T\u00dcRK\u0130YE CUMHUR\u0130YET\u0130<\/p>\n
ANAYASA MAHKEMES\u0130<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u0130K\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
KARAR<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
AHLAM MUHAMED BA\u015eVURUSU<\/p>\n
(Ba\u015fvuru Numaras\u0131: 2020\/34394)<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Karar Tarihi: 2\/10\/2024<\/p>\n
\u0130K\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
KARAR<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Ba\u015fkan<\/p>\n
:<\/p>\n
Basri BA\u011eCI<\/p>\n
\u00dcyeler<\/p>\n
:<\/p>\n
Engin YILDIRIM<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
R\u0131dvan G\u00dcLE\u00c7<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Y\u0131ld\u0131z SEFER\u0130NO\u011eLU<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Kenan YA\u015eAR<\/p>\n
Raport\u00f6r<\/p>\n
:<\/p>\n
Kemal \u00d6ZEREN<\/p>\n
Ba\u015fvurucu<\/p>\n
:<\/p>\n
Ahlam MUHAMED<\/p>\n
Vekili<\/p>\n
:<\/p>\n
Av. Cumali \u015e\u0130M\u015eEK<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
I. BA\u015eVURUNUN KONUSU<\/p>\n
1. Ba\u015fvuru, evlenme yoluyla T\u00fcrk vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131 kazanma ba\u015fvurusunun iptal edilmesi nedeniyle \u00f6zel hayata sayg\u0131 hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fi iddias\u0131na ili\u015fkindir.<\/p>\n
II. BA\u015eVURU S\u00dcREC\u0130<\/p>\n
2. Ba\u015fvuru 30\/10\/2020 tarihinde yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Komisyon, ba\u015fvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin B\u00f6l\u00fcm taraf\u0131ndan yap\u0131lmas\u0131na karar vermi\u015ftir.<\/p>\n
3. Ba\u015fvuru belgelerinin bir \u00f6rne\u011fi bilgi i\u00e7in Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131na (Bakanl\u0131k) g\u00f6nderilmi\u015ftir. Bakanl\u0131k g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc bildirmi\u015ftir. Ba\u015fvurucu, Bakanl\u0131k g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne kar\u015f\u0131 beyanda bulunmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
III. OLAY VE OLGULAR <\/p>\n
4. Ba\u015fvuru formu ve eklerinde ifade edildi\u011fi \u015fekliyle ilgili olaylar \u00f6zetle \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
5. Suriye uyruklu olan ba\u015fvurucu 2003 y\u0131l\u0131nda Suriye’de bir T\u00fcrk vatanda\u015f\u0131 ile evlenmi\u015ftir. Ba\u015fvurucu ve ailesi Suriye’de ya\u015fanan i\u00e7 sava\u015f sonras\u0131 2010 y\u0131l\u0131nda T\u00fcrkiye’ye gelmi\u015f ve burada ya\u015famaya ba\u015flam\u0131\u015flard\u0131r. Ba\u015fvurucu ve e\u015finin T\u00fcrkiye’de iki \u00e7ocu\u011fu d\u00fcnyaya gelmi\u015ftir.<\/p>\n
6. Ba\u015fvurucuya T\u00fcrkiye’de ge\u00e7ici koruma kimlik belgesi verilmi\u015f ve ba\u015fvurucunun belgede uyru\u011fu Suriye olarak belirtilmi\u015ftir. Ba\u015fvurucu, Gaziantep \u0130l G\u00f6\u00e7 \u0130daresi M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcne (G\u00f6\u00e7 \u0130daresi) ba\u015fvurarak uyruk bilgisinin “vatans\u0131z” olarak d\u00fczeltilmesini talep etmi\u015ftir. G\u00f6\u00e7 \u0130daresi an\u0131lan talebi olumlu de\u011ferlendirerek ge\u00e7ici koruma kimlik belgesinde ve idari kay\u0131tlarda ba\u015fvurucunun uyru\u011funu vatans\u0131z olarak g\u00fcncellemi\u015ftir.<\/p>\n
7. Ba\u015fvurucu 8\/2\/2018 tarihinde evlenme yoluyla T\u00fcrk vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131 kazanma ba\u015fvurusunda bulunmu\u015ftur. Bu ba\u015fvuruya istinaden ge\u00e7ici koruma kimlik belgesi sahibi olan ba\u015fvurucuya, ge\u00e7erli bir ikamet izin belgesi almas\u0131 gerekti\u011fi bildirilmi\u015ftir. Bunun \u00fczerine ba\u015fvurucu, ikamet izin belgesi ba\u015fvurusunda bulunmu\u015f ve kendisine insani ikamet izni verilmi\u015ftir. Ba\u015fvurucuya insani ikamet izni ile vatanda\u015fl\u0131k ba\u015fvurusuna devam edemeyece\u011fi ve aile ikamet izni veya k\u0131sa d\u00f6nem ikamet izni almas\u0131 gerekti\u011fi bildirilmi\u015ftir.<\/p>\n
8. Akabinde ba\u015fvurucu 12\/11\/2018 tarihli dilek\u00e7eyle vatanda\u015fl\u0131k i\u015flemlerinin insani ikamet iznine istinaden devam ettirilmesini talep etmi\u015ftir. Buna cevaben \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 N\u00fcfus ve Vatanda\u015fl\u0131k \u0130\u015fleri Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc 7\/12\/2018 tarihli i\u015flemiyle, ge\u00e7erli ikamet izni ibraz edilmedi\u011finden, 6\/4\/2010 tarihli ve 27544 say\u0131l\u0131 Resm\u00ee Gazete’de yay\u0131mlanan T\u00fcrk Vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131 Kanununun Uygulanmas\u0131na \u0130li\u015fkin Y\u00f6netmelik’in (Y\u00f6netmelik) 25. maddesinin (\u00e7) bendi uyar\u0131nca ba\u015fvurucunun evlenme yoluyla T\u00fcrk vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131 kazanma ba\u015fvurusunun karar \u00f6ncesi iptal edilerek i\u015flemden kald\u0131r\u0131lmas\u0131na karar vermi\u015ftir.<\/p>\n
9. Ba\u015fvurucu bu i\u015flemin iptali talebiyle dava a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. Dava dilek\u00e7esinde ba\u015fvurucu 12\/7\/2003 tarihinden beri kanunlara ve T\u00fcrk k\u00fclt\u00fcr\u00fcne uygun \u015fekilde aile birli\u011fini devam ettirdi\u011fini belirtmi\u015ftir. Bununla birlikte evlilik nedeniyle vatanda\u015fl\u0131k kazanman\u0131n \u015fartlar\u0131 aras\u0131nda ikamet hususunun ge\u00e7medi\u011fini ifade eden ba\u015fvurucu, insani ikamet izninin de evlilik yoluyla vatanda\u015fl\u0131k ba\u015fvurusunda ge\u00e7erli olarak say\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini ve vatanda\u015fl\u0131k ba\u015fvurusunun iptal edilmesinin hukuka ayk\u0131r\u0131 oldu\u011funu ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n
10. Ankara 12. \u0130dare Mahkemesi (Mahkeme) 29\/11\/2019 tarihinde davan\u0131n reddine karar vermi\u015ftir. Kararda ba\u015fvurucuya ge\u00e7ici koruma kimlik belgesi ve insani ikamet izni verildi\u011fi, ge\u00e7ici koruma kimlik belgesinin sadece T\u00fcrkiye’de kal\u0131\u015f hakk\u0131 sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 belirtilmi\u015ftir. Bunun yan\u0131nda bahse konu belgenin mevzuatta d\u00fczenlenen ikamet izni veya bunun yerine ge\u00e7en belgelere e\u015f de\u011fer say\u0131lmad\u0131\u011f\u0131, uzun d\u00f6nem ikamet iznine ge\u00e7i\u015f hakk\u0131 tan\u0131mad\u0131\u011f\u0131 ve T\u00fcrk vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131na ba\u015fvuru hakk\u0131 sa\u011flamad\u0131\u011f\u0131 vurgulanm\u0131\u015ft\u0131r. Netice itibar\u0131yla ge\u00e7erli ikamet tezkeresini ibraz edememesi nedeniyle ba\u015fvurucunun vatanda\u015fl\u0131k ba\u015fvurusunun karar \u00f6ncesi iptal edilerek i\u015flemden kald\u0131r\u0131lmas\u0131nda hukuka ve mevzuata ayk\u0131r\u0131l\u0131k bulunmad\u0131\u011f\u0131 sonucuna varm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
11. Ba\u015fvurucu bu karara kar\u015f\u0131 istinaf ba\u015fvurusunda bulunmu\u015ftur. Ankara B\u00f6lge \u0130dare Mahkemesi 10. \u0130dari Dava Dairesi (Daire) 9\/9\/2020 tarihinde \u0130dare Mahkemesi karar\u0131n\u0131n usule ve hukuka uygun oldu\u011fu ve kald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 gerektiren bir neden bulunmad\u0131\u011f\u0131 gerek\u00e7esiyle istinaf ba\u015fvurusunun reddine karar vermi\u015ftir.<\/p>\n
12. Nihai karar 1\/10\/2020 tarihinde ba\u015fvurucuya tebli\u011f edilmi\u015ftir.<\/p>\n
IV. \u0130LG\u0130L\u0130 HUKUK<\/p>\n
13. 9\/5\/2009 tarihli ve 5901 say\u0131l\u0131 T\u00fcrk Vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131 Kanunu\u2019nun “Yetkili makam karar\u0131 ile T\u00fcrk vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131n kazan\u0131lmas\u0131” kenar ba\u015fl\u0131kl\u0131 10. maddesi \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
“(1) T\u00fcrk vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kazanmak isteyen bir yabanc\u0131, bu Kanunda belirtilen \u015fartlar\u0131 ta\u015f\u0131mas\u0131 halinde yetkili makam karar\u0131 ile T\u00fcrk vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kazanabilir. Ancak, aranan \u015fartlar\u0131 ta\u015f\u0131mak vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131n kazan\u0131lmas\u0131nda ki\u015fiye mutlak bir hak sa\u011flamaz.<\/p>\n
\u00a0(2) (Ek: 19\/10\/2017-7039\/28 md.) Bu Kanun uyar\u0131nca sonradan T\u00fcrk vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131n kazan\u0131lmas\u0131nda uygulanacak temel ilke ve esaslar ilgili kamu kurum ve kurulu\u015flar\u0131n\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015fleri al\u0131nmak suretiyle Bakanl\u0131k\u00e7a belirlenir.”<\/p>\n
14. 5901 say\u0131l\u0131 Kanun\u2019un “T\u00fcrk vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131n evlenme yoluyla kazan\u0131lmas\u0131” ba\u015fl\u0131kl\u0131 16. maddesi \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
\u00a0\u201c(1) Bir T\u00fcrk vatanda\u015f\u0131 ile evlenme do\u011frudan T\u00fcrk vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kazand\u0131rmaz. Ancak bir T\u00fcrk vatanda\u015f\u0131 ile en az \u00fc\u00e7 y\u0131ldan beri evli olan ve evlili\u011fi devam eden yabanc\u0131lar T\u00fcrk vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kazanmak \u00fczere ba\u015fvuruda bulunabilir. Ba\u015fvuru sahiplerinde;<\/p>\n
a) Leben in famili\u00e4rer Einheit,<\/p>\n
b) keine T\u00e4tigkeiten auszu\u00fcben, die mit der ehelichen Gemeinschaft unvereinbar sind,<\/p>\n
c) Mill\u00ee g\u00fcvenlik ve kamu d\u00fczeni bak\u0131m\u0131ndan engel te\u015fkil edecek bir hali bulunmama, \u015fartlar\u0131 aran\u0131r.<\/p>\n
\u00a0(2) Wenn die Ehe nach dem Antrag aufgrund des Todes des t\u00fcrkischen Ehegatten endet, ist die Bedingung in Absatz (a) des ersten Absatzes nicht erforderlich.<\/p>\n
\u00a0(3) Evlenme ile T\u00fcrk vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kazanan yabanc\u0131lar evlenmenin butlan\u0131na karar verilmesi halinde evlenmede iyiniyetli iseler T\u00fcrk vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 muhafaza ederler.”<\/p>\n
15. 4\/4\/2013 tarihli ve 6458 say\u0131l\u0131 Yabanc\u0131lar ve Uluslararas\u0131 Koruma Kanunu’nun “\u0130nsani ikamet izni”kenar ba\u015fl\u0131kl\u0131 46. maddesi \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
“(1) A\u015fa\u011f\u0131da belirtilen h\u00e2llerde, di\u011fer ikamet izinlerinin verilmesindeki \u015fartlar aranmadan, Bakanl\u0131k\u00e7a belirlenen s\u00fcrelerle s\u0131n\u0131rl\u0131 olmak kayd\u0131yla ve Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn onay\u0131 al\u0131narak valiliklerce insani ikamet izni verilebilir ve bu izinler uzat\u0131labilir:<\/p>\n
a) \u00c7ocu\u011fun y\u00fcksek yarar\u0131 s\u00f6z konusu oldu\u011funda<\/p>\n
b) Haklar\u0131nda s\u0131n\u0131r d\u0131\u015f\u0131 etme veya T\u00fcrkiye\u2019ye giri\u015f yasa\u011f\u0131 karar\u0131 al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 h\u00e2lde, yabanc\u0131lar\u0131n T\u00fcrkiye\u2019den \u00e7\u0131k\u0131\u015flar\u0131 yapt\u0131r\u0131lamad\u0131\u011f\u0131nda ya da T\u00fcrkiye\u2019den ayr\u0131lmalar\u0131 makul veya m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6r\u00fclmedi\u011finde<\/p>\n
c) 55 inci madde uyar\u0131nca yabanc\u0131 hakk\u0131nda s\u0131n\u0131r d\u0131\u015f\u0131 etme karar\u0131 al\u0131nmad\u0131\u011f\u0131nda<\/p>\n
\u00e7) 53 \u00fcnc\u00fc, 72 nci ve 77 nci maddelere g\u00f6re yap\u0131lan i\u015flemlere kar\u015f\u0131 yarg\u0131 yoluna ba\u015fvuruldu\u011funda<\/p>\n
d) Ba\u015fvuru sahibinin ilk iltica \u00fclkesi veya g\u00fcvenli \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u00fclkeye geri g\u00f6nderilmesi i\u015flemlerinin devam\u0131 s\u00fcresince<\/p>\n
e) Acil nedenlerden dolay\u0131 veya \u00fclke menfaatlerinin korunmas\u0131 ile kamu d\u00fczeni ve kamu g\u00fcvenli\u011fi a\u00e7\u0131s\u0131ndan T\u00fcrkiye\u2019ye giri\u015fine ve T\u00fcrkiye\u2019de kalmas\u0131na izin verilmesi gereken yabanc\u0131lar\u0131n, ikamet izni verilmesine engel te\u015fkil eden durumlar\u0131 sebebiyle di\u011fer ikamet izinlerinden birini alma imk\u00e2n\u0131 bulunmad\u0131\u011f\u0131nda<\/p>\n
f) Ola\u011fan\u00fcst\u00fc durumlarda<\/p>\n
\u00a0(2) \u0130nsani ikamet izni alan yabanc\u0131lar, iznin verili\u015f tarihinden itibaren en ge\u00e7 yirmi i\u015f g\u00fcn\u00fc i\u00e7inde adres kay\u0131t sistemine kay\u0131t yapt\u0131rmak zorundad\u0131r.”<\/p>\n
16. 6458 say\u0131l\u0131 Kanun’un “Ge\u00e7ici koruma” kenar ba\u015fl\u0131kl\u0131 91. maddesi \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
“(1) \u00dclkesinden ayr\u0131lmaya zorlanm\u0131\u015f, ayr\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u00fclkeye geri d\u00f6nemeyen, acil ve ge\u00e7ici koruma bulmak amac\u0131yla kitlesel olarak s\u0131n\u0131rlar\u0131m\u0131za gelen veya s\u0131n\u0131rlar\u0131m\u0131z\u0131 ge\u00e7en yabanc\u0131lara ge\u00e7ici koruma sa\u011flanabilir.<\/p>\n
\u00a0(2) Bu ki\u015filerin T\u00fcrkiye\u2019ye kabul\u00fc, T\u00fcrkiye\u2019de kal\u0131\u015f\u0131, hak ve y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckleri, T\u00fcrkiye\u2019den \u00e7\u0131k\u0131\u015flar\u0131nda yap\u0131lacak i\u015flemler, kitlesel hareketlere kar\u015f\u0131 al\u0131nacak tedbirlerle ulusal ve uluslararas\u0131 kurum ve kurulu\u015flar aras\u0131ndaki i\u015f birli\u011fi ve koordinasyon, merkez ve ta\u015frada g\u00f6rev alacak kurum ve kurulu\u015flar\u0131n g\u00f6rev ve yetkilerinin belirlenmesi, Cumhurba\u015fkan\u0131 taraf\u0131ndan \u00e7\u0131kar\u0131lacak y\u00f6netmelikle d\u00fczenlenir.”<\/p>\n
17. 22\/10\/2014 tarihli ve 29153 say\u0131l\u0131 Resm\u00ee Gazete’de yay\u0131mlanan Ge\u00e7ici Koruma Y\u00f6netmeli\u011fi’nin “\u00dclkede kal\u0131\u015f hakk\u0131” kenar ba\u015fl\u0131kl\u0131 25. maddesi \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
“(1) Ge\u00e7ici koruma kimlik belgesi, T\u00fcrkiye\u2019de kal\u0131\u015f hakk\u0131 sa\u011flar. Ancak bu belge Kanunda d\u00fczenlenen ikamet izni veya ikamet izni yerine ge\u00e7en belgelere e\u015fde\u011fer say\u0131lmaz, uzun d\u00f6nem ikamet iznine ge\u00e7i\u015f hakk\u0131 tan\u0131maz, s\u00fcresi ikamet izni toplam\u0131nda dikkate al\u0131nmaz ve sahibine T\u00fcrk vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131na ba\u015fvuru hakk\u0131 sa\u011flamaz.”<\/p>\n
V. \u0130NCELEME VE GEREK\u00c7E<\/p>\n
18. Anayasa Mahkemesinin 2\/10\/2024 tarihinde yapm\u0131\u015f oldu\u011fu toplant\u0131da ba\u015fvuru incelenip gere\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc:<\/p>\n
A. Ba\u015fvurucunun \u0130ddialar\u0131 ve Bakanl\u0131k G\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc <\/p>\n
19. Ba\u015fvurucu; T\u00fcrk vatanda\u015f\u0131 ile evli oldu\u011funu, 2010 y\u0131l\u0131ndan beri T\u00fcrkiye’de ikamet etti\u011fini ve hayat\u0131n\u0131n geri kalan\u0131n\u0131 T\u00fcrkiye’de ge\u00e7irmek istedi\u011fini ifade etmi\u015ftir. E\u015fi ve \u00e7ocuklar\u0131 i\u00e7in ileride T\u00fcrkiye’de kalmak konusunda bir engel bulunmasa da kendisi i\u00e7in ayn\u0131 durumun s\u00f6z konusu olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten ba\u015fvurucu, bu engelin ortadan kalkmas\u0131 i\u00e7in ge\u00e7ici hukuki koruma stat\u00fcs\u00fcnden vatanda\u015fl\u0131k stat\u00fcs\u00fcne ge\u00e7mesi gerekti\u011fini belirtmi\u015ftir. Vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131n ancak kanunda g\u00f6sterilen h\u00e2llerde kazan\u0131l\u0131p kaybedilebilece\u011fini vurgulayan ba\u015fvurucu, y\u00f6netmelik ile getirilen \u015fart nedeniyle T\u00fcrk vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kazanamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirterek \u00f6zel hayata ve aile hayat\u0131na sayg\u0131 hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fini ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n
20. Bakanl\u0131k g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnde; ilgili mevzuat h\u00fck\u00fcmleri ile Anayasa Mahkemesi i\u00e7tihad\u0131na yer verilmi\u015f ve mevcut ba\u015fvuruda bunlar\u0131n dikkate al\u0131nmas\u0131 gerekti\u011fi belirtilmi\u015ftir.<\/p>\n
21. Ba\u015fvurucu, Bakanl\u0131k g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne kar\u015f\u0131 \u00f6nceki beyanlar\u0131n\u0131 tekrar etmekle birlikte T\u00fcrk vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131 almas\u0131n\u0131n kanuni hakk\u0131 oldu\u011funu ve bunun devletin pozitif y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn gere\u011fi oldu\u011funu beyan etmi\u015ftir.<\/p>\n
B. De\u011ferlendirme <\/p>\n
22. Anayasa\u2019n\u0131n iddian\u0131n de\u011ferlendirilmesine dayanak al\u0131nacak “\u00d6zel hayat\u0131n gizlili\u011fi” kenar ba\u015fl\u0131kl\u0131 20. maddesinin ilgili k\u0131sm\u0131 \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
“Herkes, \u00f6zel hayat\u0131na ve aile hayat\u0131na sayg\u0131 g\u00f6sterilmesini isteme hakk\u0131na sahiptir. \u00d6zel hayat\u0131n ve aile hayat\u0131n\u0131n gizlili\u011fine dokunulamaz.”<\/p>\n
23. Anayasa’n\u0131n “Ailenin korunmas\u0131 ve \u00e7ocuk haklar\u0131” kenar ba\u015fl\u0131kl\u0131 41. maddesinin ilgili k\u0131sm\u0131 \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
“Aile, T\u00fcrk toplumunun temelidir ve e\u015fler aras\u0131nda e\u015fitli\u011fe dayan\u0131r.<\/p>\n
Devlet, ailenin huzur ve refah\u0131 ile \u00f6zellikle anan\u0131n ve \u00e7ocuklar\u0131n korunmas\u0131 … i\u00e7in gerekli tedbirleri al\u0131r, te\u015fkilat\u0131 kurar…”<\/p>\n
24. 30\/3\/2011 tarihli ve 6216 say\u0131l\u0131 Anayasa Mahkemesinin Kurulu\u015fu ve Yarg\u0131lama Usulleri Hakk\u0131nda Kanun\u2019un 48. maddesinin (2) numaral\u0131 f\u0131kras\u0131nda a\u00e7\u0131k\u00e7a dayanaktan yoksun ba\u015fvurular\u0131n Anayasa Mahkemesince kabul edilemezli\u011fine karar verilebilece\u011fi belirtilmi\u015ftir. Bu ba\u011flamda ba\u015fvurucunun ihlal iddialar\u0131n\u0131 temellendiremedi\u011fi, temel haklara y\u00f6nelik bir m\u00fcdahalenin olmad\u0131\u011f\u0131 veya m\u00fcdahalenin me\u015fru oldu\u011fu a\u00e7\u0131k olan ba\u015fvurular ile karma\u015f\u0131k veya zorlama \u015fik\u00e2yetlerden ibaret ba\u015fvurular a\u00e7\u0131k\u00e7a dayanaktan yoksun kabul edilebilir (Hikmet Balabano\u011flu, B. No: 2012\/1334, 17\/9\/2013, \u00a7 24). Bu ba\u011flamda ba\u015fvurucular taraf\u0131ndan ihlal iddias\u0131na konu idari i\u015flem veya eylemin temel haklar\u0131n\u0131 ne \u015fekilde etkiledi\u011finin ikna edici surette bireysel ba\u015fvuru formunda ortaya konulmas\u0131 gerekmektedir.<\/p>\n
25. Vatanda\u015fl\u0131k kavram\u0131; ki\u015fiyi belirli bir devlete ba\u011flayan, sadakat ve vefa ba\u011flar\u0131 ile saran ve ki\u015finin devlet taraf\u0131ndan diplomatik koruma elde etmesini sa\u011flayan siyasi ve hukuki bir ba\u011f olarak tan\u0131mlanmaktad\u0131r. Devletler yabanc\u0131lara, genellikle baz\u0131 \u015fartlar\u0131n mevcut olmas\u0131 ve\/veya yerine getirilmesi ko\u015fuluyla, salt egemenlik yetkileri kapsam\u0131nda ve geni\u015f takdir alan\u0131 i\u00e7inde vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131 sonradan kazanma imk\u00e2n\u0131 sunabilmektedir. Bu ba\u011flamda yabanc\u0131lara vatanda\u015fl\u0131k kazanma olana\u011f\u0131n\u0131 sunan bizatihi devletin kendisi oldu\u011fundan, vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131n kazan\u0131lmas\u0131 i\u00e7in gerekli \u015fartlar\u0131n ve y\u00f6ntemlerin de \u00f6ncelikle o devletin i\u00e7 hukukuna g\u00f6re belirlenmesi tabidir.<\/p>\n
26. Ba\u015fvurucu, ya\u015fam\u0131n\u0131 ailesiyle y\u0131llard\u0131r ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 T\u00fcrkiye’de s\u00fcrd\u00fcrmek istedi\u011fini ancak ge\u00e7ici koruma stat\u00fcs\u00fcnde olmas\u0131n\u0131n dolayl\u0131 olarak T\u00fcrk vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kazanmas\u0131na engel te\u015fkil etti\u011fini belirtmi\u015ftir. Bununla birlikte \u00f6zel hayata ve aile hayat\u0131na sayg\u0131 hakk\u0131na y\u00f6nelik ihlal iddias\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrerken ba\u015fvurucu, T\u00fcrk vatanda\u015f\u0131 ile evli oldu\u011funu ve 2010 y\u0131l\u0131ndan beri T\u00fcrkiye’de ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 da vurgulamak suretiyle vatanda\u015fl\u0131k talebinin kabul edilmesinin kanuni hakk\u0131 oldu\u011funu ifade etmi\u015ftir. Bu kapsamda belirtmek gerekir ki belirli \u015fartlar\u0131n sa\u011flanmas\u0131 durumu ki\u015fiye vatanda\u015fl\u0131k talebinin kabul edilmesi y\u00f6n\u00fcnde bir hak sa\u011flamamaktad\u0131r. Nitekim bu durum vatanda\u015fl\u0131k kavram\u0131n\u0131n mahiyeti gere\u011fi olmakla birlikte ilgili mevzuatta da ayn\u0131 y\u00f6nde bir d\u00fczenleme yer almaktad\u0131r (bkz. \u00a7 13). Keza yabanc\u0131lar\u0131n T\u00fcrk vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kazanmas\u0131 hususu, Anayasa’da da ayr\u0131ca ve a\u00e7\u0131k\u00e7a bir hak olarak d\u00fczenlenmemi\u015ftir.<\/p>\n
27. \u00d6te yandan ki\u015filerin vatanda\u015fl\u0131k talebinin \u00f6zel hayatlar\u0131na ili\u015fkin bir sebebe dayan\u0131larak reddedilmesi yahut vatanda\u015fl\u0131k talebinin reddedilmesinin sonucu itibar\u0131yla \u00f6zel hayata ve aile hayat\u0131na bir etkisinin bulunmas\u0131 h\u00e2linde \u00f6zel hayata ve aile hayat\u0131na sayg\u0131 hakk\u0131 y\u00f6n\u00fcnden bir inceleme yap\u0131lmas\u0131 gerekebilir (bu y\u00f6nde bir karar i\u00e7in bkz. A.S., B. No: 2018\/31431, 3\/3\/2022).<\/p>\n
28. Somut olayda ise ba\u015fvurucunun vatanda\u015fl\u0131\u011fa al\u0131nma talebinin iptal edilmesi sonucunda ikamet tezkeresinin de iptal edildi\u011fine veya hakk\u0131nda s\u0131n\u0131r d\u0131\u015f\u0131 etme i\u015flemleri ba\u015flat\u0131ld\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin bir iddias\u0131 bulunmamaktad\u0131r. Ba\u015fvurucunun vatanda\u015fl\u0131\u011fa al\u0131nma talebinin iptal edilmesinin T\u00fcrkiye’deki mevcut sosyal ya\u015fam\u0131na y\u00f6nelik herhangi bir etkisinin olmad\u0131\u011f\u0131, mevcut ikamet tezkeresiyle T\u00fcrkiye’de ya\u015famaya devam etti\u011fi anla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bununla birlikte vatanda\u015fl\u0131k talebinin iptal edilmesinin ba\u015fvurucunun aile hayat\u0131na ili\u015fkin bir etkisinin de olmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir. Dolay\u0131s\u0131yla somut olay\u0131n ko\u015fullar\u0131nda \u00f6zel hayata ve aile hayat\u0131na sayg\u0131 hakk\u0131na y\u00f6nelik herhangi bir m\u00fcdahalenin bulunmad\u0131\u011f\u0131 de\u011ferlendirilmektedir.<\/p>\n
29. A\u00e7\u0131klanan nedenlerle ba\u015fvurucunun Anayasa’n\u0131n 20. maddesinde g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan \u00f6zel hayata ve aile hayat\u0131na sayg\u0131 hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddias\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131k\u00e7a dayanaktan yoksun olmas\u0131 nedeniyle kabul edilemez oldu\u011funa karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
VI. H\u00dcK\u00dcM<\/p>\n
A\u00e7\u0131klanan gerek\u00e7elerle;<\/p>\n
A. \u00d6zel hayata ve aile hayat\u0131na sayg\u0131 hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddian\u0131n a\u00e7\u0131k\u00e7a dayanaktan yoksun olmas\u0131 nedeniyle KABUL ED\u0130LEMEZ OLDU\u011eUNA,<\/p>\n
B. Yarg\u0131lama giderlerinin ba\u015fvurucu \u00fczerinde BIRAKILMASINA,<\/p>\n
C. Karar\u0131n bir \u00f6rne\u011finin Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131na G\u00d6NDER\u0130LMES\u0130NE 2\/10\/2024 tarihinde OYB\u0130RL\u0130\u011e\u0130YLE karar verildi.<\/p>\n
\u200bAnayasa Mahkemesi’nin 2\/10\/2024 tarihli ve 2020\/34394 ba\u015fvuru numaral\u0131 karar\u0131\u00a0Hukuki Haber<\/p>\n
Haberin Al\u0131nt\u0131land\u0131\u011f\u0131 Kaynak: www.hukukihaber.net<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
T\u00dcRK\u0130YE CUMHUR\u0130YET\u0130 ANAYASA MAHKEMES\u0130 \u00a0 \u00a0 \u0130K\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM \u00a0 KARAR \u00a0 AHLAM MUHAMED BA\u015eVURUSU (Ba\u015fvuru Numaras\u0131: 2020\/34394) \u00a0 Karar Tarihi: 2\/10\/2024 \u0130K\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM \u00a0 KARAR \u00a0 Ba\u015fkan : Basri BA\u011eCI \u00dcyeler : Engin YILDIRIM \u00a0 \u00a0 R\u0131dvan G\u00dcLE\u00c7 \u00a0 \u00a0 Y\u0131ld\u0131z SEFER\u0130NO\u011eLU \u00a0 \u00a0 Kenan YA\u015eAR Raport\u00f6r : Kemal \u00d6ZEREN Ba\u015fvurucu : Ahlam MUHAMED Vekili : Av. Cumali \u015e\u0130M\u015eEK \u00a0 I. BA\u015eVURUNUN KONUSU 1. Ba\u015fvuru, evlenme yoluyla T\u00fcrk vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131 kazanma ba\u015fvurusunun iptal edilmesi nedeniyle \u00f6zel hayata sayg\u0131 hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fi iddias\u0131na ili\u015fkindir. II. BA\u015eVURU S\u00dcREC\u0130 2. Ba\u015fvuru 30\/10\/2020 tarihinde yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Komisyon, ba\u015fvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin B\u00f6l\u00fcm taraf\u0131ndan yap\u0131lmas\u0131na karar vermi\u015ftir. 3. Ba\u015fvuru belgelerinin bir \u00f6rne\u011fi bilgi i\u00e7in Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131na (Bakanl\u0131k) g\u00f6nderilmi\u015ftir. Bakanl\u0131k g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc bildirmi\u015ftir. Ba\u015fvurucu, Bakanl\u0131k g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne kar\u015f\u0131 beyanda bulunmam\u0131\u015ft\u0131r. III. OLAY VE OLGULAR 4. Ba\u015fvuru formu ve eklerinde ifade edildi\u011fi \u015fekliyle ilgili olaylar \u00f6zetle \u015f\u00f6yledir: 5. Suriye uyruklu olan ba\u015fvurucu 2003 y\u0131l\u0131nda Suriye’de bir T\u00fcrk vatanda\u015f\u0131 ile evlenmi\u015ftir. Ba\u015fvurucu ve ailesi Suriye’de ya\u015fanan i\u00e7 sava\u015f sonras\u0131 2010 y\u0131l\u0131nda T\u00fcrkiye’ye gelmi\u015f ve burada ya\u015famaya ba\u015flam\u0131\u015flard\u0131r. Ba\u015fvurucu ve e\u015finin T\u00fcrkiye’de iki \u00e7ocu\u011fu d\u00fcnyaya gelmi\u015ftir. 6. Ba\u015fvurucuya T\u00fcrkiye’de ge\u00e7ici koruma kimlik belgesi verilmi\u015f ve ba\u015fvurucunun belgede uyru\u011fu Suriye olarak belirtilmi\u015ftir. Ba\u015fvurucu, Gaziantep \u0130l G\u00f6\u00e7 \u0130daresi M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcne (G\u00f6\u00e7 \u0130daresi) ba\u015fvurarak uyruk bilgisinin “vatans\u0131z” …<\/p>","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[27,535],"tags":[],"class_list":["post-17117","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hukukihaber","category-uncategorized-tr"],"acf":[],"yoast_head":"\n