T\u00dcRK\u0130YE CUMHUR\u0130YET\u0130<\/p>\n
ANAYASA MAHKEMES\u0130<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u0130K\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
KARAR<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
B\u0130ROL G\u00dcRSOY VE D\u0130\u011eERLER\u0130 BA\u015eVURUSU<\/p>\n
(Ba\u015fvuru Numaras\u0131: 2023\/66156)<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Karar Tarihi: 20\/11\/2024<\/p>\n
\u0130K\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
KARAR<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Ba\u015fkan<\/p>\n
:<\/p>\n
Basri BA\u011eCI<\/p>\n
\u00dcyeler<\/p>\n
:<\/p>\n
Engin YILDIRIM<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
R\u0131dvan G\u00dcLE\u00c7<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Kenan YA\u015eAR<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00d6mer \u00c7INAR<\/p>\n
Raport\u00f6r<\/p>\n
:<\/p>\n
Leyla Nur ODUNCU<\/p>\n
Ba\u015fvurucular<\/p>\n
:<\/p>\n
Birol G\u00fcrsoy ve di\u011ferleri [Bkz. ekli listenin (B) s\u00fctunu]<\/p>\n
Vekilleri<\/p>\n
:<\/p>\n
Bkz. ekli listenin (C) s\u00fctunu<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
I. BA\u015eVURUNUN \u00d6ZET\u0130<\/p>\n
1. Ba\u015fvuru, ceza davas\u0131nda h\u00fckm\u00fcn a\u00e7\u0131klanmas\u0131n\u0131n geri b\u0131rak\u0131lmas\u0131 karar\u0131 verilmesinin adil yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131 ihlal etti\u011fi iddias\u0131na ili\u015fkindir.<\/p>\n
2. Ba\u015fvurucular hakk\u0131nda ekli listenin (D) s\u00fctununda g\u00f6sterilen su\u00e7lardan a\u00e7\u0131lan kamu davalar\u0131nda ekli listenin (E) s\u00fctununda belirtilen mahkemelerce ba\u015fvurucular\u0131n mahk\u00fbmiyetine karar verilmi\u015f ancak verilen mahk\u00fbmiyet h\u00fck\u00fcmlerinin a\u00e7\u0131klanmas\u0131 geri b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
3. H\u00fckm\u00fcn a\u00e7\u0131klanmas\u0131n\u0131n geri b\u0131rak\u0131lmas\u0131 (HAGB) karar\u0131na yap\u0131lan itiraz, ekli listenin (F) s\u00fctununda g\u00f6sterilen mahkemelerce reddedilmi\u015ftir. \u0130tiraz\u0131n reddine dair kararlarda esas olarak HAGB kararlar\u0131n\u0131n usul ve kanuna uygun oldu\u011fu, kararlarda hukuka ayk\u0131r\u0131l\u0131k bulunmad\u0131\u011f\u0131, HAGB’nin \u015fartlar\u0131n\u0131n ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi hususlar\u0131na dayan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
4. Ba\u015fvurucular, nihai kararlar\u0131 \u00f6\u011frendikten sonra s\u00fcresi i\u00e7inde bireysel ba\u015fvuruda bulunmu\u015ftur. Ekli listenin (A) s\u00fctununda g\u00f6sterilen dosyalar konu y\u00f6n\u00fcnden hukuki irtibat bulunmas\u0131 nedeniyle 2023\/66156 numaral\u0131 bireysel ba\u015fvuru dosyas\u0131 ile birle\u015ftirilmi\u015f ve inceleme 2023\/66156 numaral\u0131 bireysel ba\u015fvuru dosyas\u0131 \u00fczerinden y\u00fcr\u00fct\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Ba\u015fvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin B\u00f6l\u00fcm taraf\u0131ndan yap\u0131lmas\u0131na karar verilmi\u015ftir.<\/p>\n
II. DE\u011eERLEND\u0130RME<\/p>\n
A. Adli Yard\u0131m Talebi Y\u00f6n\u00fcnden<\/p>\n
5. Ekli listenin (H) s\u00fctununda adli yard\u0131m talebinde bulundu\u011fu belirtilen ve \u00f6deme g\u00fcc\u00fcnden yoksun oldu\u011fu anla\u015f\u0131lan ba\u015fvurucular\u0131n adli yard\u0131m taleplerinin kabul\u00fcne karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
B. Adil Yarg\u0131lanma Hakk\u0131n\u0131n \u0130hlal Edildi\u011fine \u0130li\u015fkin \u0130ddia<\/p>\n
6. Ba\u015fvurucular; a\u00e7\u0131klanmas\u0131 geri b\u0131rak\u0131lan mahk\u00fbmiyet h\u00fck\u00fcmlerinin yeterli gerek\u00e7e i\u00e7ermedi\u011fini, kendilerine y\u00fcklenen su\u00e7lar\u0131n sabit olup olmad\u0131\u011f\u0131 yeterince ara\u015ft\u0131r\u0131lmadan varsay\u0131mlar \u00fczerine cezaland\u0131r\u0131ld\u0131klar\u0131n\u0131 ifade etmi\u015ftir. Bu kapsamda baz\u0131 bilgi, belge veya raporlar\u0131 dosyaya sunarak yarg\u0131lama sonucunu etkileyecek ara\u015ft\u0131rmalar yap\u0131lmas\u0131n\u0131, baz\u0131 tan\u0131klar\u0131n\u0131n dinlenilmesini talep ettikleri h\u00e2lde bu taleplerinin mahkemelerce kar\u015f\u0131lanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 veya herhangi bir gerek\u00e7e g\u00f6sterilmeksizin reddedildi\u011fini belirterek HAGB karar\u0131 verilen yarg\u0131lamalarda adil yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n \u00e7e\u015fitli g\u00fcvenceleri ile di\u011fer anayasal haklar\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fini ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. Ayr\u0131ca HAGB kararlar\u0131na itiraz etme haklar\u0131 olsa bile itiraz mercilerinin kal\u0131pla\u015fm\u0131\u015f ve soyut gerek\u00e7elerle itirazlar\u0131 reddetti\u011fini, esastan bir inceleme yapmay\u0131p yaln\u0131zca HAGB karar\u0131 verilmesinin \u015fekl\u00ee \u015fartlar\u0131n\u0131n olu\u015fup olu\u015fmad\u0131\u011f\u0131 y\u00f6n\u00fcnde bir de\u011ferlendirme yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtmi\u015ftir. Dahas\u0131 ileri s\u00fcrd\u00fckleri arg\u00fcmanlar\u0131n itiraz mercilerince de\u011ferlendirilmemesi nedeniyle bu yolun etkisiz bir hak arama yolu h\u00e2line geldi\u011fini ve hak arama \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerinin ihlal edildi\u011fini ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bir k\u0131s\u0131m ba\u015fvurucu, isminin kamuya a\u00e7\u0131k belgelerde gizlenmesi talebinde bulunmu\u015ftur.<\/p>\n
7. Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131 (Bakanl\u0131k) g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnde, ba\u015fvurucular\u0131n HAGB karar\u0131n\u0131 kabul etmekle HAGB karar\u0131ndan elde ettikleri menfaatlere kar\u015f\u0131l\u0131k olarak bu kararla ihlal edildi\u011fini iddia ettikleri haklar\u0131na yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 beyan ettikleri m\u00fcdahalenin incelenmesi hakk\u0131ndan feragat edip etmedi\u011finin, b\u00f6ylelikle etkili ba\u015fvuru yollar\u0131n\u0131 t\u00fcketip t\u00fcketmedi\u011finin ba\u015fvurular\u0131n kabul edilebilirli\u011fine ili\u015fkin inceleme kapsam\u0131nda de\u011ferlendirilmesi gerekti\u011fi -Anayasa Mahkemesi taraf\u0131ndan verilen iptal ve ihlal kararlar\u0131nda i\u015faret edilen hususlara da de\u011finilerek- belirtilmi\u015ftir. Ba\u015fvurucular\u0131n bir k\u0131sm\u0131, Bakanl\u0131k g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne kar\u015f\u0131 beyanlar\u0131nda HAGB karar\u0131n\u0131n verilmesini kabul etmenin beraat karar\u0131 verilmesinden de feragat edildi\u011fi veya su\u00e7lu say\u0131lmay\u0131 kabul etmek anlam\u0131na gelmeyece\u011fini belirterek genel olarak ba\u015fvuru formlar\u0131nda yer alan iddialar\u0131n\u0131 tekrar etmi\u015ftir.<\/p>\n
8. Ba\u015fvuru, adil yarg\u0131lanma hakk\u0131 kapsam\u0131nda incelenmi\u015ftir. A\u00e7\u0131k\u00e7a dayanaktan yoksun olmad\u0131\u011f\u0131 ve kabul edilemezli\u011fine karar verilmesini gerektirecek ba\u015fka bir neden de bulunmad\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lan adil yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddialar\u0131n kabul edilebilir oldu\u011funa karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
9. Anayasa Mahkemesi, olay ve olgular\u0131 somut ba\u015fvuru ile benzer nitelikte olan Atilla Yazar ve di\u011ferleri ([GK], B. No: 2016\/1635, 5\/7\/2022) karar\u0131nda uygulanacak anayasal ilkeleri belirlemi\u015ftir. Haklar\u0131nda \u00e7e\u015fitli su\u00e7lardan h\u00fckm\u00fcn a\u00e7\u0131klanmas\u0131n\u0131n geri b\u0131rak\u0131lmas\u0131na karar verilmesinin ba\u015fvurucular\u0131n ifade \u00f6zg\u00fcrl\u00fckleri ile toplant\u0131 ve g\u00f6steri y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fc d\u00fczenleme haklar\u0131n\u0131 ihlal etti\u011fi iddias\u0131yla yap\u0131lan bir bireysel ba\u015fvuruda Anayasa Mahkemesi, uygulamadan kaynaklanan anayasal sorunlarla ilgili kapsaml\u0131 de\u011ferlendirmeler yaparak somut tespitlerde bulunmu\u015ftur. An\u0131lan kararda Anayasa Mahkemesi, usuli g\u00fcvenceleri ortadan kald\u0131r\u0131r \u015fekildeki HAGB kurumu uygulamas\u0131n\u0131n kanunilik \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fcn\u00fc sa\u011flamad\u0131\u011f\u0131 sonucuna vararak ihlal karar\u0131 vermi\u015ftir (Atilla Yazar ve di\u011ferleri, \u00a7 174).<\/p>\n
10. Anayasa Mahkemesi Atilla Yazar ve di\u011ferleri karar\u0131nda, san\u0131klar\u0131n HAGB karar\u0131n\u0131 kabule ili\u015fkin irade beyanlar\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 usul\u00fcndeki g\u00fcvence eksikli\u011fine, ilk derece mahkemelerince verilen gerek\u00e7eli kararlarda sadece ilgili kanun h\u00fckm\u00fcn\u00fcn ya da ba\u015fvuruculara isnat edilen s\u00f6z ya da davran\u0131\u015f\u0131n tekrar\u0131ndan ibaret ifadelere yer verildi\u011fine yahut ilgisiz gerek\u00e7e i\u00e7erdi\u011fine dikkati \u00e7ekmi\u015ftir. Ayr\u0131ca yerel mahkemelerce izlenen usul ve y\u00f6ntemin silahlar\u0131n e\u015fitli\u011fi ilkesinin gereklerine uygun olmad\u0131\u011f\u0131, iddia kar\u015f\u0131s\u0131nda savunma makam\u0131n\u0131n sahip oldu\u011fu g\u00fcvenceleri yeterince koruyamad\u0131\u011f\u0131 ve onu dezavantajl\u0131 h\u00e2le getirdi\u011fi sonucuna var\u0131lm\u0131\u015f; somut ba\u015fvurularda m\u00fcdafi yard\u0131m\u0131ndan yararlanma ve bu hakla ba\u011flant\u0131l\u0131 olarak savunma i\u00e7in gerekli zaman ve kolayl\u0131\u011fa sahip olma haklar\u0131na ili\u015fkin g\u00fcvencelerin sa\u011flanmad\u0131\u011f\u0131 belirtilmi\u015ftir (Atilla Yazar ve di\u011ferleri, \u00a7\u00a7 124-142).<\/p>\n
11. An\u0131lan kararda ayr\u0131ca itiraz mercilerinin genel olarak HAGB itirazlar\u0131 \u00fczerine verdikleri kararlar\u0131n dosya \u00fczerinden yeknesak bir \u015fekilde ve sadece \u015fekl\u00ee \u015fartlar y\u00f6n\u00fcnden, ilk derece mahkemelerince verilen kararlarda hukuka ayk\u0131r\u0131l\u0131k bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bu sebeple de itiraz\u0131n reddedildi\u011fini bildiren bir c\u00fcmleden ibaret gerek\u00e7elerden olu\u015ftu\u011fu belirtilmi\u015ftir. B\u00f6ylelikle uygulamada HAGB kararlar\u0131na kar\u015f\u0131 itiraz mercilerinin davayla do\u011frudan ilgili olan hususlar\u0131 ayr\u0131ca de\u011ferlendirerek yeterli bir gerek\u00e7e ile cevap vermeleri gerekirken sistemsel olarak bu y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerini yerine getirmedikleri sonucuna ula\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r (Atilla Yazar ve di\u011ferleri, \u00a7 155).<\/p>\n
12. Nitekim Anayasa Mahkemesi 4\/12\/2004 tarihli ve 5271 say\u0131l\u0131 Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 231. maddesinin (12) numaral\u0131 f\u0131kras\u0131nda yer alan ve HAGB kararlar\u0131na kar\u015f\u0131 itiraz yolunun a\u00e7\u0131k oldu\u011funu d\u00fczenleyen kurala ili\u015fkin yap\u0131lan ba\u015fvuruda an\u0131lan kural\u0131 bireysel ba\u015fvuru kapsam\u0131nda g\u00f6r\u00fcn\u00fcr h\u00e2le gelen hususlar\u0131 g\u00f6z\u00f6n\u00fcnde bulundurarak anayasall\u0131k denetimine tabi tutmu\u015f ve kural\u0131n itiraz kanun yoluna ba\u015fvuranlar\u0131n iddia ve delillerinin dikkate al\u0131nmas\u0131nda, \u00e7at\u0131\u015fan menfaatlerin dengelenmesinde, temel hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklere yap\u0131lan m\u00fcdahalenin demokratik toplum d\u00fczeninin gereklerine uygunlu\u011funun ve \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn belirlenebilmesinde belirli ve etkili bir denetim yolu \u00f6ng\u00f6rmedi\u011fi, bu durumun temel hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklere yap\u0131lan m\u00fcdahalelerin giderilmesi ve kamu g\u00fcc\u00fcn\u00fc kullananlar\u0131n keyf\u00ee davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ilmesi imk\u00e2n\u0131n\u0131n sa\u011flanmad\u0131\u011f\u0131 sonucuna ula\u015farak iptaline karar vermi\u015ftir (AYM, E.2021\/121, K.2022\/88, 20\/7\/2022).<\/p>\n
13. Akabinde Anayasa Mahkemesi, HAGB kurumuna dair daha \u00f6nce yapt\u0131\u011f\u0131 tespit ve de\u011ferlendirmeleri de g\u00f6z\u00f6n\u00fcnde bulundurarak 1\/6\/2023 tarihinde E.2022\/120 say\u0131l\u0131 dosyada, 5271 say\u0131l\u0131 Kanun\u2019un 231. maddesine 30\/3\/2005 tarihli ve 5560 say\u0131l\u0131 Kabahatler Kanunu\u2019nun 23. maddesiyle eklenen (5) numaral\u0131 f\u0131kran\u0131n birinci c\u00fcmlesinin Anayasa\u2019ya ayk\u0131r\u0131 oldu\u011funa ve iptaline, karar\u0131n Resm\u00ee Gazete\u2019de yay\u0131mlanmas\u0131ndan ba\u015flayarak bir y\u0131l sonra y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmesine karar vermi\u015ftir. An\u0131lan c\u00fcmlenin iptali nedeniyle uygulanma imk\u00e2n\u0131 kalmayan ayn\u0131 maddenin (5) numaral\u0131 f\u0131kran\u0131n ikinci ve \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc c\u00fcmleleri ile (6), (7), (8), (9), (10), (11), (12), (13) ve (14) numaral\u0131 f\u0131kralar\u0131n\u0131n 30\/3\/2011 tarihli ve 6216 say\u0131l\u0131 Anayasa Mahkemesinin Kurulu\u015fu ve Yarg\u0131lama Usulleri Hakk\u0131nda Kanun\u2019un 43. maddesinin (4) numaral\u0131 f\u0131kras\u0131 gere\u011fince iptaline h\u00fckmetmi\u015ftir. Bu kararla iki y\u0131l veya daha az s\u00fcreli hapis veya adli para cezas\u0131 ile cezaland\u0131r\u0131lan san\u0131k hakk\u0131nda h\u00fckm\u00fcn a\u00e7\u0131klanmas\u0131n\u0131n geri b\u0131rak\u0131labilece\u011fi \u00f6ng\u00f6ren ve bunun \u015fartlar\u0131n\u0131 d\u00fczenleyen t\u00fcm kurallar iptal edilmi\u015ftir (AYM, E.2022\/120, K.2023\/107, 1\/6\/2023, \u00a7\u00a7 22-56).<\/p>\n
14. Anayasa Mahkemesinin an\u0131lan kurumla ilgili iptal ve ihlal karar\u0131 birlikte de\u011ferlendirildi\u011finde ba\u015fvurucular hakk\u0131ndaki yarg\u0131lamalar\u0131n adil yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 g\u00fcvencelere uygun \u015fekilde y\u00fcr\u00fct\u00fclmedi\u011fi anla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu nedenle somut ba\u015fvurularda da Anayasa Mahkemesinin yukar\u0131da izah edilen iptal ve ihlal kararlar\u0131nda var\u0131lan sonu\u00e7lardan ayr\u0131lmay\u0131 gerektiren bir y\u00f6n bulunmamaktad\u0131r.<\/p>\n
15. A\u00e7\u0131klanan gerek\u00e7elerle ba\u015fvurucular\u0131n Anayasa\u2019n\u0131n 36. maddesinde g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan adil yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
16. Ba\u015fvurucular\u0131n Atilla Yazar ve di\u011ferleri karar\u0131nda belirtilen ilkeler do\u011frultusunda adil yarg\u0131lanma haklar\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine karar verilmi\u015f, an\u0131lan kararda adil yarg\u0131lanma hakk\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda di\u011fer temel hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklere ili\u015fkin de bir k\u0131s\u0131m tespit ve de\u011ferlendirmeler yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bahse konu tespitler ve eldeki ba\u015fvuruda uygun g\u00f6r\u00fclen giderim birlikte g\u00f6zetildi\u011finde, yap\u0131lacak yeniden yarg\u0131lamada ilgili mahkemelerce ba\u015fvurucular\u0131n di\u011fer \u015fik\u00e2yetlerinin de\u011ferlendirilebilece\u011fi anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan ba\u015fvurucular\u0131n mevcut ba\u015fvuruda de\u011ferlendirme konusu yap\u0131lmayan di\u011fer ihlal iddialar\u0131 hakk\u0131nda kabul edilebilirlik ve esas y\u00f6n\u00fcnden ayr\u0131ca bir inceleme yap\u0131lmas\u0131na gerek g\u00f6r\u00fclmemi\u015ftir.<\/p>\n
C. Makul S\u00fcrede Yarg\u0131lanma Hakk\u0131, Ki\u015fi H\u00fcrriyeti ve G\u00fcvenli\u011fi Hakk\u0131 ve Seyehat \u00d6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn \u0130hlal Edildi\u011fine \u0130li\u015fkin \u0130ddialar <\/p>\n
17. Ekli listenin (\u0130) s\u00fctununda belirtilen ba\u015fvurucular\u0131n makul s\u00fcrede yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddialar\u0131n\u0131n Veysi Ado ([GK] B. No: 2022\/100837, 27\/4\/2023), Ahmet Kartalku\u015f (B. No: 2019\/39635, 19\/3\/2024, \u00a7\u00a7 25-42) kararlar\u0131 do\u011frultusunda ba\u015fvuru yollar\u0131n\u0131n t\u00fcketilmemesi nedeniyle; ekli listenin (J) s\u00fctununda belirtilen ba\u015fvurucular\u0131n ki\u015fi h\u00fcrriyeti ve g\u00fcvenli\u011fi hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddialar\u0131n\u0131n Mehmet Emin K\u0131l\u0131\u00e7 (B. No: 2013\/5267, 7\/3\/2014, \u00a7\u00a7 19-32), Mehmet \u015eim\u015fek (B. No: 2018\/10953, 22\/7\/2020, \u00a7\u00a7 47-70) kararlar\u0131 do\u011frultusunda s\u00fcre a\u015f\u0131m\u0131 nedeniyle kabul edilemez oldu\u011funa karar verilmesi gerekmektedir. Ayr\u0131ca ba\u015fvurucular\u0131n haklar\u0131nda \u201cyurtd\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131kamamak\u201d \u015feklinde adli kontrol tedbiri uygulanmas\u0131 sonucunda ki\u015fi h\u00fcrriyeti ve g\u00fcvenli\u011fi hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddias\u0131n\u0131n Sebahat Tuncel (B. No: 2012\/1051, 20\/2\/2014, \u00a7\u00a7 41-54) karar\u0131 do\u011frultusunda Anayasa\u2019n\u0131n 23. maddesinde yer alan seyahat \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc kapsam\u0131nda incelenmesine ve ba\u015fvurucunun ihlal iddias\u0131n\u0131n konu bak\u0131m\u0131ndan yetkisizlik nedeniyle kabul edilemez oldu\u011funa karar verilmesi gerekmektedir.<\/p>\n
III. G\u0130DER\u0130M<\/p>\n
18. Ba\u015fvurucular, ihlalin tespiti, yarg\u0131laman\u0131n yenilenmesi, maddi ve manevi tazminat taleplerinde bulunmu\u015ftur.<\/p>\n
19. \u0130ncelenen ba\u015fvuruda HAGB kararlar\u0131yla ger\u00e7ekle\u015ftirilen m\u00fcdahalelerin ba\u015fvurucular\u0131n Anayasa’n\u0131n 36. maddesinde g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan adil yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131 ihlal etti\u011fi sonucuna var\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130hlalinin sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in yeniden yarg\u0131lama yap\u0131lmas\u0131nda hukuki yarar bulunmaktad\u0131r. Bu kapsamda karar\u0131n g\u00f6nderildi\u011fi yarg\u0131 mercilerince yap\u0131lmas\u0131 gereken i\u015f yeniden yarg\u0131lama i\u015flemlerini ba\u015flatmak ve Anayasa Mahkemesini ihlal sonucuna ula\u015ft\u0131ran nedenleri gideren, ihlal karar\u0131nda belirtilen ilkelere uygun yeni bir karar vermektir (6216 say\u0131l\u0131 Kanun’un 50. maddesinin (2) numaral\u0131 f\u0131kras\u0131nda d\u00fczenlenen bireysel ba\u015fvuruya \u00f6zg\u00fc yeniden yarg\u0131lama kurumunun \u00f6zelliklerine ili\u015fkin kapsaml\u0131 a\u00e7\u0131klamalar i\u00e7in bkz. Mehmet Do\u011fan [GK], B. No: 2014\/8875, 7\/6\/2018, \u00a7\u00a7 54-60; Alig\u00fcl Alkaya ve di\u011ferleri (2), B. No: 2016\/12506, 7\/11\/2019, \u00a7\u00a7 53-60, 66; Kadri Enis Berbero\u011flu (3) [GK], B. No: 2020\/32949, 21\/1\/2021, \u00a7\u00a7 93-100). Yarg\u0131 mercilerince yap\u0131lacak yeniden yarg\u0131lamada beraat veya d\u00fc\u015fme karar\u0131 verilip verilemeyece\u011fi de\u011ferlendirilmelidir (bkz. Atilla Yazar ve di\u011ferleri \u00a7 198).<\/p>\n
20. Ba\u015fvurucular, maddi zarara ili\u015fkin olarak bilgi ve belge sunmam\u0131\u015ft\u0131r. Buna ek olarak ba\u015fvurucular\u0131n istinaf ve temyiz haklar\u0131 bulundu\u011fu da nazara al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda ihlal tespiti ve yeniden yarg\u0131lama yap\u0131lmas\u0131n\u0131n yeterli bir giderim sa\u011flayaca\u011f\u0131 de\u011ferlendirildi\u011finden ba\u015fvurucular\u0131n tazminat taleplerinin reddine karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
IV. H\u00dcK\u00dcM<\/p>\n
A\u00e7\u0131klanan gerek\u00e7elerle;<\/p>\n
A. Kamuya a\u00e7\u0131k belgelerde kimliklerinin gizlenmesi talebinde bulunan ba\u015fvurucular\u0131n kimliklerinin gizli tutulmas\u0131 taleplerinin KABUL\u00dcNE,<\/p>\n
B. Adli yard\u0131m talebinde bulunan ba\u015fvurucular\u0131n adli yard\u0131m taleplerinin KABUL\u00dcNE,<\/p>\n
C. 1. Ekli listenin (\u0130) s\u00fctununda belirtilen ba\u015fvurucular\u0131n makul s\u00fcrede yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddian\u0131n ba\u015fvuru yollar\u0131n\u0131n t\u00fcketilmemesi nedeniyle KABUL ED\u0130LEMEZ OLDU\u011eUNA,<\/p>\n
2. Ekli listenin (J) s\u00fctununda belirtilen ba\u015fvurucular\u0131n ki\u015fi h\u00fcrriyeti ve g\u00fcvenli\u011fi hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddian\u0131n s\u00fcre a\u015f\u0131m\u0131 nedeniyle KABUL ED\u0130LEMEZ OLDU\u011eUNA,<\/p>\n
3. Seyahat \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddian\u0131n konu bak\u0131m\u0131ndan yetkisizlik nedeniyle KABUL ED\u0130LEMEZ OLDU\u011eUNA,<\/p>\n
4. Adil yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddian\u0131n KABUL ED\u0130LEB\u0130L\u0130R OLDU\u011eUNA,<\/p>\n
D. Anayasa\u2019n\u0131n 36. maddesinde g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan adil yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n \u0130HLAL ED\u0130LD\u0130\u011e\u0130NE,<\/p>\n
E. Ba\u015fvurucular\u0131n de\u011ferlendirme konusu yap\u0131lmayan di\u011fer ihlal iddialar\u0131n\u0131n \u0130NCELENMES\u0130NE GEREK BULUNMADI\u011eINA,<\/p>\n
F. Karar\u0131n bir \u00f6rne\u011finin adil yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n ihlalinin sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in yeniden yarg\u0131lama yap\u0131lmak \u00fczere ekli listenin (E) s\u00fctununda belirtilen mahkemelere G\u00d6NDER\u0130LMES\u0130NE,<\/p>\n
G. Ba\u015fvurucular\u0131n tazminat taleplerinin REDD\u0130NE,<\/p>\n
H. Vekille temsil edilen ba\u015fvuruculara ekli listenin (G) s\u00fctununda belirtilen vek\u00e2let \u00fccretleri ile ekli listenin (H) s\u00fctununda belirtilen har\u00e7lar\u0131n tabloda g\u00f6sterildi\u011fi \u015fekilde \u00d6DENMES\u0130NE,<\/p>\n
\u0130. \u00d6demelerin karar\u0131n tebli\u011fini takiben ba\u015fvurucular\u0131n Hazine ve Maliye Bakanl\u0131\u011f\u0131na ba\u015fvuru tarihinden itibaren d\u00f6rt ay i\u00e7inde yap\u0131lmas\u0131na, \u00f6demede gecikme olmas\u0131 h\u00e2linde bu s\u00fcrenin sona erdi\u011fi tarihten \u00f6deme tarihine kadar ge\u00e7en s\u00fcre i\u00e7in yasal FA\u0130Z UYGULANMASINA,<\/p>\n
J. Karar\u0131n bir \u00f6rne\u011finin Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131na G\u00d6NDER\u0130LMES\u0130NE 20\/11\/2024 tarihinde OYB\u0130RL\u0130\u011e\u0130YLE karar verildi.<\/p>\n
\u200bAnayasa Mahkemesi’nin 20\/11\/2024 tarihli ve 2023\/66156 ba\u015fvuru numaral\u0131 karar\u0131\u00a0Hukuki Haber<\/p>\n
Haberin Al\u0131nt\u0131land\u0131\u011f\u0131 Kaynak: www.hukukihaber.net<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
T\u00dcRK\u0130YE CUMHUR\u0130YET\u0130 ANAYASA MAHKEMES\u0130 \u00a0 \u00a0 \u0130K\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM \u00a0 KARAR \u00a0 B\u0130ROL G\u00dcRSOY VE D\u0130\u011eERLER\u0130 BA\u015eVURUSU (Ba\u015fvuru Numaras\u0131: 2023\/66156) \u00a0 Karar Tarihi: 20\/11\/2024 \u0130K\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM \u00a0 KARAR \u00a0 \u00a0 Ba\u015fkan : Basri BA\u011eCI \u00dcyeler : Engin YILDIRIM \u00a0 \u00a0 R\u0131dvan G\u00dcLE\u00c7 \u00a0 \u00a0 Kenan YA\u015eAR \u00a0 \u00a0 \u00d6mer \u00c7INAR Raport\u00f6r : Leyla Nur ODUNCU Ba\u015fvurucular : Birol G\u00fcrsoy ve di\u011ferleri [Bkz. ekli listenin (B) s\u00fctunu] Vekilleri : Bkz. ekli listenin (C) s\u00fctunu \u00a0 I. BA\u015eVURUNUN \u00d6ZET\u0130 1. Ba\u015fvuru, ceza davas\u0131nda h\u00fckm\u00fcn a\u00e7\u0131klanmas\u0131n\u0131n geri b\u0131rak\u0131lmas\u0131 karar\u0131 verilmesinin adil yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131 ihlal etti\u011fi iddias\u0131na ili\u015fkindir. 2. Ba\u015fvurucular hakk\u0131nda ekli listenin (D) s\u00fctununda g\u00f6sterilen su\u00e7lardan a\u00e7\u0131lan kamu davalar\u0131nda ekli listenin (E) s\u00fctununda belirtilen mahkemelerce ba\u015fvurucular\u0131n mahk\u00fbmiyetine karar verilmi\u015f ancak verilen mahk\u00fbmiyet h\u00fck\u00fcmlerinin a\u00e7\u0131klanmas\u0131 geri b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. 3. H\u00fckm\u00fcn a\u00e7\u0131klanmas\u0131n\u0131n geri b\u0131rak\u0131lmas\u0131 (HAGB) karar\u0131na yap\u0131lan itiraz, ekli listenin (F) s\u00fctununda g\u00f6sterilen mahkemelerce reddedilmi\u015ftir. \u0130tiraz\u0131n reddine dair kararlarda esas olarak HAGB kararlar\u0131n\u0131n usul ve kanuna uygun oldu\u011fu, kararlarda hukuka ayk\u0131r\u0131l\u0131k bulunmad\u0131\u011f\u0131, HAGB’nin \u015fartlar\u0131n\u0131n ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi hususlar\u0131na dayan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. 4. Ba\u015fvurucular, nihai kararlar\u0131 \u00f6\u011frendikten sonra s\u00fcresi i\u00e7inde bireysel ba\u015fvuruda bulunmu\u015ftur. Ekli listenin (A) s\u00fctununda g\u00f6sterilen dosyalar konu y\u00f6n\u00fcnden hukuki irtibat bulunmas\u0131 nedeniyle 2023\/66156 numaral\u0131 bireysel ba\u015fvuru dosyas\u0131 ile birle\u015ftirilmi\u015f ve inceleme 2023\/66156 numaral\u0131 bireysel ba\u015fvuru dosyas\u0131 \u00fczerinden y\u00fcr\u00fct\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Ba\u015fvurunun …<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[27],"tags":[],"class_list":["post-32185","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hukukihaber"],"acf":[],"yoast_head":"\n