T\u00dcRK\u0130YE CUMHUR\u0130YET\u0130<\/p>\n
ANAYASA MAHKEMES\u0130<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
B\u0130R\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
KARAR<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
K.B.A. BA\u015eVURUSU<\/p>\n
(Ba\u015fvuru Numaras\u0131: 2020\/7358)<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Karar Tarihi: 3\/10\/2024<\/p>\n
B\u0130R\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
KARAR<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
G\u0130ZL\u0130L\u0130K TALEB\u0130 KABUL<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Ba\u015fkan<\/p>\n
:<\/p>\n
Hasan Tahsin G\u00d6KCAN<\/p>\n
\u00dcyeler<\/p>\n
:<\/p>\n
Yusuf \u015eevki HAKYEMEZ<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u0130rfan F\u0130DAN<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Muhterem \u0130NCE<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Y\u0131lmaz AK\u00c7\u0130L<\/p>\n
Raport\u00f6r<\/p>\n
:<\/p>\n
Ay\u015fenur TUNCER<\/p>\n
Ba\u015fvurucu<\/p>\n
:<\/p>\n
K.B.A.<\/p>\n
Vekili<\/p>\n
:<\/p>\n
Av. Hatice AYDIN<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
I. BA\u015eVURUNUN KONUSU<\/p>\n
1. Ba\u015fvuru; hakk\u0131nda \u015fik\u00e2yet olmamas\u0131na ra\u011fmen Ulusal Yarg\u0131 A\u011f\u0131 Bili\u015fim Sistemi (UYAP) kay\u0131tlar\u0131nda “\u015fik\u00e2yet edilen” olarak yer alan ki\u015fisel verilerinin silinmemesi nedeniyle \u00f6zel hayata sayg\u0131 hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131n\u0131n ve bu hakla ba\u011flant\u0131l\u0131 olarak etkili ba\u015fvuru hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fi iddias\u0131na ili\u015fkindir.<\/p>\n
II. BA\u015eVURU S\u00dcREC\u0130<\/p>\n
2. Ba\u015fvuru 26\/2\/2020 tarihinde yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Komisyon, etkili ba\u015fvuru ile \u00f6zel hayata ve aile hayat\u0131na sayg\u0131 hakk\u0131 d\u0131\u015f\u0131ndaki \u015fik\u00e2yetlerin kabul edilemez oldu\u011funa, an\u0131lan haklara ili\u015fkin \u015fik\u00e2yetin kabul edilebilirlik incelemesinin B\u00f6l\u00fcm taraf\u0131ndan yap\u0131lmas\u0131na karar vermi\u015ftir. 2022\/21252 ve 2022\/23627 numaral\u0131 ba\u015fvurular 2020\/7358 numaral\u0131 ba\u015fvuru dosyas\u0131yla birle\u015ftirilmi\u015ftir.<\/p>\n
3. Ba\u015fvuru belgelerinin bir \u00f6rne\u011fi bilgi i\u00e7in Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131na (Bakanl\u0131k) g\u00f6nderilmi\u015ftir. Bakanl\u0131k, g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc bildirmi\u015ftir. Ba\u015fvurucu, Bakanl\u0131\u011f\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne kar\u015f\u0131 beyanda bulunmu\u015ftur.<\/p>\n
III. OLAY VE OLGULAR<\/p>\n
A. Ba\u015fvuruya Konu Ceza Soru\u015fturmas\u0131na \u0130li\u015fkin S\u00fcre\u00e7<\/p>\n
4. Ba\u015fvurucunun oturdu\u011fu binan\u0131n y\u00f6neticisi taraf\u0131ndan Ankara Cumhuriyet Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131na (Ba\u015fsavc\u0131l\u0131k) verilen 12\/6\/2018 tarihli \u015fik\u00e2yet dilek\u00e7esinde ba\u015fvurucunun bina sakini oldu\u011fu, ismini bilmedikleri ve kendisini “ba\u015fvurucunun k\u0131z karde\u015fi” \u015feklinde tan\u0131tan ki\u015fi hakk\u0131nda bina kurallar\u0131na riayet etmemesi nedeniyle \u015fik\u00e2yet\u00e7i olundu\u011fu belirtilmi\u015ftir. Y\u00f6netici \u015fik\u00e2yet dilek\u00e7esinde \u00f6zetle, \u015f\u00fcpheli olarak ba\u015fvurucuyu belirtmi\u015f olmakla birlikte y\u00f6neticisi bulundu\u011fu binada oturan ba\u015fvurucunun ismini bilmedi\u011fi k\u0131z karde\u015finin bina kurallar\u0131na riayet etmedi\u011fini, uyar\u0131da bulunmas\u0131 \u00fczerine kendisine y\u00f6nelik tehdit ve hakaret i\u00e7eren s\u00f6zler s\u00f6yledi\u011fini, bu ki\u015finin bina sakini olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirterek \u015fik\u00e2yet\u00e7i olmu\u015ftur.<\/p>\n
5. Ba\u015fsavc\u0131l\u0131k 28\/2\/2019 tarihinde ba\u015fvurucu hakk\u0131nda kovu\u015fturma yap\u0131lmas\u0131na yer olmad\u0131\u011f\u0131na karar vermi\u015ftir. Kararda m\u00fc\u015ftekinin ba\u015fvurucuya y\u00f6nelik herhangi bir \u015fik\u00e2yeti olmad\u0131\u011f\u0131, bu ki\u015finin ismini bilmedi\u011fi k\u0131z karde\u015fi hakk\u0131nda isnatta bulunup \u015fik\u00e2yet\u00e7i oldu\u011fu, ancak emniyet ifadesinde m\u00fc\u015fteki tan\u0131klar\u0131n\u0131n ba\u015fvurucunun ismini vererek eylemi ba\u015fvurucunun ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fini iddia ettikleri, m\u00fc\u015ftekinin ifadesi ile tan\u0131klar\u0131n\u0131n ifadesi aras\u0131nda \u00e7eli\u015fki bulundu\u011fu, bu nedenle tan\u0131k beyanlar\u0131na itibar edilemeyece\u011fi ifade edilmi\u015ftir. Ayr\u0131ca m\u00fc\u015ftekinin bir isnatta bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 belirtilerek kamu davas\u0131 a\u00e7\u0131lmas\u0131 i\u00e7in yeterli delil bulunmad\u0131\u011f\u0131 vurgulanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
6. Ba\u015fvurucu 11\/3\/2019 tarihinde an\u0131lan karara kar\u015f\u0131 Ankara 7. Sulh Ceza H\u00e2kimli\u011fine itiraz yoluna ba\u015fvurmu\u015ftur. \u0130tiraz dilek\u00e7esinde hakk\u0131nda \u015fik\u00e2yet olmad\u0131\u011f\u0131 h\u00e2lde soru\u015fturma kayd\u0131 a\u00e7\u0131lmas\u0131 nedeniyle a\u011f\u0131r usul ve hukuk hatas\u0131 yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131, ad\u0131na a\u00e7\u0131lan soru\u015fturma kayd\u0131n\u0131n kapat\u0131lmas\u0131, kald\u0131r\u0131lmas\u0131 ve sistemden \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131, hatan\u0131n d\u00fczeltilerek ya\u015fan\u0131lan ma\u011fduriyetin giderilmesi talep edilmi\u015ftir.<\/p>\n
7. Sulh Ceza H\u00e2kimli\u011fi 21\/5\/2019 tarihinde itiraz\u0131n kabul\u00fc ile kovu\u015fturmaya yer olmad\u0131\u011f\u0131na dair karar\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131na karar vermi\u015ftir. Kararda ihbar dilek\u00e7esinde ba\u015fvurucunun ad\u0131 ge\u00e7medi\u011fi halde isim kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131 yap\u0131larak hakk\u0131nda soru\u015fturma y\u00fcr\u00fct\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc, kendisi y\u00f6n\u00fcnden herhangi bir \u015fik\u00e2yet olmad\u0131\u011f\u0131 gibi hakk\u0131nda su\u00e7 isnad\u0131nda bile bulunulmad\u0131\u011f\u0131 ifade edilmi\u015ftir. Kararda ayr\u0131ca, 4\/12\/2004 tarihli ve 5271 say\u0131l\u0131 Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 158. maddesinin (6) numaral\u0131 f\u0131kras\u0131n\u0131n vatanda\u015flar\u0131n lekelenmeme haklar\u0131n\u0131 korumak amac\u0131yla d\u00fczenlendi\u011fi dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda hakk\u0131nda soru\u015fturma yap\u0131lmas\u0131na yer olmad\u0131\u011f\u0131 karar\u0131 verilip \u015f\u00fcpheli s\u0131fat\u0131n\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekirken kovu\u015fturmaya yer olmad\u0131\u011f\u0131na dair karar verilmesinin usul ve yasaya ayk\u0131r\u0131 oldu\u011fu belirtilmi\u015ftir.<\/p>\n
8. Ba\u015fsavc\u0131l\u0131k 4\/7\/2019 tarihinde ba\u015fvurucu hakk\u0131nda m\u00fcsnet su\u00e7lar\u0131n i\u015flendi\u011fine dair soru\u015fturma a\u00e7\u0131lmas\u0131 i\u00e7in yeterli delil bulunmad\u0131\u011f\u0131ndan 5271 say\u0131l\u0131 Kanun’un 158. maddesinin (6) numaral\u0131 f\u0131kras\u0131 gere\u011fince soru\u015fturma yap\u0131lmas\u0131na yer olmad\u0131\u011f\u0131na karar vermi\u015ftir.<\/p>\n
9. Ba\u015fvurucu Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011fa verdi\u011fi 8\/7\/2019 tarihli dilek\u00e7esi ile kendisi hakk\u0131nda soru\u015fturma yap\u0131lmas\u0131na yer olmad\u0131\u011f\u0131na karar verilen 2019\/3672 say\u0131l\u0131 ihbar dosyas\u0131n\u0131n da kapat\u0131lmas\u0131n\u0131, “\u015fik\u00e2yet edilen” kayd\u0131n\u0131n silinmesini talep etmi\u015ftir. Ba\u015fsavc\u0131l\u0131k talebi 10\/7\/2019 tarihli yaz\u0131yla Ba\u015fkanl\u0131\u011fa iletmi\u015ftir. Ba\u015fkanl\u0131k 26\/12\/2019 tarihli yaz\u0131yla UYAP sisteminde bulunan kay\u0131tlar\u0131n kanuni zorunluluk nedeniyle tutuldu\u011funu, resm\u00ee belge niteli\u011findeki soru\u015fturma ve kovu\u015fturma evrak\u0131n\u0131n ihtiya\u00e7 duyulmas\u0131 halinde yeniden g\u00f6r\u00fclebilmesi amac\u0131yla saklanmas\u0131 nedeniyle UYAP sisteminden silinmedi\u011fi belirtilmi\u015ftir.<\/p>\n
10. Ba\u015fsavc\u0131l\u0131k taraf\u0131ndan 17\/7\/2019 tarihli yaz\u0131 ekinde Ankara 2. Sulh Ceza H\u00e2kimli\u011fine g\u00f6nderilen ba\u015fvurucunun itiraz\u0131 hakk\u0131nda 8\/11\/2019 tarihinde soru\u015fturma dosyas\u0131n\u0131n Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011fa i\u015flemsiz iadesine karar verilmi\u015ftir. Kararda ba\u015fvurucunun sundu\u011fu dilek\u00e7enin soru\u015fturmaya yer olmad\u0131\u011f\u0131na dair karara itiraz mahiyetinde olmad\u0131\u011f\u0131 belirtilmi\u015ftir.<\/p>\n
B. Ba\u015fvuruya Konu \u0130ptal Davas\u0131na \u0130li\u015fkin S\u00fcre\u00e7<\/p>\n
11. Ba\u015fvurucu hakk\u0131nda \u015fik\u00e2yet olmamas\u0131na ra\u011fmen ad\u0131na Ba\u015fsavc\u0131l\u0131k taraf\u0131ndan a\u00e7\u0131lan su\u00e7 kay\u0131tlar\u0131n\u0131n UYAP sisteminden kald\u0131r\u0131lmas\u0131 talebiyle Ba\u015fkanl\u0131\u011fa yapt\u0131\u011f\u0131 ba\u015fvurunun 26\/12\/2019 tarihinde reddedildi\u011fini belirterek bu i\u015flemin iptali i\u00e7in 21\/8\/2020 tarihinde Ankara 18. \u0130dare Mahkemesi’nde (\u0130dare Mahkemesi) dava a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. \u0130dare Mahkemesi 22\/4\/2021 tarihinde davan\u0131n reddine karar vermi\u015ftir. Karar gerek\u00e7esinde; ba\u015fvurucunun sistemdeki \u015f\u00fcpheli kayd\u0131n\u0131n Ba\u015fkanl\u0131k taraf\u0131ndan kald\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131, bu nedenle sistemde \u015f\u00fcpheli s\u0131fat\u0131n\u0131n g\u00f6r\u00fclmedi\u011fi, Sulh Ceza H\u00e2kimli\u011fince de karar\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00fczerine soru\u015fturmaya yer olmad\u0131\u011f\u0131na dair karar verildi\u011fi belirtilmi\u015ftir.<\/p>\n
12. Bunun yan\u0131nda UYAP ekran\u0131ndan isimle sorgulama yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda kapal\u0131 bir dosya bulundu\u011funun g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc, ancak Ankara Cumhuriyet Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131nca karar i\u00e7eri\u011fi ve ba\u015fvurucunun s\u0131fat\u0131 ile ilgili hususlara eri\u015filemedi\u011fi, ayr\u0131ca UYAP sisteminde yer alan kay\u0131tlar\u0131n mevzuat h\u00fck\u00fcmlerine g\u00f6re silinmesinin m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131ndan dava konusu i\u015flemde hukuka ayk\u0131r\u0131l\u0131k bulunmad\u0131\u011f\u0131 kanaatine ula\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu kararda yer alan azl\u0131k oyunda ba\u015fvurucu ad\u0131na a\u00e7\u0131lan su\u00e7 kayd\u0131n\u0131n, lekelenmeme hakk\u0131 kapsam\u0131nda UYAP \u00fczerinden kapat\u0131lmas\u0131 ve kald\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi sonucuna var\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ifade edilmi\u015ftir. Sonu\u00e7 olarak davan\u0131n reddine ili\u015fkin karar Ankara B\u00f6lge \u0130dare Mahkemesi 10. \u0130dari Dava Dairesi taraf\u0131ndan usul ve kanuna uygun bulunmu\u015f olup 23\/12\/2021 tarihinde istinaf talebinin reddine kesin olarak karar verilmi\u015ftir.<\/p>\n
C. Ba\u015fvuruya Konu Tam Yarg\u0131 Davas\u0131na \u0130li\u015fkin S\u00fcre\u00e7<\/p>\n
13. Ba\u015fvurucu hakk\u0131nda \u015fik\u00e2yet olmamas\u0131na ra\u011fmen ad\u0131na Ba\u015fsavc\u0131l\u0131k taraf\u0131ndan a\u00e7\u0131lan su\u00e7 kay\u0131tlar\u0131n\u0131n UYAP \u00fczerinden kald\u0131r\u0131lmas\u0131 ve taraf\u0131na maddi ile manevi tazminat \u00f6denmesi talebiyle 15\/5\/2020 tarihinde \u0130dare Mahkemesi’nde dava a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. \u0130dare Mahkemesi 28\/5\/2021 tarihinde davan\u0131n reddine karar vermi\u015ftir. Karar gerek\u00e7esinde; UYAP’ta bulunan kay\u0131tlar\u0131n 5271 say\u0131l\u0131 Kanun’un 38\/A maddesi gere\u011fince tutulmas\u0131 ve saklanmas\u0131 zorunlu olan kay\u0131tlardan oldu\u011fu, bu kay\u0131tlar\u0131n kanuni zorunluluk nedeniyle tutuluyor olmas\u0131 ve ihtiya\u00e7 duyulmas\u0131 halinde yeniden g\u00f6r\u00fclebilmesi amac\u0131yla sakland\u0131\u011f\u0131 g\u00f6zetildi\u011finde UYAP sisteminde yer alan kay\u0131tlar\u0131n mevzuat h\u00fck\u00fcmleri gere\u011fince silinmesinin m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131, bu nedenle de dava konusu i\u015flemde hukuka ayk\u0131r\u0131l\u0131k bulunmad\u0131\u011f\u0131 kanaatine ula\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 belirtilmi\u015ftir.<\/p>\n
14. Ayr\u0131ca olayda daval\u0131 idareye atfedilebilecek bir hizmet kusuru bulunmad\u0131\u011f\u0131 gibi uyu\u015fmazl\u0131k bak\u0131m\u0131ndan kusursuz sorumluluk ilke ve esaslar\u0131n\u0131n da uygulanma kabiliyeti olmad\u0131\u011f\u0131ndan davac\u0131n\u0131n maddi ve manevi tazminat taleplerinin de reddine karar verilmi\u015ftir. Bu karara kar\u015f\u0131 ba\u015fvurucu taraf\u0131ndan yap\u0131lan istinaf ba\u015fvurusu Ankara B\u00f6lge \u0130dare Mahkemesi 10. \u0130dari Dava Dairesince 24\/12\/2021 tarihinde reddedilmi\u015ftir.<\/p>\n
15. Ba\u015fvurucu, ilgili yarg\u0131sal s\u00fcre\u00e7lerdeki kararlar kesinle\u015ftikten sonra s\u00fcresinde ba\u015fvuruda bulunmu\u015ftur.<\/p>\n
IV. \u0130LG\u0130L\u0130 HUKUK<\/p>\n
A. Ulusal Hukuk <\/p>\n
16. Ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131yla ilgili hukuk i\u00e7in bkz. E.\u00dc., [GK], B. No: 2016\/13010, 17\/9\/2020, \u00a7\u00a7 22-32; Bestami Ero\u011flu [GK], B. No: 2018\/23077, 17\/9\/2020, \u00a7\u00a7 42-50; \u00dcmit Karaduman B. No: 2020\/20874, 2\/2\/2022, \u00a7\u00a7 17-29; \u00dcmit Ey\u00fcpo\u011flu, B. No: 2018\/6161, 28\/6\/2022, \u00a7\u00a7 13-28.<\/p>\n
17. 17\/12\/2004 tarihli ve 5271 say\u0131l\u0131 Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 say\u0131l\u0131 Kanun) “Elektronik i\u015flemler” ba\u015fl\u0131kl\u0131 38\/A maddesinin ilgili k\u0131s\u0131mlar\u0131 \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
”(1) Her t\u00fcrl\u00fc ceza muhakemesi i\u015flemlerinde Ulusal Yarg\u0131 A\u011f\u0131 Bili\u015fim Sistemi (UYAP) kullan\u0131l\u0131r. Bu i\u015flemlere ili\u015fkin her t\u00fcrl\u00fc veri, bilgi, belge ve karar, UYAP vas\u0131tas\u0131yla i\u015flenir, kaydedilir ve saklan\u0131r.<\/p>\n
\u00a0(2) Kanunlarda g\u00f6sterilen istisnalar hari\u00e7 olmak \u00fczere, dosyalar g\u00fcvenli elektronik imza kullan\u0131larak UYAP\u2019tan incelenebilir ve her t\u00fcrl\u00fc ceza muhakemesi i\u015flemi yap\u0131labilir.<\/p>\n
\u00a0(3) Bu Kanun kapsam\u0131nda fiziki olarak haz\u0131rlanmas\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fclen her t\u00fcrl\u00fc belge ve karar elektronik ortamda d\u00fczenlenebilir, i\u015flenebilir, saklanabilir ve g\u00fcvenli elektronik imza ile imzalanabilir.<\/p>\n
\u00a0(4) G\u00fcvenli elektronik imza ile imzalanan belge ve kararlar di\u011fer ki\u015fi veya kurumlara elektronik ortamda g\u00f6nderilir. G\u00fcvenli elektronik imza ile imzalanarak g\u00f6nderilen belge veya kararlar, gerekmedik\u00e7e fiziki olarak ayr\u0131ca d\u00fczenlenmez ve ilgili kurum ve ki\u015filere g\u00f6nderilmez.<\/p>\n
\u00a0(5) Elektronik imzal\u0131 belgenin elle at\u0131lan imzal\u0131 belgeyle \u00e7eli\u015fmesi halinde UYAP\u2019ta kay\u0131tl\u0131 olan g\u00fcvenli elektronik imzal\u0131 belge ge\u00e7erli kabul edilir.<\/p>\n
\u00a0(6) G\u00fcvenli elektronik imza ile imzalanan belge ve kararlarda, m\u00fch\u00fcrleme i\u015flemi ile kanunlarda birden fazla n\u00fcshan\u0131n d\u00fczenlenmesini \u00f6ng\u00f6ren h\u00fck\u00fcmler uygulanmaz.<\/p>\n
\u00a0(7) Zorunlu nedenlerle fiziki olarak d\u00fczenlenmi\u015f belge veya kararlar, yetkili ki\u015filerce taranarak UYAP\u2019a aktar\u0131l\u0131r ve gerekti\u011finde ilgili birimlere elektronik ortamda g\u00f6nderilir.<\/p>\n
\u00a0(…)<\/p>\n
\u00a0(11) Ceza muhakemesi i\u015flemlerinin UYAP\u2019ta yap\u0131lmas\u0131na dair usul ve esaslar, Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan \u00e7\u0131kar\u0131lacak y\u00f6netmelikle d\u00fczenlenir.”<\/p>\n
18. 5271 say\u0131l\u0131 Kanun’un “\u0130hbar ve \u015fik\u00e2yet” ba\u015fl\u0131kl\u0131 158. maddesinin (6). f\u0131kras\u0131 \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
“(Ek: 15\/8\/2017-KHK-694\/145 md.; Aynen kabul: 1\/2\/2018-7078\/140 md.)[54] \u0130hbar ve \u015fik\u00e2yet konusu fiilin su\u00e7 olu\u015fturmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n herhangi bir ara\u015ft\u0131rma yap\u0131lmas\u0131n\u0131 gerektirmeksizin a\u00e7\u0131k\u00e7a anla\u015f\u0131lmas\u0131 veya ihbar ve \u015fik\u00e2yetin soyut ve genel nitelikte olmas\u0131 durumunda soru\u015fturma yap\u0131lmas\u0131na yer olmad\u0131\u011f\u0131na karar verilir. Bu durumda \u015fik\u00e2yet edilen ki\u015fiye \u015f\u00fcpheli s\u0131fat\u0131 verilemez. Soru\u015fturma yap\u0131lmas\u0131na yer olmad\u0131\u011f\u0131na dair karar, varsa ihbarda bulunana veya \u015fik\u00e2yet\u00e7iye bildirilir ve bu karara kar\u015f\u0131 173 \u00fcnc\u00fc maddedeki usule g\u00f6re itiraz edilebilir. \u0130tiraz\u0131n kabul\u00fc h\u00e2linde Cumhuriyet ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131 soru\u015fturma i\u015flemlerini ba\u015flat\u0131r. Bu f\u0131kra uyar\u0131nca yap\u0131lan i\u015flemler ve verilen kararlar, bunlara mahsus bir sisteme kaydedilir. Bu kay\u0131tlar, ancak Cumhuriyet savc\u0131s\u0131, h\u00e2kim veya mahkeme taraf\u0131ndan g\u00f6r\u00fclebilir.”<\/p>\n
19. 5271 say\u0131l\u0131 Kanun’un “Bir su\u00e7un i\u015flendi\u011fini \u00f6\u011frenen Cumhuriyet savc\u0131s\u0131n\u0131n g\u00f6revi” ba\u015fl\u0131kl\u0131 160. maddesi \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
“(1) Cumhuriyet savc\u0131s\u0131, ihbar veya ba\u015fka bir suretle bir su\u00e7un i\u015flendi\u011fi izlenimini veren bir h\u00e2li \u00f6\u011frenir \u00f6\u011frenmez kamu davas\u0131n\u0131 a\u00e7maya yer olup olmad\u0131\u011f\u0131na karar vermek \u00fczere hemen i\u015fin ger\u00e7e\u011fini ara\u015ft\u0131rmaya ba\u015flar.<\/p>\n
\u00a0(2) Cumhuriyet savc\u0131s\u0131, madd\u00ee ger\u00e7e\u011fin ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ve adil bir yarg\u0131laman\u0131n yap\u0131labilmesi i\u00e7in, emrindeki adl\u00ee kolluk g\u00f6revlileri marifetiyle, \u015f\u00fcphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplayarak muhafaza alt\u0131na almakla ve \u015f\u00fcphelinin haklar\u0131n\u0131 korumakla y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcr.”<\/p>\n
20. 5271 say\u0131l\u0131 Kanun’un “Kovu\u015fturmaya yer olmad\u0131\u011f\u0131na dair karar” ba\u015fl\u0131kl\u0131 172. maddesinin 1. f\u0131kras\u0131 \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
“Cumhuriyet savc\u0131s\u0131, soru\u015fturma evresi sonunda, kamu davas\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131 i\u00e7in yeterli \u015f\u00fcphe olu\u015fturacak delil elde edilememesi veya kovu\u015fturma olana\u011f\u0131n\u0131n bulunmamas\u0131 h\u00e2llerinde kovu\u015fturmaya yer olmad\u0131\u011f\u0131na karar verir. Bu karar, su\u00e7tan zarar g\u00f6ren ile \u00f6nceden ifadesi al\u0131nm\u0131\u015f veya sorguya \u00e7ekilmi\u015f \u015f\u00fcpheliye bildirilir. Kararda itiraz hakk\u0131, s\u00fcresi ve mercii g\u00f6sterilir.”<\/p>\n
21. 7\/4\/2016 tarihli ve 6698 say\u0131l\u0131 Ki\u015fisel Verilerin Korunmas\u0131 Kanunu’nun (6698 say\u0131l\u0131 Kanun) “Ki\u015fisel verilerin silinmesi, yok edilmesi veya anonim h\u00e2le getirilmesi” kenar ba\u015fl\u0131kl\u0131 7. maddesi \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
“(1) Bu Kanun ve ilgili di\u011fer kanun h\u00fck\u00fcmlerine uygun olarak i\u015flenmi\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen, i\u015flenmesini gerektiren sebeplerin ortadan kalkmas\u0131 h\u00e2linde ki\u015fisel veriler resen veya ilgili ki\u015finin talebi \u00fczerine veri sorumlusu taraf\u0131ndan silinir, yok edilir veya anonim h\u00e2le getirilir.<\/p>\n
(2) Ki\u015fisel verilerin silinmesi, yok edilmesi veya anonim h\u00e2le getirilmesine ili\u015fkin di\u011fer kanunlarda yer alan h\u00fck\u00fcmler sakl\u0131d\u0131r.<\/p>\n
(3) Ki\u015fisel verilerin silinmesine, yok edilmesine veya anonim h\u00e2le getirilmesine ili\u015fkin usul ve esaslar y\u00f6netmelikle d\u00fczenlenir.”<\/p>\n
22. 6\/8\/2015 tarihli ve 29437 say\u0131l\u0131 Resm\u00ee Gazete’de yay\u0131mlanan B\u00f6lge Adliye ve Adl\u00ee Yarg\u0131 \u0130lk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Ba\u015fsavc\u0131l\u0131klar\u0131 \u0130dar\u00ee ve Yaz\u0131 \u0130\u015fleri Hizmetlerinin Y\u00fcr\u00fct\u00fclmesine Dair Y\u00f6netmeli\u011fin (Y\u00f6netmelik) “Kay\u0131tlar\u0131n d\u00fczeni ve d\u00fczeltilmesi” kenar ba\u015fl\u0131kl\u0131 257. maddesinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ve d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc f\u0131kras\u0131 \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
“(3) D\u00fczeltilmesi veya de\u011fi\u015ftirilmesi kanun yollar\u0131na ba\u015fvurulmak suretiyle m\u00fcmk\u00fcn olan kay\u0131tlar\u0131n elektronik olarak onaylanmas\u0131ndan sonra d\u00fczeltme ve de\u011fi\u015ftirme i\u015flemi yap\u0131lamaz.<\/p>\n
(4)\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc f\u0131kra kapsam\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda kalan kay\u0131tlarda yanl\u0131\u015fl\u0131k yap\u0131lmas\u0131 h\u00e2linde, yetkili daire ba\u015fkan\u0131, \u00fcye, komisyon ba\u015fkan\u0131, h\u00e2kim veya Cumhuriyet savc\u0131s\u0131n\u0131n onay\u0131 ile olu\u015fturulan d\u00fczeltme onay\u0131ndan sonra sistemde kaybolmayacak \u015fekilde yetkili ki\u015fi taraf\u0131ndan gerekli de\u011fi\u015fiklik yap\u0131l\u0131r. “<\/p>\n
B. Uluslararas\u0131 Hukuk<\/p>\n
23. Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 S\u00f6zle\u015fmesi’nin (S\u00f6zle\u015fme) “\u00d6zel ve aile hayat\u0131na sayg\u0131 hakk\u0131” kenar ba\u015fl\u0131kl\u0131 8. maddesinin (1) numaral\u0131 f\u0131kras\u0131 \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
“(1) Herkes \u00f6zel ve aile hayat\u0131na, konutuna ve haberle\u015fmesine sayg\u0131 g\u00f6sterilmesi hakk\u0131na sahiptir.”<\/p>\n
24. Birle\u015fmi\u015f Milletler Genel Kurulu taraf\u0131ndan ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131 konusunda kabul edilen 14\/12\/1990 tarihli ve 45\/95 say\u0131l\u0131 \u201cBilgisayarla \u0130\u015flenen Ki\u015fisel Veri Dosyalar\u0131 Hakk\u0131nda Y\u00f6nlendirici \u0130lkeler\u201dde \u015fu hususlara yer verilmi\u015ftir:<\/p>\n
“…<\/p>\n
4- \u0130lgili ki\u015filerin eri\u015fmesi ilkesi: Kimlik kan\u0131t\u0131 sunan herkes kendisiyle ilgili bilgilerin i\u015flenip i\u015flenmedi\u011fini bilme ve gereksiz bir gecikme veya masraf olmadan anla\u015f\u0131l\u0131r bi\u00e7imde elde etme hakk\u0131na sahiptir. Ayr\u0131ca bu bilgilerin kanuna ayk\u0131r\u0131, gereksiz veya yanl\u0131\u015f olmas\u0131 durumunda uygun d\u00fczeltmelerin yap\u0131lmas\u0131n\u0131 veya silinmesini talep etme hakk\u0131na sahiptir. Devletler buna uygun bir \u00e7\u00f6z\u00fcm yolu sa\u011flamak durumundad\u0131r. Herhangi bir d\u00fczeltme maliyeti dosyadan sorumlu ki\u015fi taraf\u0131ndan kar\u015f\u0131lanmal\u0131d\u0131r. Bu ilke h\u00fck\u00fcmlerinin uyruk veya ik\u00e2metine bak\u0131lmaks\u0131z\u0131n herkes i\u00e7in uygulanmas\u0131 arzu edilir…”<\/p>\n
25. Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 Mahkemesi (A\u0130HM) S\u00f6zle\u015fme’nin 13. maddesi uyar\u0131nca temel hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerin ulusal d\u00fczeyde korunmas\u0131 i\u00e7in etkili bir ba\u015fvuru yolunun var olmas\u0131 gerekti\u011fini belirtmektedir. A\u0130HM’e g\u00f6re S\u00f6zle\u015fme’nin 13. maddesi yetkili ulusal makamlar taraf\u0131ndan S\u00f6zle\u015fme kapsam\u0131na giren bir \u015fik\u00e2yetin esas\u0131n\u0131n incelenmesine izin veren ve uygun telafi y\u00f6ntemi sunan bir i\u00e7 hukuk yolunun sa\u011flanmas\u0131n\u0131 gerekli k\u0131lmaktad\u0131r. Ayr\u0131ca bu hukuk yolunun teoride oldu\u011fu kadar pratikte de etkili bir yol olmas\u0131 gerekmektedir (\u0130lhan\/T\u00fcrkiye [BD], B. No: 22277\/93, 27\/6\/2000, \u00a7 97; Kudla\/Polonya [BD], B. No: 30210\/96, 26\/10\/2000, \u00a7 157; \u00d6zp\u0131nar\/T\u00fcrkiye, B. No: 20999\/04, 19\/10\/2010, \u00a7 82).<\/p>\n
26. A\u0130HM, ayr\u0131ca a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde faydas\u0131z olmayan belirli bir hukuk yolunun ba\u015far\u0131 ihtimali hakk\u0131ndaki \u015f\u00fcphelerin tek ba\u015f\u0131na, s\u00f6z konusu hukuk yolundan faydalanmaman\u0131n ge\u00e7erli bir nedeni olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 yinelemektedir (Akd\u0131var ve di\u011ferleri\/T\u00fcrkiye, B. No: 21893\/93, 16\/9\/1996, \u00a7 71; Van Oosterwijck\/Bel\u00e7ika, B. No: 7654\/76, 6\/11\/1980, \u00a7 37).<\/p>\n
V. \u0130NCELEME VE GEREK\u00c7E<\/p>\n
27. Anayasa Mahkemesinin 3\/10\/2024 tarihinde yapm\u0131\u015f oldu\u011fu toplant\u0131da ba\u015fvuru incelenip gere\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc:<\/p>\n
A. Ba\u015fvuruya Konu Ceza Soru\u015fturmas\u0131na ve \u0130ptal Davas\u0131na \u0130li\u015fkin \u00d6zel Hayata Sayg\u0131 Hakk\u0131 Kapsam\u0131ndaki Ki\u015fisel Verilerin Korunmas\u0131n\u0131 \u0130steme Hakk\u0131yla Ba\u011flant\u0131l\u0131 Olarak Etkili Ba\u015fvuru Hakk\u0131n\u0131n \u0130hlal Edildi\u011fi \u0130ddias\u0131<\/p>\n
1. Ba\u015fvurucunun \u0130ddialar\u0131 ve Bakanl\u0131k G\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc<\/p>\n
28. Ba\u015fvurucu hakk\u0131nda \u015fik\u00e2yet olmamas\u0131na ra\u011fmen soru\u015fturma a\u00e7\u0131lmas\u0131 nedeniyle maddi ve manevi varl\u0131\u011f\u0131n korunmas\u0131 ve geli\u015ftirilmesi hakk\u0131n\u0131n; UYAP kay\u0131tlar\u0131nda “\u015fikayet edilen” olarak yer alan bilgilerinin silinmemesi ve bu talebe ili\u015fkin a\u00e7m\u0131\u015f oldu\u011fu iptal davas\u0131n\u0131n reddedilmesi nedeniyle de \u00f6zel hayata ve aile hayat\u0131na sayg\u0131 hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fini ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n
29. Bakanl\u0131k g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnde; inceleme yap\u0131l\u0131rken Anayasa ve ilgili mevzuat h\u00fck\u00fcmleri, Anayasa Mahkemesi i\u00e7tihad\u0131 ve somut olay\u0131n kendine \u00f6zg\u00fc ko\u015fullar\u0131n\u0131n da dikkate al\u0131nmas\u0131 gerekti\u011fi ifade edilmi\u015ftir. Ba\u015fvurucu, Bakanl\u0131k g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne kar\u015f\u0131 beyanlar\u0131nda bireysel ba\u015fvuru formlar\u0131ndaki hususlar\u0131 tekrar etmi\u015f olup Bakanl\u0131k taraf\u0131ndan bildirilen g\u00f6r\u00fc\u015fleri kabul etmedi\u011fini vurgulam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
2. De\u011ferlendirme <\/p>\n
30. Somut olayda hakk\u0131nda \u015fik\u00e2yet bulunulmayan ba\u015fvurucunun, UYAP kay\u0131tlar\u0131nda “\u015fik\u00e2yet edilen” olarak yer alan bilgilerinin silinmesi talebinin Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011fa, Ba\u015fkanl\u0131\u011fa, Sulh Ceza H\u00e2kimli\u011fine iletildi\u011fi, ancak ba\u015fvurucunun elde etmek istedi\u011fi sonuca ula\u015famad\u0131\u011f\u0131 tespit edilmi\u015ftir. Ayr\u0131ca ba\u015fvurucu idari yarg\u0131da iptal davas\u0131 a\u00e7m\u0131\u015f olup kararlar\u0131n kesinle\u015fmesiyle ba\u015fvuru yollar\u0131 t\u00fcketilmi\u015ftir.<\/p>\n
31. Bu ba\u011flamda Anayasa\u2019n\u0131n iddian\u0131n de\u011ferlendirilmesine dayanak al\u0131nacak “\u00d6zel hayat\u0131n gizlili\u011fi” kenar ba\u015fl\u0131kl\u0131 20. maddesinin birinci ve \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc f\u0131kralar\u0131 \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
“Herkes, \u00f6zel hayat\u0131na ve aile hayat\u0131na sayg\u0131 g\u00f6sterilmesini isteme hakk\u0131na sahiptir. \u00d6zel hayat\u0131n ve aile hayat\u0131n\u0131n gizlili\u011fine dokunulamaz.<\/p>\n
…<\/p>\n
Herkes, kendisiyle ilgili ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131na sahiptir. Bu hak; ki\u015finin kendisiyle ilgili ki\u015fisel veriler hakk\u0131nda bilgilendirilme, bu verilere eri\u015fme, bunlar\u0131n d\u00fczeltilmesini veya silinmesini talep etme ve ama\u00e7lar\u0131 do\u011frultusunda kullan\u0131l\u0131p kullan\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6\u011frenmeyi de kapsar. Ki\u015fisel veriler, ancak kanunda \u00f6ng\u00f6r\u00fclen hallerde veya ki\u015finin a\u00e7\u0131k r\u0131zas\u0131yla i\u015flenebilir. Ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131na ili\u015fkin esas ve usuller kanunla d\u00fczenlenir.”<\/p>\n
32. \u00d6zel hayata sayg\u0131 hakk\u0131 Anayasa’n\u0131n 20. maddesinde koruma alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Devlet, ki\u015filerin \u00f6zel ve aile hayat\u0131na keyf\u00ee olarak m\u00fcdahale etmemek ve \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015filerin haks\u0131z sald\u0131r\u0131lar\u0131n\u0131 \u00f6nlemekle y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcr. \u00d6zel hayata sayg\u0131 hakk\u0131 kapsam\u0131nda korunan hukuksal \u00e7\u0131karlardan biri de bireyin mahremiyet hakk\u0131d\u0131r. Ancak mahremiyet hakk\u0131 sadece yaln\u0131z kalma hakk\u0131ndan ibaret olmay\u0131p bu hak, bireyin kendisiyle ilgili bilgileri kontrol edebilme hukuksal \u00e7\u0131kar\u0131n\u0131 da kapsamaktad\u0131r. Bireyin kendisine ili\u015fkin herhangi bir bilginin kendi r\u0131zas\u0131 olmaks\u0131z\u0131n a\u00e7\u0131klanmamas\u0131, yay\u0131lmamas\u0131, bu bilgilere ba\u015fkalar\u0131 taraf\u0131ndan ula\u015f\u0131lamamas\u0131 ve r\u0131zas\u0131 hilaf\u0131na kullan\u0131lamamas\u0131, k\u0131saca bu bilgilerin mahrem kalmas\u0131 konusunda menfaati bulunmaktad\u0131r. Bu husus, bireyin kendisiyle ilgili bilgilerin gelece\u011fini belirleme hakk\u0131na i\u015faret etmektedir (Serap Tortuk, B. No: 2013\/9660, 21\/1\/2015, \u00a7\u00a7 31, 32). \u00d6zel hayata sayg\u0131 hakk\u0131n\u0131n kapsam\u0131nda olan bireylerin ki\u015fisel verilerinin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131, Anayasa’n\u0131n 20. maddesinde a\u00e7\u0131k olarak d\u00fczenlenmi\u015ftir (Nurcan Belin, B. No: 2014\/14187, 10\/1\/2018, \u00a7 38).<\/p>\n
33. Anayasa’n\u0131n 20. maddesinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc f\u0131kras\u0131nda herkesin kendisiyle ilgili ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131na sahip oldu\u011fu, bu hakk\u0131n ki\u015finin kendisiyle ilgili ki\u015fisel veriler hakk\u0131nda bilgilendirilmeyi, bu verilere eri\u015fmeyi, bunlar\u0131n d\u00fczeltilmesini veya silinmesini talep etmeyi ve ama\u00e7lar\u0131 do\u011frultusunda kullan\u0131l\u0131p kullan\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6\u011frenmeyi de kapsad\u0131\u011f\u0131 ifade edilmi\u015ftir. Maddede ayr\u0131ca ki\u015fisel verilerin ancak kanunda \u00f6ng\u00f6r\u00fclen h\u00e2llerde veya ki\u015finin a\u00e7\u0131k r\u0131zas\u0131yla i\u015flenebilece\u011fi ve ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131na ili\u015fkin esas ve usullerin kanunla d\u00fczenlenece\u011fi belirtilmi\u015ftir. Ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131, ki\u015finin insan onurunun korunmas\u0131n\u0131n ve ki\u015fili\u011fini serbest\u00e7e geli\u015ftirebilmesi hakk\u0131n\u0131n \u00f6zel bir bi\u00e7imi olarak bireyin hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerini ki\u015fisel verilerin i\u015flenmesi s\u0131ras\u0131nda korumay\u0131 ama\u00e7lamaktad\u0131r (AYM, E.2014\/122, K.2015\/123, 30\/12\/2015, \u00a7\u00a7 19, 20; Nurcan Belin, \u00a7 45).<\/p>\n
34. Anayasa Mahkemesi kararlar\u0131nda da belirtildi\u011fi \u00fczere ki\u015fisel veri -belirli veya kimli\u011fi belirlenebilir olmak \u015fart\u0131yla- bir ki\u015fiye ili\u015fkin b\u00fct\u00fcn bilgileri ifade etmekte olup bireyin ad\u0131, soyad\u0131, do\u011fum tarihi ve do\u011fum yeri gibi sadece kimli\u011fini ortaya koyan bilgileri de\u011fil telefon numaras\u0131, motorlu ta\u015f\u0131t plakas\u0131, sosyal g\u00fcvenlik numaras\u0131, pasaport numaras\u0131, \u00f6z ge\u00e7mi\u015fi, foto\u011fraf\u0131, g\u00f6r\u00fcnt\u00fc ve ses kay\u0131tlar\u0131, parmak izleri, sa\u011fl\u0131k bilgileri, genetik bilgileri, IP adresi, e-posta adresi, al\u0131\u015fveri\u015f al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131, hobileri, tercihleri, etkile\u015fimde bulundu\u011fu ki\u015filer, grup \u00fcyelikleri, aile bilgileri gibi ki\u015fiyi do\u011frudan veya dolayl\u0131 olarak belirlenebilir k\u0131lan t\u00fcm veriler ki\u015fisel veri kapsam\u0131ndad\u0131r (AYM, E.2014\/74, K.2014\/201, 25\/12\/2014; E.2014\/180, K.2015\/30, 19\/3\/2015).<\/p>\n
35. \u00d6te yandan Anayasa\u2019n\u0131n 20. maddesinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc f\u0131kras\u0131nda g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131 y\u00f6n\u00fcnden inceleme yap\u0131labilmesi i\u00e7in \u00f6ncelikle an\u0131lan hak kapsam\u0131nda korunmas\u0131 gerekli bir ki\u015fisel verinin olup olmad\u0131\u011f\u0131 belirlenmelidir. Anayasa h\u00fckm\u00fcn\u00fcn lafz\u0131, konuya ili\u015fkin uluslararas\u0131 belgeler ve kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmal\u0131 hukuk dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda belirli veya belirlenebilir bir ger\u00e7ek veya t\u00fczel ki\u015fi hakk\u0131ndaki her t\u00fcrl\u00fc bilgi ki\u015fisel veri olarak de\u011ferlendirilir. Ancak her dava ya da ba\u015fvuruda Anayasa\u2019n\u0131n 20. maddesinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc f\u0131kras\u0131 anlam\u0131nda bir ki\u015fisel veri bulunup bulunmad\u0131\u011f\u0131 davan\u0131n ve ba\u015fvurunun kendine \u00f6zg\u00fc ko\u015fullar\u0131 dikkate al\u0131narak otonom \u015fekilde tespit edilir. Bir ki\u015fisel verinin bulundu\u011fu tespit edildi\u011finde bu veriye y\u00f6nelik her t\u00fcrl\u00fc s\u0131n\u0131rlama ve m\u00fcdahale Anayasa\u2019n\u0131n an\u0131lan h\u00fckm\u00fc kapsam\u0131ndaki g\u00fcvenceleri harekete ge\u00e7irir (E.\u00dc., \u00a7 59).<\/p>\n
36. Ba\u015fvurucu hakk\u0131nda \u015fik\u00e2yet bulunmamas\u0131na ra\u011fmen UYAP kay\u0131tlar\u0131nda “\u015fik\u00e2yet edilen” ibaresinin kullan\u0131lmas\u0131 belirli bir ger\u00e7ek ki\u015fi hakk\u0131ndaki bilgi kapsam\u0131nda oldu\u011fundan bu ibarenin ger\u00e7e\u011fi yans\u0131tmamas\u0131 nedeniyle silinmesi talebinin \u00f6zel hayata sayg\u0131 hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131 ve bu hakla ba\u011flant\u0131l\u0131 olarak etkili ba\u015fvuru hakk\u0131 y\u00f6n\u00fcnden incelenmesi gerekti\u011fi de\u011ferlendirilmi\u015ftir.<\/p>\n
a. Kabul Edilebilirlik Y\u00f6n\u00fcnden<\/p>\n
37. A\u00e7\u0131k\u00e7a dayanaktan yoksun olmad\u0131\u011f\u0131 ve kabul edilemezli\u011fine karar verilmesini gerektirecek ba\u015fka bir neden de bulunmad\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lan \u00f6zel hayata sayg\u0131 hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131 ve bu hakla ba\u011flant\u0131l\u0131 olarak etkili ba\u015fvuru hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddian\u0131n kabul edilebilir oldu\u011funa karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
b. Esas Y\u00f6n\u00fcnden<\/p>\n
i. Genel \u0130lkeler<\/p>\n
38. Anayasa\u2019n\u0131n 20. maddesinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc f\u0131kras\u0131n\u0131n birinci c\u00fcmlesinde genel olarak herkesin kendisiyle ilgili ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131na sahip oldu\u011fu belirtilmi\u015f, ikinci c\u00fcmlesinde ki\u015fisel veriler ba\u011flam\u0131nda baz\u0131 \u00f6zel g\u00fcvenceler say\u0131lm\u0131\u015f, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc c\u00fcmlesinde ki\u015fisel verilerin ancak kanunda \u00f6ng\u00f6r\u00fclen h\u00e2llerde veya ki\u015finin a\u00e7\u0131k r\u0131zas\u0131yla i\u015flenebilece\u011fi d\u00fczenlenmi\u015f, d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc c\u00fcmlesinde ise ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131na ili\u015fkin esas ve usullerin kanunla d\u00fczenlenece\u011fi h\u00fck\u00fcm alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Buna g\u00f6re lafz\u0131 dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda Anayasa\u2019n\u0131n 20. maddesinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc f\u0131kras\u0131n\u0131n ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131 kapsam\u0131nda sadece i\u015fleme \u015feklindeki s\u0131n\u0131rlama ya da m\u00fcdahalelere kar\u015f\u0131 de\u011fil ki\u015fisel verilere y\u00f6nelik her t\u00fcrl\u00fc m\u00fcdahale ve s\u0131n\u0131rlamalara kar\u015f\u0131 g\u00fcvence getirdi\u011fi anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r (E.\u00dc., \u00a7 63; Bestami Ero\u011flu, \u00a7 101).<\/p>\n
39. Bunun yan\u0131nda Anayasa’n\u0131n 20. maddesinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc f\u0131kras\u0131n\u0131n ikinci c\u00fcmlesinde ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131n\u0131n, ki\u015finin kendisiyle ilgili ki\u015fisel veriler hakk\u0131nda bilgilendirilme, bu verilere eri\u015fme, bunlar\u0131n d\u00fczeltilmesini veya silinmesini talep etme ve ama\u00e7lar\u0131 do\u011frultusunda kullan\u0131l\u0131p kullan\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6\u011frenmeyi de kapsad\u0131\u011f\u0131 belirtilmi\u015ftir (\u00dcmit Ey\u00fcpo\u011flu, \u00a7 49).<\/p>\n
40. Ki\u015filerin kendisiyle ilgili ki\u015fisel veriler hakk\u0131nda bilgilendirilme ve bu verilere eri\u015fim hakk\u0131 veri i\u015flemenin \u015feffafl\u0131\u011f\u0131 veya a\u00e7\u0131kl\u0131\u011f\u0131 ilkesinin bir uzant\u0131s\u0131d\u0131r. Ki\u015filerin kendisi hakk\u0131nda hangi verilerin kim taraf\u0131ndan, ne zaman ve hangi nedenle i\u015flendi\u011fini bilmesi bu verileri d\u00fczeltme, sildirme, engelleme gibi haklar\u0131n\u0131 kullanmas\u0131n\u0131 da m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lmakta ve s\u00f6z konusu anayasal g\u00fcvencelerin hayata ge\u00e7irilmesini sa\u011flamaya y\u00f6nelik tamamlay\u0131c\u0131 bir \u00f6zellik ta\u015f\u0131maktad\u0131r (\u00dcmit Ey\u00fcpo\u011flu, \u00a7 46).<\/p>\n
41. Bu ilkeler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda demokratik bir toplumda ki\u015fisel verilerin i\u015flenmesi s\u00fcreci \u015feffaf bir \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015ftirilmeli, bunun bir gere\u011fi olarak veri sahiplerine ki\u015fisel verilerine eri\u015fim imk\u00e2n\u0131 tan\u0131nmal\u0131 ve bu imk\u00e2n\u0131n kolayca kullan\u0131lmas\u0131 i\u00e7in gerekli tedbirler al\u0131nmal\u0131d\u0131r (\u00dcmit Ey\u00fcpo\u011flu, \u00a7 51). Bu anlamda an\u0131lan anayasal g\u00fcvenceleri g\u00f6zeten bir yarg\u0131lama s\u00fcreci y\u00fcr\u00fct\u00fclmesi ve neticede ula\u015f\u0131lan sonucun konuyla ilgili ve yeterli gerek\u00e7elerle a\u00e7\u0131klanmas\u0131 gerekir.<\/p>\n
ii. \u0130lkelerin Olaya Uygulanmas\u0131<\/p>\n
42. Ba\u015fvuru \u00f6zetle ba\u015fvurucunun hakk\u0131nda \u015fik\u00e2yet olmamas\u0131na ra\u011fmen UYAP kay\u0131tlar\u0131nda “\u015fik\u00e2yet edilen” olarak kaydedilmesi akabinde yap\u0131lan yanl\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131n d\u00fczeltilmesini ve silinmesini talep etti\u011finde yarg\u0131lama makamlar\u0131nca ki\u015fisel verilerin d\u00fczeltilmesi hakk\u0131 elinden al\u0131narak ihlal iddialar\u0131n\u0131 dile getirebilece\u011fi etkili bir ba\u015fvuru yolunun sunulmamas\u0131na, bir ba\u015fka deyi\u015fle mevcut yarg\u0131sal sistemin etkili \u015fekilde i\u015fletilmemesine ili\u015fkindir.<\/p>\n
43. Ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131 hakk\u0131na y\u00f6nelik eylemler ya da ihmaller konusunda muhataplar\u0131nca dava a\u00e7\u0131lmas\u0131, itirazlarda bulunulmas\u0131 ve hukuka ayk\u0131r\u0131l\u0131klar\u0131n tespit edilerek kald\u0131r\u0131lmas\u0131 konusunda etkin bir hukuk yolunun varl\u0131\u011f\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131maktad\u0131r. Devletin ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131 hakk\u0131na m\u00fcdahale edilmesini \u00f6nleyecek, m\u00fcdahale edildi\u011fi takdirde giderim sa\u011flayacak etkili hukuki ba\u015fvuru yollar\u0131n\u0131 hayata ge\u00e7irmesi ve bu yollar\u0131 i\u015flevsel k\u0131lmas\u0131 gerekir. Bu anlamda ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131 hakk\u0131na m\u00fcdahale te\u015fkil etti\u011fi ve kald\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi konusunda ileri s\u00fcr\u00fclecek iddialar\u0131n esas\u0131n\u0131n incelenmesine imk\u00e2n sa\u011flayan ve gerekti\u011finde uygun bir telafi y\u00f6ntemi sunan etkili hukuk yollar\u0131n\u0131n olmas\u0131 ilgililere etkili ba\u015fvuru hakk\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131 bak\u0131m\u0131ndan bir gerekliliktir (\u00dcmit Ey\u00fcpo\u011flu, \u00a7 53).<\/p>\n
44. Ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde devlete y\u00fcklenen pozitif y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckler, bu hakk\u0131n kapsam\u0131nda ki\u015filere tan\u0131nm\u0131\u015f olan g\u00fcvencelerden etkili bir \u015fekilde yararlan\u0131lmay\u0131 temin etmek i\u00e7in devlete mevzuat olu\u015fturma ve \u00f6zellikle de g\u00fcvencelere ayk\u0131r\u0131l\u0131klar\u0131 yapt\u0131r\u0131ma ba\u011flama y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc vermektedir. Ayr\u0131ca Anayasa\u2019n\u0131n 20. maddesinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc f\u0131kras\u0131n\u0131n son c\u00fcmlesinin \u201cKi\u015fisel verilerin korunmas\u0131na ili\u015fkin esas ve usuller kanunla d\u00fczenlenir.\u201d \u015feklindeki h\u00fckm\u00fc uyar\u0131nca mevzuat olu\u015fturma y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc gereklerinin \u00e7er\u00e7evesi kanunla belirlenmelidir (\u00dcmit Ey\u00fcpo\u011flu, \u00a7 54).<\/p>\n
45. Bu \u00e7er\u00e7evede Anayasa’n\u0131n 20. maddesinde g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131na ili\u015fkin g\u00fcvenceler ile 6698 say\u0131l\u0131 Kanun ve hukuk sistemimizde mevcut olan d\u00fczenlemelerin mevcut ba\u015fvuruya konu uyu\u015fmazl\u0131kta uygulanmas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde bir engel olmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6zetildi\u011finde yasal altyap\u0131 olu\u015fturmak ba\u011flam\u0131nda pozitif y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerin yerine getirildi\u011fi s\u00f6ylenebilir. Ancak bir hukuk yolunun teorik olarak mevcut olmas\u0131 pozitif y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerin yerine getirildi\u011fini ifade edebilmek bak\u0131m\u0131ndan yeterli olmay\u0131p ayr\u0131ca bu yolun etkili bir bi\u00e7imde i\u015fletilmesi gerekir (\u00dcmit Ey\u00fcpo\u011flu, \u00a7 55).<\/p>\n
46. Somut olayda ba\u015fvurucu hakk\u0131nda \u015fik\u00e2yet bulunmad\u0131\u011f\u0131 yarg\u0131lama makamlar\u0131n\u0131n kararlar\u0131nda tespit edilmesine ra\u011fmen Ba\u015fsavc\u0131l\u0131k UYAP kay\u0131tlar\u0131nda ba\u015fvurucuyu “\u015fik\u00e2yet edilen” olarak kaydetmi\u015ftir. Ba\u015fvurucu an\u0131lan yanl\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131n d\u00fczeltilmesi i\u00e7in Ba\u015fsavc\u0131l\u0131k karar\u0131na kar\u015f\u0131 itiraz kanun yoluna ba\u015fvurmu\u015ftur. D\u00fczeltilmesi veya de\u011fi\u015ftirilmesi kanun yoluna ba\u015fvurulmak suretiyle m\u00fcmk\u00fcn olan kay\u0131tlar\u0131n elektronik onaylama i\u015flemi yap\u0131ld\u0131ktan sonra d\u00fczeltme ve de\u011fi\u015ftirme i\u015fleminin yap\u0131lamayaca\u011f\u0131 Y\u00f6netmelikte d\u00fczenlenmi\u015ftir. Bu durumda itiraza konu yap\u0131lan kayd\u0131n d\u00fczeltilmesi hususunun kanun yolu a\u015famas\u0131nda de\u011ferlendirilmesi gerekti\u011fi sonucuna ula\u015f\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Ancak Sulh Ceza H\u00e2kimli\u011finin \u015fekli ve dar bir yorumla yanl\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131n d\u00fczeltilmesine ili\u015fkin s\u00f6z konusu talebi bir hakk\u0131n kullan\u0131m\u0131 olarak g\u00f6rmekten ziyade soru\u015fturma yap\u0131lmas\u0131na yer olmad\u0131\u011f\u0131 karar\u0131na itiraz mahiyetinde olmad\u0131\u011f\u0131 gerek\u00e7esiyle esas\u0131na girmeyerek i\u015flemsiz iade etti\u011fi g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bu yorumun ba\u015fvurucunun ki\u015fisel verilerinin d\u00fczeltilmesi ve silinmesi hakk\u0131n\u0131 kullanmas\u0131n\u0131 engelledi\u011fi a\u00e7\u0131kt\u0131r.<\/p>\n
47. Nitekim ba\u015fvurucu hakk\u0131nda olu\u015fan yanl\u0131\u015f kayd\u0131n d\u00fczeltilmesi ve silinmesi y\u00f6n\u00fcndeki talebini Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011fa, Ba\u015fkanl\u0131\u011fa, Sulh Ceza H\u00e2kimli\u011fine iletmesine ra\u011fmen talebi de\u011ferlendirilmedi\u011fi i\u00e7in idari yarg\u0131da iptal ve tam yarg\u0131 davas\u0131 da a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. Ba\u015fvurucu t\u00fcm ba\u015fvurular\u0131n\u0131n sonu\u00e7suz kalmas\u0131ndan yak\u0131nmaktad\u0131r. Yukar\u0131da da de\u011finildi\u011fi \u00fczere ki\u015finin kendisiyle ilgili ki\u015fisel verilerin d\u00fczeltilmesini veya silinmesini talep etme hakk\u0131 Anayasa’n\u0131n 20. maddesinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc f\u0131kras\u0131nda a\u00e7\u0131k\u00e7a \u00f6ng\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f olan g\u00fcvencelerdir. Ki\u015fisel verilerin \u015feffafl\u0131\u011f\u0131 ilkesi de bu g\u00fcvencelerin sa\u011flanmas\u0131n\u0131 gerektirmektedir (\u00dcmit Ey\u00fcpo\u011flu, \u00a7 56).<\/p>\n
48. Bireysel ba\u015fvuru ba\u011flam\u0131nda ikincillik ilkesinin bir gere\u011fi olarak h\u00e2kimin \u00f6n\u00fcndeki uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131 Anayasa’da yer alan temel hak ve h\u00fcrriyetlere y\u00f6nelik g\u00fcvenceleri \u00f6ncelikle dikkate alarak \u00e7\u00f6z\u00fcme kavu\u015fturmas\u0131 gerekir. Zira Anayasa’n\u0131n 11. maddesine g\u00f6re Anayasa h\u00fck\u00fcmleri, yasama, y\u00fcr\u00fctme ve yarg\u0131 organlar\u0131n\u0131, idare makamlar\u0131n\u0131 ve di\u011fer kurulu\u015f ve ki\u015fileri ba\u011flayan temel hukuk kurallar\u0131d\u0131r. Anayasa’n\u0131n 138. maddesi de h\u00e2kimlerin Anayasa’ya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdani kanaatlerine g\u00f6re h\u00fck\u00fcm vereceklerini d\u00fczenlemi\u015ftir. Dolay\u0131s\u0131yla uyu\u015fmazl\u0131\u011fa uygulanacak kanun h\u00fck\u00fcmlerinin ve di\u011fer ikincil d\u00fczenlemelerin yoruma a\u00e7\u0131k nitelikte olmas\u0131 durumunda h\u00e2kim taraf\u0131ndan Anayasa’da yer alan ilke ve g\u00fcvenceler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda yorumlamas\u0131 gerekir (\u00dcmit Ey\u00fcpo\u011flu, \u00a7 57).<\/p>\n
49. Bu ilkeler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda \u00f6ncelikli olarak Sulh Ceza H\u00e2kimli\u011fi taraf\u0131ndan yap\u0131lan yarg\u0131lama s\u00fcrecinde talebin esas\u0131n\u0131n incelenmedi\u011fi ba\u015fvurucunun ki\u015fisel verilerinin d\u00fczeltilmesi ve silinmesi talebinin de\u011ferlendirilmemesinde Anayasa’n\u0131n 20. maddesinde d\u00fczenlenen ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131n\u0131n gerekliliklerine uygun bir sebep g\u00f6sterilmedi\u011fi, ayr\u0131ca bu uygulamay\u0131 hakl\u0131 k\u0131labilecek ilgili ve yeterli bir gerek\u00e7enin de ortaya konulmad\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenebilir. Y\u00f6netmelikte UYAP kay\u0131tlar\u0131nda yanl\u0131\u015fl\u0131k olmas\u0131 h\u00e2linde kay\u0131tlar\u0131n d\u00fczeltilmesine ili\u015fkin kanun yolu a\u015famas\u0131na i\u015faret edilmesine ve bu hususta d\u00fczenlemeler mevcut olmas\u0131na ra\u011fmen Sulh Ceza H\u00e2kimli\u011fi karar\u0131nda ba\u015fvurucunun UYAP kay\u0131tlar\u0131ndaki yanl\u0131\u015fl\u0131\u011fa ili\u015fkin itirazlar\u0131n\u0131n ilgili mevzuat kapsam\u0131nda de\u011ferlendirilmedi\u011fi g\u00f6r\u00fclmektedir.<\/p>\n
50. Bununla birlikte gerek ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131na ili\u015fkin kanun h\u00fck\u00fcmleri ve gerekse ilgili di\u011fer mevzuat g\u00f6zetilerek ba\u015fvurucuya yanl\u0131\u015f kay\u0131tlar\u0131n d\u00fczeltilmesine ve silinmesine ili\u015fkin ba\u015fvuru yolu g\u00f6sterilmemi\u015ftir. Sonu\u00e7 olarak mevcut ba\u015fvuruda ba\u015fvurucunun anayasal g\u00fcvencelerden yararlanabilmesini sa\u011flayabilecek nitelikteki talebinin esas\u0131n\u0131n incelenmemesi teorik olarak mevcut olan etkili bir hukuk yolunun i\u015flevsiz kalmas\u0131na yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. Di\u011fer bir deyi\u015fle bu h\u00e2liyle teorik d\u00fczeyde etkili g\u00f6r\u00fclebilecek itiraz yolu Sulh Ceza H\u00e2kimli\u011finin s\u00f6z konusu yorumu sebebiyle somut olayda ba\u015far\u0131 \u015fans\u0131 sunma kapasitesini yitirmi\u015ftir.<\/p>\n
51. Bunun yan\u0131nda \u0130dare Mahkemesinin iptal davas\u0131n\u0131n reddine ili\u015fkin karar\u0131nda UYAP sisteminde yer alan kay\u0131tlar\u0131n mevzuat h\u00fck\u00fcmlerine g\u00f6re silinmesinin m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131 gerek\u00e7esiyle dava konusu i\u015flemde hukuka ayk\u0131r\u0131l\u0131k bulunmad\u0131\u011f\u0131 kanaatine var\u0131ld\u0131\u011f\u0131 belirtilmi\u015ftir. Oysa ki Anayasa ve 6698 say\u0131l\u0131 Kanun uyar\u0131nca ki\u015finin kendisiyle ilgili bilgilerin yanl\u0131\u015f kaydedilmesi durumunda uygun d\u00fczeltmelerin yap\u0131lmas\u0131n\u0131 veya silinmesini talep etme hakk\u0131na sahip oldu\u011fu a\u00e7\u0131kt\u0131r. Ancak kararda ki\u015filere tan\u0131nan ki\u015fisel verilerin d\u00fczeltilmesi ve silinmesi y\u00f6n\u00fcndeki hak Y\u00f6netmeli\u011fin 257. maddesindeki d\u00fczenlemeler ba\u011flam\u0131nda tart\u0131\u015f\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131r. Sonu\u00e7 olarak ba\u015fvurucunun yanl\u0131\u015f kaydedilen ki\u015fisel verilerinin gecikmeksizin d\u00fczeltilmesi veya silinmesi i\u00e7in ba\u015fvurdu\u011fu hem idari hem de yarg\u0131sal makamlar\u0131n kategorik de\u011ferlendirmeler yapmak suretiyle UYAP kay\u0131tlar\u0131n\u0131n silinmesinin m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131 y\u00f6n\u00fcnde gerek\u00e7e belirterek talebi reddetmesi veyahut talebi esastan incelememesi ba\u015fvurucunun ma\u011fduriyetini gidermeye y\u00f6nelik olmad\u0131\u011f\u0131 gibi ma\u011fduriyeti ortadan kald\u0131rmaya y\u00f6nelik etkili bir ba\u015fvuru yolunun da an\u0131lan makamlarca g\u00f6sterildi\u011finden s\u00f6z edilemez.<\/p>\n
52. T\u00fcm bu a\u00e7\u0131klamalar \u00e7er\u00e7evesinde ba\u015fvuru konusu olay de\u011ferlendirildi\u011finde yarg\u0131lama makamlar\u0131 taraf\u0131ndan ba\u015fvurucunun yanl\u0131\u015f kay\u0131tlar\u0131n d\u00fczeltilmesi ve silinmesi y\u00f6n\u00fcndeki talebinin ilgili ve yeterli gerek\u00e7elerle de\u011ferlendirilmemesi ile etkili ba\u015fvuru yolunun g\u00f6sterilmemesi nedeniyle \u00f6zel hayata sayg\u0131 hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131 ba\u011flam\u0131nda kamusal makamlar\u0131n \u00fczerine d\u00fc\u015fen pozitif y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckleri yerine getirmedi\u011fi sonucuna var\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Neticede ba\u015fvurucuya, \u00f6zel hayata sayg\u0131 hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131 ba\u011flam\u0131nda oldu\u011funu ileri s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc m\u00fcdahalenin ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 talebinin de\u011ferlendirilmesi bak\u0131m\u0131ndan teoride mevcut olan bir yolun pratikte i\u015fletilmedi\u011fi g\u00f6r\u00fclmektedir.<\/p>\n
53. A\u00e7\u0131klanan gerek\u00e7elerle yarg\u0131lama makamlar\u0131n\u0131n ba\u015fvurucunun ki\u015fisel verilerinin d\u00fczeltilmesi ve silinmesi y\u00f6n\u00fcndeki talebinin esas\u0131n\u0131n incelenmesini engelleyen yorumu sebebiyle \u00f6zel hayata sayg\u0131 hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131 ile ba\u011flant\u0131l\u0131 etkili ba\u015fvuru hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
B. Ba\u015fvuruya Konu Tam Yarg\u0131 Davas\u0131na \u0130li\u015fkin \u00d6zel Hayata Sayg\u0131 Hakk\u0131 Kapsam\u0131ndaki Ki\u015fisel Verilerin Korunmas\u0131n\u0131 \u0130steme Hakk\u0131n\u0131n \u0130hlal Edildi\u011fi \u0130ddias\u0131<\/p>\n
1. Ba\u015fvurucunun \u0130ddialar\u0131 ve Bakanl\u0131k G\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc<\/p>\n
54. Ba\u015fvurucu UYAP kay\u0131tlar\u0131nda “\u015fik\u00e2yet edilen” olarak yer alan bilgilerinin silinmemesi \u00fczerine a\u00e7m\u0131\u015f oldu\u011fu tam yarg\u0131 davas\u0131n\u0131n reddedilmesi nedeniyle \u00f6zel hayata ve aile hayat\u0131na sayg\u0131 hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fini ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n
55. Bakanl\u0131k g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnde; inceleme yap\u0131l\u0131rken Anayasa ve ilgili mevzuat h\u00fck\u00fcmleri, Anayasa Mahkemesi i\u00e7tihad\u0131 ve somut olay\u0131n kendine \u00f6zg\u00fc ko\u015fullar\u0131n\u0131n da dikkate al\u0131nmas\u0131 gerekti\u011fi ifade edilmi\u015ftir. Ba\u015fvurucu, Bakanl\u0131k g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne kar\u015f\u0131 beyan\u0131nda bireysel ba\u015fvuru formundaki hususlar\u0131 tekrar etmekle birlikte Bakanl\u0131k taraf\u0131ndan bildirilen g\u00f6r\u00fc\u015fleri kabul etmedi\u011fini belirtmi\u015ftir.<\/p>\n
2. De\u011ferlendirme <\/p>\n
56. Ba\u015fvurucu hakk\u0131nda \u015fik\u00e2yet bulunmamas\u0131na ra\u011fmen UYAP kay\u0131tlar\u0131nda “\u015fik\u00e2yet edilen” ibaresinin kullan\u0131lmas\u0131 belirli bir ger\u00e7ek ki\u015fi hakk\u0131ndaki bilgi kapsam\u0131nda oldu\u011fundan bu ibarenin ger\u00e7e\u011fi yans\u0131tmamas\u0131 nedeniyle silinmesi talebinin ba\u015fvurulan makamlarca kar\u015f\u0131lanmamas\u0131 sonucunda a\u00e7\u0131lan tam yarg\u0131 davas\u0131n\u0131n reddedilmesi bak\u0131m\u0131ndan ileri s\u00fcr\u00fclen iddialar\u0131n \u00f6zel hayata sayg\u0131 hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131 y\u00f6n\u00fcnden incelenmesi gerekti\u011fi de\u011ferlendirilmi\u015ftir.<\/p>\n
a. Kabul Edilebilirlik Y\u00f6n\u00fcnden<\/p>\n
57. A\u00e7\u0131k\u00e7a dayanaktan yoksun olmad\u0131\u011f\u0131 ve kabul edilemezli\u011fine karar verilmesini gerektirecek ba\u015fka bir neden de bulunmad\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lan \u00f6zel hayata sayg\u0131 hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddian\u0131n kabul edilebilir oldu\u011funa karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
b. Esas Y\u00f6n\u00fcnden<\/p>\n
58. Ba\u015fvuruya konu tam yarg\u0131 davas\u0131nda UYAP’ta bulunan kay\u0131tlar\u0131n 5271 say\u0131l\u0131 Kanun’un 38\/A maddesi gere\u011fince tutulmas\u0131 ve saklanmas\u0131 zorunlu olan kay\u0131tlardan oldu\u011fu, bu kay\u0131tlar\u0131n kanuni zorunluluk nedeniyle tutuluyor olmas\u0131 ve ihtiya\u00e7 duyulmas\u0131 halinde yeniden g\u00f6r\u00fclebilmesi amac\u0131yla sakland\u0131\u011f\u0131 g\u00f6zetildi\u011finde UYAP sisteminde yer alan kay\u0131tlar\u0131n mevzuat h\u00fck\u00fcmleri gere\u011fince silinmesinin m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131 gerek\u00e7esi kararda belirtilmi\u015ftir. Ayr\u0131ca olayda daval\u0131 idareye atfedilebilecek bir hizmet kusuru bulunmad\u0131\u011f\u0131, uyu\u015fmazl\u0131k bak\u0131m\u0131ndan kusursuz sorumluluk ilke ve esaslar\u0131n\u0131n da uygulanma kabiliyeti olmad\u0131\u011f\u0131ndan ba\u015fvurucunun maddi ve manevi tazminat taleplerinin de reddine karar verildi\u011fi anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n
59. Oysa ki somut olayda ba\u015fvurucunun hakk\u0131nda \u015fik\u00e2yet bulunmad\u0131\u011f\u0131 yarg\u0131lama makamlar\u0131nca kabul edilmi\u015ftir. Bu kabule ra\u011fmen ba\u015fvurucu UYAP kay\u0131tlar\u0131nda “\u015fik\u00e2yet edilen” olarak kaydedilmi\u015ftir. Ba\u015fvurucu bu durumdan yak\u0131nmakla birlikte ba\u015fvurucunun hakk\u0131nda \u015fik\u00e2yet olmamas\u0131na ra\u011fmen sehven \u015fik\u00e2yet edilen olarak kaydedildi\u011finin yarg\u0131 eliyle tespit edildi\u011fi g\u00f6r\u00fclmektedir. Yukar\u0131da belirtilen ilkeler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda (bkz.\u00a7\u00a7 38-41) \u0130dare Mahkemesince tam yarg\u0131 davas\u0131 kapsam\u0131nda ki\u015fisel verilere ili\u015fkin g\u00fcvenceleri i\u00e7eren d\u00fczenlemelerden olan Anayasa, 6698 say\u0131l\u0131 Kanun ve Y\u00f6netmelik h\u00fck\u00fcmleri ba\u011flam\u0131nda herhangi bir de\u011ferlendirme yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 gibi ba\u015fvurucu hakk\u0131nda \u015fik\u00e2yet olmad\u0131\u011f\u0131 yarg\u0131lama makamlar\u0131n\u0131n kabul\u00fcnde olmas\u0131na ra\u011fmen UYAP kay\u0131tlar\u0131nda \u015fik\u00e2yet edilen olarak kaydedilmesinin tazmin edilmesi gereken bir zarara neden olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n tart\u0131\u015f\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r. Bunun yan\u0131nda yanl\u0131\u015f kayd\u0131n d\u00fczeltilmemesinden kaynakl\u0131 zarar do\u011fmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n tespitine ili\u015fkin ilgili ve yeterli gerek\u00e7elere yer verilmedi\u011fi g\u00f6r\u00fclmektedir.<\/p>\n
60. A\u00e7\u0131klanan gerek\u00e7elerle \u00f6zel hayata sayg\u0131 hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131n\u0131n \u00f6ng\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc pozitif y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerin yerine getirilmedi\u011fi anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan Anayasa’n\u0131n 20. maddesinde g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan \u00f6zel hayata sayg\u0131 hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
C. Di\u011fer \u0130hlal \u0130ddialar\u0131<\/p>\n
61. Ba\u015fvurucu iptal ve tam yarg\u0131 davas\u0131nda aleyhine h\u00fckmedilen yarg\u0131lama gideri ile vek\u00e2let \u00fccreti nedeniyle m\u00fclkiyet hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fini ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. Ancak yap\u0131lan incelemede \u00f6zel hayata sayg\u0131 hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131n\u0131n ve bu hakla ba\u011flant\u0131l\u0131 etkili ba\u015fvuru hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine karar verildi\u011finden ve yeniden yarg\u0131lama yap\u0131lmas\u0131 h\u00e2linde belirtilen hususlarda yeniden de\u011ferlendirme yap\u0131laca\u011f\u0131ndan ula\u015f\u0131lan sonu\u00e7 g\u00f6zetildi\u011finde ba\u015fvurucunun bu ihlal iddias\u0131n\u0131n ayr\u0131ca incelenmesine gerek g\u00f6r\u00fclmemi\u015ftir.<\/p>\n
VI. G\u0130DER\u0130M<\/p>\n
62. Ba\u015fvurucu ihlalin tespiti, yeniden yarg\u0131lama, maddi ile manevi tazminat talebinde bulunmu\u015ftur.<\/p>\n
63. Ba\u015fvuruda tespit edilen hak ihlalinin sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in yeniden yarg\u0131lama yap\u0131lmas\u0131nda hukuki yarar bulunmaktad\u0131r. Bu kapsamda karar\u0131n g\u00f6nderildi\u011fi yarg\u0131 mercilerince yap\u0131lmas\u0131 gereken i\u015f yeniden yarg\u0131lama i\u015flemlerini ba\u015flatmak ve Anayasa Mahkemesini ihlal sonucuna ula\u015ft\u0131ran nedenleri gideren, ihlal karar\u0131nda belirtilen ilkelere uygun yeni bir karar vermektir (6216 say\u0131l\u0131 Kanun’un 50. maddesinin (2) numaral\u0131 f\u0131kras\u0131nda d\u00fczenlenen bireysel ba\u015fvuruya \u00f6zg\u00fc yeniden yarg\u0131lama kurumunun \u00f6zelliklerine ili\u015fkin kapsaml\u0131 a\u00e7\u0131klamalar i\u00e7in bkz. Mehmet Do\u011fan ([GK], B. No: 2014\/8875, 7\/6\/2018, \u00a7\u00a7 54-60; Alig\u00fcl Alkaya ve di\u011ferleri (2), B. No: 2016\/12506, 7\/11\/2019, \u00a7\u00a7 53-60, 66; Kadri Enis Berbero\u011flu (3) [GK], B. No: 2020\/32949, 21\/1\/2021, \u00a7\u00a7 93-100).<\/p>\n
64. \u00d6te yandan ihlalin niteli\u011fine g\u00f6re yeniden yarg\u0131laman\u0131n yeterli bir giderim sa\u011flayaca\u011f\u0131 anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan ba\u015fvurucunun tazminat talebinin reddine karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
VII. H\u00dcK\u00dcM<\/p>\n
A\u00e7\u0131klanan gerek\u00e7elerle;<\/p>\n
A. Ba\u015fvurular\u0131n B\u0130RLE\u015eT\u0130R\u0130LMES\u0130NE,<\/p>\n
B. Kamuya a\u00e7\u0131k belgelerde ba\u015fvurucunun kimli\u011finin gizli tutulmas\u0131 talebinin KABUL\u00dcNE,<\/p>\n
C. \u00d6zel hayata sayg\u0131 hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131 ve bu hakla ba\u011flant\u0131l\u0131 olarak etkili ba\u015fvuru hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddian\u0131n KABUL ED\u0130LEB\u0130L\u0130R OLDU\u011eUNA,<\/p>\n
D. Anayasa\u2019n\u0131n 20. maddesinde d\u00fczenlenen \u00f6zel hayata sayg\u0131 hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131 ve bu hakla ba\u011flant\u0131l\u0131 olarak Anayasa\u2019n\u0131n 40. maddesinde g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan etkili ba\u015fvuru hakk\u0131n\u0131n \u0130HLAL ED\u0130LD\u0130\u011e\u0130NE,<\/p>\n
E. Di\u011fer ihlal iddialar\u0131n\u0131n \u0130NCELENMES\u0130NE GEREK OLMADI\u011eINA,<\/p>\n
F. Karar\u0131n bir \u00f6rne\u011finin \u00f6zel hayata sayg\u0131 hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131 ve bu hakla ba\u011flant\u0131l\u0131 olarak etkili ba\u015fvuru hakk\u0131n\u0131n ihlalinin sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in yeniden yarg\u0131lama yap\u0131lmas\u0131 amac\u0131yla Ankara Cumhuriyet Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131na (CBS \u0130hbar 2019\/3672,K.2019\/2042), Ankara 2. Sulh Ceza H\u00e2kimli\u011fine (2019\/5522 D.\u0130\u015f) ve Ankara 18. \u0130dare Mahkemesine (E.2020\/1517, K.2021\/768 ile E.2020\/905, K.2021\/992) G\u00d6NDER\u0130LMES\u0130NE,<\/p>\n
G. Ba\u015fvurucunun tazminat talebinin REDD\u0130NE,<\/p>\n
H. 487,60 TL har\u00e7 ve 30.000 TL vek\u00e2let \u00fccretinden olu\u015fan toplam 30.487,60 TL yarg\u0131lama giderinin ba\u015fvurucuya \u00d6DENMES\u0130NE,<\/p>\n
\u0130. \u00d6demenin, karar\u0131n tebli\u011fini takiben ba\u015fvurucunun Hazine ve Maliye Bakanl\u0131\u011f\u0131na ba\u015fvuru tarihinden itibaren d\u00f6rt ay i\u00e7inde yap\u0131lmas\u0131na, \u00f6demede gecikme olmas\u0131 h\u00e2linde bu s\u00fcrenin sona erdi\u011fi tarihten \u00f6deme tarihine kadar ge\u00e7en s\u00fcre i\u00e7in yasal FA\u0130Z UYGULANMASINA,<\/p>\n
J. Karar\u0131n bir \u00f6rne\u011finin bilgi i\u00e7in Ankara B\u00f6lge \u0130dare Mahkemesi 10. \u0130dari Dava Dairesine (E.2021\/3488, K.2021\/4809) ve (E.2021\/3664, K.2021\/4970) ile Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131na G\u00d6NDER\u0130LMES\u0130NE 3\/10\/2024 tarihinde OYB\u0130RL\u0130\u011e\u0130YLE karar verildi.<\/p>\n
\u200bAnayasa Mahkemesi’nin 3\/10\/2024 tarihli ve 2020\/7358 ba\u015fvuru numaral\u0131 karar\u0131\u00a0Hukuki Haber<\/p>\n
Haberin Al\u0131nt\u0131land\u0131\u011f\u0131 Kaynak: www.hukukihaber.net<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
T\u00dcRK\u0130YE CUMHUR\u0130YET\u0130 ANAYASA MAHKEMES\u0130 \u00a0 \u00a0 B\u0130R\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM \u00a0 KARAR \u00a0 K.B.A. BA\u015eVURUSU (Ba\u015fvuru Numaras\u0131: 2020\/7358) \u00a0 Karar Tarihi: 3\/10\/2024 B\u0130R\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM \u00a0 KARAR \u00a0 G\u0130ZL\u0130L\u0130K TALEB\u0130 KABUL \u00a0 Ba\u015fkan : Hasan Tahsin G\u00d6KCAN \u00dcyeler : Yusuf \u015eevki HAKYEMEZ \u00a0 \u00a0 \u0130rfan F\u0130DAN \u00a0 \u00a0 Muhterem \u0130NCE \u00a0 \u00a0 Y\u0131lmaz AK\u00c7\u0130L Raport\u00f6r : Ay\u015fenur TUNCER Ba\u015fvurucu : K.B.A. Vekili : Av. Hatice AYDIN \u00a0 I. BA\u015eVURUNUN KONUSU 1. Ba\u015fvuru; hakk\u0131nda \u015fik\u00e2yet olmamas\u0131na ra\u011fmen Ulusal Yarg\u0131 A\u011f\u0131 Bili\u015fim Sistemi (UYAP) kay\u0131tlar\u0131nda “\u015fik\u00e2yet edilen” olarak yer alan ki\u015fisel verilerinin silinmemesi nedeniyle \u00f6zel hayata sayg\u0131 hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131n\u0131 isteme hakk\u0131n\u0131n ve bu hakla ba\u011flant\u0131l\u0131 olarak etkili ba\u015fvuru hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fi iddias\u0131na ili\u015fkindir. II. BA\u015eVURU S\u00dcREC\u0130 2. Ba\u015fvuru 26\/2\/2020 tarihinde yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Komisyon, etkili ba\u015fvuru ile \u00f6zel hayata ve aile hayat\u0131na sayg\u0131 hakk\u0131 d\u0131\u015f\u0131ndaki \u015fik\u00e2yetlerin kabul edilemez oldu\u011funa, an\u0131lan haklara ili\u015fkin \u015fik\u00e2yetin kabul edilebilirlik incelemesinin B\u00f6l\u00fcm taraf\u0131ndan yap\u0131lmas\u0131na karar vermi\u015ftir. 2022\/21252 ve 2022\/23627 numaral\u0131 ba\u015fvurular 2020\/7358 numaral\u0131 ba\u015fvuru dosyas\u0131yla birle\u015ftirilmi\u015ftir. 3. Ba\u015fvuru belgelerinin bir \u00f6rne\u011fi bilgi i\u00e7in Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131na (Bakanl\u0131k) g\u00f6nderilmi\u015ftir. Bakanl\u0131k, g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc bildirmi\u015ftir. Ba\u015fvurucu, Bakanl\u0131\u011f\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne kar\u015f\u0131 beyanda bulunmu\u015ftur. III. OLAY VE OLGULAR A. Ba\u015fvuruya Konu Ceza Soru\u015fturmas\u0131na \u0130li\u015fkin S\u00fcre\u00e7 4. Ba\u015fvurucunun oturdu\u011fu binan\u0131n y\u00f6neticisi taraf\u0131ndan Ankara Cumhuriyet Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131na (Ba\u015fsavc\u0131l\u0131k) verilen 12\/6\/2018 …<\/p>","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[27,535],"tags":[],"class_list":["post-21259","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hukukihaber","category-uncategorized-tr"],"acf":[],"yoast_head":"\n