas\u0131d\u0131r. Fakat bu \u00f6ng\u00f6rmemenin, ‘gerekli dikkat ve \u00f6zen’ y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcne ayk\u0131r\u0131l\u0131k dolay\u0131s\u0131yla ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 gerekir. \u00c7\u00fcnk\u00fc, gerekli dikkat ve \u00f6zen g\u00f6sterilmedi\u011fi i\u00e7in kanunda tan\u0131mlanm\u0131\u015f olan neticenin ger\u00e7ekle\u015fece\u011fi \u00f6ng\u00f6r\u00fclmemi\u015ftir.<\/p>\n
Bu dikkat ve \u00f6zen y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn belirlenmesinde, failin ki\u015fisel yetenekleri g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurulmaks\u0131z\u0131n, objektif esastan hareket edilir…<\/p>\n
Taksirli su\u00e7larda fail, kendi yetenekleri, alg\u0131lama g\u00fcc\u00fc, tecr\u00fcbeleri, bilgi d\u00fczeyi ve i\u00e7inde bulundu\u011fu ko\u015fullar alt\u0131nda, objektif olarak var olan dikkat, \u00f6zen y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc \u00f6ng\u00f6rebilecek ve yerine getirebilecek durumda olmal\u0131d\u0131r” a\u00e7\u0131klamalar\u0131na yer verilmi\u015ftir.<\/p>\n
Taksirli su\u00e7un kanuni tan\u0131m\u0131nda yer alan unsurlar\u0131n \u00f6zellikle neticenin fail taraf\u0131ndan \u00f6ng\u00f6r\u00fclmeyerek davran\u0131\u015f\u0131n ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi durumunda taksirden bahsedilebilecektir. Fail \u00f6zenli davran\u0131\u015f kurallar\u0131na ayk\u0131r\u0131 davran\u0131p gerekli dikkat ve \u00f6zeni g\u00f6stermedi\u011finden kanuni tipikli\u011fin ger\u00e7ekle\u015fece\u011fini \u00f6ng\u00f6rememektedir.
\nNeticenin \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir olmas\u0131, failin yapt\u0131\u011f\u0131 davran\u0131\u015f\u0131n bir neticeye sebebiyet verebilece\u011finin veya bir neticeyi meydana getirme ihtimali bulundu\u011funun bilinebilme imk\u00e2n\u0131d\u0131r. Ger\u00e7ekle\u015ftirilen bir fiil nedeniyle neticenin meydana gelebilme imk\u00e2n ve ihtimali varsa \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilirli\u011fin bulundu\u011fu kabul edilecektir. Neticenin \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir olmas\u0131, taksirin hem unsurunu hem de s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131 olu\u015fturmaktad\u0131r. Ba\u015fka bir ifadeyle taksiri, kaza ve tesad\u00fcften \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilirlik ay\u0131rmaktad\u0131r. Hi\u00e7 kimse taraf\u0131ndan \u00f6ng\u00f6r\u00fclemeyecek bir neticenin s\u00f6z konusu oldu\u011fu durumlarda dikkat ve \u00f6zen y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcnden dolay\u0131s\u0131yla taksirden bahsedilebilmesi m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Neticenin \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir olmas\u0131 ile failin neticeyi \u00f6ng\u00f6rebilir yetenekte bulunmas\u0131 aras\u0131nda fark vard\u0131r. Neticenin \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilmesi, failin niteliklerine, yeteneklerine, e\u011fitim durumuna veya uzmanl\u0131k alan\u0131na g\u00f6re de\u011fil objektif olarak ve failden ba\u011f\u0131ms\u0131z \u015fekilde ortalama seviyedeki bir insan\u0131n \u00f6ng\u00f6rme yetene\u011fine g\u00f6re tespit edilmelidir. E\u011fer objektif olarak neticenin \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilmesi, ortalama bir insan\u0131n \u00f6ng\u00f6rebilirli\u011fi d\u0131\u015f\u0131nda ise bu takdirde neticenin \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilirli\u011finden bahsedilemeyecektir. \u00d6rne\u011fin; t\u0131bbi bir eylem nedeniyle taksirli davran\u0131\u015f\u0131n\u0131n bulunup bulunmad\u0131\u011f\u0131 ara\u015ft\u0131r\u0131lan bir doktor bak\u0131m\u0131ndan \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilirlik, ortalama bir doktorun e\u011fitimine ve yetene\u011fine g\u00f6re objektif olarak belirlenmelidir. Burada \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilecek netice, failin iradi hareketinin sebep olabilece\u011fi netice veya neticelerden ba\u015fkas\u0131 de\u011fildir. Failin \u00f6ng\u00f6rebilme yetene\u011fi ise, failin ya\u015f\u0131, zekas\u0131, e\u011fitimi, yetenekleri ve uzmanl\u0131k alan\u0131na g\u00f6re subjektif olarak belirlenebilecek farkl\u0131 bir husustur (Nebahat Kayaer, Ceza Hukukunda Hekimin T\u0131bbi M\u00fcdahalesi \u00c7er\u00e7evesinde \u0130\u015flenen Taksirle \u00d6ld\u00fcrme Su\u00e7u, Yay\u0131nlanmam\u0131\u015f Doktora Tezi, Dokuz Eyl\u00fcl \u00dcniversitesi Kamu Hukuku Anabilim Dal\u0131, \u0130zmir 2012, s. 287-288).<\/p>\n
TCK’n\u0131n “G\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma” ba\u015fl\u0131kl\u0131 257. maddesinin 2. f\u0131kras\u0131nda d\u00fczenlenen ihmali davran\u0131\u015flarla g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7u, su\u00e7 tarihi itibar\u0131yla; “Kanunda ayr\u0131ca su\u00e7 olarak tan\u0131mlanan haller d\u0131\u015f\u0131nda, g\u00f6revinin gereklerini yapmakta ihmal veya gecikme g\u00f6stererek, ki\u015filerin ma\u011fduriyetine veya kamunun zarar\u0131na neden olan ya da ki\u015filere haks\u0131z bir kazan\u00e7 sa\u011flayan kamu g\u00f6revlisi, alt\u0131 aydan iki y\u0131la kadar hapis cezas\u0131 ile cezaland\u0131r\u0131l\u0131r” \u015feklinde d\u00fczenlenmi\u015f iken, 19.12.2010 tarihinde y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe giren 6086 say\u0131l\u0131 Kanun ile maddede de\u011fi\u015fiklik yap\u0131larak “kazan\u00e7” ibaresi “menfaat”, “alt\u0131 aydan iki y\u0131la kadar” ibaresi “\u00fc\u00e7 aydan bir y\u0131la kadar” bi\u00e7iminde de\u011fi\u015ftirilmi\u015ftir. B\u00f6ylece bir yandan yapt\u0131r\u0131m miktar\u0131 y\u00f6n\u00fcnden lehe bir d\u00fczenleme getirilirken, di\u011fer yandan su\u00e7un olu\u015fumu a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u201ckazan\u00e7\u201d kavram\u0131 yerine daha geni\u015f bir kavrama yani \u201cmenfaat\u201d ibaresine yer verilmi\u015ftir.<\/p>\n
T\u00fcrk Dil Kurumunun T\u00fcrk\u00e7e S\u00f6zl\u00fc\u011f\u00fc’ne g\u00f6re ihmal; “yapmama, savsama” anlam\u0131na gelmektedir. Gecikme ise; i\u015fin, yap\u0131lmas\u0131 gereken zaman ge\u00e7tikten sonra yap\u0131lmas\u0131d\u0131r. Bu su\u00e7 bak\u0131m\u0131ndan ihmal ve gecikme, kamu g\u00f6revlisinin, kanunun veya sair mevzuat\u0131n ya da amirinin hukuka uygun olarak yapmas\u0131n\u0131 zorunlu k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 eylemleri bilerek ve isteyerek yapmamas\u0131 veya geciktirmesi olarak anla\u015f\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n
Madde metninden de anla\u015f\u0131laca\u011f\u0131 \u00fczere, kamu g\u00f6revlisinin, yapmakla g\u00f6revli oldu\u011fu i\u015fi yapmamas\u0131 veya kanuna g\u00f6re yap\u0131lmas\u0131 gereken bi\u00e7imde yerine getirmemesi ya da geciktirmesi su\u00e7 say\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Madde gerek\u00e7esinde belirtildi\u011fi gibi, \u00f6ncelikle kamu g\u00f6revlisinin hukuken yerine getirmek zorunda bulundu\u011fu bir g\u00f6revi bulunmas\u0131 gerekir. Kamu g\u00f6revlisinin g\u00f6revi kapsam\u0131nda olmayan bir i\u015fi yapmamas\u0131ndan veya geciktirmesinden dolay\u0131 bu su\u00e7tan sorumlu tutulmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. G\u00f6revinin gerekleri kavram\u0131, kamu g\u00f6revlisinin yetki ve sorumlulu\u011fu kapsam\u0131na giren, hukuk d\u00fczeninin kamu g\u00f6revlisinden yerine getirmesini istedi\u011fi hususlar\u0131 ifade etmektedir. Bu su\u00e7 kasten i\u015flenebilen su\u00e7lardan olup, kamu g\u00f6revlisinin g\u00f6revini bilerek ve isteyerek ihmal etmesi veya geciktirmesi gerekir.
\nBununla birlikte failin cezaland\u0131r\u0131labilmesi i\u00e7in norma ayk\u0131r\u0131 davran\u0131\u015f yetmemekte; bu davran\u0131\u015f nedeniyle \u201cki\u015filerin ma\u011fduriyetine veya kamunun zarar\u0131na neden olunmas\u0131 ya da ki\u015filere haks\u0131z bir kazan\u00e7 ya da su\u00e7 tarihinden sonra yap\u0131lan de\u011fi\u015fiklik sonras\u0131 haks\u0131z bir menfaat sa\u011flanmas\u0131\u201d gerekmektedir. Nitekim bu husus madde gerek\u00e7esinde; \u201cKamu g\u00f6revinin gereklerine ayk\u0131r\u0131 olan her fiili cezai yapt\u0131r\u0131m alt\u0131na almak, su\u00e7 ve ceza siyasetinin esaslar\u0131yla ba\u011fda\u015fmamaktad\u0131r. Bu nedenle, g\u00f6revin gereklerine ayk\u0131r\u0131 davran\u0131\u015f\u0131n belli ko\u015fullar\u0131 ta\u015f\u0131mas\u0131 h\u00e2linde, g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7unu olu\u015fturabilece\u011fi kabul edilmi\u015ftir. Buna g\u00f6re, kamu g\u00f6revinin gereklerine ayk\u0131r\u0131 davran\u0131\u015f\u0131n, ki\u015filerin ma\u011fduriyetiyle sonu\u00e7lanm\u0131\u015f olmas\u0131 veya kamunun ekonomik bak\u0131mdan zarar\u0131na neden olmas\u0131 ya da ki\u015filere haks\u0131z bir kazan\u00e7 sa\u011flam\u0131\u015f olmas\u0131 h\u00e2linde, g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7u olu\u015fabilecektir\u201d \u015feklinde, 6086 say\u0131l\u0131 Kanun ile yap\u0131lan de\u011fi\u015fikli\u011fin gerek\u00e7esinde de; “bu su\u00e7un olu\u015fabilmesi i\u00e7in, objektif cezaland\u0131r\u0131labilme \u015fart\u0131 olarak, g\u00f6revin gereklerine ayk\u0131r\u0131 hareket etmek suretiyle, ki\u015filerin ma\u011fduriyetine veya kamunun zarar\u0131na neden olunmas\u0131 ya da ki\u015filere haks\u0131z menfaat sa\u011flanmas\u0131 gerekmektedir” bi\u00e7iminde vurgulanm\u0131\u015f, \u00f6\u011fretide ise; \u201cTCK\u2019n\u0131n 257. maddesinde yer alan g\u00f6revin gereklerine ayk\u0131r\u0131 davran\u0131\u015f\u0131n cezaland\u0131r\u0131labilmesi, ki\u015finin ma\u011fduriyetine, kamunun zarar\u0131na neden olmas\u0131na ya da ki\u015filere haks\u0131z bir menfaat sa\u011flanmas\u0131na ba\u011fl\u0131 tutulmu\u015ftur. Bu hususlara yol a\u00e7mayan bir hareket, g\u00f6revin gereklerine ayk\u0131r\u0131 ve su\u00e7 olsa da bu h\u00fck\u00fcm kapsam\u0131nda yapt\u0131r\u0131ma ba\u011flanamaz.\u201d (M. Emin Artuk-Ahmet G\u00f6kcen-A. Caner Yenid\u00fcnya, Ceza Hukuku \u00d6zel H\u00fck\u00fcmler, Adalet Yay\u0131nevi, Ankara 2014, 14. Bas\u0131, s. 998) \u015feklinde a\u00e7\u0131klanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
Norma ayk\u0131r\u0131 davran\u0131\u015f\u0131n maddede belirtilen sonu\u00e7lar\u0131 do\u011furup do\u011furmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n saptanabilmesi i\u00e7in \u00f6ncelikle ma\u011fduriyet, kamunun zarara u\u011framas\u0131 ve haks\u0131z menfaat kavramlar\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131klanmas\u0131 ve somut olayda ger\u00e7ekle\u015fip ger\u00e7ekle\u015fmediklerinin belirlenmesi gerekmektedir.<\/p>\n
Ma\u011fduriyet kavram\u0131n\u0131n, sadece ekonomik bak\u0131mdan u\u011fran\u0131lan zararla s\u0131n\u0131rl\u0131 olmay\u0131p, bireysel haklar\u0131n ihlali sonucunu do\u011furan her t\u00fcrl\u00fc davran\u0131\u015f\u0131 ifade etti\u011fi kabul edilmelidir. Bu husus madde gerek\u00e7esinde; “G\u00f6revin gereklerine ayk\u0131r\u0131 davran\u0131\u015f\u0131n, ki\u015finin ma\u011fduriyetine neden olunmas\u0131 gerekir. Bu ma\u011fduriyet, sadece ekonomik bak\u0131mdan u\u011fran\u0131lan zarar\u0131 ifade etmez. Ma\u011fduriyet kavram\u0131, zarar kavram\u0131ndan daha geni\u015f bir anlama sahiptir” \u015feklinde a\u00e7\u0131k\u00e7a vurgulanm\u0131\u015f, \u00f6\u011fretide de; ma\u011fduriyetin sadece ekonomik bak\u0131mdan ortaya \u00e7\u0131kan zarar\u0131 ifade etmeyece\u011fi, ma\u011fduriyet kavram\u0131n\u0131n ekonomik zarar kavram\u0131ndan daha geni\u015f bir anlama sahip oldu\u011fu, bireyin, sosyal, siyasi, medeni her t\u00fcrl\u00fc haklar\u0131n\u0131n ihlali sonucunu do\u011furan hareketlerin ve herhangi bir \u00e7\u0131kar\u0131n\u0131n zedelenmesine neden olman\u0131n da bu kapsamda de\u011ferlendirilmesi gerekti\u011fine i\u015faret edilmi\u015ftir (M. Emin Artuk-Ahmet G\u00f6k\u00e7en-A. Caner Yenid\u00fcnya, Ceza Hukuku \u00d6zel H\u00fck\u00fcmler, Turhan Kitapevi, 11. Bas\u0131, Ankara, 2011, s.911 vd.; Mahmut Koca – \u0130lhan \u00dcz\u00fclmez, T\u00fcrk Ceza Hukuku \u00d6zel H\u00fck\u00fcmler, Adalet Yay\u0131nevi, Ankara, 2013, s.772; Veli \u00d6zer \u00d6zbek-Mehmet Nihat Kanbur-Koray Do\u011fan-P\u0131nar Bacaks\u0131z – \u0130lker Tepe, T\u00fcrk Ceza Hukuku \u00d6zel H\u00fck\u00fcmler, Se\u00e7kin Yay\u0131nevi, 2. Bas\u0131, Ankara, 2011, s. 974).<\/p>\n
Ki\u015filere haks\u0131z kazan\u00e7 sa\u011flanmas\u0131n\u0131 da i\u00e7ine alan ki\u015filere haks\u0131z menfaat sa\u011flanmas\u0131 da, bir ba\u015fkas\u0131na hukuka ayk\u0131r\u0131 olarak maddi ya da manevi yarar sa\u011flanmas\u0131 olarak ifade edilebilecektir.<\/p>\n
Kamunun zarara u\u011framas\u0131 ile ilgili olarak madde gerek\u00e7esinde \u201cekonomik bir zarar ifadesine vurgu yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu kavramla ilgili olarak 5018 say\u0131l\u0131 Kamu Mal\u00ee Y\u00f6netimi ve Kontrol Kanunu\u2019nun 71. maddesinde ise; kamu g\u00f6revlilerinin kas\u0131t, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata ayk\u0131r\u0131 karar, i\u015flem veya eylemleri sonucunda kamu kayna\u011f\u0131nda art\u0131\u015fa engel veya eksilmeye neden olunmas\u0131 \u015feklinde tan\u0131mlanan kamu zarar\u0131, her somut olayda h\u00e2kim taraf\u0131ndan, i\u015f, mal veya hizmetin rayi\u00e7 bedelinden daha y\u00fcksek bir fiyatla al\u0131n\u0131p al\u0131nmad\u0131\u011f\u0131 veya ayn\u0131 \u015fekilde yapt\u0131r\u0131l\u0131p yapt\u0131r\u0131lmad\u0131\u011f\u0131, somut olay\u0131n kendine \u00f6zg\u00fc \u00f6zellikleri de dikkate al\u0131narak belirlenmelidir. Bu belirleme; u\u011fran\u0131lan kamu zarar\u0131n\u0131n miktar\u0131n\u0131n kesin bir bi\u00e7imde saptanmas\u0131 anlam\u0131nda olmay\u0131p, miktar\u0131 saptanamasa dahi, i\u015fin veya hizmetin niteli\u011fi nazara al\u0131narak, rayi\u00e7 bedelden daha y\u00fcksek bir bedelle al\u0131m veya yap\u0131m\u0131n ger\u00e7ekle\u015ftirildi\u011finin anla\u015f\u0131lmas\u0131 halinde de kamu zarar\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 kabul edilmelidir. Ancak bu belirleme yap\u0131l\u0131rken, norma ayk\u0131r\u0131 her davran\u0131\u015f\u0131n, kamuya duyulan g\u00fcveni sarst\u0131\u011f\u0131, dolay\u0131s\u0131yla, kamu zarar\u0131na yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 veya zarara u\u011frama ihtimalini ortaya \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 \u015feklindeki bir d\u00fc\u015f\u00fcnceyle de hareket edilmemelidir.<\/p>\n
Bu a\u00e7\u0131klamalar \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda somut olay de\u011ferlendirildi\u011finde;<\/p>\n
K\u00fctahya Evliya \u00c7elebi Devlet Hastanesinde beyin ve sinir cerrah\u0131 olan san\u0131\u011f\u0131n, bel f\u0131t\u0131\u011f\u0131 te\u015fhisi sonras\u0131nda \u00f6lenin ameliyat\u0131na karar verdi\u011fi, ameliyat s\u0131ras\u0131nda f\u0131t\u0131\u011f\u0131 tedavi ettikten sonra ameliyat sahas\u0131n\u0131 kapatmak \u00fczereyken \u00f6lenin tansiyonunun h\u0131zla d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ve kalp ritim h\u0131z\u0131n\u0131n bozuldu\u011funu belirledi\u011fi, bu nedenle i\u015flemi hemen sonland\u0131rarak \u00f6leni s\u0131rt \u00fcst\u00fc yatar pozisyona getirdi\u011fi, san\u0131k ile anestezi uzman\u0131n\u0131n \u00f6lene birtak\u0131m m\u00fcdahalelerde bulunmalar\u0131na kar\u015f\u0131n cevap alamad\u0131klar\u0131, san\u0131\u011f\u0131n operasyon s\u0131ras\u0131nda ve operasyon alan\u0131 kapat\u0131l\u0131rken ola\u011fan kanamalar d\u0131\u015f\u0131nda anormal bir kanama olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve b\u00fcy\u00fck damar yaralanmas\u0131n\u0131 gerektirecek bir belirti bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmesi nedeniyle \u00f6lene daha etkili ila\u00e7lar verildi\u011fi, kalp masaj\u0131, ekstra damar yolu a\u00e7\u0131lmas\u0131 ve kan say\u0131m\u0131 i\u015flemlerinin ard\u0131ndan \u00f6lene kan bankas\u0131ndan kan takviyesi yap\u0131larak kardiyoloji uzman\u0131n\u0131n durumdan haberdar edildi\u011fi, kardiyoloji uzman\u0131nca EKO yap\u0131lmas\u0131ndan sonra durumun akci\u011fer ambolisinden kaynaklanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n kesinle\u015fti\u011fi, ancak bu s\u0131rada \u00f6lenin karn\u0131ndaki \u015fi\u015fli\u011fin artmas\u0131 \u00fczerine bu kez genel cerrahi uzman\u0131na haber verildi\u011fi, yap\u0131lan muayenede \u00f6lende b\u00fcy\u00fck damar yaralanmas\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak kar\u0131n arka duvar\u0131 ve i\u00e7erisinde aktif kanama bulundu\u011funun tespit edilmesi sebebiyle kalp damar cerrah\u0131na haber verildi\u011fi, genel cerrahi uzman\u0131n\u0131n bask\u0131 yaparak durdurdu\u011fu kanaman\u0131n kalp damar cerrah\u0131 taraf\u0131ndan kontrol alt\u0131na al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 ve yara b\u00f6lgesinin dikilerek kapat\u0131ld\u0131\u011f\u0131, yakla\u015f\u0131k 30-40 dakika s\u00fcren bu s\u00fcrecin ard\u0131ndan \u00f6lenin kalbinin atmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 ve tansiyonunun y\u00fckseldi\u011fi, ameliyat\u0131 sonland\u0131r\u0131larak yo\u011fun bak\u0131ma al\u0131nan \u00f6lenin iki g\u00fcn sonra hayat\u0131n\u0131 kaybetti\u011fi anla\u015f\u0131lan olayda;<\/p>\n
Dosyada mevcut Adli T\u0131p Kurumu raporlar\u0131 ile di\u011fer delillerden, \u00f6lenin hastaneye m\u00fcracaat\u0131 \u00fczerine gerekli tetkiklerin yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131n, hastal\u0131k tan\u0131s\u0131n\u0131n do\u011fru bir \u015fekilde konuldu\u011funun, kons\u00fcltasyonun yap\u0131larak t\u0131bbi ve cerrahi giri\u015fimlerde bulunuldu\u011funun ve takiplerinin d\u00fczenli olarak ger\u00e7ekle\u015ftirildi\u011finin anla\u015f\u0131lmas\u0131, buna kar\u015f\u0131n mevcut Adli T\u0131p Kurumu raporlar\u0131 ve Y\u00fcksek Sa\u011fl\u0131k \u015euras\u0131 karar\u0131na g\u00f6re \u00f6l\u00fcm\u00fcn bel f\u0131t\u0131\u011f\u0131 operasyonu s\u0131ras\u0131nda meydana gelen b\u00fcy\u00fck arter yaralanmas\u0131 sonucu bat\u0131n i\u00e7i kanama ve geli\u015fen komplikasyonlar sonucu meydana gelmi\u015f olmas\u0131 ve 16.05.2017 tarihli ve 271-278 say\u0131l\u0131 Ceza Genel Kurulu karar\u0131nda komplikasyonun, doktorun m\u00fcdahale s\u0131ras\u0131nda bilgi, beceri ve deneyim eksikli\u011fi olmaks\u0131z\u0131n standart uygulamay\u0131, do\u011fru te\u015fhis ve tedaviyi \u00f6zenli bir \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015ftirmesine ra\u011fmen \u00f6ng\u00f6r\u00fclemeyecek ve engellenemeyecek \u015fekilde ortaya \u00e7\u0131kan, hekimli\u011fin k\u00f6t\u00fc uygulanmas\u0131ndan kaynaklanmayan zarar do\u011furucu durumlar\u0131 ifade etti\u011fine yer verilmesi kar\u015f\u0131s\u0131nda, TCK\u2019n\u0131n 22. maddesinin ikinci f\u0131kras\u0131ndaki tan\u0131m da g\u00f6zetildi\u011finde san\u0131\u011f\u0131n \u00f6ng\u00f6r\u00fclmesi m\u00fcmk\u00fcn olmayan komplikasyondan kaynaklanan \u00f6l\u00fcm neticesi sebebiyle taksirle hareket etti\u011finden s\u00f6z edilemeyece\u011finde ku\u015fku bulunmamakla birlikte bel f\u0131t\u0131\u011f\u0131 ameliyatlar\u0131nda cerrahi kom\u015fulu\u011fu sebebiyle damar yaralanmalar\u0131n\u0131n bilinen ve akla ilk gelecek komplikasyonlardan biri oldu\u011funun san\u0131k taraf\u0131ndan dosyaya sunulan makaleler ile idari tahkikat idari soru\u015fturma s\u0131ras\u0131nda al\u0131nan t\u0131bbi g\u00f6r\u00fc\u015f i\u00e7erir rapordan da anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve olu\u015fa uygun olan Y\u00fcksek Sa\u011fl\u0131k \u015euras\u0131n\u0131n 20.09.2013 tarihli karar\u0131nda belirtildi\u011fi \u00fczere san\u0131\u011f\u0131n komplikasyon s\u0131ras\u0131nda b\u00fcy\u00fck arter yaralanmas\u0131na hemen m\u00fcdahale etmesi gerekirken kardiyoloji, kalp damar cerrahisi ve genel cerrah uzmanlar\u0131n\u0131 \u00e7a\u011f\u0131rmak ve ameliyat s\u0131ras\u0131nda EKO yapt\u0131rmak suretiyle \u00f6lene zaman kaybettirdi\u011fi, b\u00f6ylelikle de hekimlik g\u00f6revinin gereklerini yapmakta gecikme g\u00f6stererek \u00f6lenin ma\u011fduriyetine sebebiyet verdi\u011fi anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan, eyleminin TCK’n\u0131n 257\/2. maddesinde d\u00fczenlenen ihmali davran\u0131\u015fla g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7unu olu\u015fturdu\u011fu kabul edilmelidir.<\/p>\n
Ula\u015f\u0131lan sonu\u00e7 kar\u015f\u0131s\u0131nda san\u0131\u011fa y\u00fcklenen g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7u y\u00f6n\u00fcnden dava zamana\u015f\u0131m\u0131n\u0131n ger\u00e7ekle\u015fip ger\u00e7ekle\u015fmedi\u011finin de\u011ferlendirilmesi de gerekmi\u015ftir.<\/p>\n
San\u0131\u011fa y\u00fcklenen ihmali davran\u0131\u015fla g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7unun yapt\u0131r\u0131m\u0131 TCK\u2019n\u0131n 257\/2. maddesinde 3 aydan 1 y\u0131la kadar hapis cezas\u0131 olarak \u00f6ng\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f olup, ayn\u0131 Kanun’un 66\/1-e maddesi gere\u011fince bu su\u00e7a ili\u015fkin asli dava zamana\u015f\u0131m\u0131 sekiz y\u0131ld\u0131r.<\/p>\n
Daha a\u011f\u0131r cezay\u0131 gerektiren ba\u015fka bir su\u00e7u olu\u015fturma ihtimali bulunmayan ve su\u00e7 tarihinin 04.05.2011 oldu\u011fu eylemle ilgili olarak, san\u0131k hakk\u0131nda dava zamana\u015f\u0131m\u0131n\u0131 kesen en son i\u015flem 10.01.2013 tarihli san\u0131\u011f\u0131n sorgusu olup sekiz y\u0131ll\u0131k dava zamana\u015f\u0131m\u0131 s\u00fcresi, Ceza Genel Kurulunun inceleme tarihinden \u00f6nce 10.01.2021 tarihinde dolmu\u015f bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n
Bu itibarla, Yerel Mahkemenin direnme karar\u0131na konu h\u00fckm\u00fcn\u00fcn, ger\u00e7ekle\u015fen dava zamana\u015f\u0131m\u0131 nedeni ile bozulmas\u0131na, ancak yeniden yarg\u0131lamay\u0131 gerektirmeyen bu konuda, 1412 say\u0131l\u0131 Ceza Muhakemeleri Usul\u00fc Kanunu’nun, 5320 say\u0131l\u0131 Kanun’un 8. maddesi uyar\u0131nca karar tarihi itibar\u0131yla uygulanmas\u0131 gereken 322. maddesine g\u00f6re karar verilmesi m\u00fcmk\u00fcn bulundu\u011fundan, TCK’n\u0131n 66\/1-e ve CMK’n\u0131n 223\/8. maddeleri uyar\u0131nca san\u0131k hakk\u0131ndaki kamu davas\u0131n\u0131n dava zamana\u015f\u0131m\u0131 nedeniyle d\u00fc\u015fmesine karar verilmelidir.<\/p>\n
\u00c7o\u011funluk g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne kat\u0131lmayan Ceza Genel Kurulu Ba\u015fkan\u0131; “Uyu\u015fmazl\u0131k konusu ile ilgili olarak yukar\u0131da yer verilen mevzuat ve teorik a\u00e7\u0131klamalar sorunun anla\u015f\u0131lmas\u0131 ve \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmesi i\u00e7in yeterli oldu\u011fundan \u00f6nemli g\u00f6r\u00fclen vurgulamalar d\u0131\u015f\u0131nda tekrar edilmeleri gereksiz g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Keza taksirli su\u00e7lar ba\u011flam\u0131nda hekimin cezai sorumlulu\u011funa dair yap\u0131lan belirlemelerde de kural olarak hukuken bir sorun bulunmamaktad\u0131r.<\/p>\n
Ancak zikredilen mevzuat ve teorik a\u00e7\u0131klamalar\u0131n, s\u00fcbutunda ve icra tarz\u0131nda ihtilaf bulunmayan somut olaya\/maddi vak\u0131aya uygulanmas\u0131 a\u015famas\u0131nda ula\u015f\u0131lan sonu\u00e7lara, \u00f6zellikle san\u0131\u011f\u0131n eyleminin TCK’n\u0131n 257\/2. maddesinde d\u00fczenlenen g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7unu olu\u015fturaca\u011f\u0131n\u0131n kabul\u00fc y\u00f6n\u00fcyle kat\u0131lmak m\u00fcmk\u00fcn olmam\u0131\u015ft\u0131r. \u015e\u00f6yle ki:<\/p>\n
1. Evvela \u00d6zel Dairenin ve say\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011fun kabul\u00fcne g\u00f6re ayr\u0131nt\u0131lar\u0131na ilgili b\u00f6l\u00fcmde yer verilen Adli T\u0131p Kurumu raporlar\u0131 ile Y\u00fcksek Sa\u011fl\u0131k \u015euras\u0131 karar\u0131nda \u00f6l\u00fcm\u00fcn bel f\u0131t\u0131\u011f\u0131 operasyonu s\u0131ras\u0131nda meydana gelen b\u00fcy\u00fck arter yaralanmas\u0131na ba\u011fl\u0131 bat\u0131n i\u00e7i kanama ve geli\u015fen komplikasyonlar sonucu meydana geldi\u011finin saptanmas\u0131na ve Y\u00fcksek Sa\u011fl\u0131k \u015euras\u0131n\u0131n 20.09.2013 tarihli karar\u0131nda belirtildi\u011fi \u00fczere san\u0131\u011f\u0131n komplikasyon s\u0131ras\u0131nda b\u00fcy\u00fck arter yaralanmas\u0131na hemen m\u00fcdahale etmesi gerekirken kardiyoloji, kalp damar cerrahisi ve genel cerrah uzmanlar\u0131n\u0131 \u00e7a\u011f\u0131rmak ve ameliyat s\u0131ras\u0131nda EKO yapt\u0131rmak suretiyle \u00f6lene zaman kaybettirdi\u011fi, b\u00f6ylelikle de hekimlik g\u00f6revinin gereklerini yapmakta gecikme g\u00f6stererek \u00f6lenin ma\u011fduriyetine sebebiyet verildi\u011finin kabul edilmesine nazaran, san\u0131\u011f\u0131n eylemi\/t\u0131bbi m\u00fcdahalesi ile \u00f6l\u00fcm sonucu aras\u0131nda illiyet ba\u011f\u0131n\u0131n bulundu\u011fu, objektif isnadiyet bak\u0131m\u0131ndan da tart\u0131\u015f\u0131lacak bir sorundan bahsedilemeyece\u011fi apa\u00e7\u0131k ortadad\u0131r. San\u0131\u011f\u0131n sorumlulu\u011funun belirlenmesine ili\u015fkin raporlar aras\u0131ndaki \u00e7eli\u015fkiler nedeniyle al\u0131nan Adli T\u0131p Kurumu Genel Kurulunun 29.09.2016 tarihli raporu kar\u015f\u0131s\u0131nda san\u0131\u011fa kusur atfedilemeyece\u011finde de ku\u015fku bulunmamaktad\u0131r.<\/p>\n
\u015eu h\u00e2lde, hekimin t\u0131bbi m\u00fcdahalesi ile meydana gelen netice aras\u0131nda illiyet ba\u011f\u0131n\u0131n bulunmad\u0131\u011f\u0131, neticenin objektif olarak san\u0131\u011fa\/san\u0131\u011f\u0131n t\u0131bbi m\u00fcdahalesine isnat edilemedi\u011fi durumlarda taksirli su\u00e7tan sorumlu tutulmayan san\u0131\u011f\u0131n eyleminin, TCK’n\u0131n 257\/2. maddesinde d\u00fczenlenen ihmali davran\u0131\u015fla g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7unu olu\u015fturdu\u011fu y\u00f6n\u00fcndeki uygulaman\u0131n hukuken tart\u0131\u015fmaya a\u00e7\u0131k olmakla birlikte, m\u00fcnhas\u0131ran netice ile illiyet ba\u011f\u0131 ta\u015f\u0131yan ve hukuken tek kabul edilen fiilden\/t\u0131bbi m\u00fcdahaleden tamamen ayr\u0131 ve sonuca tesiri bulunmayan ve fakat ek olarak netice d\u0131\u015f\u0131nda objektif cezaland\u0131r\u0131lma \u015fartlar\u0131ndan birini de bar\u0131nd\u0131ran durumlara ili\u015fkin oldu\u011fu g\u00f6zetildi\u011finde Y\u00fcksek Genel Kurulun 09.12.2014 tarihli ve 103-552 say\u0131l\u0131 i\u00e7tihad\u0131n\u0131n somut olaya \u00f6rnek te\u015fkil etme imk\u00e2n\u0131 bulunmamaktad\u0131r.<\/p>\n
2. Keza, \u00f6lenin hastaneye m\u00fcracaat\u0131 \u00fczerine gerekli tetkiklerinin yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131n, hastal\u0131k tan\u0131s\u0131n\u0131n do\u011fru bir \u015fekilde konuldu\u011funun, gerekli kons\u00fcltasyon ve tetkiklerin yap\u0131larak t\u0131bbi ve cerrahi giri\u015fimlerde bulunuldu\u011funun ve takiplerinin d\u00fczenli olarak ger\u00e7ekle\u015ftirildi\u011finin anla\u015f\u0131lmas\u0131, buna kar\u015f\u0131n mevcut Adli T\u0131p Kurumu raporlar\u0131 ve Y\u00fcksek Sa\u011fl\u0131k \u015euras\u0131 karar\u0131na g\u00f6re \u00f6l\u00fcm\u00fcn bel f\u0131t\u0131\u011f\u0131 operasyonu s\u0131ras\u0131nda meydana gelen b\u00fcy\u00fck arter yaralanmas\u0131 sonucu bat\u0131n i\u00e7i kanama ve geli\u015fen komplikasyonlar sonucu meydana gelmi\u015f olmas\u0131 ve 16.05.2017 tarihli ve 271-278 say\u0131l\u0131 Ceza Genel Kurulu karar\u0131nda komplikasyonun, doktorun m\u00fcdahale s\u0131ras\u0131nda bilgi, beceri ve deneyim eksikli\u011fi olmaks\u0131z\u0131n standart uygulamay\u0131, do\u011fru te\u015fhis ve tedaviyi \u00f6zenli bir \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015ftirmesine ra\u011fmen \u00f6ng\u00f6r\u00fclemeyecek ve engellenemeyecek \u015fekilde ortaya \u00e7\u0131kan, hekimli\u011fin k\u00f6t\u00fc uygulanmas\u0131ndan kaynaklanmayan zarar do\u011furucu durumlar\u0131 ifade etti\u011fine yer verilmesi kar\u015f\u0131s\u0131nda, TCK\u2019n\u0131n 22\/2. maddesindeki tan\u0131m da g\u00f6zetildi\u011finde san\u0131\u011f\u0131n \u00f6ng\u00f6r\u00fclmesi m\u00fcmk\u00fcn olmayan komplikasyondan kaynaklanan \u00f6l\u00fcm neticesi sebebiyle taksirle hareket etti\u011finden s\u00f6z edilemeyece\u011finde ku\u015fku bulunmamakla birlikte bel f\u0131t\u0131\u011f\u0131 ameliyatlar\u0131nda cerrahi kom\u015fulu\u011fu sebebiyle damar yaralanmalar\u0131n\u0131n bilinen ve akla ilk gelecek komplikasyonlardan biri oldu\u011funun san\u0131k taraf\u0131ndan dosyaya sunulan makaleler ile idari tahkikat idari soru\u015fturma s\u0131ras\u0131nda al\u0131nan t\u0131bbi g\u00f6r\u00fc\u015f i\u00e7erir rapordan da anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve olu\u015fa uygun olan Y\u00fcksek Sa\u011fl\u0131k \u015euras\u0131n\u0131n 20.09.2013 tarihli karar\u0131nda belirtildi\u011fi \u00fczere san\u0131\u011f\u0131n komplikasyon s\u0131ras\u0131nda b\u00fcy\u00fck arter yaralanmas\u0131na hemen m\u00fcdahale etmesi gerekirken kardiyoloji, kalp damar cerrahisi ve genel cerrah uzmanlar\u0131n\u0131 \u00e7a\u011f\u0131rmak ve ameliyat s\u0131ras\u0131nda EKO yapt\u0131rmak suretiyle \u00f6lene zaman kaybettirdi\u011fi, b\u00f6ylelikle de hekimlik g\u00f6revinin gereklerini yapmakta gecikme g\u00f6stererek \u00f6lenin ma\u011fduriyetine sebebiyet verdi\u011fi anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan, eyleminin TCK’n\u0131n 257\/2. maddesinde d\u00fczenlenen ihmali davran\u0131\u015fla g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7unu olu\u015fturdu\u011fu y\u00f6n\u00fcndeki kabul \u015fu nedenlerle hukuken sorunludur:<\/p>\n
a. TBMM Adalet Komisyonunun 5237 say\u0131l\u0131 TCK Tasar\u0131s\u0131’na ili\u015fkin raporunda yer ald\u0131\u011f\u0131 \u00fczere, kanuna dayanak te\u015fkil eden su\u00e7 siyaseti ile g\u00fcd\u00fclen amaca ula\u015fabilmek i\u00e7in uyulmas\u0131 gereken ana (felsefi) ilkeler; kusur ilkesi, hukuk devleti ilkesi ve h\u00fcmanizm ilkesidir. Kusur ilkesi, evvela i\u015fledi\u011fi fiilden dolay\u0131 kusurlu olmayan bir kimseye ceza verilemeyece\u011fini ifade eder. B\u00f6ylece yeni kanunla objektif ve\/veya kolektif sorumluluk uygulamalar\u0131ndan da vazge\u00e7ilmi\u015ftir.<\/p>\n
b. Ceza hukukunun konusu, mutlaka bir hukuki de\u011feri\/hakk\u0131 koruyan davran\u0131\u015f normlar\u0131n\u0131 ihlal etmesi nedeniyle haks\u0131zl\u0131k olu\u015fturan iradi insan fiilleridir. Dolay\u0131s\u0131yla su\u00e7un manevi unsuru\/haks\u0131zl\u0131k unsuru olarak, kast ve taksirden bahsedildi\u011finde mutlaka iradi bir insan davran\u0131\u015f\u0131ndan s\u00f6z edilmi\u015f olur. Ancak her iradi insan davran\u0131\u015f\u0131ndan kaynaklanan haks\u0131zl\u0131k su\u00e7 olarak d\u00fczenlenmemi\u015ftir, d\u00fczenlenemez de. Zira yarad\u0131l\u0131\u015f\u0131 itibar\u0131yla evrenle ko\u015fut bi\u00e7imde ki\u015fisel olarak tekam\u00fcle meyyal ve bu suretle hem kendini ger\u00e7ekle\u015ftirmek\/f\u0131trat\u0131nda m\u00fcndemi\u00e7 potansiyelini ortaya \u00e7\u0131karmak hem de toplumsal terakkiye katk\u0131 sunmak arzusunda olan ve fakat tarihi s\u00fcre\u00e7 itibar\u0131yla da s\u00fcrekli bu yolda m\u00fccadeleye mecbur kalan insan\u0131n haks\u0131zl\u0131k telakki edilen her davran\u0131\u015f\u0131n\u0131n su\u00e7 kabul edilmesi ne bilimseldir ne de h\u00fcmanizmin de\u011ferleri ile ba\u011fda\u015f\u0131r. T\u0131p bilimi de zorunlu olarak bu anlay\u0131\u015f\u0131n h\u00e2kim oldu\u011fu bir zeminde geli\u015febilir. Yarg\u0131 mercileri adalet ve hak temelinde geli\u015ftirece\u011fi i\u00e7tihadlar\u0131n\u0131, t\u0131p hukuku ba\u011flam\u0131nda hastan\u0131n ki\u015fisel varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 koruma ve kendi gelece\u011fini tayin etme hakk\u0131 (Anayasa’n\u0131n 17. maddesi, TCK’n\u0131n 26\/2. maddesi ve 1219 say\u0131l\u0131 Kanun’un 70. maddesi) ile hekimin g\u00f6revini icra (TCK’n\u0131n 26\/1. maddesi ile 1219 say\u0131l\u0131 Kanun’un 1, 15, 25 ve 26. maddeleri) ve toplumsal \u00fcst\u00fcn yarar haklar\u0131 aras\u0131nda adil ve kamu vicdan\u0131nda ma’kes bulan bir denge \u00fczerine in\u015fa etmelidir. Bu c\u00fcmleden olarak, gerekti\u011finde ayd\u0131nlat\u0131lm\u0131\u015f onama dayal\u0131 r\u0131zan\u0131n bulundu\u011fu h\u00e2llerde, t\u0131p biliminin ve mesle\u011fin g\u00fcncel kurallar\u0131na uygun hekim m\u00fcdahalelerinin, sonucundan ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak hukuka ayk\u0131r\u0131 olmamas\u0131 nedeniyle su\u00e7 te\u015fkil etmeyece\u011fi tart\u0131\u015fmadan vareste olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n
c. Su\u00e7un olu\u015fmas\u0131 kast\u0131n varl\u0131\u011f\u0131na ba\u011fl\u0131d\u0131r. Kast, su\u00e7un kanuni tan\u0131m\u0131ndaki unsurlar\u0131n bilerek ve istenerek ger\u00e7ekle\u015ftirilmesidir (TCK’n\u0131n 21\/1. maddesi). Taksirle i\u015flenen fiiller, kanunun a\u00e7\u0131k\u00e7a belirtti\u011fi hallerde cezaland\u0131r\u0131l\u0131r. Taksir, dikkat ve \u00f6zen y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcne ayk\u0131r\u0131l\u0131k dolay\u0131s\u0131yla, bir davran\u0131\u015f\u0131n su\u00e7un kanuni tan\u0131m\u0131nda belirtilen neticesi \u00f6ng\u00f6r\u00fclmeyerek ger\u00e7ekle\u015ftirilmesidir (TCK’n\u0131n 22\/1-2. maddesi).<\/p>\n
d. TCK’n\u0131n ‘G\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma’ ba\u015fl\u0131kl\u0131 257\/2. maddesinde d\u00fczenlenen su\u00e7un tipik eylemi, ‘[Kanunda ayr\u0131ca su\u00e7 olarak tan\u0131mlanan h\u00e2ller d\u0131\u015f\u0131nda] g\u00f6revinin gereklerini yapmakta ihmal veya gecikme g\u00f6stermek…’tir. T\u00fcrk Dil Kurumu T\u00fcrk\u00e7e S\u00f6zl\u00fc\u011f\u00fc’ne g\u00f6re ihmal; ‘yapmama, savsama’ anlam\u0131na gelmektedir. Gecikme ise; i\u015fin, yap\u0131lmas\u0131 gereken zaman ge\u00e7tikten sonra yap\u0131lmas\u0131d\u0131r. Ger\u00e7ek ihmali bir su\u00e7 olmas\u0131 itibar\u0131yla bu su\u00e7, kamu g\u00f6revlisinin kanunda tan\u0131mlanan icrai davran\u0131\u015f\u0131 kasten yapmamas\u0131yla ya da geciktirerek yapmas\u0131yla olu\u015fur. Kamu g\u00f6revlisi, g\u00f6rev alan\u0131na giren, yapmakla m\u00fckellef oldu\u011fu i\u015fi, bilerek ve isteyerek; ya hi\u00e7 yapmamak ya da geciktirmek suretiyle emredici norma ayk\u0131r\u0131 davranmaktad\u0131r. Her h\u00e2l\u00fck\u00e2rda tipik eylemin ihmali, pasif bir eylem oldu\u011fu unutulmamal\u0131d\u0131r. Bu nedenle g\u00f6revin icras\u0131 kapsam\u0131nda ger\u00e7ekle\u015ftirilen icrai davran\u0131\u015f\u0131n \u00f6ng\u00f6r\u00fclen nitelikleri ta\u015f\u0131mad\u0131\u011f\u0131, \u00f6zensiz ve \u00f6nlemsiz olarak yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 iddias\u0131na dayan\u0131lan h\u00e2llerin bu f\u0131kra kapsam\u0131nda de\u011ferlendirilemeyece\u011fi a\u00e7\u0131kt\u0131r. Yani an\u0131lan su\u00e7, ihmali davran\u0131\u015fla ve fakat kasten i\u015flenebilen bir su\u00e7tur. Bu nedenledir ki, ihmali davran\u0131\u015fla g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7u ile \u00f6zensizlik ve \u00f6nlemsizlikten kaynaklanan taksirli hareketin birbirine kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmamas\u0131 gerekir. G\u00f6revin gerekleri kavram\u0131n\u0131n, hukuk d\u00fczeninin kamu g\u00f6revlisine yerine getirmesini emretti\u011fi davran\u0131\u015flar oldu\u011funda ku\u015fku yoktur. Kamu g\u00f6revlisi bir hekim ise g\u00f6revin gerekleri kavram\u0131ndan, t\u0131p biliminin kurallar\u0131na uymak y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc anla\u015f\u0131lacakt\u0131r. Objektif cezaland\u0131r\u0131lma \u015fartlar\u0131 bak\u0131m\u0131ndan ise yukar\u0131da yer verilen a\u00e7\u0131klamalar yeterlidir.<\/p>\n
e. Hukuki anlamda bir fiille ilgili olarak asl\u0131nda tek ceza normunun uygulanmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmakla birlikte g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fte nomlar\u0131n ve dolay\u0131s\u0131yla su\u00e7lar\u0131n \u00e7oklu\u011fu s\u00f6z konusu oldu\u011funda ‘g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fte i\u00e7tima’ kurumundan s\u00f6z edilir. Bu c\u00fcmleden olarak, ‘genel norm-\u00f6zel norm’, ‘tali norm-asli norm’, ‘t\u00fcketen norm- t\u00fcketilen norm’ ili\u015fkilerinde \u00f6ng\u00f6r\u00fclen ceza miktarlar\u0131na da bak\u0131lmaks\u0131z\u0131n; \u00f6zel norm, genel norma, t\u00fcketen norm, t\u00fcketilen norma, asli norm, tali norma takadd\u00fcm eder. Yeter ki her iki norm da ayn\u0131 hukuki de\u011feri koruyor olsun ve haks\u0131zl\u0131\u011f\u0131n manevi unsuru (kusurun tipi) olarak ayn\u0131 t\u00fcrden bulunsun (\u0130zzet \u00d6zgen\u00e7-Cumhur \u015eahin, ‘Kamu G\u00f6revinin K\u00f6t\u00fcye Kullan\u0131lmas\u0131 Su\u00e7u \u00dczerine D\u00fc\u015f\u00fcnceler’ Gazi \u00dcniversitesi Hukuk Fak\u00fcltesi Dergisi, C. 6, S. 1-2, Haziran-Aral\u0131k 2002).<\/p>\n
Normlar \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131 yaln\u0131zca ayn\u0131 kusur tipleri bak\u0131m\u0131ndan s\u00f6z konusu olabilir. Ba\u015fka deyi\u015fle g\u00f6revin gere\u011fine bilerek ve isteyerek ihmali-pasif hareketle ayk\u0131r\u0131 davran\u0131lmas\u0131 h\u00e2linde eylem TCK’n\u0131n 257\/2. madde ile birlikte kasten \u00f6ld\u00fcrme veya yaralaman\u0131n ihmali hareketle i\u015flenmesi su\u00e7lar\u0131n\u0131 (TCK’n\u0131n 83 ve 88. maddeleri) ihlal edebilir, ihmali hareketin \u00f6zen y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcne ayk\u0131r\u0131l\u0131k bi\u00e7iminde (taksirle) ger\u00e7ekle\u015fmesi durumunda ise eylem kas\u0131tl\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in yaln\u0131zca taksirle \u00f6l\u00fcme veya yaralamaya neden olma su\u00e7lar\u0131 (TCK’n\u0131n 85 ve 89. maddeleri) olu\u015fur (Hasan Tahsin G\u00f6kcan, ‘G\u00f6revi K\u00f6t\u00fcye Kullanma, Zimmet-\u0130rtikap-R\u00fc\u015fvet ve Denetim G\u00f6revini \u0130hmal Su\u00e7lar\u0131’, Adalet Yay\u0131nevi, Ankara 2002, s. 206; Hasan Tahsin G\u00f6kcan, ‘T\u0131bbi M\u00fcdahaleden Do\u011fan Hukuki ve Cezai Sorumluluk’, Se\u00e7kin Yay\u0131nevi, 4. Bask\u0131, s. 1215).<\/p>\n
f. Madde gerek\u00e7esinde de vurguland\u0131\u011f\u0131 \u00fczere, TCK’n\u0131n ‘G\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma’ ba\u015fl\u0131kl\u0131 257. maddesi, genel, tali ve tamamlay\u0131c\u0131 bir normdur ve gerek icrai, gerekse ihmali davran\u0131\u015fla olsun kastla i\u015flenen bir su\u00e7 olmas\u0131 nedeniyle ayn\u0131 eylem yine icrai ya da ihmali davran\u0131\u015fla ve fakat kastla i\u015flenen ve \u00f6zel norm niteli\u011finde olan bir su\u00e7u olu\u015fturdu\u011funda uygulanma kabiliyetini kaybeder. \u00d6nemle vurgulamak gerekiyor ki, kastla i\u015flenen ‘ihmali davran\u0131\u015fla g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma’ su\u00e7u ile \u00f6zensizlik ve \u00f6nlemsizlikten kaynaklanan taksirli hareketin birbirine kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 nedeniyle, eylemin taksirli su\u00e7u olu\u015fturmad\u0131\u011f\u0131 h\u00e2llerde genel, tali norm olan TCK’n\u0131n 257. maddesinin ikinci f\u0131kras\u0131nda d\u00fczenlenen g\u00f6revde yetkiyi ihmal suretiyle k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7unu olu\u015fturdu\u011funu s\u00f6ylemek, hukuk ve mant\u0131k kurallar\u0131 m\u00fcvacehesinde ciddi sorunlar bar\u0131nd\u0131ran bir yakla\u015f\u0131md\u0131r.<\/p>\n
g. Di\u011fer taraftan \u00d6zel Daire ile Genel Kurulun, san\u0131\u011f\u0131n \u00f6ng\u00f6r\u00fclmesi m\u00fcmk\u00fcn olmayan komplikasyondan kaynaklanan \u00f6l\u00fcm neticesi sebebiyle taksirle hareket etti\u011finden s\u00f6z edilemeyece\u011finde ku\u015fku bulunmamakla birlikte hekimlik g\u00f6revinin gereklerini yapmakta gecikme g\u00f6stererek \u00f6lenin ma\u011fduriyetine sebebiyet verdi\u011fi gerek\u00e7esiyle, eyleminin TCK’n\u0131n 257\/2. maddesinde d\u00fczenlenen ihmali davran\u0131\u015fla g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7unu olu\u015fturdu\u011fu y\u00f6n\u00fcndeki kabul\u00fc, kamu g\u00f6revlisi olan hekimlerle, \u00f6zel hastane hekimleri aras\u0131nda izah\u0131 kabil olmayan hukuki sonu\u00e7lar do\u011furacakt\u0131r. Mesela somut olayda san\u0131k, \u00f6zel hastanede \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 nedeniyle kamu g\u00f6revlisi say\u0131lmayaca\u011f\u0131 i\u00e7in TCK’n\u0131n 257\/2. maddesinde d\u00fczenlenen ve failin kamu g\u00f6revlisi olmas\u0131n\u0131 \u00f6n \u015fart olarak \u00f6ng\u00f6ren \u00f6zg\u00fc su\u00e7 niteli\u011findeki ihmali davran\u0131\u015fla g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7undan da sorumlu tutulamayacakt\u0131.<\/p>\n
A\u00e7\u0131klanan nedenlerle Yerel Mahkemenin direnme karar\u0131ndaki gerek\u00e7eler eksik olsa da sonu\u00e7lar\u0131 itibar\u0131yla hukuki ve yerinde oldu\u011fundan Say\u0131n \u00c7o\u011funlu\u011fun, eylemin TCK’n\u0131n 257\/2. maddesinde d\u00fczenlenen ihmali davran\u0131\u015fla g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7unu olu\u015fturdu\u011fu y\u00f6n\u00fcndeki kabul\u00fcne kat\u0131lm\u0131yorum.
\nSay\u0131n \u00c7o\u011funlu\u011fun su\u00e7 vasf\u0131 y\u00f6n\u00fcndeki kabul\u00fcne g\u00f6re davan\u0131n zamana\u015f\u0131m\u0131 nedeniyle d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesinde ise hukuka ayk\u0131r\u0131l\u0131k bulunmamaktad\u0131r.”,
\n\u00c7o\u011funluk g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne kat\u0131lmayan \u00fc\u00e7 Ceza Genel Kurulu \u00dcyesi de; Yerel Mahkemenin direnme gerek\u00e7esinin isabetli oldu\u011fu,
\nD\u00fc\u015f\u00fcnceleriyle kar\u015f\u0131 oy kullanm\u0131\u015flard\u0131r.<\/p>\n
V. KARAR<\/p>\n
A\u00e7\u0131klanan nedenlerle;<\/p>\n
1- K\u00fctahya 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 31.10.2019 tarihli ve 405-696 say\u0131l\u0131 direnme karar\u0131na konu h\u00fckm\u00fcn\u00fcn, san\u0131\u011f\u0131n eyleminin TCK’n\u0131n 257\/2. maddesinde d\u00fczenlenen ihmali davran\u0131\u015fla g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7unu olu\u015fturdu\u011funun g\u00f6zetilmemesi isabetsizli\u011finden ve ger\u00e7ekle\u015fen dava zamana\u015f\u0131m\u0131 nedeniyle BOZULMASINA, ancak yeniden yarg\u0131lama gerektirmeyen bu konuda, 1412 say\u0131l\u0131 Ceza Muhakemeleri Usul\u00fc Kanunu’nun, 5320 say\u0131l\u0131 Kanun’un 8. maddesi gere\u011fince karar tarihi itibar\u0131yla uygulanmas\u0131 gereken 322. maddesi uyar\u0131nca karar verilmesi m\u00fcmk\u00fcn bulundu\u011fundan, san\u0131k hakk\u0131ndaki a\u00e7\u0131lan kamu davas\u0131n\u0131n, TCK\u2019n\u0131n 66\/1-e ve CMK\u2019n\u0131n 223\/8. maddeleri uyar\u0131nca D\u00dc\u015eMES\u0130NE,<\/p>\n
2- Dosyan\u0131n, mahalline g\u00f6nderilmek \u00fczere Yarg\u0131tay Cumhuriyet Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131na TEVD\u0130\u0130NE, 22.05.2024 tarihinde yap\u0131lan m\u00fczakerede san\u0131\u011f\u0131n eyleminin TCK’n\u0131n 85\/1. maddesi kapsam\u0131nda taksirle bir ki\u015finin \u00f6l\u00fcm\u00fcne neden olma su\u00e7unu mu, yoksa ayn\u0131 Kanun\u2019un 257\/2. maddesi kapsam\u0131nda kalan g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7unu mu olu\u015fturaca\u011f\u0131na ili\u015fkin uyu\u015fmazl\u0131k konusu bak\u0131m\u0131ndan oy \u00e7oklu\u011fuyla, dava zamana\u015f\u0131m\u0131n\u0131n ger\u00e7ekle\u015fip ger\u00e7ekle\u015fmedi\u011fine ili\u015fkin uyu\u015fmazl\u0131k konusu bak\u0131m\u0131ndan ise oy birli\u011fiyle karar verildi.<\/p>\n
\u200bYarg\u0131tay Ceza Genel Kurulu\u2019nun 22.05.2024 tarihli, 2020\/370 E., 2024\/158 K. say\u0131l\u0131 karar\u0131\u00a0Hukuki Haber<\/p>\n
Haberin Al\u0131nt\u0131land\u0131\u011f\u0131 Kaynak: www.hukukihaber.net<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
T.C. Yarg\u0131tay Ceza Genel Kurulu 2020\/370 E., 2024\/158 K. “\u0130\u00e7tihat Metni” D\u0130RENME KARARI VEREN YARGITAY DA\u0130RES\u0130 : 12. Ceza Dairesi MAHKEMES\u0130 :Asliye Ceza SAYISI : 405-696 I. HUKUK\u00ce S\u00dcRE\u00c7 Taksirle bir ki\u015finin \u00f6l\u00fcm\u00fcne neden olma su\u00e7undan san\u0131\u011f\u0131n 5271 say\u0131l\u0131 Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 223\/2-c maddesi uyar\u0131nca beraatine ili\u015fkin K\u00fctahya 2. Asliye Ceza Mahkemesince verilen 06.05.2014 tarihli ve 902-283 say\u0131l\u0131 h\u00fckm\u00fcn, kat\u0131lan vekili taraf\u0131ndan temyiz edilmesi \u00fczerine dosyay\u0131 inceleyen Yarg\u0131tay 12. Ceza Dairesince 11.01.2016 tarih ve 2580-88 say\u0131 ile; “…Raporlar aras\u0131nda \u00e7eli\u015fki bulundu\u011fu ve Adli T\u0131p \u0130htisas Kurulu raporlar\u0131n\u0131n komplikasyon y\u00f6netimi a\u00e7\u0131s\u0131ndan yeterli a\u00e7\u0131klamalar\u0131 i\u00e7ermedi\u011fi de\u011ferlendirildi\u011finden, dosyan\u0131n Adli T\u0131p Kurumu Genel Kuruluna g\u00f6nderilerek, t\u00fcm ameliyat s\u00fcreci de de\u011ferlendirilmek suretiyle meydana gelen olayda san\u0131\u011f\u0131n t\u0131p kurallar\u0131na uymayan davran\u0131\u015f\u0131 olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n, komplikasyon y\u00f6netiminde eksiklik bulunup bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n tespiti ile sonucuna g\u00f6re san\u0131\u011f\u0131n hukuki durumunun tayin ve takdiri yerine, eksik inceleme ile yaz\u0131l\u0131 \u015fekilde beraat karar verilmesi,” isabetsizli\u011finden bozulmas\u0131na karar verilmi\u015ftir. Bozmaya uyan K\u00fctahya 2. Asliye Ceza Mahkemesince yap\u0131lan yarg\u0131lama sonucunda 29.12.2016 tarih ve 142-757 say\u0131 ile; san\u0131\u011f\u0131n ayn\u0131 su\u00e7tan CMK’n\u0131n 223\/2-b maddesi uyar\u0131nca beraatine karar verilmi\u015f, bu h\u00fckm\u00fcn de kat\u0131lan vekili taraf\u0131ndan temyiz edilmesi \u00fczerine dosyay\u0131 inceleyen Yarg\u0131tay 12. Ceza Dairesince 21.11.2017 tarih ve 2272-9135 say\u0131 ile; “…Y\u00fcksek Sa\u011fl\u0131k \u015euras\u0131n\u0131n 19-20.09.2013 tarihlerinde al\u0131nan raporunda, hastaya …<\/p>","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[27],"tags":[],"class_list":["post-91801","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hukukihaber"],"acf":[],"yoast_head":"\n