I. Giri\u015f<\/p>\n
Bu yaz\u0131m\u0131zda; \u201cneticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7\u201d kavram\u0131 ile haks\u0131z tahrik m\u00fcessesesine ili\u015fkin k\u0131sa a\u00e7\u0131klamalara yer verilerek, Yarg\u0131tay Ceza Genel Kurulu karar\u0131n\u0131n incelemesi yap\u0131l\u0131p, neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7un s\u00f6zkonusu oldu\u011fu durumda, taksirle meydana getirilen a\u011f\u0131r netice bak\u0131m\u0131ndan da haks\u0131z tahrikin uygulanabilece\u011fi ortaya koyulacakt\u0131r.<\/p>\n
II. Neticesi Sebebiyle A\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f Su\u00e7lar<\/p>\n
Neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7 kavram\u0131 TCK m.23\u2019de bulunan;\u00a0\u201cBir fiilin, kastedilenden daha a\u011f\u0131r veya ba\u015fka bir neticenin olu\u015fumuna sebebiyet vermesi halinde, ki\u015finin bundan dolay\u0131 sorumlu tutulabilmesi i\u00e7in bu netice bak\u0131m\u0131ndan en az\u0131ndan taksirle hareket etmesi gerekir.\u201d\u00a0h\u00fckm\u00fc ile d\u00fczenlenmi\u015ftir. Neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7larda fail; kastetti\u011fi neticeden farkl\u0131 olarak ger\u00e7ekle\u015fen daha a\u011f\u0131r veya ba\u015fka netice bak\u0131m\u0131ndan kasten hareket etmemekte, ancak bu daha a\u011f\u0131r netice a\u00e7\u0131s\u0131ndan sorumlu tutulabilmesi i\u00e7in en az\u0131ndan taksirle hareket etmesi gerekmektedir. Neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7lar, failin as\u0131l istedi\u011fi netice ve meydana gelen a\u011f\u0131r netice olmak \u00fczere iki a\u015famada ger\u00e7ekle\u015fmektedir.<\/p>\n
Kanaatimizce; neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7larda belirleyici olan temel fakt\u00f6r, failin kast\u0131n\u0131 y\u00f6neltmedi\u011fi, ancak buna ra\u011fmen meydana gelen a\u011f\u0131r netice bak\u0131m\u0131ndan en az\u0131ndan taksirle hareket etmi\u015f olmas\u0131n\u0131n gerekli oldu\u011fudur. Bu husus; TCK m.23\u2019\u00fcn gerek\u00e7esinde,\u00a0\u201cMadde metnindeki d\u00fczenlemeyle, meydana gelen a\u011f\u0131r netice a\u00e7\u0131s\u0131ndan ki\u015finin sorumlu tutulabilmesi i\u00e7in, s\u00f6zkonusu neticeye ili\u015fkin olarak en az\u0131ndan taksir dolay\u0131s\u0131yla kusurlu bulunmas\u0131 gerekmektedir.\u201d\u00a0c\u00fcmlesiyle ortaya koyulmu\u015ftur. Failin kast\u0131na y\u00f6nelik olarak ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi hareketin, daha a\u011f\u0131r bir neticeyi meydana getirebilece\u011fi \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir olmad\u0131\u011f\u0131 takdirde, faili olu\u015fan a\u011f\u0131r neticeden sorumlu tutmak m\u00fcmk\u00fcn olmayacakt\u0131r.<\/p>\n
III. Haks\u0131z Tahrik<\/p>\n
5237 say\u0131l\u0131 T\u00fcrk Ceza Kanunu\u2019nun \u201cHaks\u0131z tahrik\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 29. maddesine g\u00f6re;\u00a0\u201cHaks\u0131z bir fiilin meydana getirdi\u011fi hiddet veya \u015fiddetli elemin etkisi alt\u0131nda su\u00e7 i\u015fleyen kimseye, a\u011f\u0131rla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f m\u00fcebbet hapis cezas\u0131 yerine onsekiz y\u0131ldan yirmid\u00f6rt y\u0131la ve m\u00fcebbet hapis cezas\u0131 yerine oniki y\u0131ldan onsekiz y\u0131la kadar hapis cezas\u0131 verilir. Di\u011fer hallerde verilecek cezan\u0131n d\u00f6rtte birinden d\u00f6rtte \u00fc\u00e7\u00fcne kadar\u0131 indirilir\u201d.<\/p>\n
TCK m.29 h\u00fckm\u00fcnde d\u00fczenlenen haks\u0131z tahrik, ki\u015finin kendisine kar\u015f\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirilen haks\u0131z bir fiilin olu\u015fturdu\u011fu hiddet veya \u015fiddetli elemin etkisinde olarak bir su\u00e7 i\u015flemesi durumudur. Haks\u0131z tahrik me\u015fru savunmadan farkl\u0131 olarak bir hukuka uygunluk sebebi olmamakla birlikte, TCK m.27\/2\u2019de d\u00fczenlenen hal gibi kusurlulu\u011fu etkileyen bir durumdur. Ancak; TCK m.27\/2 h\u00fckm\u00fcndeki durum ceza sorumlulu\u011funu t\u00fcmden ortadan kald\u0131ran durum olu\u015ftururken, haks\u0131z tahrik kurumu ise ceza sorumlulu\u011funu ortadan kald\u0131rmayan, ancak cezay\u0131 azaltan bir kurum niteli\u011findedir.<\/p>\n
Haks\u0131z tahrik kurumunun uygulanmas\u0131 i\u00e7in gereken \u015fartlar; haks\u0131z bir fiilin olmas\u0131, bu haks\u0131z fiilin failde hiddet veya \u015fiddetli elem meydana getirmesi, su\u00e7un bu hiddet veya \u015fiddetli elemin etkisi alt\u0131nda i\u015flenmi\u015f olmas\u0131 ve su\u00e7un tahrike sebebiyet veren haks\u0131zl\u0131\u011f\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftiren ki\u015fiye kar\u015f\u0131 i\u015flenmesi olarak s\u0131ralanabilir.<\/p>\n
IV. Yarg\u0131tay Ceza Genel Kurulu Karar\u0131<\/p>\n
A\u015fa\u011f\u0131da yer verece\u011fimiz Ceza Genel Kurulu karar\u0131nda \u00e7\u00f6z\u00fclmesi gereken temel uyu\u015fmazl\u0131k; kas\u0131tl\u0131 olarak i\u015flenip de TCK m.23 delaletiyle neticesi bak\u0131m\u0131ndan daha a\u011f\u0131r olan taksirli bir su\u00e7tan uygulama yap\u0131lmas\u0131 gereken hallerde, haks\u0131z tahrik h\u00fckm\u00fcn\u00fcn uygulan\u0131p uygulanmamas\u0131n\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olup olmad\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkindir.<\/p>\n
Yarg\u0131tay Ceza Genel Kurulu bu uyu\u015fmazl\u0131k hakk\u0131nda; haks\u0131z tahrik h\u00fck\u00fcmlerinin \u015fartlar\u0131 olu\u015ftu\u011funda kasten i\u015flenen su\u00e7larda uygulanaca\u011f\u0131n\u0131n, ancak taksirli su\u00e7larda kural olarak tatbik imkan\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n uygulamada istikrar kazand\u0131\u011f\u0131n\u0131, fakat bu hususun neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7lar bak\u0131m\u0131ndan ayr\u0131ca tart\u0131\u015f\u0131lmas\u0131 ve de\u011ferlendirilmesi gerekti\u011fini, neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7 d\u00fczenlemesiyle, meydana getirilen a\u011f\u0131r netice a\u00e7\u0131s\u0131ndan ki\u015finin sorumlu tutulabilmesi i\u00e7in, s\u00f6zkonusu neticeye ili\u015fkin olarak en az\u0131ndan taksir derecesinde kusurlu bulunmas\u0131n\u0131n aranaca\u011f\u0131n\u0131, kasten i\u015flenen bir su\u00e7un \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir nitelikteki a\u011f\u0131r neticelerinin fail taraf\u0131ndan \u00f6ng\u00f6r\u00fclmedi\u011fi hallerde, a\u011f\u0131r neticeler bak\u0131m\u0131ndan taksirli sorumlulu\u011fun g\u00fcndeme gelece\u011fini (kast taksir kombinasyonu), neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fan su\u00e7lar\u0131n h\u00fckm\u00fcn\u00fc icra edebilmesi, yani cezay\u0131 a\u011f\u0131rla\u015ft\u0131rabilmesi i\u00e7in temel su\u00e7 tipinin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u015fart oldu\u011funu, bu nedenle do\u011frudan netice sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fan su\u00e7a ili\u015fkin d\u00fczenlemeden hareketle bir de\u011ferlendirme yap\u0131lmas\u0131n\u0131n isabetli olmayaca\u011f\u0131n\u0131, neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7un temel su\u00e7 tipiyle beraber anlam ifade edece\u011fini, neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7tan, yani kast taksir kombinasyonundan bahsedildi\u011finde, esasen failde sad\u0131r olan kasten i\u015flenmi\u015f ve hukuki anlamda tek bir iradi fiilini bulundu\u011funu, neticesi sebebiyle a\u011f\u0131r olan taksirle bir ki\u015finin \u00f6l\u00fcm\u00fcne neden olma su\u00e7unun temelinde olan kasten yaralama su\u00e7unda ko\u015fullar\u0131 varsa, haks\u0131z tahrik h\u00fckm\u00fcn\u00fcn uygulanmas\u0131n\u0131n engeli olmayaca\u011f\u0131n\u0131, b\u00f6ylelikle kast taksir kombinasyonunun ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7larda, netice bak\u0131m\u0131ndan failin taksirli su\u00e7tan cezaland\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekse dahi temel su\u00e7 tipi olan kasten yaralama su\u00e7unun da varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 korudu\u011funu, dolay\u0131s\u0131yla failin i\u015flemeyi kastetti\u011fi kasten yaralama su\u00e7unun haks\u0131z tahrik alt\u0131nda i\u015flenmesi s\u00f6zkonusu ise, neticesi bak\u0131m\u0131ndan uygulanmas\u0131 gereken taksirle \u00f6l\u00fcme sebebiyet verme su\u00e7unda da haks\u0131z tahrik h\u00fckm\u00fc uyar\u0131nca cezada indirim yap\u0131lmas\u0131n\u0131n gerekti\u011fini kabul etmi\u015ftir.<\/p>\n
Bu itibarla Ceza Genel Kurulu karar\u0131nda; \u201cSan\u0131k polis memurunun Kabahatler Kanunu\u2019na g\u00f6re i\u015flem yapmak i\u00e7in \u00f6lenden kimlik kart\u0131n\u0131 istemesi \u00fczerine \u00f6lenin san\u0131\u011fa hakaret etti\u011fi, san\u0131\u011f\u0131n da bu haks\u0131z eylemin meydana getirdi\u011fi hiddetle \u00f6lenin g\u00f6\u011fs\u00fcne tekme att\u0131\u011f\u0131, basit t\u0131bbi m\u00fcdahale ile giderilebilecek \u00f6l\u00e7\u00fcde hafif nitelikte olan bu yaralama sonucu \u00f6lenin kalbinin durmas\u0131 nedeniyle hayat\u0131n\u0131 kaybetti\u011fi kabul edilen olayda, san\u0131k hakk\u0131nda haks\u0131z tahrik h\u00fckm\u00fcn\u00fcn de uygulanarak TCK\u2019n\u0131n 22\/1-2 ile 23. maddeleri delaletiyle ayn\u0131 Kanun\u2019un 85\/1. maddesi uyar\u0131nca cezaland\u0131r\u0131lmas\u0131nda bir isabetsizlik bulunmad\u0131\u011f\u0131 kabul edilmelidir.\u201d sonucuna varm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
V. Kanaatimiz<\/p>\n
Belirtmeliyiz ki; karara konu olayda, yaralama fiili TCK m.86\/2\u2019de d\u00fczenlenen etkisi basit t\u0131bbi m\u00fcdahale ile giderilebilecek nitelikle oldu\u011fundan, kasten yaralama sonucu \u00f6l\u00fcm neticesini \u00f6ng\u00f6ren TCK m.87\/4 kapsam\u0131nda do\u011frudan cezaland\u0131r\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmam\u0131\u015ft\u0131r. TCK m.87\/4\u2019\u00fcn lafz\u0131ndan yola \u00e7\u0131k\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, bu h\u00fckm\u00fcn ancak TCK m.86\/1\u2019de ve m.86\/3\u2019de yer alan yaralamalar bak\u0131m\u0131ndan uygulanaca\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n
Karara konu olayda; san\u0131k olan polisin yaln\u0131zca yaralama bak\u0131m\u0131ndan kast\u0131n\u0131n bulundu\u011fu, \u00f6ld\u00fcrme neticesi bak\u0131m\u0131ndan herhangi bir kast\u0131n\u0131n bulunmad\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131kt\u0131r. B\u00f6ylelikle; su\u00e7 \u00f6ncesinde hakarete u\u011frayan san\u0131k bunun kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda yaralamay\u0131 kastetmi\u015f, ancak taksirli \u015fekilde \u00f6l\u00fcm neticesi meydana gelmi\u015ftir. Hal b\u00f6yle iken; her ne kadar \u00f6l\u00fcm neticesi meydana gelmekle birlikte, san\u0131\u011f\u0131n kastetti\u011fi yaralama su\u00e7unun da Genel Kurul karar\u0131nda bahsedildi\u011fi \u00fczere varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 korudu\u011fu, dolay\u0131s\u0131yla san\u0131\u011f\u0131n TCK m.23 ve m.86\/2 delaletiyle taksirle \u00f6l\u00fcme sebebiyet verme su\u00e7unu d\u00fczenleyen TCK m.85\u2019den cezaland\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi a\u00e7\u0131kt\u0131r. Durum b\u00f6yle iken; Ceza Genel Kurulunun bu halde kasten yaralama su\u00e7unun da varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 korudu\u011fundan bahisle, TCK m.29\u2019da yer alan haks\u0131z tahrik indirimini taksirle \u00f6l\u00fcme sebebiyet vermenin uygulamas\u0131nda isabet bulunmaktad\u0131r. Her ne kadar taksirli su\u00e7ta haks\u0131z tahrikten kanuni indirime gidilemese de, neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f yaralaman\u0131n sonucunda ger\u00e7ekle\u015fen \u00f6l\u00fcme neden olan yaralama fiiline ili\u015fkin icra hareketinin kasten i\u015flenmesinde haks\u0131z tahrikin uygulanmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olabilmelidir, \u00e7\u00fcnk\u00fc burada neticeye sebebiyet veren ilk icra hareketi kasten i\u015flenmi\u015f ve bunun i\u015flenmesine haks\u0131z tahrik etkisi yol a\u00e7m\u0131\u015f, fakat failin istemedi\u011fi sonu\u00e7, ya icra hareketinin a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131ndan veya ma\u011fdurda olan bir nedenden kaynaklanan sebeple ger\u00e7ekle\u015fmi\u015ftir.<\/p>\n
Sonu\u00e7 olarak; Ceza Genel Kurulunun karar\u0131nda da belirtildi\u011fi \u00fczere, taksirle i\u015flenen su\u00e7larda haks\u0131z tahrik indiriminin uygulanmamas\u0131n\u0131n, ancak do\u011frudan taksirle i\u015flenen su\u00e7larda m\u00fcmk\u00fcn olabilece\u011fini, kast taksir kombinasyonu \u015feklinde ger\u00e7ekle\u015ftirilen su\u00e7lar a\u00e7\u0131s\u0131ndan ise, neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7 g\u00fcndeme geldi\u011finde, hafif netice bak\u0131m\u0131ndan varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 koruyan kas\u0131tl\u0131 su\u00e7un haks\u0131z eyleme kar\u015f\u0131 i\u015flenmesi halinde, taksirli neticeye de haks\u0131z tahrik indiriminin uygulanmas\u0131 gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnmekteyiz.<\/p>\n
Prof. Dr. Ersan \u015een<\/p>\n
Av. Cem Serdar<\/p>\n
(Bu makale, say\u0131n\u00a0Prof. Dr. Ersan \u015eEN\u00a0taraf\u0131ndan\u00a0www.hukukihaber.net\u00a0sitesinde yay\u0131nlanmas\u0131 i\u00e7in kaleme al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Kaynak g\u00f6sterilse dahi makalenin tamam\u0131 \u00f6zel izin al\u0131nmadan kullan\u0131lamaz. Ancak al\u0131nt\u0131lanan makalenin bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc, aktif link verilerek kullan\u0131labilir. Yazar\u0131 ve kayna\u011f\u0131 g\u00f6sterilmeden k\u0131smen ya da tamamen yay\u0131nlanmas\u0131 \u015fahsi haklara ve fikri haklara ayk\u0131r\u0131l\u0131k te\u015fkil eder.)<\/p>\n
\u200bI. Giri\u015f<\/p>\n
Bu yaz\u0131m\u0131zda; \u201cneticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7\u201d kavram\u0131 ile haks\u0131z tahrik m\u00fcessesesine ili\u015fkin k\u0131sa a\u00e7\u0131klamalara yer verilerek, Yarg\u0131tay Ceza Genel Kurulu karar\u0131n\u0131n incelemesi yap\u0131l\u0131p, neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7un s\u00f6zkonusu oldu\u011fu durumda, taksirle meydana getirilen a\u011f\u0131r netice bak\u0131m\u0131ndan da haks\u0131z tahrikin uygulanabilece\u011fi ortaya koyulacakt\u0131r.<\/p>\n
II. Neticesi Sebebiyle A\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f Su\u00e7lar<\/p>\n
Neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7 kavram\u0131 TCK m.23\u2019de bulunan;\u00a0\u201cBir fiilin, kastedilenden daha a\u011f\u0131r veya ba\u015fka bir neticenin olu\u015fumuna sebebiyet vermesi halinde, ki\u015finin bundan dolay\u0131 sorumlu tutulabilmesi i\u00e7in bu netice bak\u0131m\u0131ndan en az\u0131ndan taksirle hareket etmesi gerekir.\u201d\u00a0h\u00fckm\u00fc ile d\u00fczenlenmi\u015ftir. Neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7larda fail; kastetti\u011fi neticeden farkl\u0131 olarak ger\u00e7ekle\u015fen daha a\u011f\u0131r veya ba\u015fka netice bak\u0131m\u0131ndan kasten hareket etmemekte, ancak bu daha a\u011f\u0131r netice a\u00e7\u0131s\u0131ndan sorumlu tutulabilmesi i\u00e7in en az\u0131ndan taksirle hareket etmesi gerekmektedir. Neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7lar, failin as\u0131l istedi\u011fi netice ve meydana gelen a\u011f\u0131r netice olmak \u00fczere iki a\u015famada ger\u00e7ekle\u015fmektedir.<\/p>\n
Kanaatimizce; neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7larda belirleyici olan temel fakt\u00f6r, failin kast\u0131n\u0131 y\u00f6neltmedi\u011fi, ancak buna ra\u011fmen meydana gelen a\u011f\u0131r netice bak\u0131m\u0131ndan en az\u0131ndan taksirle hareket etmi\u015f olmas\u0131n\u0131n gerekli oldu\u011fudur. Bu husus; TCK m.23\u2019\u00fcn gerek\u00e7esinde,\u00a0\u201cMadde metnindeki d\u00fczenlemeyle, meydana gelen a\u011f\u0131r netice a\u00e7\u0131s\u0131ndan ki\u015finin sorumlu tutulabilmesi i\u00e7in, s\u00f6zkonusu neticeye ili\u015fkin olarak en az\u0131ndan taksir dolay\u0131s\u0131yla kusurlu bulunmas\u0131 gerekmektedir.\u201d\u00a0c\u00fcmlesiyle ortaya koyulmu\u015ftur. Failin kast\u0131na y\u00f6nelik olarak ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi hareketin, daha a\u011f\u0131r bir neticeyi meydana getirebilece\u011fi \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir olmad\u0131\u011f\u0131 takdirde, faili olu\u015fan a\u011f\u0131r neticeden sorumlu tutmak m\u00fcmk\u00fcn olmayacakt\u0131r.<\/p>\n
III. Haks\u0131z Tahrik<\/p>\n
5237 say\u0131l\u0131 T\u00fcrk Ceza Kanunu\u2019nun \u201cHaks\u0131z tahrik\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 29. maddesine g\u00f6re;\u00a0\u201cHaks\u0131z bir fiilin meydana getirdi\u011fi hiddet veya \u015fiddetli elemin etkisi alt\u0131nda su\u00e7 i\u015fleyen kimseye, a\u011f\u0131rla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f m\u00fcebbet hapis cezas\u0131 yerine onsekiz y\u0131ldan yirmid\u00f6rt y\u0131la ve m\u00fcebbet hapis cezas\u0131 yerine oniki y\u0131ldan onsekiz y\u0131la kadar hapis cezas\u0131 verilir. Di\u011fer hallerde verilecek cezan\u0131n d\u00f6rtte birinden d\u00f6rtte \u00fc\u00e7\u00fcne kadar\u0131 indirilir\u201d.<\/p>\n
TCK m.29 h\u00fckm\u00fcnde d\u00fczenlenen haks\u0131z tahrik, ki\u015finin kendisine kar\u015f\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirilen haks\u0131z bir fiilin olu\u015fturdu\u011fu hiddet veya \u015fiddetli elemin etkisinde olarak bir su\u00e7 i\u015flemesi durumudur. Haks\u0131z tahrik me\u015fru savunmadan farkl\u0131 olarak bir hukuka uygunluk sebebi olmamakla birlikte, TCK m.27\/2\u2019de d\u00fczenlenen hal gibi kusurlulu\u011fu etkileyen bir durumdur. Ancak; TCK m.27\/2 h\u00fckm\u00fcndeki durum ceza sorumlulu\u011funu t\u00fcmden ortadan kald\u0131ran durum olu\u015ftururken, haks\u0131z tahrik kurumu ise ceza sorumlulu\u011funu ortadan kald\u0131rmayan, ancak cezay\u0131 azaltan bir kurum niteli\u011findedir.<\/p>\n
Haks\u0131z tahrik kurumunun uygulanmas\u0131 i\u00e7in gereken \u015fartlar; haks\u0131z bir fiilin olmas\u0131, bu haks\u0131z fiilin failde hiddet veya \u015fiddetli elem meydana getirmesi, su\u00e7un bu hiddet veya \u015fiddetli elemin etkisi alt\u0131nda i\u015flenmi\u015f olmas\u0131 ve su\u00e7un tahrike sebebiyet veren haks\u0131zl\u0131\u011f\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftiren ki\u015fiye kar\u015f\u0131 i\u015flenmesi olarak s\u0131ralanabilir.<\/p>\n
IV. Yarg\u0131tay Ceza Genel Kurulu Karar\u0131<\/p>\n
A\u015fa\u011f\u0131da yer verece\u011fimiz Ceza Genel Kurulu karar\u0131nda \u00e7\u00f6z\u00fclmesi gereken temel uyu\u015fmazl\u0131k; kas\u0131tl\u0131 olarak i\u015flenip de TCK m.23 delaletiyle neticesi bak\u0131m\u0131ndan daha a\u011f\u0131r olan taksirli bir su\u00e7tan uygulama yap\u0131lmas\u0131 gereken hallerde, haks\u0131z tahrik h\u00fckm\u00fcn\u00fcn uygulan\u0131p uygulanmamas\u0131n\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olup olmad\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkindir.<\/p>\n
Yarg\u0131tay Ceza Genel Kurulu bu uyu\u015fmazl\u0131k hakk\u0131nda; haks\u0131z tahrik h\u00fck\u00fcmlerinin \u015fartlar\u0131 olu\u015ftu\u011funda kasten i\u015flenen su\u00e7larda uygulanaca\u011f\u0131n\u0131n, ancak taksirli su\u00e7larda kural olarak tatbik imkan\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n uygulamada istikrar kazand\u0131\u011f\u0131n\u0131, fakat bu hususun neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7lar bak\u0131m\u0131ndan ayr\u0131ca tart\u0131\u015f\u0131lmas\u0131 ve de\u011ferlendirilmesi gerekti\u011fini, neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7 d\u00fczenlemesiyle, meydana getirilen a\u011f\u0131r netice a\u00e7\u0131s\u0131ndan ki\u015finin sorumlu tutulabilmesi i\u00e7in, s\u00f6zkonusu neticeye ili\u015fkin olarak en az\u0131ndan taksir derecesinde kusurlu bulunmas\u0131n\u0131n aranaca\u011f\u0131n\u0131, kasten i\u015flenen bir su\u00e7un \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir nitelikteki a\u011f\u0131r neticelerinin fail taraf\u0131ndan \u00f6ng\u00f6r\u00fclmedi\u011fi hallerde, a\u011f\u0131r neticeler bak\u0131m\u0131ndan taksirli sorumlulu\u011fun g\u00fcndeme gelece\u011fini (kast taksir kombinasyonu), neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fan su\u00e7lar\u0131n h\u00fckm\u00fcn\u00fc icra edebilmesi, yani cezay\u0131 a\u011f\u0131rla\u015ft\u0131rabilmesi i\u00e7in temel su\u00e7 tipinin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u015fart oldu\u011funu, bu nedenle do\u011frudan netice sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fan su\u00e7a ili\u015fkin d\u00fczenlemeden hareketle bir de\u011ferlendirme yap\u0131lmas\u0131n\u0131n isabetli olmayaca\u011f\u0131n\u0131, neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7un temel su\u00e7 tipiyle beraber anlam ifade edece\u011fini, neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7tan, yani kast taksir kombinasyonundan bahsedildi\u011finde, esasen failde sad\u0131r olan kasten i\u015flenmi\u015f ve hukuki anlamda tek bir iradi fiilini bulundu\u011funu, neticesi sebebiyle a\u011f\u0131r olan taksirle bir ki\u015finin \u00f6l\u00fcm\u00fcne neden olma su\u00e7unun temelinde olan kasten yaralama su\u00e7unda ko\u015fullar\u0131 varsa, haks\u0131z tahrik h\u00fckm\u00fcn\u00fcn uygulanmas\u0131n\u0131n engeli olmayaca\u011f\u0131n\u0131, b\u00f6ylelikle kast taksir kombinasyonunun ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7larda, netice bak\u0131m\u0131ndan failin taksirli su\u00e7tan cezaland\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekse dahi temel su\u00e7 tipi olan kasten yaralama su\u00e7unun da varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 korudu\u011funu, dolay\u0131s\u0131yla failin i\u015flemeyi kastetti\u011fi kasten yaralama su\u00e7unun haks\u0131z tahrik alt\u0131nda i\u015flenmesi s\u00f6zkonusu ise, neticesi bak\u0131m\u0131ndan uygulanmas\u0131 gereken taksirle \u00f6l\u00fcme sebebiyet verme su\u00e7unda da haks\u0131z tahrik h\u00fckm\u00fc uyar\u0131nca cezada indirim yap\u0131lmas\u0131n\u0131n gerekti\u011fini kabul etmi\u015ftir.<\/p>\n
Bu itibarla Ceza Genel Kurulu karar\u0131nda; \u201cSan\u0131k polis memurunun Kabahatler Kanunu\u2019na g\u00f6re i\u015flem yapmak i\u00e7in \u00f6lenden kimlik kart\u0131n\u0131 istemesi \u00fczerine \u00f6lenin san\u0131\u011fa hakaret etti\u011fi, san\u0131\u011f\u0131n da bu haks\u0131z eylemin meydana getirdi\u011fi hiddetle \u00f6lenin g\u00f6\u011fs\u00fcne tekme att\u0131\u011f\u0131, basit t\u0131bbi m\u00fcdahale ile giderilebilecek \u00f6l\u00e7\u00fcde hafif nitelikte olan bu yaralama sonucu \u00f6lenin kalbinin durmas\u0131 nedeniyle hayat\u0131n\u0131 kaybetti\u011fi kabul edilen olayda, san\u0131k hakk\u0131nda haks\u0131z tahrik h\u00fckm\u00fcn\u00fcn de uygulanarak TCK\u2019n\u0131n 22\/1-2 ile 23. maddeleri delaletiyle ayn\u0131 Kanun\u2019un 85\/1. maddesi uyar\u0131nca cezaland\u0131r\u0131lmas\u0131nda bir isabetsizlik bulunmad\u0131\u011f\u0131 kabul edilmelidir.\u201d sonucuna varm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
V. Kanaatimiz<\/p>\n
Belirtmeliyiz ki; karara konu olayda, yaralama fiili TCK m.86\/2\u2019de d\u00fczenlenen etkisi basit t\u0131bbi m\u00fcdahale ile giderilebilecek nitelikle oldu\u011fundan, kasten yaralama sonucu \u00f6l\u00fcm neticesini \u00f6ng\u00f6ren TCK m.87\/4 kapsam\u0131nda do\u011frudan cezaland\u0131r\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmam\u0131\u015ft\u0131r. TCK m.87\/4\u2019\u00fcn lafz\u0131ndan yola \u00e7\u0131k\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, bu h\u00fckm\u00fcn ancak TCK m.86\/1\u2019de ve m.86\/3\u2019de yer alan yaralamalar bak\u0131m\u0131ndan uygulanaca\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n
Karara konu olayda; san\u0131k olan polisin yaln\u0131zca yaralama bak\u0131m\u0131ndan kast\u0131n\u0131n bulundu\u011fu, \u00f6ld\u00fcrme neticesi bak\u0131m\u0131ndan herhangi bir kast\u0131n\u0131n bulunmad\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131kt\u0131r. B\u00f6ylelikle; su\u00e7 \u00f6ncesinde hakarete u\u011frayan san\u0131k bunun kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda yaralamay\u0131 kastetmi\u015f, ancak taksirli \u015fekilde \u00f6l\u00fcm neticesi meydana gelmi\u015ftir. Hal b\u00f6yle iken; her ne kadar \u00f6l\u00fcm neticesi meydana gelmekle birlikte, san\u0131\u011f\u0131n kastetti\u011fi yaralama su\u00e7unun da Genel Kurul karar\u0131nda bahsedildi\u011fi \u00fczere varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 korudu\u011fu, dolay\u0131s\u0131yla san\u0131\u011f\u0131n TCK m.23 ve m.86\/2 delaletiyle taksirle \u00f6l\u00fcme sebebiyet verme su\u00e7unu d\u00fczenleyen TCK m.85\u2019den cezaland\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi a\u00e7\u0131kt\u0131r. Durum b\u00f6yle iken; Ceza Genel Kurulunun bu halde kasten yaralama su\u00e7unun da varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 korudu\u011fundan bahisle, TCK m.29\u2019da yer alan haks\u0131z tahrik indirimini taksirle \u00f6l\u00fcme sebebiyet vermenin uygulamas\u0131nda isabet bulunmaktad\u0131r. Her ne kadar taksirli su\u00e7ta haks\u0131z tahrikten kanuni indirime gidilemese de, neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f yaralaman\u0131n sonucunda ger\u00e7ekle\u015fen \u00f6l\u00fcme neden olan yaralama fiiline ili\u015fkin icra hareketinin kasten i\u015flenmesinde haks\u0131z tahrikin uygulanmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olabilmelidir, \u00e7\u00fcnk\u00fc burada neticeye sebebiyet veren ilk icra hareketi kasten i\u015flenmi\u015f ve bunun i\u015flenmesine haks\u0131z tahrik etkisi yol a\u00e7m\u0131\u015f, fakat failin istemedi\u011fi sonu\u00e7, ya icra hareketinin a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131ndan veya ma\u011fdurda olan bir nedenden kaynaklanan sebeple ger\u00e7ekle\u015fmi\u015ftir.<\/p>\n
Sonu\u00e7 olarak; Ceza Genel Kurulunun karar\u0131nda da belirtildi\u011fi \u00fczere, taksirle i\u015flenen su\u00e7larda haks\u0131z tahrik indiriminin uygulanmamas\u0131n\u0131n, ancak do\u011frudan taksirle i\u015flenen su\u00e7larda m\u00fcmk\u00fcn olabilece\u011fini, kast taksir kombinasyonu \u015feklinde ger\u00e7ekle\u015ftirilen su\u00e7lar a\u00e7\u0131s\u0131ndan ise, neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7 g\u00fcndeme geldi\u011finde, hafif netice bak\u0131m\u0131ndan varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 koruyan kas\u0131tl\u0131 su\u00e7un haks\u0131z eyleme kar\u015f\u0131 i\u015flenmesi halinde, taksirli neticeye de haks\u0131z tahrik indiriminin uygulanmas\u0131 gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnmekteyiz.<\/p>\n
Prof. Dr. Ersan \u015een<\/p>\n
Av. Cem Serdar<\/p>\n
(Bu makale, say\u0131n\u00a0Prof. Dr. Ersan \u015eEN\u00a0taraf\u0131ndan\u00a0www.hukukihaber.net\u00a0sitesinde yay\u0131nlanmas\u0131 i\u00e7in kaleme al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Kaynak g\u00f6sterilse dahi makalenin tamam\u0131 \u00f6zel izin al\u0131nmadan kullan\u0131lamaz. Ancak al\u0131nt\u0131lanan makalenin bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc, aktif link verilerek kullan\u0131labilir. Yazar\u0131 ve kayna\u011f\u0131 g\u00f6sterilmeden k\u0131smen ya da tamamen yay\u0131nlanmas\u0131 \u015fahsi haklara ve fikri haklara ayk\u0131r\u0131l\u0131k te\u015fkil eder.)\u00a0Hukuki Haber<\/p>\n
Haberin Al\u0131nt\u0131land\u0131\u011f\u0131 Kaynak: www.hukukihaber.net<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
I. Giri\u015f Bu yaz\u0131m\u0131zda; \u201cneticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7\u201d kavram\u0131 ile haks\u0131z tahrik m\u00fcessesesine ili\u015fkin k\u0131sa a\u00e7\u0131klamalara yer verilerek, Yarg\u0131tay Ceza Genel Kurulu karar\u0131n\u0131n incelemesi yap\u0131l\u0131p, neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7un s\u00f6zkonusu oldu\u011fu durumda, taksirle meydana getirilen a\u011f\u0131r netice bak\u0131m\u0131ndan da haks\u0131z tahrikin uygulanabilece\u011fi ortaya koyulacakt\u0131r. II. Neticesi Sebebiyle A\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f Su\u00e7lar Neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7 kavram\u0131 TCK m.23\u2019de bulunan;\u00a0\u201cBir fiilin, kastedilenden daha a\u011f\u0131r veya ba\u015fka bir neticenin olu\u015fumuna sebebiyet vermesi halinde, ki\u015finin bundan dolay\u0131 sorumlu tutulabilmesi i\u00e7in bu netice bak\u0131m\u0131ndan en az\u0131ndan taksirle hareket etmesi gerekir.\u201d\u00a0h\u00fckm\u00fc ile d\u00fczenlenmi\u015ftir. Neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7larda fail; kastetti\u011fi neticeden farkl\u0131 olarak ger\u00e7ekle\u015fen daha a\u011f\u0131r veya ba\u015fka netice bak\u0131m\u0131ndan kasten hareket etmemekte, ancak bu daha a\u011f\u0131r netice a\u00e7\u0131s\u0131ndan sorumlu tutulabilmesi i\u00e7in en az\u0131ndan taksirle hareket etmesi gerekmektedir. Neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7lar, failin as\u0131l istedi\u011fi netice ve meydana gelen a\u011f\u0131r netice olmak \u00fczere iki a\u015famada ger\u00e7ekle\u015fmektedir. Kanaatimizce; neticesi sebebiyle a\u011f\u0131rla\u015fm\u0131\u015f su\u00e7larda belirleyici olan temel fakt\u00f6r, failin kast\u0131n\u0131 y\u00f6neltmedi\u011fi, ancak buna ra\u011fmen meydana gelen a\u011f\u0131r netice bak\u0131m\u0131ndan en az\u0131ndan taksirle hareket etmi\u015f olmas\u0131n\u0131n gerekli oldu\u011fudur. Bu husus; TCK m.23\u2019\u00fcn gerek\u00e7esinde,\u00a0\u201cMadde metnindeki d\u00fczenlemeyle, meydana gelen a\u011f\u0131r netice a\u00e7\u0131s\u0131ndan ki\u015finin sorumlu tutulabilmesi i\u00e7in, s\u00f6zkonusu neticeye ili\u015fkin olarak en az\u0131ndan taksir dolay\u0131s\u0131yla kusurlu bulunmas\u0131 gerekmektedir.\u201d\u00a0c\u00fcmlesiyle ortaya koyulmu\u015ftur. Failin kast\u0131na y\u00f6nelik olarak ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi …<\/p>","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[27],"tags":[],"class_list":["post-39075","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hukukihaber"],"acf":[],"yoast_head":"\n