T\u00dcRK\u0130YE CUMHUR\u0130YET\u0130<\/p>\n
ANAYASA MAHKEMES\u0130<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u0130K\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
KARAR<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
H. K. BA\u015eVURUSU<\/p>\n
(Ba\u015fvuru Numaras\u0131: 2020\/23212)<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Karar Tarihi: 22\/1\/2025<\/p>\n
\u0130K\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
KARAR<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Ba\u015fkan<\/p>\n
:<\/p>\n
Basri BA\u011eCI<\/p>\n
\u00dcyeler<\/p>\n
:<\/p>\n
Engin YILDIRIM<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Y\u0131ld\u0131z SEFER\u0130NO\u011eLU<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Kenan YA\u015eAR<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00d6mer \u00c7INAR<\/p>\n
Raport\u00f6r<\/p>\n
:<\/p>\n
Eren Can BENAKAY<\/p>\n
Ba\u015fvurucu<\/p>\n
:<\/p>\n
Vekili<\/p>\n
:<\/p>\n
Av. M\u00fcdayi KAPLAN<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
I. BA\u015eVURUNUN \u00d6ZET\u0130 <\/p>\n
1. Ba\u015fvuru; g\u00fcvenlik soru\u015fturmas\u0131 ve ar\u015fiv ara\u015ft\u0131rmas\u0131n\u0131n olumsuz sonu\u00e7land\u0131\u011f\u0131 gerek\u00e7esiyle bek\u00e7ilik mesle\u011fine ba\u015flat\u0131lmama i\u015flemine kar\u015f\u0131 a\u00e7\u0131lan iptal davas\u0131nda davan\u0131n sonucuna etkili iddian\u0131n kararda kar\u015f\u0131lanmamas\u0131 nedeniyle gerek\u00e7eli karar hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fi iddias\u0131na ili\u015fkindir.<\/p>\n
2. 20\/6\/1989 do\u011fumlu olan ba\u015fvurucu 2\/12\/2018 tarihinde Emniyet Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc Polis Akademisi Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n koordinesinde yap\u0131lan 2018 y\u0131l\u0131 1. D\u00f6nem \u00c7ar\u015f\u0131 ve Mahalle Bek\u00e7ili\u011fi S\u0131nav\u0131n\u0131 asil olarak kazanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
3. Ba\u015fvurucu hakk\u0131nda 3\/10\/2016 tarihli ve 676 say\u0131l\u0131 Ola\u011fan\u00fcst\u00fc Hal Kapsam\u0131nda Baz\u0131 D\u00fczenlemeler Yap\u0131lmas\u0131 Hakk\u0131nda Kanun H\u00fckm\u00fcnde Kararname’nin (676 say\u0131l\u0131 KHK) 74. maddesiyle 14\/7\/1965 tarihli ve 657 say\u0131l\u0131 Devlet Memurlar\u0131 Kanunu\u2019nun 48. maddesinin birinci f\u0131kras\u0131n\u0131n (A) bendine eklenen (8) numaral\u0131 alt bent uyar\u0131nca g\u00fcvenlik soru\u015fturmas\u0131 ve ar\u015fiv ara\u015ft\u0131rmas\u0131 yapt\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. G\u00fcvenlik soru\u015fturmas\u0131 ve ar\u015fiv ara\u015ft\u0131rmas\u0131n\u0131n olumsuz sonu\u00e7lanmas\u0131 nedeniyle ba\u015fvurucunun atanmamas\u0131na dair i\u015flem tesis edilmi\u015ftir.<\/p>\n
4. Ba\u015fvurucu, s\u00f6z konusu i\u015flemin iptali talebiyle 29\/1\/2019 tarihinde dava a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
5. Denizli \u0130dare Mahkemesi (Mahkeme) 14\/5\/2019 tarihinde davay\u0131 reddetmi\u015ftir. Karar gerek\u00e7esinin ilgili k\u0131sm\u0131 \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
“Dosya i\u00e7erisinde bulunan ve daval\u0131 idare taraf\u0131ndan sunulan davac\u0131ya ait g\u00fcvenlik soru\u015fturmas\u0131 ve ar\u015fiv ara\u015ft\u0131rmas\u0131 neticesinde elde edilen bilgi ve belgeler incelendi\u011finde; davac\u0131n\u0131n babas\u0131 R.K. hakk\u0131nda Fethiye A\u011f\u0131r Ceza Mahkemesinin 22\/12\/2015 tarih ve E:2014\/217, K:2015\/410 say\u0131l\u0131 karar\u0131 ile “basit doland\u0131r\u0131c\u0131l\u0131k” su\u00e7undan 1 y\u0131l 6 hapis ve 2.000,00 TL adli para cezas\u0131, “kamu kurum ve kurulu\u015flar\u0131n\u0131n ara\u00e7 olarak kullan\u0131lmak suretiyle doland\u0131r\u0131c\u0131l\u0131k” su\u00e7undan 3 y\u0131l hapis ve 3.000,00 TL adli para cezas\u0131, “sahte belge d\u00fczenlenmesine i\u015ftirak” su\u00e7undan 3 y\u0131l hapis, Denizli 2. A\u011f\u0131r Ceza Mahkemesinin 29\/01\/2008 tarih ve E:2005\/87, K:2008\/18 say\u0131l\u0131 karar\u0131 ile ‘sahte para basmak’ su\u00e7undan 1 y\u0131l 6 ay hapis ve 30 YTL adli para cezas\u0131, Denizli 2. A\u011f\u0131r Ceza Mahkemesinin 12\/03\/2007 tarih ve E:2006\/279, K:2007\/48 say\u0131l\u0131 karar\u0131 ile ‘senette tahrifat yapmak’ su\u00e7undan 2 y\u0131l 3 ay hapis cezas\u0131, Denizli 7. Asliye Ceza Mahkemesinin 19\/03\/2009 tarih ve E:2008\/21, K:2009\/139 say\u0131l\u0131 karar\u0131 ile ‘sahte resmi belgeyi kullanmak’ su\u00e7undan 2 y\u0131l hapis, Ayd\u0131n 1. A\u011f\u0131r Ceza Mahkemesinin 06\/03\/2007 tarih ve E:2006\/355, K:2007\/89 say\u0131l\u0131 karar\u0131 ile ‘resmi evrakta sahtecilik’ su\u00e7undan 2 y\u0131l hapis, Fethiye 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 08\/05\/2018 tarih ve E:2017\/630, K:2018\/322 say\u0131l\u0131 karar\u0131 ile ‘doland\u0131r\u0131c\u0131l\u0131k’ su\u00e7undan 2 y\u0131l hapis cezas\u0131 ile tecziye edildi\u011fi ve halen hakk\u0131nda \u00e7e\u015fitli su\u00e7lardan ceza yarg\u0131lamalar\u0131n\u0131n devam etti\u011fi ve hakk\u0131nda yakalama kararlar\u0131n\u0131n bulundu\u011fu g\u00f6r\u00fclmektedir.<\/p>\n
Olayda, davac\u0131n\u0131n babas\u0131 R.K.’nin doland\u0131r\u0131c\u0131l\u0131k, resmi belgede sahtecilik, sahte para basmak, senette tahrifat su\u00e7lar\u0131n\u0131 i\u015fledi\u011finden bahisle hapis cezalar\u0131 ald\u0131\u011f\u0131 ve bu kararlar\u0131n da bir\u00e7o\u011funun kesinle\u015fti\u011fi, hakk\u0131nda halen daha soru\u015fturma ve kovu\u015fturma a\u015famas\u0131nda olan ceza yarg\u0131lamas\u0131 oldu\u011fu, ayr\u0131ca baz\u0131 dosyalarda yakalama karar\u0131 oldu\u011fu, yakalanamad\u0131\u011f\u0131 ve yakalama emrinin infaz\u0131n\u0131n beklendi\u011fi, davac\u0131n\u0131n yak\u0131n \u00e7evresinin i\u015fledi\u011fi fiillerden dolay\u0131 sorumlu tutulmamas\u0131 gerekti\u011fini ileri s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc, ancak davac\u0131n\u0131n bu tip su\u00e7larla m\u00fccadele noktas\u0131nda \u00f6nemli bir g\u00f6rev tevdi edilen bek\u00e7ilik mesle\u011fine girmek istedi\u011fi, bu meslek y\u00f6n\u00fcnden birtak\u0131m \u00f6zel ko\u015fullar\u0131n aranmas\u0131 ve geni\u015f bir g\u00fcvenlik soru\u015fturmas\u0131 ve ar\u015fiv ara\u015ft\u0131rmas\u0131 yap\u0131lmas\u0131n\u0131n do\u011fal ve gerekli oldu\u011fu, davac\u0131n\u0131n girmek istedi\u011fi bek\u00e7ilik mesle\u011finin niteli\u011fi dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda aile bireylerinin eylemlerinin davac\u0131n\u0131n kamu hizmetine girmesine engel olacak \u015fekilde daval\u0131 idarece de\u011ferlendirmeye al\u0131nmas\u0131 noktas\u0131nda hukuka ayk\u0131r\u0131l\u0131k bulunmad\u0131\u011f\u0131, ayr\u0131ca davac\u0131n\u0131n g\u00fcvenlik soru\u015fturmas\u0131 ve ar\u015fiv ara\u015ft\u0131rmas\u0131n\u0131n olumsuz oldu\u011funa karar verilerek atanmamas\u0131na dair daval\u0131 idare i\u015fleminin ceza hukuku ba\u011flam\u0131nda bir ceza olmad\u0131\u011f\u0131, davac\u0131ya herhangi bir su\u00e7 isnad\u0131 yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 ve isnat edilen bu eylem kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda da ceza hukuku anlam\u0131nda herhangi bir ceza verilmedi\u011fi gibi davac\u0131n\u0131n hukuk d\u00fczenine ayk\u0131r\u0131 kabul edilen bir eylemi kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda bek\u00e7ilik mesle\u011fine al\u0131nmamas\u0131 gibi bir durum s\u00f6z konusu olmad\u0131\u011f\u0131, dava konusu i\u015flemin idare hukuku anlam\u0131nda da bir ceza olarak kabul\u00fcne olanak bulunmad\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan davac\u0131n\u0131n g\u00fcvenlik soru\u015fturmas\u0131 ve ar\u015fiv ara\u015ft\u0131rmas\u0131n\u0131n olumsuz oldu\u011funa karar verilerek atanmamas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde tesis edilen dava konusu i\u015flemde hukuka ayk\u0131r\u0131l\u0131k bulunmad\u0131\u011f\u0131 sonucuna var\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
Nitekim Anayasa Mahkemesinin D.M.\u00c7. Ba\u015fvurusu, Ba\u015fvuru Numaras\u0131:2014\/16941, 24\/01\/2018 tarihli karar\u0131 da bu y\u00f6ndedir.”<\/p>\n
6. Ba\u015fvurucu, Mahkeme karar\u0131na kar\u015f\u0131 31\/5\/2019 tarihinde istinaf yoluna ba\u015fvurmu\u015ftur.<\/p>\n
7. \u0130zmir B\u00f6lge \u0130dare Mahkemesi 1. \u0130dari Dava Dairesi (B\u00f6lge \u0130dare Mahkemesi) 3\/10\/2019 tarihinde istinaf talebini reddetmi\u015ftir.<\/p>\n
8. Ba\u015fvurucu, karara kar\u015f\u0131 18\/10\/2019 tarihinde temyiz kanun yoluna ba\u015fvurmu\u015ftur.<\/p>\n
9. Dan\u0131\u015ftay Onikinci Dairesi 16\/1\/2020 tarihinde, 6\/1\/1982 tarihli ve 2577 say\u0131l\u0131 \u0130dari Yarg\u0131lama Usul\u00fc Kanunu’nun 48. maddesinin yedinci f\u0131kras\u0131 uyar\u0131nca temyiz talebini reddetmi\u015f; kararda, temyiz ba\u015fvurusuna konu karar\u0131n istinaf incelemesi \u00fczerine kesinle\u015fmesi nedeniyle istinaf incelemesinden ge\u00e7tikten sonra temyiz incelemesine tabi tutulamayaca\u011f\u0131n\u0131 ifade etmi\u015ftir.<\/p>\n
10. Nihai karar ba\u015fvurucuya 20\/6\/2020 tarihinde tebli\u011f edilmi\u015f olup ba\u015fvurucu 9\/7\/2020 tarihinde bireysel ba\u015fvuruda bulunmu\u015ftur.<\/p>\n
11. Ba\u015fvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin B\u00f6l\u00fcm taraf\u0131ndan yap\u0131lmas\u0131na karar verilmi\u015ftir.<\/p>\n
II. DE\u011eERLEND\u0130RME<\/p>\n
12. \u00d6deme g\u00fcc\u00fcnden yoksun oldu\u011fu anla\u015f\u0131lan ba\u015fvurucunun adli yard\u0131m talebinin kabul\u00fcne karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
13. Ba\u015fvurucu, babas\u0131 hakk\u0131nda yap\u0131lan tespit nedeniyle bek\u00e7ilik g\u00f6revine ba\u015flayamamas\u0131 nedeniyle adil yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fini belirtmi\u015ftir. Gerekli temyiz incelemesi yap\u0131lmamas\u0131 nedeniyle mahkemeye eri\u015fim hakk\u0131n\u0131n ve ileri s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc t\u00fcm hususlar\u0131n yeterince cevapland\u0131r\u0131lmamas\u0131 nedeniyle gerek\u00e7eli karar hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fini ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n
14. Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnde, ba\u015fvurucunun yap\u0131lan g\u00fcvenlik soru\u015fturmas\u0131 ve ar\u015fiv ara\u015ft\u0131rmas\u0131na konu iddialardan ve \u00fczerine at\u0131l\u0131 eylemlerden haberdar oldu\u011fu belirtilmi\u015ftir. \u0130\u015fleme kar\u015f\u0131 iptal davas\u0131 a\u00e7arak an\u0131lan i\u015fleme y\u00f6nelik bilgi ve kan\u0131tlar ile iddia ve savunmalar\u0131n\u0131 yarg\u0131 mercilerine sunma f\u0131rsat\u0131 da elde etti\u011fi ifade edilmi\u015ftir. Mahkemelerin g\u00fcvenlik soru\u015fturmas\u0131 ve ar\u015fiv ara\u015ft\u0131rmas\u0131 kapsam\u0131nda elde edilen delilleri ilgili mevzuat \u00e7er\u00e7evesinde de\u011ferlendirmek suretiyle sonuca ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 aktar\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Ba\u015fvurucunun \u00e7eli\u015fmeli yarg\u0131lama ve silahlar\u0131n e\u015fitli\u011fi ilkelerine ayk\u0131r\u0131 bir uygulamaya maruz kalmad\u0131\u011f\u0131, g\u00fcvenlik soru\u015fturmas\u0131 ve ar\u015fiv ara\u015ft\u0131rmas\u0131 sonucunun olumsuz olmas\u0131na neden olabilecek durum hakk\u0131nda dayanaklar\u0131n\u0131, idare taraf\u0131ndan bilgilendirilmemi\u015flerse dahi iddia ve delillerini ileri s\u00fcrebilecek kadar bilgi sahibi oldu\u011fu ileri s\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Ba\u015fvurucu, Bakanl\u0131k g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne kar\u015f\u0131 beyanda bulunmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
15. Anayasa Mahkemesi, olaylar\u0131n ba\u015fvurucu taraf\u0131ndan yap\u0131lan hukuki nitelendirmesi ile ba\u011fl\u0131 olmay\u0131p olay ve olgular\u0131n hukuki tavsifini kendisi takdir eder. Ba\u015fvurunun adil yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n g\u00fcvencelerinden biri olan gerek\u00e7eli karar hakk\u0131 kapsam\u0131nda de\u011ferlendirilmesi gerekti\u011fi sonucuna var\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
16. A\u00e7\u0131k\u00e7a dayanaktan yoksun olmad\u0131\u011f\u0131 ve kabul edilemezli\u011fine karar verilmesini gerektirecek ba\u015fka bir neden de bulunmad\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lan gerek\u00e7eli karar hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddian\u0131n kabul edilebilir oldu\u011funa karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
17. Anayasa\u2019n\u0131n 36. maddesinde d\u00fczenlenen adil yarg\u0131lanma hakk\u0131 gerek\u00e7eli karar hakk\u0131 g\u00fcvencesini de kapsamaktad\u0131r (daha geni\u015f de\u011ferlendirme i\u00e7in bkz. Abdullah Top\u00e7u [1. B.], B. No: 2014\/8868, 19\/4\/2017, \u00a7 75). Nitekim Anayasa’n\u0131n 141. maddesinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc f\u0131kras\u0131nda \u201cB\u00fct\u00fcn mahkemelerin her t\u00fcrl\u00fc kararlar\u0131 gerek\u00e7eli olarak yaz\u0131l\u0131r.\u201d denilerek mahkemelere kararlar\u0131n\u0131 gerek\u00e7eli yazma y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc y\u00fcklenmi\u015ftir. Mahkemelerin an\u0131lan y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc, yarg\u0131lamada ileri s\u00fcr\u00fclen her t\u00fcrl\u00fc iddia ve savunmaya karar gerek\u00e7esinde ayr\u0131nt\u0131l\u0131 yan\u0131t vermesi gerekti\u011fi \u015feklinde anla\u015f\u0131lamaz. Ancak mahkemeler, kendilerine sunulan t\u00fcm iddialara yan\u0131t vermek zorunda de\u011filse de (Yasemin Ek\u015fi [1. B.], B. No: 2013\/5486, 4\/12\/2013, \u00a7 56) mahkemelerin davan\u0131n esas sorunlar\u0131n\u0131 inceledikleri gerek\u00e7eli karardan anla\u015f\u0131lmal\u0131d\u0131r. Bir kararda tam olarak hangi unsurlar\u0131n bulunmas\u0131 gerekti\u011fi davan\u0131n niteli\u011fine ve \u015fartlar\u0131na ba\u011fl\u0131d\u0131r. Muhakeme s\u0131ras\u0131nda a\u00e7\u0131k ve somut bir bi\u00e7imde \u00f6ne s\u00fcr\u00fclen iddia ve savunmalar\u0131n davan\u0131n sonucuna etkili, ba\u015fka bir deyi\u015fle davan\u0131n sonucunu de\u011fi\u015ftirebilecek nitelikte olmas\u0131 h\u00e2linde davayla do\u011frudan ilgili olan bu hususlara mahkemelerce makul bir gerek\u00e7e ile yan\u0131t verilmesi gerekir (Sencer Ba\u015fat ve di\u011ferleri [GK], B. No: 2013\/7800, 18\/6\/2014, \u00a7 35). Aksi bir tutumla mahkemenin davan\u0131n sonucuna etkili oldu\u011funu kabul etti\u011fi bir husus hakk\u0131nda ilgili ve yeterli bir yan\u0131t vermemesi veya yan\u0131t vermeyi gerektiren usul veya esasa dair iddialar\u0131 cevaps\u0131z b\u0131rakmas\u0131 hak ihlaline neden olabilecektir (Sencer Ba\u015fat ve di\u011ferleri, \u00a7 39).<\/p>\n
18. G\u00fcvenlik soru\u015fturmas\u0131n\u0131n olumsuz olmas\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak atanmamaya dair tesis edilen i\u015fleme kar\u015f\u0131 a\u00e7\u0131lan bir davada, davac\u0131n\u0131n hangi sebeple g\u00fcvenlik soru\u015fturmas\u0131n\u0131n olumsuz olarak sonu\u00e7land\u0131\u011f\u0131n\u0131n ve g\u00fcvenlik soru\u015fturmas\u0131 neticesinde elde edilen verinin ki\u015finin yapaca\u011f\u0131 g\u00f6revi neden olumsuz olarak etkiledi\u011finin a\u00e7\u0131k\u00e7a ortaya konulmas\u0131 \u00f6nemlidir. Bu kapsamda mahkemelerden beklenen, g\u00fcvenlik soru\u015fturmas\u0131 sonucunda elde edilen bilgilerin neler oldu\u011funun karar\u0131nda belirtmesi ve s\u00f6z konusu bilgiyi, davac\u0131n\u0131n yerle\u015ftirildi\u011fi kurumu ve alaca\u011f\u0131 g\u00f6revi g\u00f6z\u00f6n\u00fcnde bulundurarak de\u011ferlendirmesidir. Burada \u00f6nemli olan husus g\u00fcvenlik soru\u015fturmas\u0131n\u0131n olumsuz sonu\u00e7lanmas\u0131n\u0131 do\u011furan tespitlerin davac\u0131n\u0131n \u015fahs\u0131ndan kaynaklanmas\u0131 ya da davac\u0131n\u0131n \u015fahs\u0131yla g\u00fcncel ve ki\u015fisel bir ba\u011flant\u0131y\u0131 ortaya koyabilecek nitelikte olmas\u0131d\u0131r. Yine bu noktada mahkemelerce s\u00f6z konusu ba\u011flant\u0131n\u0131n nas\u0131l kuruldu\u011funun detayl\u0131 bir \u015fekilde gerek\u00e7elendirilmesi, keyf\u00eeli\u011fin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ebilmek ad\u0131na \u00f6nem arz etmektedir (Eren Tur\u011fut [2. B.], B. No: 2018\/36716, 2\/5\/2023, \u00a7 36).<\/p>\n
19. Di\u011fer taraftan bir ki\u015finin akrabalar\u0131n\u0131n davran\u0131\u015flar\u0131ndan sorumlu tutulamayaca\u011f\u0131 hususu hukuk devleti ilkesinin evrensel prensiplerindendir. Ba\u015fkas\u0131n\u0131n yapt\u0131klar\u0131ndan dolay\u0131 sorumlu tutulmak, insan\u0131 h\u00fcr ve irade sahibi bir varl\u0131k olarak kabul etmemek demektir. Hukuk devletinde bir kimsenin ba\u015fkalar\u0131n\u0131n fiillerinden sorumlu tutulmas\u0131 -kanunda \u00f6ng\u00f6r\u00fclen- \u00e7ok istisnai h\u00e2ller d\u0131\u015f\u0131nda kabul edilemez. \u00c7a\u011fda\u015f hukuk sistemleri bireyin \u00f6zerkli\u011fini esas alarak ona haklar bah\u015fetmekte ve sorumluluklar y\u00fcklemektedir. Bir kimsenin hukuken ve fiilen davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 kontrol etme g\u00fcc\u00fc ve y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc olmayan ba\u015fka bir bireyin fiillerden dolay\u0131 kamu otoritelerinin yapt\u0131r\u0131m\u0131na maruz kalmas\u0131 bireysel \u00f6zerklik d\u00fc\u015f\u00fcncesiyle ba\u011fda\u015fmamaktad\u0131r (Sebiha Kaya [GK], B. No: 2018\/34124, 20\/5\/2021, \u00a7 54).<\/p>\n
20. Ba\u015fka bir anlat\u0131mla salt yak\u0131nlar\u0131n\u0131n eylemlerine olgusal olarak at\u0131f yap\u0131lmas\u0131 gerek\u00e7eli karar hakk\u0131 g\u00fcvencesinin sa\u011fland\u0131\u011f\u0131 anlam\u0131na gelmez. Aksi h\u00e2lde olgusal olarak ki\u015finin yak\u0131nlar\u0131n\u0131n hukuka ayk\u0131r\u0131 eylemlerde bulunmalar\u0131n\u0131n kategorik olarak ki\u015finin kamu g\u00f6revine al\u0131nmas\u0131 bak\u0131m\u0131ndan olumsuz sonu\u00e7 do\u011furmas\u0131 gibi hakkaniyetsiz bir durum ortaya \u00e7\u0131kacakt\u0131r (Bayram Alt\u0131n [GK], B. No: 2021\/32528, 29\/5\/2024, \u00a7 41).<\/p>\n
21. Anayasa Mahkemesi Genel Kurulu, Bayram Alt\u0131n karar\u0131nda, g\u00fcvenlik soru\u015fturmas\u0131 sonucunda karde\u015f hakk\u0131nda yap\u0131lan tespitler nedeniyle bek\u00e7ilik g\u00f6revine ba\u015flat\u0131lmayan ba\u015fvurucuya y\u00f6nelik olarak karde\u015f hakk\u0131nda yap\u0131lan tespitlerin mahkeme karar\u0131nda de\u011ferlendirilmemesi ve ba\u015fvurucunun yerine getirece\u011fi bek\u00e7ilik g\u00f6revine olan olumsuz etkisinin ortaya konulmamas\u0131 nedeniyle gerek\u00e7eli karar hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine karar vermi\u015ftir (Bayram Alt\u0131n, \u00a7\u00a7 42-44).<\/p>\n
22. Somut olayda ba\u015fvurucunun bek\u00e7ilik g\u00f6revine atanmamas\u0131na dair i\u015fleme kar\u015f\u0131 a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 dava reddedilirken Mahkemenin ba\u015fvurucunun babas\u0131 hakk\u0131ndaki mahk\u00fbmiyet kararlar\u0131na dayand\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr (bkz. \u00a7 5). Ancak Mahkeme sadece bu bilgiyi aktarmakla yetinmi\u015f, de\u011ferlendirmemi\u015ftir. Mahkemenin, ba\u015fvurucunun babas\u0131n\u0131n eylemlerinin ba\u015fvurucunun yerine getirece\u011fi bek\u00e7ilik g\u00f6revine olumsuz etkisine ili\u015fkin bir de\u011ferlendirme yapmas\u0131 gerekti\u011fi h\u00e2lde de\u011ferlendirme yapmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n
23. Kural olarak mahkemelerin kararlar\u0131nda esasa ili\u015fkin hususlarda yeterli gerek\u00e7e bulunmas\u0131 h\u00e2linde kanun yolu merciince bu karara at\u0131f yap\u0131larak de\u011ferlendirme yap\u0131lmas\u0131 makul g\u00f6r\u00fclebilir. Mahkeme kararlar\u0131nda gerek\u00e7e bulunmad\u0131\u011f\u0131 h\u00e2llerde ise ki\u015filerin ileri s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc esasl\u0131 itirazlar\u0131n kanun yolu mercii taraf\u0131ndan gerek\u00e7eli \u015fekilde kar\u015f\u0131lanmas\u0131 gerekir. Somut olayda mahkeme karar\u0131n\u0131n yukar\u0131da belirtilen ba\u011flamda bir gerek\u00e7e i\u00e7ermedi\u011fi, B\u00f6lge \u0130dare Mahkemesi taraf\u0131ndan da bu karara at\u0131f yap\u0131larak herhangi bir de\u011ferlendirme yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu itibarla yarg\u0131lama s\u00fcreci bir b\u00fct\u00fcn olarak de\u011ferlendirildi\u011finde, ba\u015fvurucunun gerek\u00e7eli karar hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fi sonucuna var\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
24. A\u00e7\u0131klanan gerek\u00e7elerle Anayasa’n\u0131n 36. maddesinde g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan adil yarg\u0131lanma hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki gerek\u00e7eli karar hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
25. Ba\u015fvurucunun haks\u0131z bir \u015fekilde bek\u00e7ilik mesle\u011fine ba\u015flat\u0131lmamas\u0131 nedeniyle masumiyet karinesinin, cezalar\u0131n \u015fahsili\u011fi ilkesinin, \u00e7al\u0131\u015fma hakk\u0131n\u0131n, e\u015fitlik ilkesinin ve kamu hizmetine girme hakk\u0131n\u0131n da ihlal edildi\u011fini ileri s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc g\u00f6r\u00fclmekte ise de gerek\u00e7eli karar hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine karar verildi\u011finden, di\u011fer ihlal iddialar\u0131 hakk\u0131nda kabul edilebilirlik ve esas y\u00f6n\u00fcnden ayr\u0131ca bir inceleme yap\u0131lmas\u0131na olmad\u0131\u011f\u0131na karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
III. G\u0130DER\u0130M <\/p>\n
26. Ba\u015fvurucu; ihlalin tespitine, yeniden yarg\u0131lama yap\u0131lmas\u0131na ve 500.000 TL manevi tazminata karar verilmesini talep etmi\u015ftir.<\/p>\n
27. Ba\u015fvuruda tespit edilen hak ihlalinin sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in yeniden yarg\u0131lama yap\u0131lmas\u0131nda hukuki yarar bulunmaktad\u0131r. Bu kapsamda karar\u0131n g\u00f6nderildi\u011fi yarg\u0131 mercilerince yap\u0131lmas\u0131 gereken i\u015f, yeniden yarg\u0131lama i\u015flemlerini ba\u015flatmak ve Anayasa Mahkemesini ihlal sonucuna ula\u015ft\u0131ran nedenleri gideren, ihlal karar\u0131nda belirtilen ilkelere uygun yeni bir karar vermektir (Mehmet Do\u011fan [GK], B. No: 2014\/8875, 7\/6\/2018, \u00a7\u00a7 54-60; Alig\u00fcl Alkaya ve di\u011ferleri (2) [1. B.], B. No: 2016\/12506, 7\/11\/2019, \u00a7\u00a7 53-60, 66; Kadri Enis Berbero\u011flu (3) [GK], B. No: 2020\/32949, 21\/1\/2021, \u00a7\u00a7 93-100).<\/p>\n
28. \u00d6te yandan hak ihlali karar\u0131ndan Anayasa Mahkemesinin davan\u0131n sonucuyla ilgili olarak bir tutum sergiledi\u011fi sonucu \u00e7\u0131kar\u0131lmamal\u0131d\u0131r. Anayasa Mahkemesince verilen hak ihlali karar\u0131 uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n sonu\u00e7lar\u0131ndan ba\u011f\u0131ms\u0131z olup davan\u0131n kabul\u00fcne, reddine ya da beraate veya mahk\u00fbmiyete karar verilmesi gerekti\u011fi anlam\u0131na gelmemektedir. Kural olarak, yarg\u0131laman\u0131n her a\u015famas\u0131nda oldu\u011fu gibi ihlalin sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 gidermek \u00fczere yeniden yap\u0131lacak yarg\u0131lama sonunda da delillerin dava ile ili\u015fkisini kurma ve bunlar\u0131 de\u011ferlendirip sonu\u00e7 \u00e7\u0131karma yetkisi ilgili mahkemelere aittir.<\/p>\n
29. \u0130hlalin ve sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in yeniden yarg\u0131lama yap\u0131lmas\u0131n\u0131n yeterli bir giderim sa\u011flayaca\u011f\u0131 anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan tazminat talebinin reddine karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
IV. H\u00dcK\u00dcM<\/p>\n
A\u00e7\u0131klanan gerek\u00e7elerle;<\/p>\n
A. Adli yard\u0131m talebinin KABUL\u00dcNE,<\/p>\n
B. Gerek\u00e7eli karar hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddian\u0131n KABUL ED\u0130LEB\u0130L\u0130R OLDU\u011eUNA,<\/p>\n
C. Anayasa\u2019n\u0131n 36. maddesinde g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan adil yarg\u0131lanma hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki gerek\u00e7eli karar hakk\u0131n\u0131n \u0130HLAL ED\u0130LD\u0130\u011e\u0130NE,<\/p>\n
D. Di\u011fer ihlal iddialar\u0131n\u0131n \u0130NCELENMES\u0130NE GEREK OLMADI\u011eINA,<\/p>\n
E. Karar\u0131n bir \u00f6rne\u011finin gerek\u00e7eli karar hakk\u0131n\u0131n ihlalinin sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in yeniden yarg\u0131lama yap\u0131lmak \u00fczere Denizli \u0130dare Mahkemesine (E.2019\/105, K.2019\/542) G\u00d6NDER\u0130LMES\u0130NE,<\/p>\n
F. Ba\u015fvurucunun tazminat talebinin REDD\u0130NE,<\/p>\n
G. 30.000 TL vek\u00e2let \u00fccretinin ba\u015fvurucuya \u00d6DENMES\u0130NE,<\/p>\n
H. \u00d6demenin, karar\u0131n tebli\u011fini takiben ba\u015fvurucunun Hazine ve Maliye Bakanl\u0131\u011f\u0131na ba\u015fvuru tarihinden itibaren d\u00f6rt ay i\u00e7inde yap\u0131lmas\u0131na, \u00f6demede gecikme olmas\u0131 h\u00e2linde bu s\u00fcrenin sona erdi\u011fi tarihten \u00f6deme tarihine kadar ge\u00e7en s\u00fcre i\u00e7in yasal FA\u0130Z UYGULANMASINA,<\/p>\n
\u0130. Karar\u0131n bir \u00f6rne\u011finin Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131na G\u00d6NDER\u0130LMES\u0130NE 22\/1\/2025 tarihinde OYB\u0130RL\u0130\u011e\u0130YLE karar verildi.<\/p>\n
\u200bAnayasa Mahkemesi’nin 22\/1\/2025 tarihli ve 2020\/23212 ba\u015fvuru numaral\u0131 karar\u0131\u00a0Hukuki Haber<\/p>\n
Haberin Al\u0131nt\u0131land\u0131\u011f\u0131 Kaynak: www.hukukihaber.net<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
T\u00dcRK\u0130YE CUMHUR\u0130YET\u0130 ANAYASA MAHKEMES\u0130 \u00a0 \u00a0 \u0130K\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM \u00a0 KARAR \u00a0 H. K. BA\u015eVURUSU (Ba\u015fvuru Numaras\u0131: 2020\/23212) \u00a0 Karar Tarihi: 22\/1\/2025 \u0130K\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM \u00a0 KARAR \u00a0 \u00a0 Ba\u015fkan : Basri BA\u011eCI \u00dcyeler : Engin YILDIRIM \u00a0 \u00a0 Y\u0131ld\u0131z SEFER\u0130NO\u011eLU \u00a0 \u00a0 Kenan YA\u015eAR \u00a0 \u00a0 \u00d6mer \u00c7INAR Raport\u00f6r : Eren Can BENAKAY Ba\u015fvurucu : Vekili : Av. M\u00fcdayi KAPLAN \u00a0 I. BA\u015eVURUNUN \u00d6ZET\u0130 1. Ba\u015fvuru; g\u00fcvenlik soru\u015fturmas\u0131 ve ar\u015fiv ara\u015ft\u0131rmas\u0131n\u0131n olumsuz sonu\u00e7land\u0131\u011f\u0131 gerek\u00e7esiyle bek\u00e7ilik mesle\u011fine ba\u015flat\u0131lmama i\u015flemine kar\u015f\u0131 a\u00e7\u0131lan iptal davas\u0131nda davan\u0131n sonucuna etkili iddian\u0131n kararda kar\u015f\u0131lanmamas\u0131 nedeniyle gerek\u00e7eli karar hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fi iddias\u0131na ili\u015fkindir. 2. 20\/6\/1989 do\u011fumlu olan ba\u015fvurucu 2\/12\/2018 tarihinde Emniyet Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc Polis Akademisi Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n koordinesinde yap\u0131lan 2018 y\u0131l\u0131 1. D\u00f6nem \u00c7ar\u015f\u0131 ve Mahalle Bek\u00e7ili\u011fi S\u0131nav\u0131n\u0131 asil olarak kazanm\u0131\u015ft\u0131r. 3. Ba\u015fvurucu hakk\u0131nda 3\/10\/2016 tarihli ve 676 say\u0131l\u0131 Ola\u011fan\u00fcst\u00fc Hal Kapsam\u0131nda Baz\u0131 D\u00fczenlemeler Yap\u0131lmas\u0131 Hakk\u0131nda Kanun H\u00fckm\u00fcnde Kararname’nin (676 say\u0131l\u0131 KHK) 74. maddesiyle 14\/7\/1965 tarihli ve 657 say\u0131l\u0131 Devlet Memurlar\u0131 Kanunu\u2019nun 48. maddesinin birinci f\u0131kras\u0131n\u0131n (A) bendine eklenen (8) numaral\u0131 alt bent uyar\u0131nca g\u00fcvenlik soru\u015fturmas\u0131 ve ar\u015fiv ara\u015ft\u0131rmas\u0131 yapt\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. G\u00fcvenlik soru\u015fturmas\u0131 ve ar\u015fiv ara\u015ft\u0131rmas\u0131n\u0131n olumsuz sonu\u00e7lanmas\u0131 nedeniyle ba\u015fvurucunun atanmamas\u0131na dair i\u015flem tesis edilmi\u015ftir. 4. Ba\u015fvurucu, s\u00f6z konusu i\u015flemin iptali talebiyle 29\/1\/2019 tarihinde dava a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. 5. Denizli \u0130dare Mahkemesi …<\/p>","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[27],"tags":[],"class_list":["post-36490","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hukukihaber"],"acf":[],"yoast_head":"\n