Bilindi\u011fi \u00fczere; 149.000 TL\u2019nin alt\u0131nda bulunan (2025 y\u0131l\u0131 i\u00e7in) t\u00fcketici uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131nda il veya il\u00e7e t\u00fcketici hakem heyetleri, uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 \u00e7\u00f6zmekle g\u00f6revlidir. Bu miktar\u0131n \u00fcst\u00fcndeki uyu\u015fmazl\u0131klarda ise g\u00f6revli mahkeme T\u00fcketici Mahkemesidir.<\/p>\n
T\u00fcketici Hakem Heyetinin(THH) Kurulu\u015f Amac\u0131<\/p>\n
Bir zarar\u0131n meydana gelmesi halinde t\u00fcketiciler, mahkemeler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile haklar\u0131n\u0131 aramak istediklerinde uzun yarg\u0131lama s\u00fcresi nedeniyle ma\u011fdur olabilmektedir. T\u00fcketicilerin haklar\u0131n\u0131n korunmas\u0131 ve giri\u015fimci kar\u015f\u0131s\u0131nda zay\u0131f konumda olan t\u00fcketiciyi daha fazla ma\u011fdur etmemek ama\u00e7lar\u0131yla h\u0131zl\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcm sunulmas\u0131 ve meydana gelen zararlar\u0131n en k\u0131sa s\u00fcrede giderilmesi gerekmektedir. Bu nedenlerle t\u00fcketicinin korunmas\u0131 ilk olarak, genel yarg\u0131 i\u00e7indeki korunmaya g\u00f6re, daha basit, daha ucuz ve daha h\u0131zl\u0131 bir koruma sa\u011flayabilecek hakem heyeti ile sa\u011flanmak istenmi\u015ftir.[1]<\/p>\n
T\u00fcketici ile sat\u0131c\u0131 ve sa\u011flay\u0131c\u0131 aras\u0131nda \u00e7\u0131kan uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131n daha h\u0131zl\u0131 ve daha az masrafla \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmesini sa\u011flamak ve ayn\u0131 zamanda t\u00fcketici mahkemelerinin i\u015f y\u00fck\u00fcn\u00fcn hafifletilmesi amac\u0131yla t\u00fcketici sorunlar\u0131 hakem heyetleri kurulmu\u015ftur. [2]<\/p>\n
THH\u2019nin var olu\u015f amac\u0131n\u0131 k\u0131saca; h\u0131zl\u0131 sonu\u00e7 alma ve mahkemelerin i\u015f y\u00fck\u00fcn\u00fc azaltma olarak nitelendirebiliriz. B\u00f6ylece t\u00fcketici, hakk\u0131n\u0131 daha h\u0131zl\u0131, daha kolay ve daha ucuz yolla arayacak ve mahkemelerin i\u015f y\u00fck\u00fc de artmam\u0131\u015f olacakt\u0131r.<\/p>\n
T\u00fcketici Hakem Heyeti, Mahkeme Niteli\u011fini Haiz Midir?<\/p>\n
T\u00fcketici Hakem Heyetleri yarg\u0131 i\u015flevi yerine getiren bir kurul olarak d\u00fczenlenmemi\u015ftir. Belli de\u011ferin alt\u0131ndaki uyu\u015fmazl\u0131klar i\u00e7in T\u00fcketici Hakem Heyetlerine ba\u015fvuru zorunludur ve verecekleri kararlar ba\u011flay\u0131c\u0131 nitelik ta\u015f\u0131r ancak bu kararlara kar\u015f\u0131 iki haftal\u0131k s\u00fcre i\u00e7inde T\u00fcketici Mahkemelerine itiraz edilebilecektir.<\/p>\n
T\u00fcketici Hakem Heyetleri yarg\u0131 yetkisine sahip olmamakla birlikte, yasa koyucu, bu Heyetlerin vermi\u015f oldu\u011fu kararlar\u0131n yerine getirilmesi i\u00e7in etkili bir takip yolu olan il\u00e2ml\u0131 icra yolunu kabul etmi\u015ftir.<\/p>\n
T\u00fcketici Sorunlar\u0131 Hakem Heyetleri kararlar\u0131 il\u00e2m niteli\u011finde bir karar olmay\u0131p(mahkeme kararlar\u0131 il\u00e2m niteli\u011findedir.) kanun\u00ee d\u00fczenleme nedeniyle il\u00e2mlar gibi infaz olunacakt\u0131r.[3]<\/p>\n
Anayasa Mahkemesi 2007 tarihli karar\u0131nda:<\/p>\n
\u201cT\u00fcketici Sorunlar\u0131 Hakem Heyetlerinin (Ba\u015fkan ve \u00dcyelerinin); yarg\u0131 organlar\u0131n\u0131n ve mensuplar\u0131n\u0131n Anayasada belirtilen niteliklere sahip olmamas\u0131 nedeniyle bu heyetlerin mahkeme niteli\u011fini ta\u015f\u0131mad\u0131\u011f\u0131na\u201d[4] h\u00fckmetmi\u015ftir.<\/p>\n
THH SINIRINDA OLAN UYU\u015eMAZLI\u011eIN \u0130LAMSIZ \u0130CRA TAK\u0130B\u0130NE KONU OLMASI<\/p>\n
Yaz\u0131m\u0131zda \u015fu ana kadar; THH\u2019nin kurulu\u015f ve varolu\u015f amac\u0131n\u0131, belli bir parasal s\u0131n\u0131r\u0131n alt\u0131ndaki uyu\u015fmazl\u0131klarda g\u00f6revli oldu\u011funu ve mahkeme niteli\u011fini haiz olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade ettik.<\/p>\n
Belirtilmelidir ki, THH s\u0131n\u0131r\u0131nda kalan bir uyu\u015fmazl\u0131k Heyet\u2019e ba\u015fvurulmaks\u0131z\u0131n ilams\u0131z icra takibine de konu edilebilir.<\/p>\n
Buna dayanak 6502 say\u0131l\u0131 T\u00fcketici Haklar\u0131n\u0131n Korunmas\u0131 Hakk\u0131nda Kanun\u2019un 68. maddesinin (1.) ve (5.) f\u0131kralar\u0131d\u0131r.<\/p>\n
TKHK\u2019n\u0131n 68. Maddesi 1. f\u0131kras\u0131nda \u2018\u2019Taraflar\u0131n \u0130cra ve \u0130flas Kanunundaki haklar\u0131 sakl\u0131 kalmak kayd\u0131yla\u2019\u2019 ibaresi belirtilmi\u015f ve 5. f\u0131kras\u0131nda\u2018\u2019Bu madde t\u00fcketicilerin ilgili mevzuat\u0131na g\u00f6re alternatif uyu\u015fmazl\u0131k \u00e7\u00f6z\u00fcm mercilerine ba\u015fvurmas\u0131na engel de\u011fildir.\u2019\u2019 denilmi\u015ftir.<\/p>\n
Nitekim ilams\u0131z icra yolu, ki\u015finin, elinde mahkeme karar\u0131 veya belge olmaks\u0131z\u0131n para veya teminat alacaklar\u0131n\u0131 elde edebilece\u011fi alternatif uyu\u015fmazl\u0131k \u00e7\u00f6z\u00fcm merciidir.<\/p>\n
\u0130lams\u0131z\/genel haciz yoluyla icra takibi ba\u015flatan alacakl\u0131ya kar\u015f\u0131 bor\u00e7lu, takibe itiraz ederse takip durur. Takibi devam ettirmek isteyen alacakl\u0131 elinde \u0130\u0130K 68 anlam\u0131nda belge yoksa 1 y\u0131l i\u00e7inde genel mahkemelerde itiraz\u0131n iptali davas\u0131 a\u00e7mak durumundad\u0131r.<\/p>\n
\u0130\u015fte t\u00fcm tart\u0131\u015fmalar da burada ba\u015flamaktad\u0131r: T\u00fcketici Hakem Heyeti s\u0131n\u0131r\u0131nda kalan uyu\u015fmazl\u0131k, ilams\u0131z icra takibine konu edilir ve itiraz olursa itiraz\u0131n iptali davas\u0131nda g\u00f6revli mercii Heyet mi olacakt\u0131r yoksa T\u00fcketici Mahkemesi mi?<\/p>\n
Bu tart\u0131\u015fma pek \u00e7ok yarg\u0131 kararlar\u0131na konu olmu\u015f doktrinde de tart\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Kimi yazarlar ve mahkeme kararlar\u0131 uyu\u015fmazl\u0131k s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131n mahkeme s\u0131n\u0131r\u0131 alt\u0131nda kalsa bile itiraz\u0131n iptali davas\u0131n\u0131n ancak ve ancak mahkemelerde g\u00f6r\u00fclebilece\u011fini savunurken kimi yazarlar da kanunda ge\u00e7en mahkeme ibaresinin kat\u0131 ve lafz\u00ee yorumlanmamas\u0131 gerekti\u011fini THH\u2019nin kurulu\u015f amac\u0131ndan saparak hari\u00e7 b\u0131rak\u0131lmas\u0131n\u0131n do\u011fru olmayaca\u011f\u0131n\u0131 savunmakta baz\u0131 yazarlar da THH\u2019nin bu durumda g\u00f6revli mercii olabilece\u011fini ancak itiraz\u0131n iptal edilmesi durumunda borca haks\u0131z itiraz eden bor\u00e7luya verilecek \u00f6zel hukuk cezas\u0131 niteli\u011finde olan icra inkar tazminat\u0131na h\u00fckmedemeyece\u011fini savunmaktad\u0131r.<\/p>\n
Yarg\u0131tay uygulamas\u0131na g\u00f6re ise t\u00fcketici i\u015fleminden do\u011fan para alaca\u011f\u0131, T\u00fcketici Mahkemesi s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131n alt\u0131nda kal\u0131p T\u00fcketici Hakem Heyetinin faaliyet alan\u0131na girse bile itiraz\u0131n iptali davas\u0131n\u0131n T\u00fcketici Mahkemesinde a\u00e7\u0131laca\u011f\u0131 y\u00f6n\u00fcndedir:<\/p>\n
\u2018\u2019Taraflar, t\u00fcketici hakem heyetine ba\u015fvuru zorunlulu\u011fu te\u015fkil eden miktar dahilindeki uyu\u015fmazl\u0131klarda, isterlerse hakem heyetine ba\u015fvuruda bulunmaks\u0131z\u0131n, \u0130cra \u0130flas Kanunu’ndaki ilams\u0131z\/ genel haciz yoluyla icra takibinde bulunabilecekler, takibe itiraz halinde ise icra takibinin devam\u0131n\u0131 sa\u011flamak i\u00e7in \u0130\u0130K. madde 67\/1 uyar\u0131nca itiraz\u0131n iptali davas\u0131n\u0131 T\u00fcketici Mahkemelerinde a\u00e7abileceklerdir.\u2019\u2019[5]<\/p>\n
Yarg\u0131tay\u2019\u0131n bu karar\u0131nda a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fclece\u011fi \u00fczere g\u00f6revli mercii T\u00fcketici Mahkemeleridir.<\/p>\n
Bir ba\u015fka karar\u0131nda Yarg\u0131tay \u00f6ncelikle itiraz\u0131n iptali davas\u0131n\u0131n genel h\u00fck\u00fcmlere tabi mahkemelerce g\u00f6r\u00fclmesi gerekti\u011fini ve AYM\u2019nin karar\u0131na da dayand\u0131rarak THH\u2019nin mahkeme s\u0131fat\u0131n\u0131 haiz olmad\u0131\u011f\u0131 \u00fczerinde durmu\u015ftur:<\/p>\n
\u2018\u2019itiraz\u0131n iptali davas\u0131, yarg\u0131lama usul\u00fc bak\u0131m\u0131ndan genel h\u00fck\u00fcmlere tabidir. Takiple, dolay\u0131s\u0131yla \u0130cra Hukukunun kendine \u00f6zg\u00fc kurallar\u0131 ile s\u0131k\u0131 s\u0131k\u0131ya ba\u011fl\u0131 kendine \u00f6zg\u00fc bir dava t\u00fcr\u00fc olan itiraz\u0131n iptali davas\u0131 hakk\u0131ndaki mevzuattaki d\u00fczenlemelerin \u201cmahkeme\u201d ve \u201ch\u00e2kim\u201d \u00fczerine bina edildi\u011fi tart\u0131\u015fmas\u0131zd\u0131r\u2026 Hal b\u00f6yle olunca; T\u00fcketici Hakem Heyetlerinin “mahkeme” niteli\u011fini ta\u015f\u0131mad\u0131\u011f\u0131, dava konusu uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n ( itiraz\u0131n iptali davas\u0131na bakma) T\u00fcketici Sorunlar\u0131 Hakem Heyetinin g\u00f6revi kapsam\u0131nda bulunmad\u0131\u011f\u0131, 7063 say\u0131l\u0131 Kanun de\u011fi\u015fikli\u011fi ile birlikte de davac\u0131n\u0131n itiraz\u0131n iptali davas\u0131 a\u00e7makta hukuki yarar\u0131n\u0131n bulundu\u011fu dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, T\u00fcketici Mahkemesinin i\u015f bu davaya bakmakla g\u00f6revli oldu\u011fu sonucuna var\u0131lmaktad\u0131r.\u2019\u2019[6]<\/p>\n
Yarg\u0131tay kararlar\u0131nda g\u00f6r\u00fclece\u011fi \u00fczere, T\u00fcketici Hakem Heyeti mahkeme s\u0131fat\u0131n\u0131 haiz de\u011fildir ve itiraz\u0131n iptali davas\u0131 THH\u2019nin parasal s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7inde olsa bile T\u00fcketici Mahkemesi uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 \u00e7\u00f6zmekle g\u00f6revlidir.<\/p>\n
Bizce de itiraz\u0131n iptali davas\u0131 uyu\u015fmazl\u0131k konusuna bak\u0131lmaks\u0131z\u0131n mahkeme niteli\u011fini haiz mercilerde g\u00f6r\u00fclmelidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc T\u00fcketici Hakem Heyetleri bu davay\u0131 g\u00f6rse dahi \u00f6zel hukuk cezas\u0131 h\u00fckm\u00fcnde olan icra inkar tazminat\u0131na h\u00fckmedemeyecek ve itiraz\u0131n iptali kurumu tam olarak yerine gelmemi\u015f olacakt\u0131r. Her ne kadar THH kararlar\u0131 ba\u011flay\u0131c\u0131 olsa da taraflar uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 iki hafta i\u00e7inde Mahkeme \u00f6n\u00fcne getirecek ve burada da dava g\u00f6r\u00fclecektir. Bu durum usul ekonomisine de ayk\u0131r\u0131 olacakt\u0131r. K\u0131sacas\u0131 hem itiraz\u0131n iptali davas\u0131 tam olarak yerine getirilemeyecek hem THH\u2019nin hem Mahkemenin i\u015f y\u00fck\u00fc artacak hem de uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fclmesi gecikerek taraflar da ma\u011fdur olacakt\u0131r.<\/p>\n
SONU\u00c7 OLARAK:<\/p>\n
T\u00fcketici hakem heyetine ba\u015fvuru zorunlulu\u011fu te\u015fkil eden miktar dahilindeki uyu\u015fmazl\u0131klarda taraflar, ilams\u0131z\/ genel haciz yoluyla icra takibinde bulunabilecekler, takibe itiraz halinde ise icra takibinin devam\u0131n\u0131 sa\u011flamak i\u00e7in itiraz\u0131n iptali davas\u0131n\u0131 T\u00fcketici Mahkemelerinde a\u00e7abileceklerdir.<\/p>\n
————–<\/p>\n
[1] Pekcan\u0131tez, Hakan. Makaleler Cilt 1, On \u0130ki Levha Yay\u0131nc\u0131l\u0131k, s. 346, \u0130stanbul, 2016.<\/p>\n
[2] Yarg\u0131tay HGK 2017\/2234 E. 2021\/830 K.<\/p>\n
[3] Anayasa Mahkemesi 2006\/78 E. 2008\/84 K.<\/p>\n
[4] Anayasa Mahkemesi 2007\/53 E. 2007\/71 K.<\/p>\n
[5] Yarg\u0131tay 3. HD 2021\/8671 E. 2022\/654 K.<\/p>\n
[6] Yarg\u0131tay 3. HD 2017\/9990 E. 2019\/3427 K.<\/p>\n
\u200bBilindi\u011fi \u00fczere; 149.000 TL\u2019nin alt\u0131nda bulunan (2025 y\u0131l\u0131 i\u00e7in) t\u00fcketici uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131nda il veya il\u00e7e t\u00fcketici hakem heyetleri, uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 \u00e7\u00f6zmekle g\u00f6revlidir. Bu miktar\u0131n \u00fcst\u00fcndeki uyu\u015fmazl\u0131klarda ise g\u00f6revli mahkeme T\u00fcketici Mahkemesidir.<\/p>\n
T\u00fcketici Hakem Heyetinin(THH) Kurulu\u015f Amac\u0131<\/p>\n
Bir zarar\u0131n meydana gelmesi halinde t\u00fcketiciler, mahkemeler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile haklar\u0131n\u0131 aramak istediklerinde uzun yarg\u0131lama s\u00fcresi nedeniyle ma\u011fdur olabilmektedir. T\u00fcketicilerin haklar\u0131n\u0131n korunmas\u0131 ve giri\u015fimci kar\u015f\u0131s\u0131nda zay\u0131f konumda olan t\u00fcketiciyi daha fazla ma\u011fdur etmemek ama\u00e7lar\u0131yla h\u0131zl\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcm sunulmas\u0131 ve meydana gelen zararlar\u0131n en k\u0131sa s\u00fcrede giderilmesi gerekmektedir. Bu nedenlerle t\u00fcketicinin korunmas\u0131 ilk olarak, genel yarg\u0131 i\u00e7indeki korunmaya g\u00f6re, daha basit, daha ucuz ve daha h\u0131zl\u0131 bir koruma sa\u011flayabilecek hakem heyeti ile sa\u011flanmak istenmi\u015ftir.[1]<\/p>\n
T\u00fcketici ile sat\u0131c\u0131 ve sa\u011flay\u0131c\u0131 aras\u0131nda \u00e7\u0131kan uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131n daha h\u0131zl\u0131 ve daha az masrafla \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmesini sa\u011flamak ve ayn\u0131 zamanda t\u00fcketici mahkemelerinin i\u015f y\u00fck\u00fcn\u00fcn hafifletilmesi amac\u0131yla t\u00fcketici sorunlar\u0131 hakem heyetleri kurulmu\u015ftur. [2]<\/p>\n
THH\u2019nin var olu\u015f amac\u0131n\u0131 k\u0131saca; h\u0131zl\u0131 sonu\u00e7 alma ve mahkemelerin i\u015f y\u00fck\u00fcn\u00fc azaltma olarak nitelendirebiliriz. B\u00f6ylece t\u00fcketici, hakk\u0131n\u0131 daha h\u0131zl\u0131, daha kolay ve daha ucuz yolla arayacak ve mahkemelerin i\u015f y\u00fck\u00fc de artmam\u0131\u015f olacakt\u0131r.<\/p>\n
T\u00fcketici Hakem Heyeti, Mahkeme Niteli\u011fini Haiz Midir?<\/p>\n
T\u00fcketici Hakem Heyetleri yarg\u0131 i\u015flevi yerine getiren bir kurul olarak d\u00fczenlenmemi\u015ftir. Belli de\u011ferin alt\u0131ndaki uyu\u015fmazl\u0131klar i\u00e7in T\u00fcketici Hakem Heyetlerine ba\u015fvuru zorunludur ve verecekleri kararlar ba\u011flay\u0131c\u0131 nitelik ta\u015f\u0131r ancak bu kararlara kar\u015f\u0131 iki haftal\u0131k s\u00fcre i\u00e7inde T\u00fcketici Mahkemelerine itiraz edilebilecektir.<\/p>\n
T\u00fcketici Hakem Heyetleri yarg\u0131 yetkisine sahip olmamakla birlikte, yasa koyucu, bu Heyetlerin vermi\u015f oldu\u011fu kararlar\u0131n yerine getirilmesi i\u00e7in etkili bir takip yolu olan il\u00e2ml\u0131 icra yolunu kabul etmi\u015ftir.<\/p>\n
T\u00fcketici Sorunlar\u0131 Hakem Heyetleri kararlar\u0131 il\u00e2m niteli\u011finde bir karar olmay\u0131p(mahkeme kararlar\u0131 il\u00e2m niteli\u011findedir.) kanun\u00ee d\u00fczenleme nedeniyle il\u00e2mlar gibi infaz olunacakt\u0131r.[3]<\/p>\n
Anayasa Mahkemesi 2007 tarihli karar\u0131nda:<\/p>\n
\u201cT\u00fcketici Sorunlar\u0131 Hakem Heyetlerinin (Ba\u015fkan ve \u00dcyelerinin); yarg\u0131 organlar\u0131n\u0131n ve mensuplar\u0131n\u0131n Anayasada belirtilen niteliklere sahip olmamas\u0131 nedeniyle bu heyetlerin mahkeme niteli\u011fini ta\u015f\u0131mad\u0131\u011f\u0131na\u201d[4] h\u00fckmetmi\u015ftir.<\/p>\n
THH SINIRINDA OLAN UYU\u015eMAZLI\u011eIN \u0130LAMSIZ \u0130CRA TAK\u0130B\u0130NE KONU OLMASI<\/p>\n
Yaz\u0131m\u0131zda \u015fu ana kadar; THH\u2019nin kurulu\u015f ve varolu\u015f amac\u0131n\u0131, belli bir parasal s\u0131n\u0131r\u0131n alt\u0131ndaki uyu\u015fmazl\u0131klarda g\u00f6revli oldu\u011funu ve mahkeme niteli\u011fini haiz olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade ettik.<\/p>\n
Belirtilmelidir ki, THH s\u0131n\u0131r\u0131nda kalan bir uyu\u015fmazl\u0131k Heyet\u2019e ba\u015fvurulmaks\u0131z\u0131n ilams\u0131z icra takibine de konu edilebilir.<\/p>\n
Buna dayanak 6502 say\u0131l\u0131 T\u00fcketici Haklar\u0131n\u0131n Korunmas\u0131 Hakk\u0131nda Kanun\u2019un 68. maddesinin (1.) ve (5.) f\u0131kralar\u0131d\u0131r.<\/p>\n
TKHK\u2019n\u0131n 68. Maddesi 1. f\u0131kras\u0131nda \u2018\u2019Taraflar\u0131n \u0130cra ve \u0130flas Kanunundaki haklar\u0131 sakl\u0131 kalmak kayd\u0131yla\u2019\u2019 ibaresi belirtilmi\u015f ve 5. f\u0131kras\u0131nda\u2018\u2019Bu madde t\u00fcketicilerin ilgili mevzuat\u0131na g\u00f6re alternatif uyu\u015fmazl\u0131k \u00e7\u00f6z\u00fcm mercilerine ba\u015fvurmas\u0131na engel de\u011fildir.\u2019\u2019 denilmi\u015ftir.<\/p>\n
Nitekim ilams\u0131z icra yolu, ki\u015finin, elinde mahkeme karar\u0131 veya belge olmaks\u0131z\u0131n para veya teminat alacaklar\u0131n\u0131 elde edebilece\u011fi alternatif uyu\u015fmazl\u0131k \u00e7\u00f6z\u00fcm merciidir.<\/p>\n
\u0130lams\u0131z\/genel haciz yoluyla icra takibi ba\u015flatan alacakl\u0131ya kar\u015f\u0131 bor\u00e7lu, takibe itiraz ederse takip durur. Takibi devam ettirmek isteyen alacakl\u0131 elinde \u0130\u0130K 68 anlam\u0131nda belge yoksa 1 y\u0131l i\u00e7inde genel mahkemelerde itiraz\u0131n iptali davas\u0131 a\u00e7mak durumundad\u0131r.<\/p>\n
\u0130\u015fte t\u00fcm tart\u0131\u015fmalar da burada ba\u015flamaktad\u0131r: T\u00fcketici Hakem Heyeti s\u0131n\u0131r\u0131nda kalan uyu\u015fmazl\u0131k, ilams\u0131z icra takibine konu edilir ve itiraz olursa itiraz\u0131n iptali davas\u0131nda g\u00f6revli mercii Heyet mi olacakt\u0131r yoksa T\u00fcketici Mahkemesi mi?<\/p>\n
Bu tart\u0131\u015fma pek \u00e7ok yarg\u0131 kararlar\u0131na konu olmu\u015f doktrinde de tart\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Kimi yazarlar ve mahkeme kararlar\u0131 uyu\u015fmazl\u0131k s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131n mahkeme s\u0131n\u0131r\u0131 alt\u0131nda kalsa bile itiraz\u0131n iptali davas\u0131n\u0131n ancak ve ancak mahkemelerde g\u00f6r\u00fclebilece\u011fini savunurken kimi yazarlar da kanunda ge\u00e7en mahkeme ibaresinin kat\u0131 ve lafz\u00ee yorumlanmamas\u0131 gerekti\u011fini THH\u2019nin kurulu\u015f amac\u0131ndan saparak hari\u00e7 b\u0131rak\u0131lmas\u0131n\u0131n do\u011fru olmayaca\u011f\u0131n\u0131 savunmakta baz\u0131 yazarlar da THH\u2019nin bu durumda g\u00f6revli mercii olabilece\u011fini ancak itiraz\u0131n iptal edilmesi durumunda borca haks\u0131z itiraz eden bor\u00e7luya verilecek \u00f6zel hukuk cezas\u0131 niteli\u011finde olan icra inkar tazminat\u0131na h\u00fckmedemeyece\u011fini savunmaktad\u0131r.<\/p>\n
Yarg\u0131tay uygulamas\u0131na g\u00f6re ise t\u00fcketici i\u015fleminden do\u011fan para alaca\u011f\u0131, T\u00fcketici Mahkemesi s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131n alt\u0131nda kal\u0131p T\u00fcketici Hakem Heyetinin faaliyet alan\u0131na girse bile itiraz\u0131n iptali davas\u0131n\u0131n T\u00fcketici Mahkemesinde a\u00e7\u0131laca\u011f\u0131 y\u00f6n\u00fcndedir:<\/p>\n
\u2018\u2019Taraflar, t\u00fcketici hakem heyetine ba\u015fvuru zorunlulu\u011fu te\u015fkil eden miktar dahilindeki uyu\u015fmazl\u0131klarda, isterlerse hakem heyetine ba\u015fvuruda bulunmaks\u0131z\u0131n, \u0130cra \u0130flas Kanunu’ndaki ilams\u0131z\/ genel haciz yoluyla icra takibinde bulunabilecekler, takibe itiraz halinde ise icra takibinin devam\u0131n\u0131 sa\u011flamak i\u00e7in \u0130\u0130K. madde 67\/1 uyar\u0131nca itiraz\u0131n iptali davas\u0131n\u0131 T\u00fcketici Mahkemelerinde a\u00e7abileceklerdir.\u2019\u2019[5]<\/p>\n
Yarg\u0131tay\u2019\u0131n bu karar\u0131nda a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fclece\u011fi \u00fczere g\u00f6revli mercii T\u00fcketici Mahkemeleridir.<\/p>\n
Bir ba\u015fka karar\u0131nda Yarg\u0131tay \u00f6ncelikle itiraz\u0131n iptali davas\u0131n\u0131n genel h\u00fck\u00fcmlere tabi mahkemelerce g\u00f6r\u00fclmesi gerekti\u011fini ve AYM\u2019nin karar\u0131na da dayand\u0131rarak THH\u2019nin mahkeme s\u0131fat\u0131n\u0131 haiz olmad\u0131\u011f\u0131 \u00fczerinde durmu\u015ftur:<\/p>\n
\u2018\u2019itiraz\u0131n iptali davas\u0131, yarg\u0131lama usul\u00fc bak\u0131m\u0131ndan genel h\u00fck\u00fcmlere tabidir. Takiple, dolay\u0131s\u0131yla \u0130cra Hukukunun kendine \u00f6zg\u00fc kurallar\u0131 ile s\u0131k\u0131 s\u0131k\u0131ya ba\u011fl\u0131 kendine \u00f6zg\u00fc bir dava t\u00fcr\u00fc olan itiraz\u0131n iptali davas\u0131 hakk\u0131ndaki mevzuattaki d\u00fczenlemelerin \u201cmahkeme\u201d ve \u201ch\u00e2kim\u201d \u00fczerine bina edildi\u011fi tart\u0131\u015fmas\u0131zd\u0131r\u2026 Hal b\u00f6yle olunca; T\u00fcketici Hakem Heyetlerinin “mahkeme” niteli\u011fini ta\u015f\u0131mad\u0131\u011f\u0131, dava konusu uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n ( itiraz\u0131n iptali davas\u0131na bakma) T\u00fcketici Sorunlar\u0131 Hakem Heyetinin g\u00f6revi kapsam\u0131nda bulunmad\u0131\u011f\u0131, 7063 say\u0131l\u0131 Kanun de\u011fi\u015fikli\u011fi ile birlikte de davac\u0131n\u0131n itiraz\u0131n iptali davas\u0131 a\u00e7makta hukuki yarar\u0131n\u0131n bulundu\u011fu dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, T\u00fcketici Mahkemesinin i\u015f bu davaya bakmakla g\u00f6revli oldu\u011fu sonucuna var\u0131lmaktad\u0131r.\u2019\u2019[6]<\/p>\n
Yarg\u0131tay kararlar\u0131nda g\u00f6r\u00fclece\u011fi \u00fczere, T\u00fcketici Hakem Heyeti mahkeme s\u0131fat\u0131n\u0131 haiz de\u011fildir ve itiraz\u0131n iptali davas\u0131 THH\u2019nin parasal s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7inde olsa bile T\u00fcketici Mahkemesi uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 \u00e7\u00f6zmekle g\u00f6revlidir.<\/p>\n
Bizce de itiraz\u0131n iptali davas\u0131 uyu\u015fmazl\u0131k konusuna bak\u0131lmaks\u0131z\u0131n mahkeme niteli\u011fini haiz mercilerde g\u00f6r\u00fclmelidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc T\u00fcketici Hakem Heyetleri bu davay\u0131 g\u00f6rse dahi \u00f6zel hukuk cezas\u0131 h\u00fckm\u00fcnde olan icra inkar tazminat\u0131na h\u00fckmedemeyecek ve itiraz\u0131n iptali kurumu tam olarak yerine gelmemi\u015f olacakt\u0131r. Her ne kadar THH kararlar\u0131 ba\u011flay\u0131c\u0131 olsa da taraflar uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 iki hafta i\u00e7inde Mahkeme \u00f6n\u00fcne getirecek ve burada da dava g\u00f6r\u00fclecektir. Bu durum usul ekonomisine de ayk\u0131r\u0131 olacakt\u0131r. K\u0131sacas\u0131 hem itiraz\u0131n iptali davas\u0131 tam olarak yerine getirilemeyecek hem THH\u2019nin hem Mahkemenin i\u015f y\u00fck\u00fc artacak hem de uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fclmesi gecikerek taraflar da ma\u011fdur olacakt\u0131r.<\/p>\n
SONU\u00c7 OLARAK:<\/p>\n
T\u00fcketici hakem heyetine ba\u015fvuru zorunlulu\u011fu te\u015fkil eden miktar dahilindeki uyu\u015fmazl\u0131klarda taraflar, ilams\u0131z\/ genel haciz yoluyla icra takibinde bulunabilecekler, takibe itiraz halinde ise icra takibinin devam\u0131n\u0131 sa\u011flamak i\u00e7in itiraz\u0131n iptali davas\u0131n\u0131 T\u00fcketici Mahkemelerinde a\u00e7abileceklerdir.<\/p>\n
————–<\/p>\n
[1] Pekcan\u0131tez, Hakan. Makaleler Cilt 1, On \u0130ki Levha Yay\u0131nc\u0131l\u0131k, s. 346, \u0130stanbul, 2016.<\/p>\n
[2] Yarg\u0131tay HGK 2017\/2234 E. 2021\/830 K.<\/p>\n
[3] Anayasa Mahkemesi 2006\/78 E. 2008\/84 K.<\/p>\n
[4] Anayasa Mahkemesi 2007\/53 E. 2007\/71 K.<\/p>\n
[5] Yarg\u0131tay 3. HD 2021\/8671 E. 2022\/654 K.<\/p>\n
[6] Yarg\u0131tay 3. HD 2017\/9990 E. 2019\/3427 K.\u00a0Hukuki Haber<\/p>\n
Haberin Al\u0131nt\u0131land\u0131\u011f\u0131 Kaynak: www.hukukihaber.net<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Bilindi\u011fi \u00fczere; 149.000 TL\u2019nin alt\u0131nda bulunan (2025 y\u0131l\u0131 i\u00e7in) t\u00fcketici uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131nda il veya il\u00e7e t\u00fcketici hakem heyetleri, uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 \u00e7\u00f6zmekle g\u00f6revlidir. Bu miktar\u0131n \u00fcst\u00fcndeki uyu\u015fmazl\u0131klarda ise g\u00f6revli mahkeme T\u00fcketici Mahkemesidir. T\u00fcketici Hakem Heyetinin(THH) Kurulu\u015f Amac\u0131 Bir zarar\u0131n meydana gelmesi halinde t\u00fcketiciler, mahkemeler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile haklar\u0131n\u0131 aramak istediklerinde uzun yarg\u0131lama s\u00fcresi nedeniyle ma\u011fdur olabilmektedir. T\u00fcketicilerin haklar\u0131n\u0131n korunmas\u0131 ve giri\u015fimci kar\u015f\u0131s\u0131nda zay\u0131f konumda olan t\u00fcketiciyi daha fazla ma\u011fdur etmemek ama\u00e7lar\u0131yla h\u0131zl\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcm sunulmas\u0131 ve meydana gelen zararlar\u0131n en k\u0131sa s\u00fcrede giderilmesi gerekmektedir. Bu nedenlerle t\u00fcketicinin korunmas\u0131 ilk olarak, genel yarg\u0131 i\u00e7indeki korunmaya g\u00f6re, daha basit, daha ucuz ve daha h\u0131zl\u0131 bir koruma sa\u011flayabilecek hakem heyeti ile sa\u011flanmak istenmi\u015ftir.[1] T\u00fcketici ile sat\u0131c\u0131 ve sa\u011flay\u0131c\u0131 aras\u0131nda \u00e7\u0131kan uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131n daha h\u0131zl\u0131 ve daha az masrafla \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmesini sa\u011flamak ve ayn\u0131 zamanda t\u00fcketici mahkemelerinin i\u015f y\u00fck\u00fcn\u00fcn hafifletilmesi amac\u0131yla t\u00fcketici sorunlar\u0131 hakem heyetleri kurulmu\u015ftur. [2] THH\u2019nin var olu\u015f amac\u0131n\u0131 k\u0131saca; h\u0131zl\u0131 sonu\u00e7 alma ve mahkemelerin i\u015f y\u00fck\u00fcn\u00fc azaltma olarak nitelendirebiliriz. B\u00f6ylece t\u00fcketici, hakk\u0131n\u0131 daha h\u0131zl\u0131, daha kolay ve daha ucuz yolla arayacak ve mahkemelerin i\u015f y\u00fck\u00fc de artmam\u0131\u015f olacakt\u0131r. T\u00fcketici Hakem Heyeti, Mahkeme Niteli\u011fini Haiz Midir? T\u00fcketici Hakem Heyetleri yarg\u0131 i\u015flevi yerine getiren bir kurul olarak d\u00fczenlenmemi\u015ftir. Belli de\u011ferin alt\u0131ndaki uyu\u015fmazl\u0131klar i\u00e7in T\u00fcketici Hakem Heyetlerine ba\u015fvuru zorunludur ve verecekleri …<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[27],"tags":[],"class_list":["post-72925","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hukukihaber"],"acf":[],"yoast_head":"\n