Anayasa Mahkemesine (AYM) Bireysel Ba\u015fvuru \u00fclkemizde 2010 y\u0131l\u0131nda yap\u0131lan referandumla birlikte m\u00fcmk\u00fcn hale gelmi\u015ftir. T\u00fcrkiye i\u00e7in sessiz bir devrim olan Anayasa Mahkemesine bireysel ba\u015fvuru hakk\u0131n\u0131n gelmesi, hak arama yollar\u0131n\u0131n \u00e7e\u015fitlenmesi ve insan hakk\u0131 ihlallerinin yurt i\u00e7inde \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmesi i\u00e7in vatanda\u015flar\u0131m\u0131za ciddi bir imk\u00e2n sunmu\u015ftur. Bu yaz\u0131m\u0131zda mesleki tecr\u00fcbelerimden yola \u00e7\u0131karak, bireysel ba\u015fvuru yap\u0131l\u0131rken dikkat edilmesi gereken bir tak\u0131m \u00f6nemli hususlar\u0131 sizlerle payla\u015fmak istedim.<\/p>\n
1-S\u00dcRE: <\/p>\n
Bireysel ba\u015fvuruda dikkate edilmesi gereken en \u00f6nemli husus s\u00fcredir. Anayasa Mahkemesine 30 (Otuz) g\u00fcnl\u00fck hak d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcc\u00fc s\u00fcre i\u00e7inde ba\u015fvurulmas\u0131 gerekmektedir. Bireysel ba\u015fvuru avukat vas\u0131tas\u0131yla yap\u0131l\u0131yorsa s\u00fcre avukat\u0131n UYAP\u2019 tan karar\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc anda ba\u015flam\u0131\u015f say\u0131l\u0131r, sonradan avukat\u0131n adresine yaz\u0131l\u0131 tebligat yap\u0131lm\u0131\u015f olsa dahi avukat mahkeme sonucunu UYAP\u2019 tan g\u00f6rm\u00fc\u015fse tebligat s\u00fcresi ba\u015flam\u0131\u015f say\u0131lacakt\u0131r. Ancak vatanda\u015f bireysel olarak avukats\u0131z ba\u015fvuru yapacaksa usul\u00fcne uygun adrese yap\u0131lan tebligatla birlikte hak d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcc\u00fc s\u00fcre ba\u015flayacakt\u0131r. S\u00fcre \u00f6nemlidir, \u00e7\u00fcnk\u00fc s\u00fcre ka\u00e7arsa ancak makul ve ispatlanabilir delillerle mazeretli ba\u015fvuru m\u00fcmk\u00fcn olacakt\u0131r.<\/p>\n
2-\u0130\u00c7 HUKUK YOLLARININ T\u00dcKET\u0130LMES\u0130 GEREKL\u0130L\u0130\u011e\u0130: <\/p>\n
Ba\u015fvuruda i\u00e7 hukuk yollar\u0131 t\u00fcketilmelidir. Aksi halde ba\u015fvuru dikkate al\u0131nmayacakt\u0131r. \u0130\u00e7 hukuk yollar\u0131n\u0131n t\u00fcketilmesi hangi mahkemede, hangi ba\u015fvuru, hangi tarih itibariyle yap\u0131ld\u0131 ad\u0131m ad\u0131m a\u00e7\u0131klanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n
3-BA\u015eVURUCU: <\/p>\n
Menfaati ve hakk\u0131 ihlal edilen herkes Anayasa Mahkemesine ba\u015fvurabilecektir. \u00d6rne\u011fin \u00f6len ki\u015finin miras\u00e7\u0131lar\u0131 da bireysel ba\u015fvuru yapabilecek olup \u00f6len ki\u015finin itibar ve malvarl\u0131\u011f\u0131 \u00f6lenden yak\u0131nlar\u0131na ge\u00e7en bir mirast\u0131r. Dolays\u0131yla ki\u015fi \u00f6lm\u00fc\u015fse ve ailesi \u00f6len ki\u015finin hak ihlalinden olumsuz manada etkilenmekte ise bireysel ba\u015fvuru yapabilecektir. Kamu t\u00fczel ki\u015fileri bireysel ba\u015fvuru yapamaz ancak \u00f6zel t\u00fczel ki\u015filerin bireysel ba\u015fvuru yapma hakk\u0131 vard\u0131r. Potansiyel ma\u011fdurlarda bireysel ba\u015fvuruda bulunabilirler. Yeni \u00e7\u0131kan bir kanunla ilerde hakk\u0131n\u0131n ihlal edilebilece\u011fini \u00f6ng\u00f6ren ki\u015fi \u00e7\u0131kan kanun potansiyel ma\u011fduru kabul edilecek ve \u00e7\u0131kan kanunun iptali i\u00e7in Anayasa Mahkemesine ba\u015fvuru yapabilecektir. \u00a0T\u00fcrkiye\u2019nin etki sahas\u0131 i\u00e7inde yer alan herkes (yabanc\u0131lar dahil) Anayasa Mahkemesine ba\u015fvurabilecektir. Mesela Suriye\u2019nin Kuzeyine s\u0131n\u0131r d\u0131\u015f\u0131 edilmi\u015f bir m\u00fcltecinin ba\u015fvurusu Anayasa Mahkemesi taraf\u0131ndan kabul edilerek incelemeye al\u0131nm\u0131\u015f ve ba\u015fvurusu kabul edilerek s\u0131n\u0131r d\u0131\u015f\u0131 karar\u0131 kald\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
4-BA\u015eVURU YAPILIRKEN DAYANILAN TEMEL HAKLAR: <\/p>\n
Anayasa Mahkemesine ba\u015fvururken Anayasam\u0131z haricinde Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 S\u00f6zle\u015fmesi (A\u0130HS) yer alan hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fckler, Birle\u015fmi\u015f Milletler (BM) \u0130nsan Haklar\u0131 Bildirgesi ve T\u00fcrkiye\u2019nin taraf oldu\u011fu ek protokoller, d\u00f6rt ve yedi no.lu ek protokol ve m\u00fclkiyet, e\u011fitim, serbest se\u00e7im hakk\u0131na ili\u015fkin ek protokollere de ba\u015fvurumuzda at\u0131f yapabiliriz.<\/p>\n
5- BA\u015eVURU NASIL YAPILIR: <\/p>\n
\u0130lk olarak AYM\u2019ye ait web sitesinden ba\u015fvuru formunu indirmemiz gerekir. Ba\u015fvuru formu doldurulduktan sonra ba\u015fvuruyu bulundu\u011funuz \u015fehirde sizi yarg\u0131layan ilk derece mahkemesinden yapabilece\u011finiz gibi Anayasa Mahkemesine bizzat giderek de yapabilirsiniz. AYM, posta yoluyla ba\u015fvuru yap\u0131lmaz, tek istisna cezaevinde kalan mahkumlar\u0131n (avukatlar\u0131 yoksa) bulunduklar\u0131 ceza infaz kurumlar\u0131ndan posta yoluyla ba\u015fvuru yapabilirler. Yine yurtd\u0131\u015f\u0131ndaki T\u00fcrk vatanda\u015flar\u0131, yurt d\u0131\u015f\u0131 temsilcilikleri vas\u0131tas\u0131yla da bireysel ba\u015fvuru yapabileceklerdir.<\/p>\n
6- BA\u015eVURU YAPILIRKEN D\u0130KKAT ED\u0130LMES\u0130 GEREKEN HUSUSLAR: <\/p>\n
Bireysel ba\u015fvuru formu doldurulurken \u015fu hususlara dikkat edilmesi \u00f6nemlidir. Ba\u015fvurucu ger\u00e7ek ve t\u00fczel ki\u015fiye ait \u015fahsi bilgiler ile avukata veya temsilciye ili\u015fkin bilgiler doldurulmal\u0131d\u0131r. Formun \u201cA\u00e7\u0131klamalar\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 k\u0131sm\u0131nda kamu g\u00fcc\u00fcnden kaynakl\u0131 ihlale ili\u015fkin olaylar\u0131n tarih s\u0131ras\u0131na g\u00f6re \u00f6zetlenmesi istenmektedir. Formun sonraki k\u0131sm\u0131nda ise, bireysel ba\u015fvuru kapsam\u0131ndaki \u00f6ncelikle hangi hakk\u0131n hangi sebeplerle ihlal edildi\u011fi ve buna ili\u015fkin gerek\u00e7e ve delillerin a\u00e7\u0131klanmas\u0131 istenmektedir. Ba\u015fvuru yollar\u0131n t\u00fcketilmesine ili\u015fkin a\u015famalar\u0131n ve tarihler ile a\u00e7\u0131klamalar\u0131n gerek\u00e7elendirilmesi ve belgelenmesi \u00e7ok \u00f6nemlidir. \u0130hlal edildi\u011fi ileri s\u00fcr\u00fclen hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn ve dayan\u0131lan anayasal h\u00fck\u00fcmlerin g\u00f6sterilmesi ba\u015fvuru \u015fans\u0131n\u0131 art\u0131racakt\u0131r.<\/p>\n
Ba\u015fvuruya avukat\u0131n veya temsilcinin temsile yetkili oldu\u011funa dair belge, harc\u0131n \u00f6dendi\u011fine dair belge, ba\u015fvuru bizzat yap\u0131l\u0131yorsa n\u00fcfus c\u00fczdan\u0131 \u00f6rne\u011fi, nihai karara ili\u015fkin belge, ba\u015fvuruda hak ihlalini iddialar\u0131n\u0131 g\u00f6steren belgelerin onayl\u0131 \u00f6rnekleri, tazminat\u0131 hakl\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131r belgeler, ola\u011fan ve ola\u011fan\u00fcst\u00fc kanun yollar\u0131na ba\u015fvurunun yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 dilek\u00e7elerin \u00f6rnekleri, ba\u015fvuru s\u00fcresinde yap\u0131lamad\u0131ysa mazeretin hakl\u0131l\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin belgeler, adli yard\u0131m durumunda mali duruma ili\u015fkin belgeler sunulmal\u0131d\u0131r. Adli Yard\u0131m, mazeret ve kimli\u011fin gizlenmesi talepleri i\u00e7in yap\u0131lan a\u00e7\u0131klamalar k\u0131sa ve \u00f6zet olmas\u0131 \u00f6nemlidir.<\/p>\n
7- B\u0130REYSEL BA\u015eVURUNUN YAPILMASI, \u00d6N \u0130NCELEME VE HAR\u00c7: <\/p>\n
Ba\u015fvuru yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 andan itibaren size bir mahkeme numaras\u0131 verilir ve verilen evrak kayda al\u0131narak dosya olu\u015fturulur. Ba\u015fvuru, \u00f6n incelemeye al\u0131n\u0131r; ba\u015fvurunun s\u00fcresinde yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131, \u015fekil \u015fartlar\u0131na uygun ba\u015fvuru yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 veya tespit edilen eksikliklerin t\u00fcm\u00fc veya bir k\u0131sm\u0131n\u0131n verilen s\u00fcre i\u00e7inde tamamlanmad\u0131\u011f\u0131 hallerde ba\u015fvurunun idari y\u00f6nden reddine karar verilir, bu karara kar\u015f\u0131 yedi g\u00fcn i\u00e7inde itiraz edilebilir. Ba\u015fvuru harc\u0131 2025 y\u0131l\u0131 i\u00e7in 5064,40 TL civar\u0131d\u0131r. AYM Bireysel Ba\u015fvuru, Avukat Uyap ve Vatanda\u015f Uyap sistemleri \u00fczerinden takip edilebilir.<\/p>\n
8-B\u0130REYSEL BA\u015eVURUNUN ESASTAN \u0130NCELEMEYE ALINMASI: <\/p>\n
\u00d6n inceleme \u015famas\u0131ndan ge\u00e7mi\u015f ba\u015fvuru, esastan incelenmesi i\u00e7in ilgili komisyonun \u00f6n\u00fcne g\u00f6nderilecektir. Bu a\u015famada komisyon \u015fik\u00e2yetin temellendirilmi\u015f olup olmad\u0131\u011f\u0131, karma\u015f\u0131k ve zorlama \u015fik\u00e2yet, kanun yolu \u015fik\u00e2yeti, bir ihlalin olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131k olmas\u0131 durumlar\u0131nda bireysel ba\u015fvurunun dayanaktan yoksun oldu\u011fu karar\u0131 verebilecektir. Fakat iyi temellendirilmi\u015f ve hangi hakk\u0131n hangi nedenle ihlal edildi\u011fini k\u0131sa ve net \u00f6rneklerle a\u00e7\u0131klayan bir ba\u015fvuru hakk\u0131nda hak ihlali karar\u0131 verilecektir. \u00a0Mesela AYM Anayasa madde 36 \u201cadil yarg\u0131lanma yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 iddias\u0131na\u201d ili\u015fkin olarak mahkemece verilen karar\u0131 incelemi\u015ftir. AYM\u2019ye avukat taraf\u0131ndan verilen dilek\u00e7ede ba\u015fvurucu lehine tan\u0131k dinletilmedi\u011fi iddias\u0131 ileri s\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f, AYM san\u0131k talebinin reddine karar veren mahkemenin hem ara kararda hem gerek\u00e7eli karar\u0131nda neden tan\u0131k dinletilmedi\u011fini makul \u015fekilde izah etmedi\u011fi gerek\u00e7esiyle hak ihlali karar\u0131 vermi\u015f ve dosya ilk derece mahkemesine yeniden yarg\u0131lama yap\u0131lmas\u0131 i\u00e7in g\u00f6nderilmi\u015ftir.<\/p>\n
9-B\u0130REYSEL BA\u015eVURU SONUCU VE TAZM\u0130NAT: <\/p>\n
Bireysel Ba\u015fvurunuz esastan incelemeye al\u0131n\u0131rsa, hak ihlali iddian\u0131z kabul edilebilir veya kabul edilemez bulunmaktad\u0131r. Tazminat talebiniz varsa, hak ihlali kabul edilebilir bulunursa tazminata karar verilebilir. Yerel mahkeme verilen karar \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda ihlal edilen hak durumuna uygun lehe yeniden yarg\u0131lama yapmak zorundad\u0131r. Mahkemece ihlal karar\u0131 g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurularak ve tekrar yarg\u0131lama i\u00e7in ba\u015fvurucuya tebligat \u00e7\u0131kart\u0131r. \u00d6nceki karar\u0131n etkilerini kald\u0131rmak i\u00e7in ilgili kurumlara ve mahkemelere m\u00fczekkere yazar, \u00f6nceki dosyayla ba\u011flant\u0131l\u0131 olacak \u015fekilde yeni bir esas numaras\u0131 vererek tekrar yarg\u0131lama yapar. Yap\u0131lan yarg\u0131lama neticesi ilk yarg\u0131lama neticesinden daha a\u011f\u0131r bir ceza ya da tazminat verilemez, \u00e7\u00fcnk\u00fc karar AYM taraf\u0131ndan lehe bozulmu\u015ftur.<\/p>\n
\u200bAnayasa Mahkemesine (AYM) Bireysel Ba\u015fvuru \u00fclkemizde 2010 y\u0131l\u0131nda yap\u0131lan referandumla birlikte m\u00fcmk\u00fcn hale gelmi\u015ftir. T\u00fcrkiye i\u00e7in sessiz bir devrim olan Anayasa Mahkemesine bireysel ba\u015fvuru hakk\u0131n\u0131n gelmesi, hak arama yollar\u0131n\u0131n \u00e7e\u015fitlenmesi ve insan hakk\u0131 ihlallerinin yurt i\u00e7inde \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmesi i\u00e7in vatanda\u015flar\u0131m\u0131za ciddi bir imk\u00e2n sunmu\u015ftur. Bu yaz\u0131m\u0131zda mesleki tecr\u00fcbelerimden yola \u00e7\u0131karak, bireysel ba\u015fvuru yap\u0131l\u0131rken dikkat edilmesi gereken bir tak\u0131m \u00f6nemli hususlar\u0131 sizlerle payla\u015fmak istedim.<\/p>\n
1-S\u00dcRE: <\/p>\n
Bireysel ba\u015fvuruda dikkate edilmesi gereken en \u00f6nemli husus s\u00fcredir. Anayasa Mahkemesine 30 (Otuz) g\u00fcnl\u00fck hak d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcc\u00fc s\u00fcre i\u00e7inde ba\u015fvurulmas\u0131 gerekmektedir. Bireysel ba\u015fvuru avukat vas\u0131tas\u0131yla yap\u0131l\u0131yorsa s\u00fcre avukat\u0131n UYAP\u2019 tan karar\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc anda ba\u015flam\u0131\u015f say\u0131l\u0131r, sonradan avukat\u0131n adresine yaz\u0131l\u0131 tebligat yap\u0131lm\u0131\u015f olsa dahi avukat mahkeme sonucunu UYAP\u2019 tan g\u00f6rm\u00fc\u015fse tebligat s\u00fcresi ba\u015flam\u0131\u015f say\u0131lacakt\u0131r. Ancak vatanda\u015f bireysel olarak avukats\u0131z ba\u015fvuru yapacaksa usul\u00fcne uygun adrese yap\u0131lan tebligatla birlikte hak d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcc\u00fc s\u00fcre ba\u015flayacakt\u0131r. S\u00fcre \u00f6nemlidir, \u00e7\u00fcnk\u00fc s\u00fcre ka\u00e7arsa ancak makul ve ispatlanabilir delillerle mazeretli ba\u015fvuru m\u00fcmk\u00fcn olacakt\u0131r.<\/p>\n
2-\u0130\u00c7 HUKUK YOLLARININ T\u00dcKET\u0130LMES\u0130 GEREKL\u0130L\u0130\u011e\u0130: <\/p>\n
Ba\u015fvuruda i\u00e7 hukuk yollar\u0131 t\u00fcketilmelidir. Aksi halde ba\u015fvuru dikkate al\u0131nmayacakt\u0131r. \u0130\u00e7 hukuk yollar\u0131n\u0131n t\u00fcketilmesi hangi mahkemede, hangi ba\u015fvuru, hangi tarih itibariyle yap\u0131ld\u0131 ad\u0131m ad\u0131m a\u00e7\u0131klanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n
3-BA\u015eVURUCU: <\/p>\n
Menfaati ve hakk\u0131 ihlal edilen herkes Anayasa Mahkemesine ba\u015fvurabilecektir. \u00d6rne\u011fin \u00f6len ki\u015finin miras\u00e7\u0131lar\u0131 da bireysel ba\u015fvuru yapabilecek olup \u00f6len ki\u015finin itibar ve malvarl\u0131\u011f\u0131 \u00f6lenden yak\u0131nlar\u0131na ge\u00e7en bir mirast\u0131r. Dolays\u0131yla ki\u015fi \u00f6lm\u00fc\u015fse ve ailesi \u00f6len ki\u015finin hak ihlalinden olumsuz manada etkilenmekte ise bireysel ba\u015fvuru yapabilecektir. Kamu t\u00fczel ki\u015fileri bireysel ba\u015fvuru yapamaz ancak \u00f6zel t\u00fczel ki\u015filerin bireysel ba\u015fvuru yapma hakk\u0131 vard\u0131r. Potansiyel ma\u011fdurlarda bireysel ba\u015fvuruda bulunabilirler. Yeni \u00e7\u0131kan bir kanunla ilerde hakk\u0131n\u0131n ihlal edilebilece\u011fini \u00f6ng\u00f6ren ki\u015fi \u00e7\u0131kan kanun potansiyel ma\u011fduru kabul edilecek ve \u00e7\u0131kan kanunun iptali i\u00e7in Anayasa Mahkemesine ba\u015fvuru yapabilecektir. \u00a0T\u00fcrkiye\u2019nin etki sahas\u0131 i\u00e7inde yer alan herkes (yabanc\u0131lar dahil) Anayasa Mahkemesine ba\u015fvurabilecektir. Mesela Suriye\u2019nin Kuzeyine s\u0131n\u0131r d\u0131\u015f\u0131 edilmi\u015f bir m\u00fcltecinin ba\u015fvurusu Anayasa Mahkemesi taraf\u0131ndan kabul edilerek incelemeye al\u0131nm\u0131\u015f ve ba\u015fvurusu kabul edilerek s\u0131n\u0131r d\u0131\u015f\u0131 karar\u0131 kald\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
4-BA\u015eVURU YAPILIRKEN DAYANILAN TEMEL HAKLAR: <\/p>\n
Anayasa Mahkemesine ba\u015fvururken Anayasam\u0131z haricinde Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 S\u00f6zle\u015fmesi (A\u0130HS) yer alan hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fckler, Birle\u015fmi\u015f Milletler (BM) \u0130nsan Haklar\u0131 Bildirgesi ve T\u00fcrkiye\u2019nin taraf oldu\u011fu ek protokoller, d\u00f6rt ve yedi no.lu ek protokol ve m\u00fclkiyet, e\u011fitim, serbest se\u00e7im hakk\u0131na ili\u015fkin ek protokollere de ba\u015fvurumuzda at\u0131f yapabiliriz.<\/p>\n
5- BA\u015eVURU NASIL YAPILIR: <\/p>\n
\u0130lk olarak AYM\u2019ye ait web sitesinden ba\u015fvuru formunu indirmemiz gerekir. Ba\u015fvuru formu doldurulduktan sonra ba\u015fvuruyu bulundu\u011funuz \u015fehirde sizi yarg\u0131layan ilk derece mahkemesinden yapabilece\u011finiz gibi Anayasa Mahkemesine bizzat giderek de yapabilirsiniz. AYM, posta yoluyla ba\u015fvuru yap\u0131lmaz, tek istisna cezaevinde kalan mahkumlar\u0131n (avukatlar\u0131 yoksa) bulunduklar\u0131 ceza infaz kurumlar\u0131ndan posta yoluyla ba\u015fvuru yapabilirler. Yine yurtd\u0131\u015f\u0131ndaki T\u00fcrk vatanda\u015flar\u0131, yurt d\u0131\u015f\u0131 temsilcilikleri vas\u0131tas\u0131yla da bireysel ba\u015fvuru yapabileceklerdir.<\/p>\n
6- BA\u015eVURU YAPILIRKEN D\u0130KKAT ED\u0130LMES\u0130 GEREKEN HUSUSLAR: <\/p>\n
Bireysel ba\u015fvuru formu doldurulurken \u015fu hususlara dikkat edilmesi \u00f6nemlidir. Ba\u015fvurucu ger\u00e7ek ve t\u00fczel ki\u015fiye ait \u015fahsi bilgiler ile avukata veya temsilciye ili\u015fkin bilgiler doldurulmal\u0131d\u0131r. Formun \u201cA\u00e7\u0131klamalar\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 k\u0131sm\u0131nda kamu g\u00fcc\u00fcnden kaynakl\u0131 ihlale ili\u015fkin olaylar\u0131n tarih s\u0131ras\u0131na g\u00f6re \u00f6zetlenmesi istenmektedir. Formun sonraki k\u0131sm\u0131nda ise, bireysel ba\u015fvuru kapsam\u0131ndaki \u00f6ncelikle hangi hakk\u0131n hangi sebeplerle ihlal edildi\u011fi ve buna ili\u015fkin gerek\u00e7e ve delillerin a\u00e7\u0131klanmas\u0131 istenmektedir. Ba\u015fvuru yollar\u0131n t\u00fcketilmesine ili\u015fkin a\u015famalar\u0131n ve tarihler ile a\u00e7\u0131klamalar\u0131n gerek\u00e7elendirilmesi ve belgelenmesi \u00e7ok \u00f6nemlidir. \u0130hlal edildi\u011fi ileri s\u00fcr\u00fclen hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn ve dayan\u0131lan anayasal h\u00fck\u00fcmlerin g\u00f6sterilmesi ba\u015fvuru \u015fans\u0131n\u0131 art\u0131racakt\u0131r.<\/p>\n
Ba\u015fvuruya avukat\u0131n veya temsilcinin temsile yetkili oldu\u011funa dair belge, harc\u0131n \u00f6dendi\u011fine dair belge, ba\u015fvuru bizzat yap\u0131l\u0131yorsa n\u00fcfus c\u00fczdan\u0131 \u00f6rne\u011fi, nihai karara ili\u015fkin belge, ba\u015fvuruda hak ihlalini iddialar\u0131n\u0131 g\u00f6steren belgelerin onayl\u0131 \u00f6rnekleri, tazminat\u0131 hakl\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131r belgeler, ola\u011fan ve ola\u011fan\u00fcst\u00fc kanun yollar\u0131na ba\u015fvurunun yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 dilek\u00e7elerin \u00f6rnekleri, ba\u015fvuru s\u00fcresinde yap\u0131lamad\u0131ysa mazeretin hakl\u0131l\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin belgeler, adli yard\u0131m durumunda mali duruma ili\u015fkin belgeler sunulmal\u0131d\u0131r. Adli Yard\u0131m, mazeret ve kimli\u011fin gizlenmesi talepleri i\u00e7in yap\u0131lan a\u00e7\u0131klamalar k\u0131sa ve \u00f6zet olmas\u0131 \u00f6nemlidir.<\/p>\n
7- B\u0130REYSEL BA\u015eVURUNUN YAPILMASI, \u00d6N \u0130NCELEME VE HAR\u00c7: <\/p>\n
Ba\u015fvuru yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 andan itibaren size bir mahkeme numaras\u0131 verilir ve verilen evrak kayda al\u0131narak dosya olu\u015fturulur. Ba\u015fvuru, \u00f6n incelemeye al\u0131n\u0131r; ba\u015fvurunun s\u00fcresinde yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131, \u015fekil \u015fartlar\u0131na uygun ba\u015fvuru yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 veya tespit edilen eksikliklerin t\u00fcm\u00fc veya bir k\u0131sm\u0131n\u0131n verilen s\u00fcre i\u00e7inde tamamlanmad\u0131\u011f\u0131 hallerde ba\u015fvurunun idari y\u00f6nden reddine karar verilir, bu karara kar\u015f\u0131 yedi g\u00fcn i\u00e7inde itiraz edilebilir. Ba\u015fvuru harc\u0131 2025 y\u0131l\u0131 i\u00e7in 5064,40 TL civar\u0131d\u0131r. AYM Bireysel Ba\u015fvuru, Avukat Uyap ve Vatanda\u015f Uyap sistemleri \u00fczerinden takip edilebilir.<\/p>\n
8-B\u0130REYSEL BA\u015eVURUNUN ESASTAN \u0130NCELEMEYE ALINMASI: <\/p>\n
\u00d6n inceleme \u015famas\u0131ndan ge\u00e7mi\u015f ba\u015fvuru, esastan incelenmesi i\u00e7in ilgili komisyonun \u00f6n\u00fcne g\u00f6nderilecektir. Bu a\u015famada komisyon \u015fik\u00e2yetin temellendirilmi\u015f olup olmad\u0131\u011f\u0131, karma\u015f\u0131k ve zorlama \u015fik\u00e2yet, kanun yolu \u015fik\u00e2yeti, bir ihlalin olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131k olmas\u0131 durumlar\u0131nda bireysel ba\u015fvurunun dayanaktan yoksun oldu\u011fu karar\u0131 verebilecektir. Fakat iyi temellendirilmi\u015f ve hangi hakk\u0131n hangi nedenle ihlal edildi\u011fini k\u0131sa ve net \u00f6rneklerle a\u00e7\u0131klayan bir ba\u015fvuru hakk\u0131nda hak ihlali karar\u0131 verilecektir. \u00a0Mesela AYM Anayasa madde 36 \u201cadil yarg\u0131lanma yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 iddias\u0131na\u201d ili\u015fkin olarak mahkemece verilen karar\u0131 incelemi\u015ftir. AYM\u2019ye avukat taraf\u0131ndan verilen dilek\u00e7ede ba\u015fvurucu lehine tan\u0131k dinletilmedi\u011fi iddias\u0131 ileri s\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f, AYM san\u0131k talebinin reddine karar veren mahkemenin hem ara kararda hem gerek\u00e7eli karar\u0131nda neden tan\u0131k dinletilmedi\u011fini makul \u015fekilde izah etmedi\u011fi gerek\u00e7esiyle hak ihlali karar\u0131 vermi\u015f ve dosya ilk derece mahkemesine yeniden yarg\u0131lama yap\u0131lmas\u0131 i\u00e7in g\u00f6nderilmi\u015ftir.<\/p>\n
9-B\u0130REYSEL BA\u015eVURU SONUCU VE TAZM\u0130NAT: <\/p>\n
Bireysel Ba\u015fvurunuz esastan incelemeye al\u0131n\u0131rsa, hak ihlali iddian\u0131z kabul edilebilir veya kabul edilemez bulunmaktad\u0131r. Tazminat talebiniz varsa, hak ihlali kabul edilebilir bulunursa tazminata karar verilebilir. Yerel mahkeme verilen karar \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda ihlal edilen hak durumuna uygun lehe yeniden yarg\u0131lama yapmak zorundad\u0131r. Mahkemece ihlal karar\u0131 g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurularak ve tekrar yarg\u0131lama i\u00e7in ba\u015fvurucuya tebligat \u00e7\u0131kart\u0131r. \u00d6nceki karar\u0131n etkilerini kald\u0131rmak i\u00e7in ilgili kurumlara ve mahkemelere m\u00fczekkere yazar, \u00f6nceki dosyayla ba\u011flant\u0131l\u0131 olacak \u015fekilde yeni bir esas numaras\u0131 vererek tekrar yarg\u0131lama yapar. Yap\u0131lan yarg\u0131lama neticesi ilk yarg\u0131lama neticesinden daha a\u011f\u0131r bir ceza ya da tazminat verilemez, \u00e7\u00fcnk\u00fc karar AYM taraf\u0131ndan lehe bozulmu\u015ftur.\u00a0Hukuki Haber<\/p>\n
Haberin Al\u0131nt\u0131land\u0131\u011f\u0131 Kaynak: www.hukukihaber.net<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Anayasa Mahkemesine (AYM) Bireysel Ba\u015fvuru \u00fclkemizde 2010 y\u0131l\u0131nda yap\u0131lan referandumla birlikte m\u00fcmk\u00fcn hale gelmi\u015ftir. T\u00fcrkiye i\u00e7in sessiz bir devrim olan Anayasa Mahkemesine bireysel ba\u015fvuru hakk\u0131n\u0131n gelmesi, hak arama yollar\u0131n\u0131n \u00e7e\u015fitlenmesi ve insan hakk\u0131 ihlallerinin yurt i\u00e7inde \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmesi i\u00e7in vatanda\u015flar\u0131m\u0131za ciddi bir imk\u00e2n sunmu\u015ftur. Bu yaz\u0131m\u0131zda mesleki tecr\u00fcbelerimden yola \u00e7\u0131karak, bireysel ba\u015fvuru yap\u0131l\u0131rken dikkat edilmesi gereken bir tak\u0131m \u00f6nemli hususlar\u0131 sizlerle payla\u015fmak istedim. 1-S\u00dcRE: Bireysel ba\u015fvuruda dikkate edilmesi gereken en \u00f6nemli husus s\u00fcredir. Anayasa Mahkemesine 30 (Otuz) g\u00fcnl\u00fck hak d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcc\u00fc s\u00fcre i\u00e7inde ba\u015fvurulmas\u0131 gerekmektedir. Bireysel ba\u015fvuru avukat vas\u0131tas\u0131yla yap\u0131l\u0131yorsa s\u00fcre avukat\u0131n UYAP\u2019 tan karar\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc anda ba\u015flam\u0131\u015f say\u0131l\u0131r, sonradan avukat\u0131n adresine yaz\u0131l\u0131 tebligat yap\u0131lm\u0131\u015f olsa dahi avukat mahkeme sonucunu UYAP\u2019 tan g\u00f6rm\u00fc\u015fse tebligat s\u00fcresi ba\u015flam\u0131\u015f say\u0131lacakt\u0131r. Ancak vatanda\u015f bireysel olarak avukats\u0131z ba\u015fvuru yapacaksa usul\u00fcne uygun adrese yap\u0131lan tebligatla birlikte hak d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcc\u00fc s\u00fcre ba\u015flayacakt\u0131r. S\u00fcre \u00f6nemlidir, \u00e7\u00fcnk\u00fc s\u00fcre ka\u00e7arsa ancak makul ve ispatlanabilir delillerle mazeretli ba\u015fvuru m\u00fcmk\u00fcn olacakt\u0131r. 2-\u0130\u00c7 HUKUK YOLLARININ T\u00dcKET\u0130LMES\u0130 GEREKL\u0130L\u0130\u011e\u0130: Ba\u015fvuruda i\u00e7 hukuk yollar\u0131 t\u00fcketilmelidir. Aksi halde ba\u015fvuru dikkate al\u0131nmayacakt\u0131r. \u0130\u00e7 hukuk yollar\u0131n\u0131n t\u00fcketilmesi hangi mahkemede, hangi ba\u015fvuru, hangi tarih itibariyle yap\u0131ld\u0131 ad\u0131m ad\u0131m a\u00e7\u0131klanmal\u0131d\u0131r. 3-BA\u015eVURUCU: Menfaati ve hakk\u0131 ihlal edilen herkes Anayasa Mahkemesine ba\u015fvurabilecektir. \u00d6rne\u011fin \u00f6len ki\u015finin miras\u00e7\u0131lar\u0131 da bireysel ba\u015fvuru yapabilecek olup \u00f6len ki\u015finin itibar ve malvarl\u0131\u011f\u0131 …<\/p>","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[27],"tags":[],"class_list":["post-79721","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hukukihaber"],"acf":[],"yoast_head":"\n