T\u00dcRK\u0130YE CUMHUR\u0130YET\u0130<\/p>\n
ANAYASA MAHKEMES\u0130<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
B\u0130R\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
KARAR<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
MUSTAFA DABAZ BA\u015eVURUSU<\/p>\n
(Ba\u015fvuru Numaras\u0131: 2020\/3737)<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Karar Tarihi: 17\/9\/2024<\/p>\n
B\u0130R\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
KARAR<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Ba\u015fkan<\/p>\n
:<\/p>\n
Hasan Tahsin G\u00d6KCAN<\/p>\n
\u00dcyeler<\/p>\n
:<\/p>\n
Yusuf \u015eevki HAKYEMEZ<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Selahaddin MENTE\u015e<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Muhterem \u0130NCE<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Y\u0131lmaz AK\u00c7\u0130L<\/p>\n
Raport\u00f6r<\/p>\n
:<\/p>\n
H\u00fcseyin Ozan ADIYAMAN<\/p>\n
Ba\u015fvurucu<\/p>\n
:<\/p>\n
Mustafa DABAZ<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
I. BA\u015eVURUNUN KONUSU<\/p>\n
1. Ba\u015fvuru, asker\u00ee ceza infaz kurumundayken fiziksel, s\u00f6zl\u00fc ve psikolojik \u015fiddet niteli\u011findeki eylemlere maruz kal\u0131nmas\u0131 ve bu iddialar hakk\u0131nda a\u00e7\u0131lan ceza davas\u0131n\u0131n makul bir \u00f6zen ve s\u00fcratle y\u00fcr\u00fct\u00fclmemesi nedeniyle k\u00f6t\u00fc muamele yasa\u011f\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fi iddias\u0131na ili\u015fkindir.<\/p>\n
II. BA\u015eVURU S\u00dcREC\u0130<\/p>\n
2. Ba\u015fvuru 21\/1\/2020 tarihinde yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Komisyon, ba\u015fvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin B\u00f6l\u00fcm taraf\u0131ndan yap\u0131lmas\u0131na karar vermi\u015ftir.<\/p>\n
3. Ba\u015fvuru belgelerinin bir \u00f6rne\u011fi bilgi i\u00e7in Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131na (Bakanl\u0131k) g\u00f6nderilmi\u015ftir. Bakanl\u0131k, g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc bildirmi\u015ftir. Ba\u015fvurucu, Bakanl\u0131\u011f\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne kar\u015f\u0131 beyanda bulunmu\u015ftur.<\/p>\n
III. OLAY VE OLGULAR <\/p>\n
4. Ba\u015fvurucu, askerlik g\u00f6revini yapt\u0131\u011f\u0131 s\u0131rada firar etti\u011fi gerek\u00e7esiyle 21\/11\/2005 tarihinde yakalanarak asker\u00ee ceza infaz kurumuna konulmu\u015f; ceza infaz kurumunda bulundu\u011fu s\u0131rada sevk edildi\u011fi G\u00fclhane T\u0131p Akademisi Asker\u00ee Hastanesi Psikiyatri servisinde yatmaktayken 24\/2\/2006 tarihinde yeniden firar etmi\u015ftir. 11\/7\/2006 tarihinde yakalanan ba\u015fvurucu tekrar asker\u00ee ceza infaz kurumuna konulmu\u015ftur.<\/p>\n
5. Isparta Asker\u00ee Mahkemesince 28\/12\/2006 tarihinde iki kez firar etme ve bir kez de tutuklu iken ka\u00e7ma su\u00e7lar\u0131ndan mahk\u00fbmiyetine karar verilen ba\u015fvurucu 7\/2\/2007 tarihinde Isparta E Tipi Kapal\u0131 Ceza \u0130nfaz Kurumuna sevk edilmi\u015ftir. 21\/4\/2007 tarihinde K\u0131r\u015fehir A\u00e7\u0131k Ceza \u0130nfaz Kurumuna nakledilen ba\u015fvurucu 28\/5\/2007 tarihinde g\u00f6nderildi\u011fi \u00f6zel izinden d\u00f6nmemi\u015ftir.<\/p>\n
6. Ba\u015fvurucu; Asker\u00ee Savc\u0131l\u0131\u011fa hitaben yazd\u0131\u011f\u0131 5\/7\/2011 tarihli dilek\u00e7eyle, ikinci kez firar etmesinden sonra al\u0131konuldu\u011fu asker\u00ee ceza infaz kurumunda asker\u00ee hastaneden firar etmesi gerek\u00e7e g\u00f6sterilerek k\u00f6t\u00fc muameleye u\u011frad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bundan dolay\u0131 psikolojik rahats\u0131zl\u0131k ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. Ba\u015fvurucu; dilek\u00e7esinde, kendisine k\u00f6t\u00fc muamelede bulunan ki\u015filerin ve olaya tan\u0131k olan di\u011fer mahpuslar\u0131n ad ve soyadlar\u0131na, kimliklerinin tespitine yarar bilgilere yer vermi\u015ftir. Ba\u015fvurucu, 6\/9\/2011 tarihinde \u00c7umra Cumhuriyet Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131nda al\u0131nan beyan\u0131nda 5\/7\/2011 tarihli dilek\u00e7esindekine benzer ifadeler kullanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
7. Kayseri E\u011fitim ve Ara\u015ft\u0131rma Hastanesinde d\u00fczenlenen 8\/6\/2011 tarihli \u00f6z\u00fcrl\u00fc sa\u011fl\u0131k kurulu raporunda ba\u015fvurucunun ki\u015filik ve anksiyete bozuklu\u011fu ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 tespit edilmi\u015f ve bu nedenle %48 engelli oldu\u011fu de\u011ferlendirilmi\u015ftir.<\/p>\n
8. Ba\u015fvurucunun iddialar\u0131yla ilgili olarak Asker\u00ee Savc\u0131l\u0131k taraf\u0131ndan ba\u015flat\u0131lan soru\u015fturmada; k\u00f6t\u00fc muamelede bulundu\u011fu iddia edilenlerin terhis olmalar\u0131 nedeniyle asker ki\u015fi s\u0131fatlar\u0131n\u0131n kalmad\u0131\u011f\u0131 ve soru\u015fturma konusu su\u00e7un asker\u00ee su\u00e7 olmad\u0131\u011f\u0131 gerek\u00e7e g\u00f6sterilerek 1\/12\/2011 tarihinde g\u00f6revsizlik karar\u0131 verilmi\u015ftir. An\u0131lan g\u00f6revsizlik karar\u0131 ile dosyan\u0131n g\u00f6nderildi\u011fi Isparta Cumhuriyet Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131 (Ba\u015fsavc\u0131l\u0131k) soru\u015fturma i\u015flemlerine ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
9. Ba\u015fsavc\u0131l\u0131k, asker\u00ee ceza infaz kurumunda g\u00f6revli asker ki\u015filer Y.A. ve K.A.n\u0131n 11\/7\/2006 tarihi ve sonras\u0131nda ba\u015fvuruya kar\u015f\u0131 fiziksel, s\u00f6zl\u00fc ve psikolojik \u015fiddet niteli\u011finde eylemleri oldu\u011funu ileri s\u00fcrerek cezaland\u0131r\u0131lmalar\u0131 istemiyle 5\/4\/2012 tarihinde iddianame d\u00fczenlemi\u015f; iddianamede soru\u015fturma konusu su\u00e7un i\u015flendi\u011finin tan\u0131klar R.K., F.S. ve \u0130.Y. taraf\u0131ndan do\u011fruland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade etmi\u015ftir. \u0130ddianamenin ilgili k\u0131sm\u0131 \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
“M\u00fc\u015ftekinin 2004 y\u0131l\u0131nda Isparta Da\u011f Komando Okulunda asker oldu\u011fu, bir s\u00fcre sonra firar etti\u011fi, bilahare yakaland\u0131\u011f\u0131 ve Isparta Askeri Cezaevine 23\/12\/2005 tarihinde getirildi\u011fi, tutuklu iken GATA’ya sevk edildi\u011fi ve oradan da 24\/02\/2006 tarihinde firar etti\u011fi, 11\/07\/2006 tarihinde tekrar yakalanarak Isparta Askeri Cezaevine al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 ve B ko\u011fu\u015funda kalmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131, cezavine geldi\u011finde, \u015f\u00fcphelilerin ‘oooo bizim ka\u00e7ak gelmi\u015f’ diyerek bir h\u00fccreye g\u00f6t\u00fcrd\u00fckleri, orada 3-4 g\u00fcn s\u00fcrekli tekme, tokat, jop ile d\u00f6verek i\u015fkence yapt\u0131klar\u0131, g\u00fcnlerce h\u00fccrede tuttuklar\u0131, s\u00f6zl\u00fc hakaret, onur k\u0131r\u0131c\u0131 s\u00f6zler s\u00f6yledikleri, s\u00fcr\u00fckleme, dayak, tuvalet temizletme, tuvalete \u00e7\u0131karmama, yemek su vermeme gibi eylemlerde bulunduklar\u0131,<\/p>\n
Bu hususlar\u0131n tan\u0131klar [R.K., F.S. ve \u0130.Y.] taraf\u0131ndan da do\u011fruland\u0131\u011f\u0131, b\u00f6ylece \u015f\u00fcphelilerin at\u0131l\u0131 su\u00e7u i\u015fledikleri … [anla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.]”<\/p>\n
10. \u0130ddianamenin kabul\u00fcyle yarg\u0131lamaya ba\u015flayan Isparta A\u011f\u0131r Ceza Mahkemesi (Mahkeme) ba\u015fvurucu ile ayn\u0131 d\u00f6nemde asker\u00ee ceza infaz kurumunda kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 tespit etti\u011fi tan\u0131klar R.K., F.S., \u0130.Y. ve \u00dc.D.nin beyanlar\u0131n\u0131 alm\u0131\u015ft\u0131r. Bu kapsamda tan\u0131k \u0130.Y. alt\u0131 yedi ay kald\u0131\u011f\u0131 ceza infaz kurumunda kendisine de k\u00f6t\u00fc muamelede bulunuldu\u011funu ancak ba\u015fvurucuya kar\u015f\u0131 k\u00f6t\u00fc muamelede bulunulup bulunulmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 hat\u0131rlamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtmi\u015ftir. Tan\u0131k R.K. ba\u015fvurucunun ceza infaz kurumundan arkada\u015f\u0131 oldu\u011funu, Y.A. ve K.A.n\u0131n ba\u015fvurucuya kar\u015f\u0131 fiziksel ve s\u00f6zl\u00fc \u015fiddet niteli\u011finde eylemleri oldu\u011funu g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, bu ki\u015filerin kurumdaki t\u00fcm tutuklu ve h\u00fck\u00fcml\u00fclere k\u00f6t\u00fc davrand\u0131\u011f\u0131n\u0131, ba\u015fvurucunun h\u00fccrede tutuldu\u011funu g\u00f6rmedi\u011fini ifade etmi\u015ftir. Tan\u0131k F.S. ise ba\u015fvurucuyu ceza infaz kurumunda ayn\u0131 ko\u011fu\u015fta tutulmalar\u0131 nedeniyle tan\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131, iddianamede tarif edilen k\u00f6t\u00fc muamelenin do\u011fru oldu\u011funu, ba\u015fvurucuya yap\u0131lan bu eylemlere tan\u0131k oldu\u011funu, ba\u015fvurucuya k\u00f6t\u00fc muamelede bulunan gardiyanlardan \u0130.B.yi tan\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131, ba\u015fvurucunun \u015fizofren hastas\u0131 oldu\u011funu belirtmi\u015ftir. Tan\u0131k \u00dc.D. ba\u015fvurucunun ceza infaz kurumuna girdi\u011fi ilk g\u00fcn gardiyanlar\u0131n odas\u0131na al\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve burada darbedildi\u011fini, olaya \u015fahit olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ancak duydu\u011fu sesler ve ba\u015fvurucunun y\u00fcz\u00fcn\u00fcn k\u0131zarm\u0131\u015f olmas\u0131 nedeniyle bu kanaate ula\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131, ayr\u0131ca herkesin ceza infaz kurumuna ilk girdi\u011fi s\u0131rada gardiyanlar\u0131n ho\u015f geldin partisi olarak adland\u0131rd\u0131klar\u0131 fiziksel \u015fiddete maruz kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
11. Ba\u015fvurucu ve tan\u0131klar\u0131n beyanlar\u0131na dayanan Mahkeme 11\/12\/2012 tarihinde Y.A. ve K.A.n\u0131n i\u015fkence su\u00e7unu i\u015fledi\u011fini kabul ederek mahk\u00fbmiyetlerine karar vermi\u015ftir. Mahkeme ayr\u0131ca ba\u015fvurucunun beyan\u0131nda ge\u00e7en \u0130.B. ve olay tarihinde asker\u00ee ceza infaz kurumunun sorumlular\u0131 olan ve kusurlar\u0131 bulunan y\u00f6neticiler ve di\u011ferleri hakk\u0131nda Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011fa su\u00e7 duyurusunda bulunmu\u015ftur.<\/p>\n
12. An\u0131lan mahk\u00fbmiyet karar\u0131na kar\u015f\u0131 yap\u0131lan temyiz ba\u015fvurusunu inceleyen Yarg\u0131tay 8. Ceza Dairesi (Yarg\u0131tay) tan\u0131klar \u0130.Y., F.S. ve \u00dc.D.nin 11\/7\/2006 tarihi ve sonras\u0131nda ceza infaz kurumunda kalmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtip eksik ara\u015ft\u0131rmayla mahk\u00fbmiyet karar\u0131 verildi\u011fi gerek\u00e7esiyle 11\/6\/2014 tarihinde h\u00fckm\u00fcn bozulmas\u0131na karar vermi\u015ftir. Buna ek olarak Yarg\u0131tay, h\u00fck\u00fcmle birlikte yap\u0131lan su\u00e7 duyurusunun ak\u0131betinin ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ve kamu davas\u0131 a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f ise davalar birle\u015ftirilip deliller birlikte de\u011ferlendirildikten sonra bir karar verilmesi gerekti\u011fini belirtmi\u015ftir. Yarg\u0131tay karar\u0131n\u0131n ilgili k\u0131sm\u0131 \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
“…<\/p>\n
Mahkemece beyanlar\u0131 ald\u0131r\u0131lan tan\u0131klardan [\u0130.Y., F.S. ve \u00dc.D.nin] su\u00e7 tarihinde cezaevinde kalmad\u0131klar\u0131 dosya kapsam\u0131ndan anla\u015f\u0131lmakla; 11.07.2006 tarihi ve sonras\u0131nda cezaevinde kalan ki\u015filerin tespiti ile tan\u0131k s\u0131fat\u0131yla beyanlar\u0131 al\u0131nd\u0131ktan ve bahse konu su\u00e7 duyurusu ak\u0131beti ara\u015ft\u0131r\u0131larak, kamu davas\u0131 a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f ise davalar birle\u015ftirilip deliller birlikte de\u011ferlendirildikten sonra san\u0131klar\u0131n hukuki durumlar\u0131n\u0131n tayin ve takdiri gerekirken eksik ara\u015ft\u0131rmayla yaz\u0131l\u0131 \u015fekilde h\u00fck\u00fcm kurulmas\u0131… [kanuna ayk\u0131r\u0131 g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr.]”<\/p>\n
13. \u0130.B.nin ba\u015fvurucuya kar\u015f\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi iddia edilen eylemleriyle ilgili olarak Mahkemenin farkl\u0131 bir esas\u0131na kayden g\u00f6r\u00fclen dava, Yarg\u0131tay\u0131n bozma karar\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak devam edilen yarg\u0131lamada birle\u015ftirilmi\u015ftir.<\/p>\n
14. Mahkeme 2\/2\/2016 tarihli karar\u0131nda, asker\u00ee ceza infaz kurumunda g\u00f6revli \u0130.B.nin ba\u015fvurucuya 23\/12\/2005 tarihinde k\u00f6t\u00fc muamelede bulundu\u011funa dair ku\u015fkudan uzak, kesin ve inand\u0131r\u0131c\u0131 delil elde edilemedi\u011fini a\u00e7\u0131klayarak beraatine, Y.A. ve K.A.n\u0131n ise bir \u00f6nceki kararda yer verilen benzer gerek\u00e7eyle mahk\u00fbmiyetine karar vermi\u015ftir.<\/p>\n
15. Mahkeme; gerek\u00e7eli karar\u0131nda Isparta Asker\u00ee Ceza \u0130nfaz Kurumu M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn 9\/1\/2015 tarihli yaz\u0131s\u0131na g\u00f6re F.S.nin 4\/7\/2005 ile 20\/1\/2006, 27\/8\/2006 ile 19\/9\/2006, \u00dc.D.nin 1\/12\/2005 ile 11\/3\/2006, \u0130.Y.nin 9\/9\/2005 ile 22\/2\/2006, R.K.n\u0131n 18\/4\/2006 ile 4\/11\/2006 tarihleri aras\u0131nda ba\u015fvurucu ile ayn\u0131 ko\u011fu\u015fta tutuldu\u011funu belirtmi\u015ftir.<\/p>\n
16. An\u0131lan beraat ve mahk\u00fbmiyet kar\u0131na kar\u015f\u0131 yap\u0131lan temyiz ba\u015fvurusunu inceleyen Yarg\u0131tay, 11\/6\/2014 tarihli bozma ilam\u0131n\u0131 hat\u0131rlat\u0131p ba\u015fvurucu ile ayn\u0131 ko\u011fu\u015ftaki ki\u015filerin tan\u0131k s\u0131fat\u0131yla dinlendikten sonra t\u00fcm san\u0131klar\u0131n hukuki durumunun tayini ve takdiri gerekti\u011fini a\u00e7\u0131klayarak 12\/10\/2017 tarihinde h\u00fckm\u00fcn bozulmas\u0131na karar vermi\u015ftir.<\/p>\n
17. \u0130kinci bozma ilam\u0131 \u00fczerine devam edilen yarg\u0131lamada Mahkeme, k\u00f6t\u00fc muamelenin ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 iddia edilen tarihlerde ba\u015fvurucu ile ayn\u0131 asker\u00ee ceza infaz kurumunda bulunan yakla\u015f\u0131k altm\u0131\u015f ki\u015finin tan\u0131k s\u0131fat\u0131yla verdi\u011fi beyanlar\u0131 tespit etmi\u015ftir. Dinlenen tan\u0131klardan on sekizi, ba\u015fvurucuyu hat\u0131rlamad\u0131\u011f\u0131n\u0131, on be\u015fi ise kimseye k\u00f6t\u00fc muamelede bulunuldu\u011funa \u015fahit olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 beyan etmi\u015ftir. Tan\u0131klardan \u00fc\u00e7\u00fc bir ki\u015fiye k\u00f6t\u00fc muamelede bulunuldu\u011funu g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ancak bu ki\u015finin ba\u015fvurucu olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilmedi\u011fini on dokuz ki\u015fi asker\u00ee ceza infaz kurumunda kald\u0131\u011f\u0131 s\u0131rada k\u00f6t\u00fc muameleye maruz kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 ancak ba\u015fvurucunun iddialar\u0131yla ilgili bilgi sahibi olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 iki ki\u015fi ise ba\u015fvurucuyu tan\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve k\u00f6t\u00fc muameleye \u015fahit olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade etmi\u015ftir.<\/p>\n
18. Bununla birlikte tan\u0131klar R.K., F.S. ve \u00dc.D. ba\u015fvurucunun k\u00f6t\u00fc muamele iddialar\u0131n\u0131 k\u0131smen do\u011frulam\u0131\u015ft\u0131r. Ayr\u0131ca tan\u0131k \u0130.U. gardiyan s\u0131fat\u0131yla hareket eden Y. ve K.n\u0131n ba\u015fvurucuyu tek ki\u015filik h\u00fccrede tuttuklar\u0131na ve darbettiklerine \u015fahit oldu\u011funu s\u00f6ylemi\u015ftir. Tan\u0131klar A.\u00c7. ve C.\u015e. iddianamede anlat\u0131lan k\u00f6t\u00fc muamele eylemlerine \u015fahit olduklar\u0131n\u0131, daha \u00f6nce bask\u0131 alt\u0131nda farkl\u0131 ifade verdiklerini a\u00e7\u0131klam\u0131\u015f; C.\u015e ayr\u0131ca ba\u015fvurucuyu darbederek kemiklerini k\u0131ran ki\u015filer aras\u0131nda infaz kurumunun m\u00fcd\u00fcr\u00fc olan y\u00fczba\u015f\u0131 r\u00fctbesindeki bir subay\u0131n da bulundu\u011funu ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n
19. Mahkeme, yarg\u0131lama sonunda k\u00f6t\u00fc muamelede bulunduklar\u0131 iddia edilen K.A., Y.A. ve \u0130.B.nin beraatine h\u00fckmetmi\u015ftir. Mahkeme, gerek\u00e7eli karar\u0131nda ba\u015fvurucunun k\u00f6t\u00fc muameleye u\u011frad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc tarihten yakla\u015f\u0131k be\u015f y\u0131l sonra ba\u015fvurmas\u0131na vurgu yapm\u0131\u015f, aradan ge\u00e7en s\u00fcre nedeniyle muayenesinin m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, yarg\u0131lama s\u00fcrecinde muayene edilmesi istenen ba\u015fvurucunun muayenesinin yap\u0131labilmesi i\u00e7in gerekli olan i\u015flemlere direndi\u011fini ifade etmi\u015ftir. Ba\u015fvurucunun k\u00f6t\u00fc muameleye maruz kald\u0131\u011f\u0131na dair somut deliller olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 kabul eden Mahkeme “\u015e\u00fcpheden san\u0131k yararlan\u0131r.” ilkesine at\u0131f yaparak 26\/11\/2019 tarihinde beraat karar\u0131 vermi\u015ftir. Beraat karar\u0131n\u0131n gerek\u00e7esinin ilgili k\u0131sm\u0131 \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
“Soru\u015fturma a\u015famas\u0131nda kat\u0131lan\u0131n Adli T\u0131p Kurumuna sevki i\u00e7in yaz\u0131lan yaz\u0131 \u00fczerine Mustafa DABAZ’\u0131n 06\/03\/2012 tarihli dilek\u00e7esi ile Adli T\u0131p Kurumuna gitmeyi kabul etmedi\u011fi muayene olmaya r\u0131zas\u0131n\u0131n bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 yaz\u0131l\u0131 olarak beyan etmi\u015ftir. <\/p>\n
Ankara Numune E\u011fitim ve Ara\u015ft\u0131rma Hastanesinin 20\/02\/2012 Tarih ve 24962 say\u0131l\u0131 raporunda Mustafa DABAZ’da anti-sosyal ki\u015filik bozuklu\u011fu d\u0131\u015f\u0131nda herhangi bir psikopatoljinin saptanmad\u0131\u011f\u0131 bildirilmi\u015ftir. <\/p>\n
…<\/p>\n
…[K]at\u0131lan\u0131n iddialar\u0131n\u0131n \u00fczerinden be\u015f y\u0131l ge\u00e7mesinden sonra yetkili makamlara ba\u015fvurmas\u0131 nedeniyle kat\u0131lan\u0131n fiziksel olarak k\u00f6t\u00fc muameleye maruz kald\u0131\u011f\u0131na dair bir delil elde edilmesi m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131 gibi olay\u0131n \u00fczerinden yakla\u015f\u0131k be\u015f y\u0131l gibi s\u00fcre ge\u00e7tikten sonra dahi muayene kabul etmemesi nedeniyle muayenesi m\u00fcmk\u00fcn olmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
Bununla birlikte kat\u0131lan\u0131n Askeri Ceza evinde kald\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemde yap\u0131lan muayenelerine ili\u015fkin revir defterinin incelenmesinde 6 kez psikolojik muayenesinin yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 iki kez de di\u015f muayenesinin yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin kay\u0131tlar dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda kat\u0131lan ceza infaz kurumunda kald\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemde u\u011frad\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia etti\u011fi fiziksel k\u00f6t\u00fc muameleye ili\u015fkin bir somut bir delil elde edilmesi m\u00fcmk\u00fcn olmam\u0131\u015ft\u0131r. <\/p>\n
Tan\u0131klar\u0131n b\u00fcy\u00fck bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn k\u00f6t\u00fc muameleye ili\u015fkin bir anlat\u0131m\u0131n\u0131n bulunmamas\u0131 di\u011fer tan\u0131klar\u0131n ise anlat\u0131mlar\u0131n\u0131n somut bir anlat\u0131m olmay\u0131p yer zaman belirtmeksizin soyut anlat\u0131mlar niteli\u011finde kald\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir.<\/p>\n
Ceza hukukunun temel prensiplerinden birisi de \u015f\u00fcpheden san\u0131\u011f\u0131n yararlanaca\u011f\u0131 ilkesidir. Her hukuk devletinde kabul edilen ve masumluk karinesi ile s\u0131k\u0131 bir ilgisi olan bu ilkeye g\u00f6re, yap\u0131lan ceza muhakemesi sonunda fiilin san\u0131k taraf\u0131ndan i\u015flendi\u011fi, y\u00fczde y\u00fcz bellili\u011fe ula\u015fmad\u0131\u011f\u0131 taktirde beraat karar\u0131 verilecektir. B\u00f6yle bir ilkenin kabul edilmesinin sebebi, bir su\u00e7lunun cezas\u0131z kalmas\u0131n\u0131n, bir masumun mahk\u00fbm olmas\u0131na tercih edilmesidir; ba\u015fka bir ifade ile masumluk karinesidir.<\/p>\n
…<\/p>\n
Bu a\u00e7\u0131klamalar \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda yukar\u0131da ana hatlar\u0131 ile \u00f6zetlenen deliller ve t\u00fcm dosya kapsam\u0131 bir b\u00fct\u00fcn halinde de\u011ferlendirildi\u011finde, mevcut delillerin ku\u015fku boyutunda kal\u0131p at\u0131l\u0131 su\u00e7un san\u0131klar taraf\u0131ndan i\u015flendi\u011fine dair vicdani kanaati olu\u015fturmaya yeterli olmamas\u0131 nedeniyle san\u0131klar\u0131n at\u0131l\u0131 su\u00e7tan beraat\u0131na … [karar verilmi\u015ftir.]”<\/p>\n
20. Ba\u015fvurucu 16\/12\/2019 tarihinde beraat karar\u0131n\u0131 temyiz etmi\u015ftir.<\/p>\n
21. Ba\u015fvurucu, temyiz incelemesi devam ederken 20\/1\/2020 tarihinde bireysel ba\u015fvuruda bulunmu\u015ftur.<\/p>\n
22. Ba\u015fvurucunun bireysel ba\u015fvuruda bulunduktan sonra temyiz incelemesini tamamlayan Yarg\u0131tay 14\/10\/2020 tarihinde beraat h\u00fckm\u00fcn\u00fcn onanmas\u0131na karar vermi\u015ftir.<\/p>\n
IV. \u0130LG\u0130L\u0130 HUKUK<\/p>\n
23. \u0130lgili hukuk i\u00e7in bkz. F\u0131rat Can, B. No: 2016\/762, 2\/6\/2020, \u00a7\u00a7 26, 27.<\/p>\n
V. \u0130NCELEME VE GEREK\u00c7E<\/p>\n
24. Anayasa Mahkemesinin … tarihinde yapm\u0131\u015f oldu\u011fu toplant\u0131da ba\u015fvuru incelenip gere\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc:<\/p>\n
A. Adli Yard\u0131m Talebi<\/p>\n
25. Anayasa Mahkemesinin Mehmet \u015eerif Ay (B. No: 2012\/1181, 17\/9\/2013) karar\u0131nda belirtilen ilkeler dikkate al\u0131narak ge\u00e7imini \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde g\u00fc\u00e7le\u015ftirmeksizin yarg\u0131lama giderlerini \u00f6deme g\u00fcc\u00fcnden yoksun oldu\u011fu anla\u015f\u0131lan ba\u015fvurucunun adli yard\u0131m talebinin kabul\u00fcne karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
B. Ba\u015fvurucunun \u0130ddialar\u0131 ve Bakanl\u0131k G\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc<\/p>\n
26. Ba\u015fvurucu; asker\u00ee ceza infaz kurumunda al\u0131konuldu\u011fu s\u0131rada k\u00f6t\u00fc muameleye u\u011frad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bu iddialar hakk\u0131nda a\u00e7\u0131lan ceza davas\u0131n\u0131n makul bir \u00f6zen ve s\u00fcratle y\u00fcr\u00fct\u00fclmedi\u011fini, yarg\u0131laman\u0131n \u00e7ok uzun s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc a\u00e7\u0131klayarak k\u00f6t\u00fc muamele yasa\u011f\u0131n\u0131n ve adil yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n, gerek\u00e7eli kararda ki\u015fisel bilgilerinin payla\u015f\u0131lmas\u0131 nedeniyle \u00f6zel hayata sayg\u0131 hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fini ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n
27. Bakanl\u0131k g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnde; ba\u015fvurucunun \u015fik\u00e2yeti \u00fczerine Ba\u015fsavc\u0131l\u0131k taraf\u0131ndan derh\u00e2l soru\u015fturma ba\u015flat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve iddialar hakk\u0131nda kamu davas\u0131 a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131, ceza infaz kurumunda d\u00fczenlenen sa\u011fl\u0131k raporlar\u0131n\u0131n temin edildi\u011fi ve tan\u0131k ifadelerinin al\u0131nd\u0131\u011f\u0131, yarg\u0131lama neticesinde cezaland\u0131rmaya yeterli kesin delil yoklu\u011fu sebebiyle san\u0131klar\u0131n beraatlerine karar verildi\u011fi ifade edilmi\u015ftir.<\/p>\n
28. Ba\u015fvurucu, Bakanl\u0131k g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne kar\u015f\u0131 beyan\u0131nda ba\u015fvuru formundaki iddialar\u0131n\u0131 tekrarlamakla birlikte, maruz kald\u0131\u011f\u0131 \u015fiddetin tan\u0131k ifadeleriyle sabit olmas\u0131na ra\u011fmen beraat karar\u0131 verilmesi nedeniyle k\u00f6t\u00fc muamele yasa\u011f\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fini ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n
C. De\u011ferlendirme <\/p>\n
29. Anayasa Mahkemesi, olaylar\u0131n ba\u015fvurucu taraf\u0131ndan yap\u0131lan hukuki tavsifi ile ba\u011fl\u0131 olmay\u0131p olay ve olgular\u0131n hukuki nitelendirmesini kendisi takdir eder.<\/p>\n
30. Ba\u015fvurucunun iddialar\u0131 bir b\u00fct\u00fcn olarak k\u00f6t\u00fc muamele yasa\u011f\u0131 kapsam\u0131nda incelenmi\u015ftir. Bununla birlikte ba\u015fvurucunun gerek\u00e7eli kararda ki\u015fisel bilgilerinin payla\u015f\u0131lmas\u0131 nedeniyle \u00f6zel hayata sayg\u0131 hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine dair soyut iddias\u0131yla ilgili herhangi bir de\u011ferlendirme yap\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
31. Anayasa\u2019n\u0131n “Ki\u015finin dokunulmazl\u0131\u011f\u0131, madd\u00ee ve manev\u00ee varl\u0131\u011f\u0131” kenar ba\u015fl\u0131kl\u0131 17. maddesinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc f\u0131kras\u0131 \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
“Kimseye i\u015fkence ve eziyet yap\u0131lamaz; kimse insan haysiyetiyle ba\u011fda\u015fmayan bir cezaya veya muameleye tabi tutulamaz.\u201d<\/p>\n
32. Anayasa\u2019n\u0131n “Devletin temel ama\u00e7 ve g\u00f6revleri ” kenar ba\u015fl\u0131kl\u0131 5. maddesinin ilgili k\u0131sm\u0131 \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
\u00a0\u201cDevletin temel ama\u00e7 ve g\u00f6revleri, \u2026 Cumhuriyeti ve demokrasiyi korumak, ki\u015filerin ve toplumun refah, huzur ve mutlulu\u011funu sa\u011flamak; ki\u015finin temel hak ve h\u00fcrriyetlerini, sosyal hukuk devleti ve adalet ilkeleriyle ba\u011fda\u015fmayacak surette s\u0131n\u0131rlayan siyasal, ekonomik ve sosyal engelleri kald\u0131rmaya, insan\u0131n madd\u00ee ve manev\u00ee varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n geli\u015fmesi i\u00e7in gerekli \u015fartlar\u0131 haz\u0131rlamaya \u00e7al\u0131\u015fmakt\u0131r.\u201d<\/p>\n
1. Kabul Edilebilirlik Y\u00f6n\u00fcnden<\/p>\n
33. A\u00e7\u0131k\u00e7a dayanaktan yoksun olmad\u0131\u011f\u0131 ve kabul edilemezli\u011fine karar verilmesini gerektirecek ba\u015fka bir neden de bulunmad\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lan k\u00f6t\u00fc muamele yasa\u011f\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddian\u0131n kabul edilebilir oldu\u011funa karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
2. Esas Y\u00f6n\u00fcnden <\/p>\n
a. Genel \u0130lkeler<\/p>\n
34. Herkesin maddi ve manevi varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 koruma ve geli\u015ftirme hakk\u0131 Anayasa\u2019n\u0131n 17. maddesinde g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. An\u0131lan maddenin birinci f\u0131kras\u0131nda insan onurunun korunmas\u0131 ama\u00e7lanm\u0131\u015ft\u0131r. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc f\u0131kras\u0131nda da kimseye i\u015fkence ve eziyet yap\u0131lamayaca\u011f\u0131, kimsenin insan haysiyetiyle ba\u011fda\u015fmayan ceza veya muameleye tabi tutulamayaca\u011f\u0131 h\u00fck\u00fcm alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
35. Devletin bireyin maddi ve manevi varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 koruma ve geli\u015ftirme hakk\u0131na sayg\u0131 g\u00f6sterme y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc, \u00f6ncelikle kamu otoritelerinin bu hakka m\u00fcdahale etmemelerini yani an\u0131lan maddenin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc f\u0131kras\u0131nda belirtilen \u015fekillerde ki\u015filerin fiziksel ve ruhsal zarar g\u00f6rmelerine neden olmamas\u0131n\u0131 gerektirir. Bu, devletin bireyin v\u00fccut ve ruh b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcne sayg\u0131 g\u00f6sterme y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcnden kaynaklanan negatif \u00f6devidir (Cezmi Demir ve di\u011ferleri, B. No: 2013\/293, 17\/7\/2014, \u00a7 81).<\/p>\n
36. Devletin ki\u015finin maddi ve manevi varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 koruma hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki pozitif y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn usule ili\u015fkin bir boyutu da bulunmaktad\u0131r. Bu usul y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc \u00e7er\u00e7evesinde devlet, her t\u00fcrl\u00fc fiziksel ve ruhsal sald\u0131r\u0131 olay\u0131n\u0131n sorumlular\u0131n\u0131n belirlenmesini ve gerekiyorsa cezaland\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flayabilecek etkili resm\u00ee bir soru\u015fturma y\u00fcr\u00fctmek durumundad\u0131r. Bu tarz bir soru\u015fturman\u0131n temel amac\u0131, s\u00f6z konusu sald\u0131r\u0131lar\u0131 \u00f6nleyen hukukun etkin bir \u015fekilde uygulanmas\u0131n\u0131 g\u00fcvenceye almak ve kar\u0131\u015ft\u0131klar\u0131 olaylarda kamu g\u00f6revlilerinin ya da kurumlar\u0131n\u0131n kendi sorumluluklar\u0131 alt\u0131nda meydana gelen olaylar i\u00e7in hesap vermelerini sa\u011flamakt\u0131r (Cezmi Demir ve di\u011ferleri, \u00a7 110).<\/p>\n
37. Anayasa\u2019n\u0131n 17. maddesi -\u201cDevletin temel ama\u00e7 ve g\u00f6revleri\u201d kenar ba\u015fl\u0131kl\u0131 5. maddesindeki genel y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckle birlikte yorumland\u0131\u011f\u0131nda- bir kimsenin devlet g\u00f6revlilerinin 17. maddenin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc f\u0131kras\u0131n\u0131 ihlal eden bir muamelesine u\u011frad\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin savunulabilir bir iddiada bulunmas\u0131 h\u00e2linde etkili bir soru\u015fturma y\u00fcr\u00fct\u00fclmesini gerektirir. K\u00f6t\u00fc muamelenin kasten yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131n ileri s\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc durumlarda iddia hakk\u0131nda ivedilikle bir ceza soru\u015fturmas\u0131 ba\u015flat\u0131lmal\u0131d\u0131r. \u015eik\u00e2yet olmad\u0131\u011f\u0131nda bile ki\u015fiye k\u00f6t\u00fc muamelede bulunuldu\u011funa ili\u015fkin yeterince a\u00e7\u0131k belirtiler varsa konuyla ilgili bir ceza soru\u015fturmas\u0131 a\u00e7\u0131lmal\u0131d\u0131r. Soru\u015fturmada olay\u0131 ayd\u0131nlatabilecek ve sorumlular\u0131n belirlenmesini sa\u011flayabilecek t\u00fcm deliller toplanmal\u0131d\u0131r. Dahas\u0131 soru\u015fturma s\u00fcreci, gerekti\u011fi \u00f6l\u00e7\u00fcde kamu denetimine ve ma\u011fdurun eri\u015fimine a\u00e7\u0131k olmal\u0131; ma\u011fdur soru\u015fturmaya etkili \u015fekilde kat\u0131labilmeli; soru\u015fturmada makul bir \u00f6zen ve s\u00fcratle hareket edilmelidir. Ayr\u0131ca yetkililer, soru\u015fturmay\u0131 sonland\u0131rmak i\u00e7in aceleci davranmamal\u0131 ve temelden yoksun sonu\u00e7lara dayanmamal\u0131d\u0131r (Ali R\u0131za \u00d6zer ve di\u011ferleri [GK], B. No: 2013\/3924, 6\/1\/2015, \u00a7\u00a7 101-103; S.D., B. No: 2013\/3017, 16\/12\/2015, \u00a7\u00a7 111-114; Veli Sa\u00e7\u0131l\u0131k (2), B. No: 2018\/24614, 18\/10\/2022, \u00a7 16).<\/p>\n
38. Olas\u0131 cezai sorumlulu\u011fun tespiti ad\u0131na soru\u015fturma sonras\u0131nda kovu\u015fturma a\u015famas\u0131na ge\u00e7ildi\u011fi durumlarda, ilk derece mahkemesi \u00f6n\u00fcndeki yarg\u0131lama a\u015famas\u0131 d\u00e2hil b\u00fct\u00fcn s\u00fcrecin de 17. maddenin gereklerine cevap verebilecek nitelikte olmas\u0131 gerekir (ya\u015fam hakk\u0131n\u0131n etkili soru\u015fturma y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcne ili\u015fkin usul boyutu y\u00f6n\u00fcnden yap\u0131lan ayn\u0131 y\u00f6ndeki de\u011ferlendirme i\u00e7in bkz. Filiz Aka, B. No: 2013\/8365, 10\/6\/2015, \u00a7 30).<\/p>\n
39. Bireysel ba\u015fvurulara ili\u015fkin \u015fik\u00e2yetlerin incelenmesinde Anayasa Mahkemesinin sahip oldu\u011fu rol ikincil nitelikte olup icra edilen bir soru\u015fturmadaki delilleri de\u011ferlendirmek kural olarak savc\u0131l\u0131k ve derece mahkemelerinin i\u015fi oldu\u011fundan Anayasa Mahkemesinin g\u00f6revi, bu mercilerin maddi olaylara ili\u015fkin yapt\u0131klar\u0131 de\u011ferlendirmenin yerine kendi de\u011ferlendirmesini koymak de\u011fildir. K\u00f6t\u00fc muamele iddialar\u0131yla ilgili olarak Anayasa Mahkemesinin yetkisi, Anayasa’da g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015f temel hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerden Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 S\u00f6zle\u015fmesi ve T\u00fcrkiye’nin buna ek taraf oldu\u011fu protokoller kapsam\u0131nda bulunanlarla s\u0131n\u0131rl\u0131d\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla Anayasa Mahkemesinin cezai sorumluluk ba\u011flam\u0131nda su\u00e7a ya da masumiyete ili\u015fkin bir bulguya ula\u015fma g\u00f6revi yoktur. Di\u011fer taraftan savc\u0131l\u0131k ve mahkemelerin bulgular\u0131 Anayasa Mahkemesini ba\u011flamamas\u0131na ra\u011fmen normal \u015fartlar alt\u0131nda bu mercilerin maddi olaylara ili\u015fkin yapt\u0131\u011f\u0131 tespitlerden ayr\u0131lmak i\u00e7in kuvvetli nedenlerin bulunmas\u0131 gerekir (Cezmi Demir ve di\u011ferleri, \u00a7 96).<\/p>\n
b. \u0130lkelerin Olaya Uygulanmas\u0131<\/p>\n
40. Somut olayda ba\u015fvurucu 2006 y\u0131l\u0131n\u0131n Temmuz ay\u0131nda maruz kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc k\u00f6t\u00fc muamele nedeniyle olay tarihinden yakla\u015f\u0131k be\u015f, \u00f6zel izinle ceza infaz kurumundan ayr\u0131ld\u0131\u011f\u0131 (bkz. \u00a7 5) tarihten ise yakla\u015f\u0131k d\u00f6rt y\u0131l sonra 5\/7\/2011 tarihinde Asker\u00ee Savc\u0131l\u0131\u011fa su\u00e7 duyurusunda bulunmu\u015ftur.<\/p>\n
41. Ba\u015fvurucunun iddialar\u0131 hakk\u0131nda ba\u015flat\u0131lan soru\u015fturmada tan\u0131k beyanlar\u0131na dayan\u0131larak 5\/4\/2012 tarihli iddianameyle kamu davas\u0131 a\u00e7\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Yarg\u0131lama sonunda Mahkeme 11\/12\/2012 tarihinde ba\u015fvurucu ve tan\u0131klar\u0131n beyanlar\u0131n\u0131 esas alarak iki san\u0131\u011f\u0131n i\u015fkence su\u00e7unu i\u015fledi\u011fini kabul etmi\u015f ve mahk\u00fbmiyetine karar vermi\u015ftir. Temyiz incelemesi sonunda \u00f6zetle; beyanlar\u0131na itibar edilen tan\u0131klar\u0131n su\u00e7 tarihinde ceza infaz kurumunda bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve su\u00e7a konu eylem nedeniyle bir ki\u015fi hakk\u0131nda ayr\u0131 soru\u015fturma oldu\u011funu tespit eden Yarg\u0131tay 11\/6\/2014 tarihinde h\u00fckm\u00fcn bozulmas\u0131na karar vermi\u015ftir (bkz. \u00a7 12).<\/p>\n
42. Bozma karar\u0131 sonras\u0131 devam edilen yarg\u0131lamada Mahkeme 2\/2\/2016 tarihli karar\u0131nda, asker\u00ee ceza infaz kurumunda g\u00f6revli \u0130.B.nin ba\u015fvurucuya k\u00f6t\u00fc muamelede bulundu\u011funa dair ku\u015fkudan uzak, kesin ve inand\u0131r\u0131c\u0131 delil elde edilemedi\u011fini a\u00e7\u0131klayarak beraatine, Y.A. ve K.A.n\u0131n ise bozulmas\u0131na h\u00fckmedilen karardakine benzer gerek\u00e7eyle mahk\u00fbmiyetine karar vermi\u015ftir. Mahk\u00fbmiyet h\u00fckm\u00fcn\u00fc temyizen inceleyen Yarg\u0131tay, ba\u015fvurucu ile ayn\u0131 ko\u011fu\u015ftaki ki\u015filerin tan\u0131k s\u0131fat\u0131yla dinlenmesi gerekti\u011fini a\u00e7\u0131klayarak 12\/10\/2017 tarihinde h\u00fckm\u00fcn ikinci kez bozulmas\u0131na karar vermi\u015ftir (bkz. \u00a7 16).<\/p>\n
43. \u0130kinci bozma ilam\u0131 \u00fczerine yakla\u015f\u0131k altm\u0131\u015f ki\u015finin tan\u0131k s\u0131fat\u0131yla beyan\u0131n\u0131 tespit eden Mahkeme, yarg\u0131lama sonunda 26\/11\/2019 tarihinde san\u0131klar\u0131n beraatine karar vermi\u015ftir. Karar gerek\u00e7esinde ba\u015fvurucunun olay tarihinden yakla\u015f\u0131k be\u015f y\u0131l sonra su\u00e7 duyurusunda bulundu\u011funa vurgu yapan Mahkeme, ba\u015fvurucunun maruz kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia etti\u011fi eylemlerle ilgili adli rapor elde etme imk\u00e2n\u0131n\u0131n ve su\u00e7un i\u015flendi\u011fini g\u00f6steren somut delillerin bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtmi\u015ftir (bkz. \u00a7 19). An\u0131lan beraat karar\u0131 Yarg\u0131tay\u0131n 14\/10\/2020 tarihli karar\u0131yla onanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
44. Anayasa Mahkemesinin cezai sorumluluk ba\u011flam\u0131nda su\u00e7a ya da masumiyete ili\u015fkin bir bulguya ula\u015fma g\u00f6revi bulunmamaktad\u0131r. Buna g\u00f6re ba\u015fvurucunun soru\u015fturma ba\u015flat\u0131lmas\u0131 i\u00e7in olay tarihinden yakla\u015f\u0131k be\u015f y\u0131l sonra ba\u015fvuruda bulundu\u011fu, su\u00e7 duyurusuna konu eylemle ilgili yarg\u0131lama yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve elde edilebilecek delillere ba\u015fvuruldu\u011fu, bu kapsamda yakla\u015f\u0131k altm\u0131\u015f ki\u015finin tan\u0131k s\u0131fat\u0131yla dinlendi\u011fi, beyanlar\u0131n da de\u011ferlendirildi\u011fi dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda ilk derece mahkemesi ve Yarg\u0131tay\u0131n maddi olaylara ili\u015fkin tespitlerinden ayr\u0131lmak i\u00e7in kuvvetli nedenler oldu\u011fu s\u00f6ylenemez.<\/p>\n
45. \u00d6te yandan 2006 y\u0131l\u0131n\u0131n Temmuz ay\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi iddia edilen olayla ilgili \u015fik\u00e2yetin 5\/7\/2011 tarihinde soru\u015fturma makamlar\u0131na ula\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131, temyiz makam\u0131n\u0131n iki kez h\u00fckm\u00fcn bozulmas\u0131na karar verdi\u011fi ve toplam 9 y\u0131l 3 ay 9 g\u00fcnl\u00fck yarg\u0131laman\u0131n; soru\u015fturma evresi yakla\u015f\u0131k dokuz ay, kovu\u015fturma evresinin ilk derece mahkemesi \u00f6n\u00fcndeki k\u0131sm\u0131 ise 4 y\u0131l 4 ay s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n
46. Somut ceza yarg\u0131lamas\u0131ndaki maddi olaylar\u0131n niteli\u011fi, delillerin toplanmas\u0131nda kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan engeller, taraf say\u0131s\u0131 gibi k\u0131staslar dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda ba\u015fvuru konusu olay karma\u015f\u0131k bir g\u00f6r\u00fcn\u00fcm arz etmemektedir. Buna ek olarak ba\u015fvurucunun soru\u015fturman\u0131n uzamas\u0131na sebep olacak tutumunu ve usule ili\u015fkin haklar\u0131n\u0131 kullan\u0131rken \u00f6zensizli\u011fini g\u00f6steren bir unsur da g\u00f6zlenmemi\u015ftir. Buna g\u00f6re ba\u015fvuruya konu yarg\u0131laman\u0131n makul s\u00fcratte tamamland\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenemez.<\/p>\n
47. A\u00e7\u0131klanan gerek\u00e7elerle Anayasa\u2019n\u0131n 17. maddesinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc f\u0131kras\u0131nda g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan k\u00f6t\u00fc muamele yasa\u011f\u0131n\u0131n usul boyutunun ihlal edildi\u011fine karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
VI. G\u0130DER\u0130M<\/p>\n
48. Ba\u015fvurucu; ihlalin tespiti, yeniden yarg\u0131lama yap\u0131lmas\u0131 ve miktar belirtmeksizin maddi ve manevi tazminat talebinde bulunmu\u015ftur.<\/p>\n
49. Ba\u015fvuruda tespit edilen hak ihlalinin sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in yeniden yarg\u0131lama yap\u0131lmas\u0131nda hukuki yarar bulunmad\u0131\u011f\u0131 sonucuna var\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
50. \u00d6te yandan ihlalin niteli\u011fi dikkate al\u0131narak ba\u015fvurucuya 100.000 TL manevi tazminat \u00f6denmesi gerekti\u011fi sonucuna ula\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Ba\u015fvurucunun u\u011frad\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia etti\u011fi zararla ilgili bilgi ve belge sunmad\u0131\u011f\u0131ndan maddi tazminat talebinin reddi gerekir.<\/p>\n
VII. H\u00dcK\u00dcM<\/p>\n
A\u00e7\u0131klanan gerek\u00e7elerle;<\/p>\n
A. Adli yard\u0131m talebinin KABUL\u00dcNE,<\/p>\n
B. K\u00f6t\u00fc muamele yasa\u011f\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddian\u0131n KABUL ED\u0130LEB\u0130L\u0130R OLDU\u011eUNA,<\/p>\n
C. Anayasa\u2019n\u0131n 17. maddesinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc f\u0131kras\u0131nda g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan k\u00f6t\u00fc muamele yasa\u011f\u0131n\u0131n usul boyutunun \u0130HLAL ED\u0130LD\u0130\u011e\u0130NE,<\/p>\n
D. Ba\u015fvurucuya 100.000 TL manevi tazminat \u00d6DENMES\u0130NE, tazminata ili\u015fkin di\u011fer taleplerin REDD\u0130NE,<\/p>\n
E. \u00d6demenin karar\u0131n tebli\u011fini takiben ba\u015fvurucular\u0131n Hazine ve Maliye Bakanl\u0131\u011f\u0131na ba\u015fvuru tarihinden itibaren d\u00f6rt ay i\u00e7inde yap\u0131lmas\u0131na, \u00f6demede gecikme olmas\u0131 h\u00e2linde bu s\u00fcrenin sona erdi\u011fi tarihten \u00f6deme tarihine kadar ge\u00e7en s\u00fcre i\u00e7in yasal FA\u0130Z UYGULANMASINA,<\/p>\n
F. Karar\u0131n bir \u00f6rne\u011finin bilgi i\u00e7in Isparta 1. A\u011f\u0131r Ceza Mahkemesine (E.2017\/396, K.2019\/465) G\u00d6NDER\u0130LMES\u0130NE,<\/p>\n
G. Karar\u0131n bir \u00f6rne\u011finin Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131na G\u00d6NDER\u0130LMES\u0130NE 17\/9\/2024 tarihinde OYB\u0130RL\u0130\u011e\u0130YLE karar verildi.<\/p>\n
\u200bAnayasa Mahkemesi’nin 17\/9\/2024 tarihli ve 2020\/3737 ba\u015fvuru numaral\u0131 karar\u0131\u00a0Hukuki Haber<\/p>\n
Haberin Al\u0131nt\u0131land\u0131\u011f\u0131 Kaynak: www.hukukihaber.net<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
T\u00dcRK\u0130YE CUMHUR\u0130YET\u0130 ANAYASA MAHKEMES\u0130 \u00a0 \u00a0 B\u0130R\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM \u00a0 KARAR \u00a0 MUSTAFA DABAZ BA\u015eVURUSU (Ba\u015fvuru Numaras\u0131: 2020\/3737) \u00a0 Karar Tarihi: 17\/9\/2024 B\u0130R\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM \u00a0 KARAR \u00a0 \u00a0 Ba\u015fkan : Hasan Tahsin G\u00d6KCAN \u00dcyeler : Yusuf \u015eevki HAKYEMEZ \u00a0 \u00a0 Selahaddin MENTE\u015e \u00a0 \u00a0 Muhterem \u0130NCE \u00a0 \u00a0 Y\u0131lmaz AK\u00c7\u0130L Raport\u00f6r : H\u00fcseyin Ozan ADIYAMAN Ba\u015fvurucu : Mustafa DABAZ \u00a0 I. BA\u015eVURUNUN KONUSU 1. Ba\u015fvuru, asker\u00ee ceza infaz kurumundayken fiziksel, s\u00f6zl\u00fc ve psikolojik \u015fiddet niteli\u011findeki eylemlere maruz kal\u0131nmas\u0131 ve bu iddialar hakk\u0131nda a\u00e7\u0131lan ceza davas\u0131n\u0131n makul bir \u00f6zen ve s\u00fcratle y\u00fcr\u00fct\u00fclmemesi nedeniyle k\u00f6t\u00fc muamele yasa\u011f\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fi iddias\u0131na ili\u015fkindir. II. BA\u015eVURU S\u00dcREC\u0130 2. Ba\u015fvuru 21\/1\/2020 tarihinde yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Komisyon, ba\u015fvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin B\u00f6l\u00fcm taraf\u0131ndan yap\u0131lmas\u0131na karar vermi\u015ftir. 3. Ba\u015fvuru belgelerinin bir \u00f6rne\u011fi bilgi i\u00e7in Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131na (Bakanl\u0131k) g\u00f6nderilmi\u015ftir. Bakanl\u0131k, g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc bildirmi\u015ftir. Ba\u015fvurucu, Bakanl\u0131\u011f\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne kar\u015f\u0131 beyanda bulunmu\u015ftur. III. OLAY VE OLGULAR 4. Ba\u015fvurucu, askerlik g\u00f6revini yapt\u0131\u011f\u0131 s\u0131rada firar etti\u011fi gerek\u00e7esiyle 21\/11\/2005 tarihinde yakalanarak asker\u00ee ceza infaz kurumuna konulmu\u015f; ceza infaz kurumunda bulundu\u011fu s\u0131rada sevk edildi\u011fi G\u00fclhane T\u0131p Akademisi Asker\u00ee Hastanesi Psikiyatri servisinde yatmaktayken 24\/2\/2006 tarihinde yeniden firar etmi\u015ftir. 11\/7\/2006 tarihinde yakalanan ba\u015fvurucu tekrar asker\u00ee ceza infaz kurumuna konulmu\u015ftur. 5. Isparta Asker\u00ee Mahkemesince 28\/12\/2006 tarihinde iki kez firar etme ve bir kez …<\/p>","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[27,535],"tags":[],"class_list":["post-21011","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hukukihaber","category-uncategorized-tr"],"acf":[],"yoast_head":"\n