T\u00dcRK\u0130YE CUMHUR\u0130YET\u0130<\/p>\n
ANAYASA MAHKEMES\u0130<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u0130K\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
KARAR<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
ENG\u0130N BARAN BA\u015eVURUSU<\/p>\n
(Ba\u015fvuru Numaras\u0131: 2019\/24893)<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Karar Tarihi: 11\/12\/2024<\/p>\n
\u0130K\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
KARAR<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Ba\u015fkan<\/p>\n
:<\/p>\n
Basri BA\u011eCI<\/p>\n
\u00dcyeler<\/p>\n
:<\/p>\n
Engin YILDIRIM<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Kenan YA\u015eAR<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00d6mer \u00c7INAR<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Metin KIRATLI<\/p>\n
Raport\u00f6r<\/p>\n
:<\/p>\n
Muhammed Cemil KANDEM\u0130R<\/p>\n
Ba\u015fvurucu<\/p>\n
:<\/p>\n
Engin BARAN<\/p>\n
Vekili<\/p>\n
:<\/p>\n
Av. Birsen BARAN \u00d6TER<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
I. BA\u015eVURUNUN \u00d6ZET\u0130<\/p>\n
1. Ba\u015fvuru; polis e\u011fitim merkezine kay\u0131t yap\u0131lmamas\u0131na ili\u015fkin i\u015fleme kar\u015f\u0131 a\u00e7\u0131lan davada uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n esas\u0131na ili\u015fkin iddialar kar\u015f\u0131lanmadan karar verilmesi nedeniyle gerek\u00e7eli karar hakk\u0131n\u0131n ve yarg\u0131laman\u0131n uzun s\u00fcrmesi nedeniyle de makul s\u00fcrede yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fi iddialar\u0131na ili\u015fkindir.<\/p>\n
2. Ba\u015fvurucunun da i\u00e7inde bulundu\u011fu ba\u015fkas\u0131na ait arac\u0131n polis ekiplerince durdurulmak istenmesi \u00fczerine ara\u00e7 cam\u0131ndan d\u0131\u015far\u0131ya -daha sonra i\u00e7inde Hint keneviri bitkisi oldu\u011fu anla\u015f\u0131lan- \u00e7e\u015fitli k\u00e2\u011f\u0131tlar at\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bunun \u00fczerine ara\u00e7taki di\u011fer \u00fc\u00e7 ki\u015fi ile ba\u015fvurucu hakk\u0131nda kullanmak i\u00e7in uyu\u015fturucu ve uyar\u0131c\u0131 madde sat\u0131n alma su\u00e7undan ceza davas\u0131 a\u00e7\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u015eefaatli Sulh Ceza Mahkemesi 23\/9\/2010 tarihli ve E.2010\/39, K.2010\/132 say\u0131l\u0131 karar\u0131yla, y\u00fcklenen su\u00e7un ba\u015fvurucu taraf\u0131ndan i\u015flendi\u011finin sabit olmamas\u0131 nedeniyle 4\/12\/2004 tarihli ve 5271 say\u0131l\u0131 Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 223. maddesinin ikinci f\u0131kras\u0131n\u0131n (e) bendi uyar\u0131nca ba\u015fvurucunun beraatine h\u00fckmetmi\u015ftir. Bu karar temyiz edilmeden 26\/10\/2010 tarihinde kesinle\u015fmi\u015ftir.<\/p>\n
3. Ba\u015fvurucu, \u0130stanbul Adile Sadullah Mermerci Polis Meslek E\u011fitim Merkezine (Polis E\u011fitim Merkezi) kay\u0131t yapt\u0131rmaya hak kazanm\u0131\u015ft\u0131r. Ancak idarece yapt\u0131r\u0131lan g\u00fcvenlik soru\u015fturmas\u0131 ve ar\u015fiv ara\u015ft\u0131rmas\u0131 sonucunda ba\u015fvurucu hakk\u0131nda derdest kamu davas\u0131 oldu\u011fu, bu davan\u0131n 7\/5\/2008 tarihli ve 26869 say\u0131l\u0131 Resm\u00ee Gazete’de yay\u0131mlanan Polis Meslek E\u011fitim Merkezleri Giri\u015f Y\u00f6netmeli\u011fi’nin (Y\u00f6netmelik) 7. maddesinin birinci f\u0131kras\u0131n\u0131n (e) bendinde yer alan “uyu\u015fturucu veya uyar\u0131c\u0131 madde nedeni ile hakk\u0131nda herhangi bir adl\u00ee veya idar\u00ee soru\u015fturma veya kovu\u015fturma devam ediyor olmamak,” ibaresi ile (f) bendinin (3) numaral\u0131 alt bendinde yer alan “Devam etmekte olan bir kovu\u015fturma bulunmamak” \u015fart\u0131na ayk\u0131r\u0131 oldu\u011fu gerek\u00e7esiyle ba\u015fvurucunun kayd\u0131 yap\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
4. Ba\u015fvurucu, kayd\u0131n\u0131n yap\u0131lmamas\u0131na ili\u015fkin 13\/8\/2010 tarihli i\u015flemin ve dayana\u011f\u0131 olan Y\u00f6netmelik kurallar\u0131n\u0131n iptali talebiyle 27\/9\/2010 tarihinde dava a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. Ankara 5. \u0130dare Mahkemesi 29\/9\/2010 tarihli karar\u0131yla davan\u0131n g\u00f6rev y\u00f6n\u00fcnden reddine ve dosyas\u0131n\u0131n Dan\u0131\u015ftaya g\u00f6nderilmesine karar vermi\u015ftir.<\/p>\n
5. Dan\u0131\u015ftay Sekizinci Dairesi (Daire) 19\/3\/2014 tarihli karar\u0131yla d\u00fczenleyici i\u015flemler y\u00f6n\u00fcnden davan\u0131n reddine, bireysel i\u015flem y\u00f6n\u00fcnden dava konusu i\u015flemin iptaline karar vermi\u015ftir. Karar\u0131n gerek\u00e7esinde, her ne kadar dava konusu i\u015flemin tesis edildi\u011fi tarihte ba\u015fvurucu hakk\u0131nda devam eden bir yarg\u0131lama bulunmakta ise de devam\u0131nda verilen beraat karar\u0131yla ba\u015fvurucunun Polis E\u011fitim Merkezine kay\u0131t yapt\u0131ramamas\u0131na gerek\u00e7e olabilecek bir nedenin kalmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtmi\u015ftir.<\/p>\n
6. Bu karar \u00fczerine ba\u015fvurucunun Polis E\u011fitim Merkezine kayd\u0131n\u0131n yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
7. Daire karar\u0131n\u0131n iptale ili\u015fkin k\u0131sm\u0131 daval\u0131 idare taraf\u0131ndan temyiz edilmi\u015ftir. Dan\u0131\u015ftay \u0130dari Dava Daireleri Kurulu (\u0130DDK) bireysel i\u015flemin hukuka ayk\u0131r\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 gerek\u00e7esiyle karar\u0131 bozmu\u015ftur. \u0130DDK’n\u0131n 8\/11\/2017 tarihli bozma gerek\u00e7esi \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
“…her ne kadar yap\u0131lan yarg\u0131lama sonucunda davac\u0131n\u0131n beraatine karar verilmi\u015f ise de, Adile Sadullah Mermerci Polis Meslek E\u011fitim Merkezine kay\u0131t yapt\u0131rmak \u00fczere ba\u015fvurdu\u011fu d\u00f6nemde, “kullanmak i\u00e7in uyu\u015fturucu madde sat\u0131n almak, kabul etmek, bulundurmak” su\u00e7undan dolay\u0131 ceza kovu\u015fturmas\u0131 ge\u00e7irdi\u011fi ve yarg\u0131lanmakta oldu\u011fu sabit olan ve bu konumu itibar\u0131yla Polis Meslek E\u011fitim Merkezine kay\u0131t i\u00e7in gerekli \u015fartlar\u0131 ta\u015f\u0131mayan davac\u0131 hakk\u0131nda tesis edilen i\u015flemde hukuka ayk\u0131r\u0131l\u0131k bulunmamaktad\u0131r.”<\/p>\n
8. Bu karar \u00fczerine ba\u015fvurucunun 13\/6\/2018 tarihinde mesle\u011fiyle ili\u015fi\u011fi kesilmi\u015ftir.<\/p>\n
9. Ba\u015fvurucu bu karara kar\u015f\u0131 karar d\u00fczeltme ba\u015fvurusunda bulunmu\u015ftur. Karar d\u00fczeltme dilek\u00e7esinde; mahkeme karar\u0131 \u00fczerine mesleki e\u011fitimine ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u00fc\u00e7 y\u0131ld\u0131r polis olarak g\u00f6rev yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131, bozma karar\u0131n\u0131n kamu yarar\u0131na ayk\u0131r\u0131 oldu\u011funu ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. \u0130DDK24\/4\/2019 tarihli karar\u0131yla ba\u015fvurucunun karar d\u00fczeltme talebini reddetmi\u015ftir. Ba\u015fvurucu bu karar\u0131 21\/6\/2019 tarihinde \u00f6\u011frenmi\u015f ve 18\/7\/2019 tarihinde bireysel ba\u015fvuruda bulunmu\u015ftur.<\/p>\n
10. Sonraki s\u00fcre\u00e7te Dan\u0131\u015ftay Sekizinci Dairesinin bozma karar\u0131na uydu\u011fu ve bireysel i\u015flem y\u00f6n\u00fcnden de davay\u0131 reddetti\u011fi, bu karara kar\u015f\u0131 yap\u0131lan temyiz ba\u015fvurusunun \u0130DDK’n\u0131n 3\/11\/2021 tarihli karar\u0131yla reddedildi\u011fi g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bu karara kar\u015f\u0131 yap\u0131lan karar d\u00fczeltme ba\u015fvurusu da \u0130DDK’n\u0131n 2\/6\/2022 tarihli karar\u0131yla reddedilmi\u015ftir.<\/p>\n
II. DE\u011eERLEND\u0130RME <\/p>\n
A. Gerek\u00e7eli Karar Hakk\u0131n\u0131n \u0130hlal Edildi\u011fine \u0130li\u015fkin \u0130ddia<\/p>\n
11. Ba\u015fvurucu; 2014 y\u0131l\u0131nda Dan\u0131\u015ftay\u0131n 19\/3\/2014 tarihli iptal karar\u0131 \u00fczerine Polis E\u011fitim Merkezine kayd\u0131n\u0131n yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, e\u011fitimini ba\u015far\u0131yla tamamlad\u0131ktan sonra atamas\u0131n\u0131n yap\u0131lmas\u0131yla polis olarak g\u00f6rev yapmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131, asaletinin tasdik oldu\u011funu, do\u011fu g\u00f6revini yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u0130DDK’n\u0131n 8\/11\/2017 tarihinde verdi\u011fi bozma karar\u0131na kadar yakla\u015f\u0131k 4 y\u0131l g\u00f6revine devam etti\u011fini, bozma karar\u0131 \u00fczerine memuriyetten at\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. Ba\u015fvurucu ayr\u0131ca birbirine tamamen z\u0131t yarg\u0131 kararlar\u0131 nedeniyle hayat\u0131nda olu\u015fan hukuki belirsizlikten dolay\u0131 ma\u011fdur oldu\u011funu, 35 ya\u015f\u0131na girmesi nedeniyle memuriyet ya\u015f\u0131n\u0131n ge\u00e7ti\u011fini, e\u011fitim fak\u00fcltesi mezunu oldu\u011funu, bu s\u00fcre\u00e7 nedeniyle \u00fccretli \u00f6\u011fretmenlerin kadroya ge\u00e7irilmesi hakk\u0131ndan yararlanamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia etmi\u015ftir. Ba\u015fvurucu, adil yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ve hukuk devleti ilkesinin ihlal edildi\u011fini iddia etmi\u015ftir.<\/p>\n
12. Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131 (Bakanl\u0131k) g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnde, ba\u015fvurucunun a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 davada yarg\u0131lama mercilerinin ilgili mevzuat h\u00fck\u00fcmlerini ve ba\u015fvurucunun istemini g\u00f6z\u00f6n\u00fcnde bulundurarak bir de\u011ferlendirme yapt\u0131\u011f\u0131 belirtilmi\u015ftir. Ba\u015fvurucu, Bakanl\u0131k g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne kar\u015f\u0131 cevap vermemi\u015ftir.<\/p>\n
13. Ba\u015fvurucunun bu iddialar\u0131 gerek\u00e7eli karar hakk\u0131 kapsam\u0131nda incelenmi\u015ftir.<\/p>\n
14. A\u00e7\u0131k\u00e7a dayanaktan yoksun olmad\u0131\u011f\u0131 ve kabul edilemezli\u011fine karar verilmesini gerektirecek ba\u015fka bir neden de bulunmad\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lan gerek\u00e7eli karar hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddian\u0131n kabul edilebilir oldu\u011funa karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
15. Anayasa’n\u0131n 36. maddesinin birinci f\u0131kras\u0131nda, herkesin adil yarg\u0131lanma hakk\u0131na sahip oldu\u011fu belirtilmi\u015f ancak gerek\u00e7eli karar hakk\u0131ndan a\u00e7\u0131k\u00e7a s\u00f6z edilmemi\u015ftir. Bununla birlikte Anayasa’n\u0131n 141. maddesinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc f\u0131kras\u0131nda “B\u00fct\u00fcn mahkemelerin her t\u00fcrl\u00fc kararlar\u0131 gerek\u00e7eli olarak yaz\u0131l\u0131r.” denilerek kararlar\u0131n\u0131 gerek\u00e7eli olarak yazma y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc mahkemelere y\u00fcklenmi\u015ftir. Anayasa’n\u0131n 36. maddesi, 141. maddesinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc f\u0131kras\u0131 \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda yorumland\u0131\u011f\u0131nda adil yarg\u0131lanma hakk\u0131, gerek\u00e7eli karar hakk\u0131n\u0131 da g\u00fcvence alt\u0131na almaktad\u0131r. Bu sebeple gerek\u00e7eli karar hakk\u0131 Anayasa’n\u0131n 36. maddesinde d\u00fczenlenen adil yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n temel g\u00fcvencelerinden biridir (Hilmi Kocabey ve di\u011ferleri, B. No: 2018\/27686, 17\/11\/2021, \u00a7 77).<\/p>\n
16. Gerek\u00e7eli karar hakk\u0131, ki\u015filerin adil bir \u015fekilde yarg\u0131lanmalar\u0131n\u0131 sa\u011flamay\u0131 ve denetlemeyi ama\u00e7lamaktad\u0131r. Taraflar\u0131n muhakeme s\u0131ras\u0131nda ileri s\u00fcrd\u00fckleri iddialar\u0131n kurallara uygun bi\u00e7imde incelenip incelenmedi\u011fini bilmeleri, ayr\u0131ca demokratik bir toplumda kendi adlar\u0131na verilen yarg\u0131 kararlar\u0131n\u0131n sebeplerini toplumun \u00f6\u011frenmesinin sa\u011flanmas\u0131 i\u00e7in de gereklidir (Sencer Ba\u015fat ve di\u011ferleri [GK], B. No: 2013\/7800, 18\/6\/2014, \u00a7\u00a7 31, 34).<\/p>\n
17. Mahkemelerin an\u0131lan y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc, yarg\u0131lamada ileri s\u00fcr\u00fclen her t\u00fcrl\u00fc iddia ve savunmaya karar gerek\u00e7esinde ayr\u0131nt\u0131l\u0131 yan\u0131t vermesi gerekti\u011fi \u015feklinde anla\u015f\u0131lamaz. Ancak mahkemeler, kendilerine sunulan t\u00fcm iddialara yan\u0131t vermek zorunda de\u011filse de (Yasemin Ek\u015fi, B. No: 2013\/5486, 4\/12\/2013, \u00a7 56) mahkemelerin davan\u0131n esas sorunlar\u0131n\u0131 inceledikleri gerek\u00e7eli karardan anla\u015f\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n
18. Bir kararda tam olarak hangi unsurlar\u0131n bulunmas\u0131 gerekti\u011fi davan\u0131n niteli\u011fine ve \u015fartlar\u0131na ba\u011fl\u0131d\u0131r. Muhakeme s\u0131ras\u0131nda a\u00e7\u0131k ve somut bir bi\u00e7imde \u00f6ne s\u00fcr\u00fclen iddia ve savunmalar\u0131n davan\u0131n sonucuna etkili, ba\u015fka bir deyi\u015fle davan\u0131n sonucunu de\u011fi\u015ftirebilecek nitelikte olmas\u0131 h\u00e2linde davayla do\u011frudan ilgili olan bu hususlara mahkemelerce makul bir gerek\u00e7e ile yan\u0131t verilmesi gerekir (Sencer Ba\u015fat ve di\u011ferleri, \u00a7 35). Aksi bir tutumla mahkemenin davan\u0131n sonucuna etkili oldu\u011funu kabul etti\u011fi bir husus hakk\u0131nda ilgili ve yeterli bir yan\u0131t vermemesi veya yan\u0131t vermeyi gerektiren usul ya da esasa dair iddialar\u0131 cevaps\u0131z b\u0131rakmas\u0131 hak ihlaline neden olabilecektir (Sencer Ba\u015fat ve di\u011ferleri, \u00a7 39).<\/p>\n
19. \u00d6te yandan istinaf\/temyiz merciinin yarg\u0131lamay\u0131 yapan mahkemenin karar\u0131n\u0131 uygun bulmas\u0131 h\u00e2linde bunu ya ayn\u0131 gerek\u00e7eyi kullanarak ya da bir at\u0131fla karar\u0131na yans\u0131tmas\u0131 yeterlidir. Burada \u00f6nemli olan husus, istinaf\/temyiz merciinin bir \u015fekilde istinafta\/temyizde dile getirilmi\u015f ana unsurlar\u0131 inceledi\u011fini, mahkemenin karar\u0131n\u0131 inceleyerek onad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ya da bozdu\u011funu g\u00f6stermesidir (baz\u0131 de\u011fi\u015fikliklerle birlikte bkz. Yasemin Ek\u015fi, \u00a7 57). Ancak istinaf\/temyiz incelemesi s\u0131ras\u0131nda ayr\u0131 ve a\u00e7\u0131k bir yan\u0131t verilmesini gerektiren usul veya esasa dair iddialar\u0131n istinaf\/temyiz mercilerince cevaps\u0131z b\u0131rak\u0131lmas\u0131 gerek\u00e7eli karar hakk\u0131n\u0131n ihlaline neden olabilir (baz\u0131 de\u011fi\u015fikliklerle birlikte bkz. Caner Kand\u0131rmaz, B. No: 2013\/3672, 30\/12\/2014, \u00a7 31).<\/p>\n
20. Anayasa Mahkemesinin gerek\u00e7eli karar hakk\u0131 ba\u011flam\u0131ndaki g\u00f6revi uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n esas\u0131 y\u00f6n\u00fcnden \u00f6nem ta\u015f\u0131yan meselelere ili\u015fkin olarak mahkemelerin ilgili ve yeterli bir gerek\u00e7e ortaya koyup koymad\u0131klar\u0131n\u0131 incelemekten ibarettir. Anayasa Mahkemesinin a\u00e7\u0131k\u00e7a keyf\u00ee olmad\u0131\u011f\u0131 veya bariz bir takdir hatas\u0131 i\u00e7ermedi\u011fi s\u00fcrece gerek\u00e7eyi denetleme \u015feklinde g\u00f6revi olmad\u0131\u011f\u0131 gibi kararlardaki hukuka ayk\u0131r\u0131l\u0131klar\u0131 gidermek de Anayasa Mahkemesinin g\u00f6revi de\u011fildir (Halit Kabada\u011f, B. No: 2019\/3589, 23\/11\/2021, \u00a7 30).<\/p>\n
21. Somut ba\u015fvuruya konu dava, ba\u015fvurucunun Polis E\u011fitim Merkezine kayd\u0131n\u0131n yap\u0131lmamas\u0131na ili\u015fkindir. Ba\u015fvuruya konu davada Dan\u0131\u015ftay Sekizinci Dairesinin verdi\u011fi 19\/3\/2014 tarihli karar \u00fczerine ba\u015fvurucunun s\u00f6z konusu merkezde e\u011fitim ald\u0131\u011f\u0131, polis olarak atamas\u0131n\u0131n yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve \u00fc\u00e7 y\u0131la yak\u0131n bu meslekte \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r. \u0130DDK’n\u0131n bozma karar\u0131 \u00fczerine ba\u015fvurucunun 13\/6\/2018 tarihinde mesle\u011fiyle ili\u015fi\u011fi kesilmi\u015ftir.<\/p>\n
22. Ba\u015fvurucu, -ba\u015fvuru formunda ve yarg\u0131lama mercileri \u00f6n\u00fcnde- mahkeme karar\u0131 uyar\u0131nca ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 memuriyetten aradan uzun bir s\u00fcre ge\u00e7tikten sonra ba\u015fka bir mahkeme karar\u0131 uyar\u0131nca \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131n\u0131n mesleki ve \u00f6zel hayat\u0131 \u00fczerinde olumsuz etkileri oldu\u011funu ileri s\u00fcrerek baz\u0131 haklar\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fini iddia etmi\u015ftir. Nitekim ba\u015fvurucu \u0130DDK’n\u0131n bozma karar\u0131 sonras\u0131nda sundu\u011fu dilek\u00e7elerinde; i\u015flemedi\u011fi bir su\u00e7tan dolay\u0131 hakk\u0131nda a\u00e7\u0131lan dava nedeniyle Polis E\u011fitim Merkezine kayd\u0131n\u0131n yap\u0131lmayarak ma\u011fdur edildi\u011fini, Dan\u0131\u015ftay Sekizinci Dairesinin beraat karar\u0131n\u0131 dikkate alarak lehine karar verdi\u011fini, bu karar \u00fczerine mesle\u011fe ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131n ve 4 y\u0131la yak\u0131n \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131n dikkate al\u0131nmamas\u0131 nedeniyle kazan\u0131lm\u0131\u015f hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fini ileri s\u00fcrmektedir. Ba\u015fvurucu ayr\u0131ca, birebir ayn\u0131 durumda oldu\u011fu ki\u015filer lehine kararlar verilirken kendisi aleyhine karar verilmesinin hukuki g\u00fcvenlik ilkesini zedeledi\u011fini, \u0130DDK’n\u0131n sadece \u015fekli a\u00e7\u0131dan bir inceleme yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131, Polis E\u011fitim Merkezine kayd\u0131n\u0131n yap\u0131lmas\u0131na engel olan su\u00e7u i\u015flemedi\u011fi hususunun de\u011ferlendirilmemesinin hakkaniyete uygun olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia etmektedir. Ba\u015fvurucunun \u00f6zel hayata sayg\u0131 hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki mesleki ya\u015fam\u0131yla ilgili ileri s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc esasl\u0131 nitelikteki iddia ve itirazlar\u0131na ili\u015fkin olarak -olumlu ya da olumsuz- herhangi bir cevap verilmedi\u011fi tespit edilmi\u015ftir. Bu nedenle yarg\u0131lama s\u00fcreci bir b\u00fct\u00fcn olarak de\u011ferlendirildi\u011finde ba\u015fvurucunun gerek\u00e7eli karar hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fi sonucuna var\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
23. Di\u011fer yandan bu ihlal karar\u0131n\u0131n ba\u015fvurucu taraf\u0131ndan a\u00e7\u0131lan davan\u0131n esas\u0131yla ilgili herhangi bir de\u011ferlendirme i\u00e7ermedi\u011fi vurgulanmal\u0131d\u0131r. Zira gerek\u00e7eli karar hakk\u0131, taraflara yarg\u0131lama s\u0131ras\u0131nda ileri s\u00fcrd\u00fckleri iddialar\u0131n\u0131n kurallara uygun bi\u00e7imde incelenip incelenmedi\u011fini bilmelerine imk\u00e2n sa\u011flayan bir hak olup yarg\u0131lama sonucuna y\u00f6nelik bir teminat sa\u011flamaz. Bu itibarla Anayasa Mahkemesinin yukar\u0131da belirtti\u011fi ihlal gerek\u00e7elerini g\u00f6zeterek ve s\u00f6z konusu iddialarla ilgili olarak yeniden bir de\u011ferlendirme yaparak gereken karar\u0131 vermek yarg\u0131 mercilerinin takdirindedir.<\/p>\n
24. A\u00e7\u0131klanan gerek\u00e7elerle ba\u015fvurucunun Anayasa\u2019n\u0131n 36. maddesinde g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan adil yarg\u0131lanma hakk\u0131 kapsam\u0131nda gerek\u00e7eli karar hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
B. Makul S\u00fcrede Yarg\u0131lanma Hakk\u0131n\u0131n \u0130hlal Edildi\u011fine \u0130li\u015fkin \u0130ddia<\/p>\n
25. Ba\u015fvurucu, yarg\u0131lama s\u00fcresinin dokuz y\u0131l\u0131 a\u015fmas\u0131 nedeniyle adil yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fini ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bakanl\u0131k g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnde; makul s\u00fcrede yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlali iddias\u0131na ili\u015fkin olarak yap\u0131lacak incelemede ba\u015fvurucunun tutumunun, davan\u0131n karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131n, ola\u011fan\u00fcst\u00fc h\u00e2l ko\u015fullar\u0131n\u0131n ve COVID-19 salg\u0131n\u0131n g\u00f6z\u00f6n\u00fcnde bulundurulmas\u0131n\u0131n faydal\u0131 olaca\u011f\u0131 ifade edilmi\u015ftir. Ayr\u0131ca yarg\u0131lama s\u00fcrecinin \u0130DDK’n\u0131n 3\/11\/2021 tarihli karar\u0131yla sona erdi\u011fi ve 11 y\u0131l 1 ay s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc belirtilmi\u015ftir.<\/p>\n
26. Anayasa Mahkemesi, olay ve olgular\u0131 somut ba\u015fvuru ile benzer nitelikte olan Veysi Ado ([GK], B. No: 2022\/100837, 27\/4\/2023) karar\u0131nda uygulanacak anayasal ilkeleri belirlemi\u015ftir. Bu \u00e7er\u00e7evede Anayasa Mahkemesi 9\/1\/2013 tarihli ve 6384 say\u0131l\u0131 Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 Mahkemesine Yap\u0131lm\u0131\u015f Baz\u0131 Ba\u015fvurular\u0131n Tazminat \u00d6denmek Suretiyle \u00c7\u00f6z\u00fcm\u00fcne Dair Kanun’un ge\u00e7ici 2. maddesinde 28\/3\/2023 tarihli ve 7445 say\u0131l\u0131 Kanun’un 40. maddesi ile yap\u0131lan de\u011fi\u015fikli\u011fe g\u00f6re 9\/3\/2023 tarihi (bu tarih d\u00e2hil) itibar\u0131yla derdest olan, yarg\u0131lamalar\u0131n makul s\u00fcrede sonu\u00e7land\u0131r\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 iddialar\u0131yla yap\u0131lan ba\u015fvurulara ili\u015fkin olarak Tazminat Komisyonuna ba\u015fvuru yolu t\u00fcketilmeden yap\u0131lan ba\u015fvurunun incelenmesinin bireysel ba\u015fvurunun ikincil niteli\u011fi ile ba\u011fda\u015fmayaca\u011f\u0131 neticesine varm\u0131\u015ft\u0131r. Somut ba\u015fvuruda, an\u0131lan kararda a\u00e7\u0131klanan ilkelerden ve ula\u015f\u0131lan sonu\u00e7tan ayr\u0131lmay\u0131 gerektiren bir durum bulunmamaktad\u0131r.<\/p>\n
27. A\u00e7\u0131klanan gerek\u00e7elerle ba\u015fvurunun bu k\u0131sm\u0131n\u0131n di\u011fer kabul edilebilirlik ko\u015fullar\u0131 y\u00f6n\u00fcnden incelenmeksizin ba\u015fvuru yollar\u0131n\u0131n t\u00fcketilmemesi nedeniyle kabul edilemez oldu\u011funa karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
28. Ba\u015fvurucu, masumiyet karinesinin ve e\u015fitlik ilkesinin de ihlal edildi\u011fini ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. Gerek\u00e7eli karar hakk\u0131 y\u00f6n\u00fcnden ula\u015f\u0131lan sonu\u00e7 g\u00f6zetildi\u011finde ba\u015fvurunun di\u011fer \u015fik\u00e2yetleri y\u00f6n\u00fcnden kabul edilebilirlik ve esas y\u00f6n\u00fcnden ayr\u0131ca bir inceleme yap\u0131lmas\u0131na gerek olmad\u0131\u011f\u0131na karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
III. G\u0130DER\u0130M<\/p>\n
29. Ba\u015fvurucu, ihlalin tespiti ile yeniden yarg\u0131lamaya karar verilmesi, yeniden yarg\u0131lama talebi kabul g\u00f6rmezse 500.000 TL maddi ve manevi tazminat talep etmemi\u015ftir.<\/p>\n
30. Ba\u015fvuruda tespit edilen hak ihlalinin sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in yeniden yarg\u0131lama yap\u0131lmas\u0131nda hukuki yarar bulunmaktad\u0131r. Bu kapsamda karar\u0131n g\u00f6nderildi\u011fi yarg\u0131 mercilerince yap\u0131lmas\u0131 gereken i\u015f, yeniden yarg\u0131lama i\u015flemlerini ba\u015flatmak ve Anayasa Mahkemesini ihlal sonucuna ula\u015ft\u0131ran nedenleri gideren, ihlal karar\u0131nda belirtilen ilkelere uygun yeni bir karar vermektir (Mehmet Do\u011fan [GK], B. No: 2014\/8875, 7\/6\/2018, \u00a7\u00a7 54-60; Alig\u00fcl Alkaya ve di\u011ferleri (2), B. No: 2016\/12506, 7\/11\/2019, \u00a7\u00a7 53-60, 66; Kadri Enis Berbero\u011flu (3) [GK], B. No: 2020\/32949, 21\/1\/2021, \u00a7\u00a7 93-100).<\/p>\n
IV. H\u00dcK\u00dcM<\/p>\n
A\u00e7\u0131klanan gerek\u00e7elerle;<\/p>\n
A. 1. Gerek\u00e7eli karar hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddian\u0131n KABUL ED\u0130LEB\u0130L\u0130R OLDU\u011eUNA,<\/p>\n
2. Makul s\u00fcrede yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddian\u0131n ba\u015fvuru yollar\u0131n\u0131n t\u00fcketilmemesi nedeniyle KABUL ED\u0130LEMEZ OLDU\u011eUNA,<\/p>\n
B. Anayasa\u2019n\u0131n 36. maddesinde g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan adil yarg\u0131lanma hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki gerek\u00e7eli karar hakk\u0131n\u0131n \u0130HLAL ED\u0130LD\u0130\u011e\u0130NE,<\/p>\n
C. Di\u011fer ihlal iddialar\u0131n\u0131n \u0130NCELENMES\u0130NE GEREK OLMADI\u011eINA,<\/p>\n
D. Karar\u0131n bir \u00f6rne\u011finin gerek\u00e7eli karar hakk\u0131n\u0131n ihlalinin sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in yeniden yarg\u0131lama yap\u0131lmak \u00fczere Dan\u0131\u015ftay \u0130dari Dava Daireleri Kuruluna (E.2018\/1553, K.2019\/1983) iletilmek \u00fczere Dan\u0131\u015ftay Sekizinci Dairesine (E.2010\/9095, K.2014\/2189) G\u00d6NDER\u0130LMES\u0130NE,<\/p>\n
E. 364,60 TL har\u00e7 ve 30.000 TL vek\u00e2let \u00fccretinden olu\u015fan toplam 30.364,60 TL yarg\u0131lama giderinin ba\u015fvurucuya \u00d6DENMES\u0130NE,<\/p>\n
F. \u00d6demelerin karar\u0131n tebli\u011fini takiben ba\u015fvurucunun Hazine ve Maliye Bakanl\u0131\u011f\u0131na ba\u015fvuru tarihinden itibaren d\u00f6rt ay i\u00e7inde yap\u0131lmas\u0131na, \u00f6demede gecikme olmas\u0131 h\u00e2linde bu s\u00fcrenin sona erdi\u011fi tarihten \u00f6deme tarihine kadar ge\u00e7en s\u00fcre i\u00e7in yasal FA\u0130Z UYGULANMASINA,<\/p>\n
G. Karar\u0131n bir \u00f6rne\u011finin Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131na G\u00d6NDER\u0130LMES\u0130NE 11\/12\/2024 tarihinde OYB\u0130RL\u0130\u011e\u0130YLE karar verildi.<\/p>\n
\u200bAnayasa Mahkemesi’nin 11\/12\/2024 tarihli ve 2019\/24893 ba\u015fvuru numaral\u0131 karar\u0131\u00a0Hukuki Haber<\/p>\n
Haberin Al\u0131nt\u0131land\u0131\u011f\u0131 Kaynak: www.hukukihaber.net<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
T\u00dcRK\u0130YE CUMHUR\u0130YET\u0130 ANAYASA MAHKEMES\u0130 \u00a0 \u00a0 \u0130K\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM \u00a0 KARAR \u00a0 ENG\u0130N BARAN BA\u015eVURUSU (Ba\u015fvuru Numaras\u0131: 2019\/24893) \u00a0 Karar Tarihi: 11\/12\/2024 \u0130K\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM \u00a0 KARAR \u00a0 \u00a0 Ba\u015fkan : Basri BA\u011eCI \u00dcyeler : Engin YILDIRIM \u00a0 \u00a0 Kenan YA\u015eAR \u00a0 \u00a0 \u00d6mer \u00c7INAR \u00a0 \u00a0 Metin KIRATLI Raport\u00f6r : Muhammed Cemil KANDEM\u0130R Ba\u015fvurucu : Engin BARAN Vekili : Av. Birsen BARAN \u00d6TER \u00a0 I. BA\u015eVURUNUN \u00d6ZET\u0130 1. Ba\u015fvuru; polis e\u011fitim merkezine kay\u0131t yap\u0131lmamas\u0131na ili\u015fkin i\u015fleme kar\u015f\u0131 a\u00e7\u0131lan davada uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n esas\u0131na ili\u015fkin iddialar kar\u015f\u0131lanmadan karar verilmesi nedeniyle gerek\u00e7eli karar hakk\u0131n\u0131n ve yarg\u0131laman\u0131n uzun s\u00fcrmesi nedeniyle de makul s\u00fcrede yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fi iddialar\u0131na ili\u015fkindir. 2. Ba\u015fvurucunun da i\u00e7inde bulundu\u011fu ba\u015fkas\u0131na ait arac\u0131n polis ekiplerince durdurulmak istenmesi \u00fczerine ara\u00e7 cam\u0131ndan d\u0131\u015far\u0131ya -daha sonra i\u00e7inde Hint keneviri bitkisi oldu\u011fu anla\u015f\u0131lan- \u00e7e\u015fitli k\u00e2\u011f\u0131tlar at\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bunun \u00fczerine ara\u00e7taki di\u011fer \u00fc\u00e7 ki\u015fi ile ba\u015fvurucu hakk\u0131nda kullanmak i\u00e7in uyu\u015fturucu ve uyar\u0131c\u0131 madde sat\u0131n alma su\u00e7undan ceza davas\u0131 a\u00e7\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u015eefaatli Sulh Ceza Mahkemesi 23\/9\/2010 tarihli ve E.2010\/39, K.2010\/132 say\u0131l\u0131 karar\u0131yla, y\u00fcklenen su\u00e7un ba\u015fvurucu taraf\u0131ndan i\u015flendi\u011finin sabit olmamas\u0131 nedeniyle 4\/12\/2004 tarihli ve 5271 say\u0131l\u0131 Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 223. maddesinin ikinci f\u0131kras\u0131n\u0131n (e) bendi uyar\u0131nca ba\u015fvurucunun beraatine h\u00fckmetmi\u015ftir. Bu karar temyiz edilmeden 26\/10\/2010 tarihinde kesinle\u015fmi\u015ftir. 3. Ba\u015fvurucu, \u0130stanbul Adile Sadullah …<\/p>","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[27],"tags":[],"class_list":["post-52352","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hukukihaber"],"acf":[],"yoast_head":"\n