T\u00dcRK\u0130YE CUMHUR\u0130YET\u0130<\/p>\n
ANAYASA MAHKEMES\u0130<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
B\u0130R\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
KARAR<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
N\u0130HAT KUYUBA\u015eI BA\u015eVURUSU<\/p>\n
(Ba\u015fvuru Numaras\u0131: 2020\/2509)<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Karar Tarihi: 11\/7\/2024<\/p>\n
B\u0130R\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
KARAR<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Ba\u015fkan<\/p>\n
:<\/p>\n
Hasan Tahsin G\u00d6KCAN<\/p>\n
\u00dcyeler<\/p>\n
:<\/p>\n
Recai AKYEL<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Selahaddin MENTE\u015e<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u0130rfan F\u0130DAN<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Muhterem \u0130NCE<\/p>\n
Raport\u00f6r<\/p>\n
:<\/p>\n
\u00d6zge ULUKAYA<\/p>\n
Ba\u015fvurucu<\/p>\n
:<\/p>\n
Nihat KUYUBA\u015eI<\/p>\n
Vekili<\/p>\n
:<\/p>\n
Av. Fatma \u015eehnaz CELEP<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
I. BA\u015eVURUNUN \u00d6ZET\u0130<\/p>\n
1. Ba\u015fvuru; ceza davas\u0131nda beraat karar\u0131 verilmesine ra\u011fmen meslekten \u00e7\u0131karma cezas\u0131 nedeniyle masumiyet karinesi ve adil yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n, meslekten \u00e7\u0131karma karar\u0131ndan kaynakl\u0131 olarak erken emeklilik sebebiyle d\u00fc\u015f\u00fck emekli ayl\u0131\u011f\u0131 almak zorunda kal\u0131nmas\u0131 nedeniyle m\u00fclkiyet hakk\u0131n\u0131n, yarg\u0131laman\u0131n uzun s\u00fcrmesi nedeniyle de makul s\u00fcrede yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fi iddialar\u0131na ili\u015fkindir.<\/p>\n
2. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc s\u0131n\u0131f emniyet m\u00fcd\u00fcr\u00fc olarak g\u00f6rev yapan ba\u015fvurucu hakk\u0131nda Emniyet Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc Y\u00fcksek Disiplin Kurulunun (Y\u00fcksek Disiplin Kurulu) 27\/8\/2009 tarihli ve 2009\/331 say\u0131l\u0131 karar\u0131yla meslekten \u00e7\u0131karma cezas\u0131 verilmi\u015ftir. Kararda, ba\u015fvurucunun g\u00f6rev yapt\u0131\u011f\u0131 m\u0131nt\u0131kas\u0131 d\u00e2hilinde fuhu\u015ftan menfaat sa\u011flayan A.H.\u015e. ile bilerek ili\u015fkisini s\u00fcrd\u00fcrmesi nedeniyle yetkisini ve n\u00fcfuzunu kendisine veya ba\u015fkalar\u0131na \u00e7\u0131kar sa\u011flamak amac\u0131yla ya da dostluk nedeniyle k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7unu i\u015fledi\u011finin s\u00fcbuta erdi\u011finin anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131, bu nedenle 24\/4\/1979 tarihli ve 16618 say\u0131l\u0131 Resm\u00ee Gazete’de yay\u0131mlanan Emniyet \u00d6rg\u00fct\u00fc Disiplin T\u00fcz\u00fc\u011f\u00fc’n\u00fcn (Disiplin T\u00fcz\u00fc\u011f\u00fc) 8. maddesinin (7) numaral\u0131 f\u0131kras\u0131 gere\u011fince ceza verildi\u011fi a\u00e7\u0131klanm\u0131\u015ft\u0131r. Kararda, ileti\u015fim tespit tutanaklar\u0131nda ba\u015fvurucu ve A.H.\u015e. ile fuhu\u015f yapt\u0131\u011f\u0131 veya fuhu\u015ftan menfaat sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 iddia edilen ki\u015filer aras\u0131ndaki ileti\u015fimi tespit eden kay\u0131tlara yer verilerek ba\u015fvurucunun eylemlerinin niteli\u011fi, i\u015fleni\u015f bi\u00e7imi ve mesle\u011fin \u00f6zelli\u011fi ile ba\u015fvurucu hakk\u0131nda daha \u00f6nceden verilen disiplin cezalar\u0131n\u0131n bulundu\u011fu dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda Disiplin T\u00fcz\u00fc\u011f\u00fc’n\u00fcn 15. maddesinin uygulanmas\u0131na yer olmad\u0131\u011f\u0131 ifade edilmi\u015ftir.<\/p>\n
A. Ceza Davas\u0131na \u0130li\u015fkin S\u00fcre\u00e7 <\/p>\n
3. Ba\u015fvurucu hakk\u0131nda Fatih Cumhuriyet Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n 7\/11\/2008 tarihli iddianamesi ile su\u00e7 i\u015fleme amac\u0131yla kurulan \u00f6rg\u00fcte \u00fcye olma ve g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7undan dava a\u00e7\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130ddianamede, A.H.\u015e. y\u00f6neticili\u011findeki su\u00e7 \u00f6rg\u00fct\u00fcn\u00fcn fuhu\u015f yapt\u0131rma amac\u0131yla kuruldu\u011fu, A.H.\u015e.nin yasa d\u0131\u015f\u0131 eylemlerini rahat\u00e7a ger\u00e7ekle\u015ftirebilmek i\u00e7in ba\u015fvurucuyla irtibat kurdu\u011fu ve ba\u015fvurucunun \u00f6rg\u00fct i\u00e7indeki ki\u015filerin talebi \u00fczerine sahte kimlikle asker ka\u00e7a\u011f\u0131 olarak yakalanan ki\u015fi hakk\u0131nda i\u015flem yap\u0131lmamas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 ve resm\u00ee i\u015flemlerde g\u00f6revini k\u00f6t\u00fcye kulland\u0131\u011f\u0131 iddia edilmi\u015ftir. Yarg\u0131lama neticesinde \u0130stanbul 41. Asliye Ceza Mahkemesi (Ceza Mahkemesi) 25\/1\/2012 tarihinde ba\u015fvurucunun \u00f6rg\u00fcte \u00fcye olma su\u00e7undan beraatine, g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7undan ise 2 y\u0131l 6 ay hapis cezas\u0131 ile cezaland\u0131r\u0131lmas\u0131na karar vermi\u015ftir.<\/p>\n
4. Temyiz edilen Ceza Mahkemesi karar\u0131 Yarg\u0131tay 14. Ceza Dairesinin (Yarg\u0131tay Dairesi) 24\/12\/2014 tarihli karar\u0131 ile bozulmu\u015ftur. Yarg\u0131tay Dairesinin bozma karar\u0131nda, ba\u015fvurucunun mevcut iddianame i\u00e7eri\u011fine g\u00f6re memuriyet n\u00fcfuzunu kullanarak \u00fccret \u00f6demeden temin edilen Formula-1 biletlerini sat\u0131\u015fa sundu\u011funa ili\u015fkin eylemi hakk\u0131nda kamu davas\u0131 a\u00e7\u0131lmamas\u0131na ra\u011fmen bu eyleme ili\u015fkin h\u00fck\u00fcm kurulmas\u0131n\u0131n do\u011fru g\u00f6r\u00fclmedi\u011fi a\u00e7\u0131klanm\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6te yandan ba\u015fvurucunun mahk\u00fbmiyet h\u00fckm\u00fcne gerek\u00e7e yap\u0131lan bir k\u0131s\u0131m eylemiyle ilgili i\u015flem yapmakta g\u00f6revli ve yetkili olmad\u0131\u011f\u0131 dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda ilgili eylemlere ili\u015fkin disiplin soru\u015fturmas\u0131 yap\u0131labilece\u011fi, nitekim dosya kapsam\u0131ndan ba\u015fvurucu hakk\u0131nda disiplin soru\u015fturmas\u0131 yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131n anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ifade edilmi\u015ftir. Son olarak sahte ehliyetle yakaland\u0131\u011f\u0131 ve asker ka\u00e7a\u011f\u0131 oldu\u011fu iddia edilen K.A. hakk\u0131nda i\u015flem yap\u0131lmamas\u0131 i\u00e7in ba\u015fvurucunun telefonla arand\u0131\u011f\u0131 ve menfaat kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda i\u015flem yap\u0131lmamas\u0131n\u0131n istendi\u011fi gerek\u00e7esiyle kamu davas\u0131 a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f ise de K.A.n\u0131n asker ka\u00e7a\u011f\u0131 olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131kl\u0131\u011fa kavu\u015fturulmad\u0131\u011f\u0131 ve K.A.n\u0131n asker ka\u00e7a\u011f\u0131 oldu\u011funu ilgili yerlere bildirmedi\u011fi iddia edilen g\u00f6revli M.K. hakk\u0131nda g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7undan soru\u015fturma veya kovu\u015fturma yap\u0131l\u0131p yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n y\u00f6ntemince ara\u015ft\u0131r\u0131lmad\u0131\u011f\u0131, bu \u015fah\u0131s hakk\u0131nda soru\u015fturma yap\u0131l\u0131p \u015fahs\u0131n eyleminin sabit olup olmad\u0131\u011f\u0131 belirlendikten sonra sabit olmas\u0131 h\u00e2linde \u00f6zg\u00fc su\u00e7lardan olan g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7una azmettiren veya yard\u0131m eden s\u0131fat\u0131yla i\u015ftirak edebilme ihtimali bulunan ba\u015fvurucunun i\u015ftirak \u015fekli belirlenmeden asli fail olarak cezaland\u0131r\u0131lmas\u0131na karar verilmesinin bozmay\u0131 gerektirdi\u011fi a\u00e7\u0131klanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
5. Ceza Mahkemesince bozma ilam\u0131na uyularak yap\u0131lan yarg\u0131lama neticesinde 10\/2\/2016 tarihinde ba\u015fvurucu hakk\u0131nda g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7unun unsurlar\u0131 olu\u015fmad\u0131\u011f\u0131ndan beraat karar\u0131 verilmi\u015ftir. Kararda Yarg\u0131tay Dairesinin bozma ilam\u0131nda i\u015faret etti\u011fi gibi M.K. hakk\u0131nda g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7undan soru\u015fturma yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve takipsizlik karar\u0131 verildi\u011fi a\u00e7\u0131klanarak ba\u015fvurucunun \u00fczerine at\u0131l\u0131 g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7unun unsurlar\u0131n\u0131n olu\u015fmad\u0131\u011f\u0131 ifade edilmi\u015ftir. Ceza Mahkemesinin karar\u0131 temyiz edilmeksizin 21\/3\/2016 tarihinde kesinle\u015fmi\u015ftir.<\/p>\n
B. Ba\u015fvuru Konusu Dava S\u00fcreci<\/p>\n
6. Ba\u015fvurucu 8\/1\/2010 tarihinde \u0130stanbul 2. \u0130dare Mahkemesinde (Mahkeme) \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131na (\u0130dare) kar\u015f\u0131 meslekten \u00e7\u0131karma cezas\u0131n\u0131n iptali talebiyle dava a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. Mahkeme 19\/4\/2011 tarihinde davan\u0131n reddine karar vermi\u015ftir. Kararda, ba\u015fvurucu hakk\u0131nda g\u00f6revini k\u00f6t\u00fcye kullanmak ve \u00f6rg\u00fct \u00fcyesi olma su\u00e7undan yap\u0131lan ceza yarg\u0131lamalar\u0131n\u0131n devam etti\u011fi ancak hen\u00fcz nihai karar\u0131n verilmedi\u011finin anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 vurgulanm\u0131\u015ft\u0131r. Kararda ayr\u0131ca disiplin soru\u015fturmas\u0131na konu eylemler nedeniyle 26\/9\/2004 tarihli ve 5237 say\u0131l\u0131 T\u00fcrk Ceza Kanunu h\u00fck\u00fcmlerine g\u00f6re yarg\u0131lanan memurun mahk\u00fbm olmas\u0131 veya olmamas\u0131n\u0131n disiplin cezas\u0131n\u0131n uygulanmas\u0131na her zaman engel olmayaca\u011f\u0131, ceza mahkemesince verilmesi muhtemel beraat karar\u0131n\u0131n disiplin hukuku anlam\u0131nda ceza tayinine engel olmay\u0131p delil olarak nitelendirilebilece\u011fi ifade edilmi\u015ftir. Mahkeme sonu\u00e7 olarak “…disiplin soru\u015fturma raporu ve eklerinin incelenmesinden davac\u0131n\u0131n, ileti\u015fim tespit tutanaklar\u0131 ve tan\u0131k ifadelerine dayan\u0131larak resmi g\u00f6revinin gerektirdi\u011fi davran\u0131\u015flar\u0131n d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131karak kendisi ve yak\u0131nlar\u0131na \u00e7\u0131kar sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131n s\u00fcbuta erdi\u011fi anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan tesis edilen dava konusu i\u015flemde hukuka ve mevzuata ayk\u0131r\u0131l\u0131k g\u00f6r\u00fclmemi\u015ftir.” gerek\u00e7esiyle yarg\u0131lamay\u0131 sonland\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
7. Ba\u015fvurucunun 8\/6\/2011 tarihinde temyiz etti\u011fi mahkeme karar\u0131 Dan\u0131\u015ftay Be\u015finci Dairesinin (Dan\u0131\u015ftay Dairesi) 6\/11\/2017 tarihli karar\u0131yla onanm\u0131\u015f, ba\u015fvurucunun 14\/2\/2018 tarihli karar d\u00fczeltme talebi Dan\u0131\u015ftay Dairesince 14\/11\/2019 tarihinde reddedilmi\u015ftir.<\/p>\n
8. Ba\u015fvurucu, nihai karar\u0131 17\/12\/2019 tarihinde \u00f6\u011frendikten sonra 13\/1\/2020 tarihinde bireysel ba\u015fvuruda bulunmu\u015ftur.<\/p>\n
9. Ba\u015fvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin B\u00f6l\u00fcm taraf\u0131ndan yap\u0131lmas\u0131na karar verilmi\u015ftir.<\/p>\n
II. DE\u011eERLEND\u0130RME<\/p>\n
A. Hakkaniyete Uygun Yarg\u0131lanma Hakk\u0131n\u0131n \u0130hlal Edildi\u011fine \u0130li\u015fkin \u0130ddia<\/p>\n
10. Ba\u015fvurucu; sahte kimlik ile yakalanan ki\u015fi hakk\u0131nda yasal i\u015flemleri yapmamas\u0131 sebebiyle kendisine meslekten \u00e7\u0131karma cezas\u0131 verildi\u011fini, sahte kimlik ile yakalanan ki\u015fi hakk\u0131nda resm\u00ee i\u015flemleri yapma yetkisinin emniyet g\u00f6revlisi M.K.da oldu\u011funu, bu ki\u015fi hakk\u0131nda yap\u0131lan ceza soru\u015fturmas\u0131nda kovu\u015fturmaya yer olmad\u0131\u011f\u0131na karar verildi\u011fini ancak Mahkemenin ilgili belgelerin getirtilmesi talebinin gerek\u00e7esiz olarak reddedildi\u011fini a\u00e7\u0131klam\u0131\u015ft\u0131r. Ba\u015fvurucu, sonu\u00e7 olarak Mahkeme taraf\u0131ndan meslekten \u00e7\u0131karma cezas\u0131n\u0131n iptali talebinin dayand\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gerek\u00e7elerin cevaps\u0131z b\u0131rak\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, b\u00f6ylece hakkaniyete uygun yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fini ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n
11. Ba\u015fvurunun yarg\u0131laman\u0131n sonucu itibar\u0131yla adil olmad\u0131\u011f\u0131 \u015fik\u00e2yetiyle ilgili bu k\u0131sm\u0131, adil yarg\u0131lanma hakk\u0131 \u00e7er\u00e7evesindeki hakkaniyete uygun yarg\u0131lanma hakk\u0131 kapsam\u0131nda incelenmi\u015ftir.<\/p>\n
12. \u0130lke olarak mahkemeler \u00f6n\u00fcnde dava konusu yap\u0131lm\u0131\u015f maddi olay ve olgular\u0131n kan\u0131tlanmas\u0131, delillerin de\u011ferlendirilmesi, hukuk kurallar\u0131n\u0131n yorumlanmas\u0131 ve uygulanmas\u0131 ile uyu\u015fmazl\u0131kla ilgili var\u0131lan sonucun adil olup olmamas\u0131 bireysel ba\u015fvuru konusu olamaz. Ancak bireysel ba\u015fvuru kapsam\u0131ndaki hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklere m\u00fcdahale te\u015fkil eden, bariz takdir hatas\u0131 veya a\u00e7\u0131k bir keyf\u00eelik i\u00e7eren yorum, uygulama ve sonu\u00e7lar Anayasa Mahkemesinin denetim yetkisi kapsam\u0131ndad\u0131r (Ahmet Sa\u011flam, B. No: 2013\/3351, 18\/9\/2013, \u00a7 42).<\/p>\n
13. Mahkeme, gerek\u00e7eli karar\u0131nda dava dosyas\u0131ndaki delilleri ve ba\u015fvurucunun itirazlar\u0131n\u0131 birlikte de\u011ferlendirerek \u00f6zellikle disiplin soru\u015fturma raporu ve eklerinin incelenmesinden ba\u015fvurucunun ileti\u015fim tespit tutanaklar\u0131 ve tan\u0131k ifadelerine dayan\u0131larak resm\u00ee g\u00f6revinin gerektirdi\u011fi davran\u0131\u015flar\u0131n d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131karak kendisi ve yak\u0131nlar\u0131na \u00e7\u0131kar sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131n s\u00fcbuta erdi\u011fi sonucuna ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r (bkz. \u00a7 6). \u00d6te yandan somut olaya konu Y\u00fcksek Disiplin Kurulu karar\u0131nda ceza yarg\u0131lamas\u0131na konu sahte kimlik ile yakalanan ve asker ka\u00e7a\u011f\u0131 oldu\u011fu iddia edilen ki\u015fi hakk\u0131nda resm\u00ee i\u015flem yap\u0131lmas\u0131n\u0131n engellenmesi eylemine yer verilmedi\u011fi, di\u011fer bir anlat\u0131mla an\u0131lan eylemin ba\u015fvurucu hakk\u0131nda verilen disiplin cezas\u0131n\u0131n gerek\u00e7esini olu\u015fturmad\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r (bkz. \u00a7 2). Mahkemenin gerek\u00e7eli karar i\u00e7eri\u011fi ve yarg\u0131lama s\u00fcreci bir b\u00fct\u00fcn olarak de\u011ferlendirildi\u011finde ba\u015fvurucunun ihlal iddialar\u0131n\u0131n kanun yolu \u015fik\u00e2yeti niteli\u011finde oldu\u011fu, somut olayda bariz takdir hatas\u0131 veya a\u00e7\u0131k bir keyf\u00eelik olu\u015fturan husus bulunmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n
14. A\u00e7\u0131klanan gerek\u00e7elerle ba\u015fvurunun bu k\u0131sm\u0131n\u0131n di\u011fer kabul edilebilirlik ko\u015fullar\u0131 y\u00f6n\u00fcnden incelenmeksizin a\u00e7\u0131k\u00e7a dayanaktan yoksun olmas\u0131 nedeniyle kabul edilemez oldu\u011funa karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
B. Makul S\u00fcrede Yarg\u0131lanma Hakk\u0131n\u0131n \u0130hlal Edildi\u011fine \u0130li\u015fkin \u0130ddia<\/p>\n
15. Ba\u015fvurucu, yarg\u0131laman\u0131n uzun s\u00fcrmesi nedeniyle makul s\u00fcrede yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fini iddia etmi\u015ftir.<\/p>\n
16. Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131 (Bakanl\u0131k) g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnde; ba\u015fvurucu hakk\u0131ndaki yarg\u0131lama s\u00fcresinin makul olup olmad\u0131\u011f\u0131 y\u00f6n\u00fcnden yap\u0131lacak incelemede mevzuat h\u00fck\u00fcmleri, Anayasa Mahkemesi ve Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 Mahkemesi i\u00e7tihatlar\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde somut olay\u0131n \u00f6zelliklerine g\u00f6re bir de\u011ferlendirme yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi belirtilmi\u015ftir. Ba\u015fvurucu, Bakanl\u0131k g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne kar\u015f\u0131 beyan\u0131nda ba\u015fvuru formundaki iddialar\u0131n\u0131 yinelemi\u015ftir.<\/p>\n
17. Anayasa Mahkemesi, olay ve olgular\u0131 somut ba\u015fvuru ile benzer nitelikte olan Veysi Ado ([GK], B. No: 2022\/100837, 27\/4\/2023) karar\u0131nda uygulanacak anayasal ilkeleri belirlemi\u015ftir. Bu \u00e7er\u00e7evede Anayasa Mahkemesi 9\/1\/2013 tarihli ve 6384 say\u0131l\u0131 Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 Mahkemesine Yap\u0131lm\u0131\u015f Baz\u0131 Ba\u015fvurular\u0131n Tazminat \u00d6denmek Suretiyle \u00c7\u00f6z\u00fcm\u00fcne Dair Kanun’un ge\u00e7ici 2. maddesinde 28\/3\/2023 tarihli ve 7445 say\u0131l\u0131 Kanun’un 40. maddesi ile yap\u0131lan de\u011fi\u015fikli\u011fe g\u00f6re 9\/3\/2023 tarihi (bu tarih d\u00e2hil) itibar\u0131yla derdest olan, yarg\u0131lamalar\u0131n makul s\u00fcrede sonu\u00e7land\u0131r\u0131lmad\u0131\u011f\u0131iddialar\u0131yla yap\u0131lan ba\u015fvurulara ili\u015fkin olarak Tazminat Komisyonuna ba\u015fvuru yolu t\u00fcketilmeden yap\u0131lan ba\u015fvurunun incelenmesinin bireysel ba\u015fvurunun ikincil niteli\u011fi ile ba\u011fda\u015fmayaca\u011f\u0131 neticesine varm\u0131\u015ft\u0131r. Somut ba\u015fvuruda, an\u0131lan kararda a\u00e7\u0131klanan ilkelerden ve ula\u015f\u0131lan sonu\u00e7tan ayr\u0131lmay\u0131 gerektiren bir durum bulunmamaktad\u0131r.<\/p>\n
18. Dolay\u0131s\u0131yla makul s\u00fcrede yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddia y\u00f6n\u00fcnden ba\u015fvurunun bu k\u0131sm\u0131n\u0131n di\u011fer kabul edilebilirlik nedenleri incelenmeksizin ba\u015fvuru yollar\u0131n\u0131n t\u00fcketilmemesi nedeniyle kabul edilemez oldu\u011funa karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
C. Masumiyet Karinesinin \u0130hlal Edildi\u011fine \u0130li\u015fkin \u0130ddia<\/p>\n
19. Ba\u015fvurucu; ceza davas\u0131na konu eylemler sebebiyle verilen meslekten \u00e7\u0131karma cezas\u0131n\u0131n iptaline ili\u015fkin davada beraat karar\u0131n\u0131n sorgulanamayaca\u011f\u0131n\u0131, mahkeme karar\u0131n\u0131n gerek\u00e7esinde ceza dosyas\u0131na konu eylemleri i\u015fledi\u011finin ve su\u00e7lu oldu\u011fu inanc\u0131n\u0131n yans\u0131t\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, Mahkemenin ceza davas\u0131na konu eylemlerin i\u015flendi\u011fini kabul ederek sonuca ula\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirterek masumiyet karinesinin ihlal edildi\u011fini ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n
20. A\u00e7\u0131k\u00e7a dayanaktan yoksun olmad\u0131\u011f\u0131 ve kabul edilemezli\u011fine karar verilmesini gerektirecek ba\u015fka bir neden de bulunmad\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lan masumiyet karinesinin ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddian\u0131n kabul edilebilir oldu\u011funa karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
21. Masumiyet karinesi, hakk\u0131nda su\u00e7 isnad\u0131 bulunan bir ki\u015finin adil bir yarg\u0131lama sonunda su\u00e7lu oldu\u011funa dair kesin h\u00fck\u00fcm tesis edilene kadar masum say\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini ifade etmekte ve hukuk devleti ilkesinin de bir gere\u011fini olu\u015fturmaktad\u0131r (AYM, E.2013\/133, K.2013\/169, 26\/12\/2013). An\u0131lan karine, ki\u015finin su\u00e7 i\u015fledi\u011fine dair kesinle\u015fmi\u015f bir yarg\u0131 karar\u0131 olmadan su\u00e7lu olarak kabul edilmemesini g\u00fcvence alt\u0131na almaktad\u0131r. Ayr\u0131ca hi\u00e7 kimse, su\u00e7lulu\u011fu h\u00fckmen sabit oluncaya kadar yarg\u0131lama makamlar\u0131 ve kamu otoriteleri taraf\u0131ndan su\u00e7lu olarak nitelendirilemez ve su\u00e7lu muamelesine tabi tutulamaz (K\u00fcr\u015fat Eyol, B. No: 2012\/665, 13\/6\/2013, \u00a7 26).<\/p>\n
22. Masumiyet karinesi, ceza yarg\u0131lamas\u0131 kapsam\u0131nda bir usul g\u00fcvencesi olmas\u0131na ra\u011fmen buna ili\u015fkin koruman\u0131n uygulanabilir olmas\u0131 ve etkili \u015fekilde sa\u011flanabilmesi i\u00e7in, beraat eden veya bir \u015fekilde hakk\u0131ndaki ceza yarg\u0131lamas\u0131 devam etmeyen ki\u015filerin kamu g\u00f6revlileri veya otoritelerince su\u00e7lu muamelesi g\u00f6rmelerini \u00f6nlemelidir. Bu kapsamda ceza davas\u0131n\u0131 takip eden ceza yarg\u0131lamas\u0131 niteli\u011finde olmayan herhangi bir yarg\u0131lamada da (hukuk, disiplin gibi) masumiyet karinesine \u00f6zen g\u00f6sterilmelidir. Bununla birlikte ceza yarg\u0131lamas\u0131nda mahk\u00fbmiyetle sonu\u00e7lanmam\u0131\u015f ayn\u0131 olaylara dayan\u0131larak bir ki\u015finin disiplin su\u00e7undan su\u00e7lu bulunmas\u0131 veya hakk\u0131nda tazminata karar verilmesi masumiyet karinesini otomatik olarak ihlal etmez. Bu kapsamda karar vericilerin kulland\u0131klar\u0131 dil kritik \u00f6nem ta\u015f\u0131r (Mustafa K\u0131vrak, B. No: 2013\/3175, 20\/2\/2014, \u00a7 36). Bunun i\u00e7in karar\u0131n gerek\u00e7esinin b\u00fct\u00fcn h\u00e2linde dikkate al\u0131narak mahkemece ki\u015finin su\u00e7lu oldu\u011funa dair bir yarg\u0131da ya da imada bulunulup bulunulmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n incelenmesi gerekir (M.I., B. No: 2012\/1268, 30\/12\/2014, \u00a7 50).<\/p>\n
23. Somut olayda Mahkeme, ba\u015fvurucu hakk\u0131ndaki ceza yarg\u0131lamas\u0131 sonucu verilecek mahkeme karar\u0131n\u0131n delil niteli\u011fi ta\u015f\u0131mas\u0131 ancak her zaman ba\u011flay\u0131c\u0131 olmamas\u0131 sebebiyle ceza dosyas\u0131n\u0131n sonucunun beklenmesinin gerekmedi\u011fini belirtip disiplin soru\u015fturma raporu ve eklerinin incelenmesinden ba\u015fvurucunun ileti\u015fim tespit tutanaklar\u0131 ve tan\u0131k ifadelerine dayan\u0131larak resm\u00ee g\u00f6revinin gerektirdi\u011fi davran\u0131\u015flar\u0131n d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131karak kendisi ve yak\u0131nlar\u0131na \u00e7\u0131kar sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131n s\u00fcbuta erdi\u011fi gerek\u00e7esiyle davan\u0131n reddine karar vermi\u015ftir. Bireysel ba\u015fvuruya konu mahkeme karar\u0131nda, disiplin soru\u015fturmas\u0131 neticesinde tesis edilen i\u015flem yine disiplin soru\u015fturma raporuna konu ileti\u015fim tespit tutanaklar\u0131 ve tan\u0131k ifadeleri kapsam\u0131nda de\u011ferlendirilmi\u015f olup masumiyet karinesinin sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 g\u00fcvenceyi ortadan kald\u0131racak bi\u00e7imde, idari davan\u0131n s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131k\u0131larak ceza hukuku alan\u0131nda kalan bir su\u00e7 isnad\u0131nda bulunulmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Ba\u015fvurucu hakk\u0131nda tesis edilen disiplin i\u015flemine ili\u015fkin yarg\u0131sal s\u00fcrecin masumiyet karinesine y\u00f6nelik bir ihlale v\u00fccut vermedi\u011fi anla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
24. A\u00e7\u0131klanan gerek\u00e7elerle Anayasa’n\u0131n 36. ve 38. maddelerinde g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan masumiyet karinesinin ihlal edilmedi\u011fine karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
D. M\u00fclkiyet Hakk\u0131n\u0131n \u0130hlal Edildi\u011fine \u0130li\u015fkin \u0130ddia <\/p>\n
25. Ba\u015fvurucu; haks\u0131z ve hukuka ayk\u0131r\u0131 olarak hakk\u0131nda meslekten \u00e7\u0131karma cezas\u0131 verilmesi sebebiyle emekli oldu\u011funu, erken emeklilik nedeniyle daha d\u00fc\u015f\u00fck emekli ayl\u0131\u011f\u0131 almak zorunda b\u0131rak\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, b\u00f6ylece gelece\u011fe etkili \u015fekilde maddi zarara u\u011frad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirterek m\u00fclkiyet hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fini ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. Ba\u015fvuru formu ve eklerinde ba\u015fvurucunun emekli oldu\u011funu g\u00f6sterir bilgi ve belge sunulmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
26. Anayasa’n\u0131n 35. maddesinde d\u00fczenlenen m\u00fclkiyet hakk\u0131 mevcut mal, m\u00fclk ve varl\u0131klar\u0131 koruyan bir g\u00fcvencedir. Bir ki\u015finin h\u00e2lihaz\u0131rda sahibi olmad\u0131\u011f\u0131 bir m\u00fclk\u00fcn m\u00fclkiyetini kazanma beklentisi -ki\u015finin bu konudaki menfaati ne kadar g\u00fc\u00e7l\u00fc olursa olsun- Anayasa’yla korunan m\u00fclkiyet kavram\u0131 i\u00e7inde de\u011fildir. Bu ba\u011flamda belirtmek gerekir ki Anayasa’n\u0131n 35. maddesi soyut bir temele dayal\u0131 olarak m\u00fclkiyete eri\u015fmeyi ve m\u00fclkiyeti edinmeyi de\u011fil m\u00fclkiyet hakk\u0131n\u0131 g\u00fcvence alt\u0131na almaktad\u0131r. Bu hususun istisnas\u0131 olarak belli durumlarda bir ekonomik de\u011fer veya icras\u0131 m\u00fcmk\u00fcn bir alaca\u011f\u0131 elde etmeye y\u00f6nelik me\u015fru bir beklenti Anayasa’da yer alan m\u00fclkiyet hakk\u0131 g\u00fcvencesinden yararlanabilir (Kemal Yeler ve Ali Arslan \u00c7elebi, B. No: 2012\/636, 15\/4\/2014, \u00a7\u00a7 36, 37; Mehmet \u015eent\u00fcrk [GK], B. No: 2014\/13478, 25\/7\/2017, \u00a7\u00a7 41, 53; Mustafa Ate\u015fo\u011flu ve di\u011ferleri, B. No: 2013\/1178, 5\/11\/2015, \u00a7\u00a7 52-54).<\/p>\n
27. Me\u015fru beklenti, objektif temelden uzak olmay\u0131p belirli bir kanun h\u00fckm\u00fcne veya ba\u015far\u0131l\u0131 olma ihtimalinin y\u00fcksek oldu\u011funu g\u00f6steren yerle\u015fik bir yarg\u0131 i\u00e7tihad\u0131na ya da ayni menfaatle ilgili hukuki bir i\u015fleme dayanan yeterli derecede somut niteliktedir (Sel\u00e7uk Emiro\u011flu, B. No: 2013\/5660, 20\/3\/2014, \u00a7 28; Mehmet \u015eent\u00fcrk, \u00a7 42). Dolay\u0131s\u0131yla Anayasa ve Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 S\u00f6zle\u015fme’nin ortak koruma kapsam\u0131nda olan me\u015fru beklentiye dayal\u0131 m\u00fclkiyet hakk\u0131n\u0131n tespiti mevcut hukuk sisteminde iddia edilen m\u00fclkiyet iddias\u0131n\u0131n tan\u0131nmas\u0131na ba\u011fl\u0131 olup bu tespit, mevzuat h\u00fck\u00fcmleri ve yarg\u0131 kararlar\u0131 ile yap\u0131lmaktad\u0131r (\u00dc\u00e7gen Nakliyat Ticaret Ltd. \u015eti., B. No: 2013\/845, 20\/11\/2014, \u00a7 37). Temelsiz bir hak kazanma beklentisi veya sadece m\u00fclkiyet hakk\u0131 kapsam\u0131nda ileri s\u00fcr\u00fclebilir bir iddian\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 me\u015fru beklentinin kabul\u00fc i\u00e7in yeterli de\u011fildir (Kemal Yeler ve Ali Arslan \u00c7elebi, \u00a7 37).<\/p>\n
28. Somut olayda ba\u015fvurucu; hakk\u0131nda verilen meslekten \u00e7\u0131karma cezas\u0131 nedeniyle erken emekliye ayr\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, bu sebeple kendisine beklenen zamanda emekli olmas\u0131 h\u00e2linde ba\u011flanacak emekli ayl\u0131\u011f\u0131ndan daha d\u00fc\u015f\u00fck bir emekli ayl\u0131\u011f\u0131 ba\u011fland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. Ba\u015fvurucu, iddias\u0131n\u0131 ba\u015fvuru konusu meslekten \u00e7\u0131karma cezas\u0131 verilmemesi halinde gelecekte ger\u00e7ekle\u015fip ger\u00e7ekle\u015fmeyece\u011fi belirsiz nitelikteki \u00f6ng\u00f6r\u00fclen zamanda yap\u0131lan emeklilik i\u015flemine dayand\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. Bu durumda ba\u015fvurucu, meslekten \u00e7\u0131karma cezas\u0131 verilmemesi h\u00e2linde tahmin edilen zamanda emekli olabilece\u011fi ve daha y\u00fcksek emekli ayl\u0131\u011f\u0131 alabilece\u011fi y\u00f6n\u00fcnde me\u015fru bir beklentiye sahip oldu\u011funu g\u00f6steren bir kanun h\u00fckm\u00fc, yerle\u015fik bir yarg\u0131sal i\u00e7tihat veya idari uygulama ortaya koyamam\u0131\u015ft\u0131r. Sonu\u00e7 olarak Anayasa\u2019n\u0131n 35. maddesinde g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan m\u00fclkiyet hakk\u0131 kapsam\u0131nda ba\u015fvurucunun mevcut bir m\u00fclk\u00fc bulunmad\u0131\u011f\u0131 gibi somut olayda kendisine daha y\u00fcksek emekli ayl\u0131\u011f\u0131 ba\u011flanabilece\u011fi hususunda yeterli bir hukuki temele dayal\u0131 me\u015fru bir beklentisi de yoktur.<\/p>\n
29. A\u00e7\u0131klanan gerek\u00e7elerle ba\u015fvurunun bu k\u0131sm\u0131n\u0131n di\u011fer kabul edilebilirlik ko\u015fullar\u0131 y\u00f6n\u00fcnden incelenmeksizin konu bak\u0131m\u0131ndan yetkisizlik nedeniyle kabul edilemez oldu\u011funa karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
III. H\u00dcK\u00dcM<\/p>\n
A\u00e7\u0131klanan gerek\u00e7elerle;<\/p>\n
A. 1. Hakkaniyete uygun yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddian\u0131n a\u00e7\u0131k\u00e7a dayanaktan yoksun olmas\u0131 nedeniyle KABUL ED\u0130LEMEZ OLDU\u011eUNA,<\/p>\n
2. Makul s\u00fcrede yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddian\u0131n ba\u015fvuru yollar\u0131n\u0131n t\u00fcketilmemesi nedeniyle KABUL ED\u0130LEMEZ OLDU\u011eUNA,<\/p>\n
3. Masumiyet karinesinin ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddian\u0131n KABUL ED\u0130LEB\u0130L\u0130R OLDU\u011eUNA,<\/p>\n
4. M\u00fclkiyet hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddian\u0131n konu bak\u0131m\u0131ndan yetkisizlik nedeniyle KABUL ED\u0130LEMEZ OLDU\u011eUNA,<\/p>\n
B. Anayasa\u2019n\u0131n 36. maddesi ile 38. maddesinin d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc f\u0131kras\u0131nda g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan masumiyet karinesinin \u0130HLAL ED\u0130LMED\u0130\u011e\u0130NE,<\/p>\n
C. Yarg\u0131lama giderlerinin ba\u015fvurucu \u00fczerinde BIRAKILMASINA,<\/p>\n
D. Karar\u0131n bir \u00f6rne\u011finin Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131na G\u00d6NDER\u0130LMES\u0130NE 11\/7\/2024 tarihinde OYB\u0130RL\u0130\u011e\u0130YLE karar verildi.<\/p>\n
\u200bAnayasa Mahkemesi’nin 11\/7\/2024 tarihli ve 2020\/2509 ba\u015fvuru numaral\u0131 karar\u0131\u00a0Hukuki Haber<\/p>\n
Haberin Al\u0131nt\u0131land\u0131\u011f\u0131 Kaynak: www.hukukihaber.net<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
T\u00dcRK\u0130YE CUMHUR\u0130YET\u0130 ANAYASA MAHKEMES\u0130 \u00a0 \u00a0 B\u0130R\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM \u00a0 KARAR \u00a0 N\u0130HAT KUYUBA\u015eI BA\u015eVURUSU (Ba\u015fvuru Numaras\u0131: 2020\/2509) \u00a0 Karar Tarihi: 11\/7\/2024 B\u0130R\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM \u00a0 KARAR \u00a0 \u00a0 Ba\u015fkan : Hasan Tahsin G\u00d6KCAN \u00dcyeler : Recai AKYEL \u00a0 \u00a0 Selahaddin MENTE\u015e \u00a0 \u00a0 \u0130rfan F\u0130DAN \u00a0 \u00a0 Muhterem \u0130NCE Raport\u00f6r : \u00d6zge ULUKAYA Ba\u015fvurucu : Nihat KUYUBA\u015eI Vekili : Av. Fatma \u015eehnaz CELEP \u00a0 I. BA\u015eVURUNUN \u00d6ZET\u0130 1. Ba\u015fvuru; ceza davas\u0131nda beraat karar\u0131 verilmesine ra\u011fmen meslekten \u00e7\u0131karma cezas\u0131 nedeniyle masumiyet karinesi ve adil yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n, meslekten \u00e7\u0131karma karar\u0131ndan kaynakl\u0131 olarak erken emeklilik sebebiyle d\u00fc\u015f\u00fck emekli ayl\u0131\u011f\u0131 almak zorunda kal\u0131nmas\u0131 nedeniyle m\u00fclkiyet hakk\u0131n\u0131n, yarg\u0131laman\u0131n uzun s\u00fcrmesi nedeniyle de makul s\u00fcrede yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fi iddialar\u0131na ili\u015fkindir. 2. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc s\u0131n\u0131f emniyet m\u00fcd\u00fcr\u00fc olarak g\u00f6rev yapan ba\u015fvurucu hakk\u0131nda Emniyet Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc Y\u00fcksek Disiplin Kurulunun (Y\u00fcksek Disiplin Kurulu) 27\/8\/2009 tarihli ve 2009\/331 say\u0131l\u0131 karar\u0131yla meslekten \u00e7\u0131karma cezas\u0131 verilmi\u015ftir. Kararda, ba\u015fvurucunun g\u00f6rev yapt\u0131\u011f\u0131 m\u0131nt\u0131kas\u0131 d\u00e2hilinde fuhu\u015ftan menfaat sa\u011flayan A.H.\u015e. ile bilerek ili\u015fkisini s\u00fcrd\u00fcrmesi nedeniyle yetkisini ve n\u00fcfuzunu kendisine veya ba\u015fkalar\u0131na \u00e7\u0131kar sa\u011flamak amac\u0131yla ya da dostluk nedeniyle k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7unu i\u015fledi\u011finin s\u00fcbuta erdi\u011finin anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131, bu nedenle 24\/4\/1979 tarihli ve 16618 say\u0131l\u0131 Resm\u00ee Gazete’de yay\u0131mlanan Emniyet \u00d6rg\u00fct\u00fc Disiplin T\u00fcz\u00fc\u011f\u00fc’n\u00fcn (Disiplin T\u00fcz\u00fc\u011f\u00fc) 8. maddesinin (7) numaral\u0131 f\u0131kras\u0131 gere\u011fince …<\/p>","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[27,535],"tags":[],"class_list":["post-14481","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hukukihaber","category-uncategorized-tr"],"acf":[],"yoast_head":"\n