T\u00dcRK\u0130YE CUMHUR\u0130YET\u0130<\/p>\n
ANAYASA MAHKEMES\u0130<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
B\u0130R\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
KARAR<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
FARUK \u00d6\u00c7AL BA\u015eVURUSU<\/p>\n
(Ba\u015fvuru Numaras\u0131: 2020\/27467)<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Karar Tarihi: 11\/7\/2024<\/p>\n
R.G. Tarih ve Say\u0131: 3\/12\/2024 – 32741<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
B\u0130R\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
KARAR<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Ba\u015fkan<\/p>\n
:<\/p>\n
Hasan Tahsin G\u00d6KCAN<\/p>\n
\u00dcyeler<\/p>\n
:<\/p>\n
Recai AKYEL<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Selahaddin MENTE\u015e<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u0130rfan F\u0130DAN<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Muhterem \u0130NCE<\/p>\n
Raport\u00f6r<\/p>\n
:<\/p>\n
Mustafa Erdem ATLIHAN<\/p>\n
Ba\u015fvurucu<\/p>\n
:<\/p>\n
Faruk \u00d6\u00c7AL<\/p>\n
Vekili<\/p>\n
:<\/p>\n
Av. \u00c7i\u011fdem KO\u00c7<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
I. BA\u015eVURUNUN \u00d6ZET\u0130<\/p>\n
1. Ba\u015fvuru, sa\u011fl\u0131k sorunlar\u0131 olan h\u00fck\u00fcml\u00fcn\u00fcn infaz\u0131n ertelenmesi talebinin reddedilmesi nedeniyle k\u00f6t\u00fc muamele yasa\u011f\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fi iddias\u0131na ili\u015fkindir.<\/p>\n
2. 1959 do\u011fumlu olan ba\u015fvurucu, (kapat\u0131lan) \u0130stanbul 13. A\u011f\u0131r Ceza Mahkemesince (Mahkeme) anayasal d\u00fczeni zorla de\u011fi\u015ftirmeye kalk\u0131\u015fma su\u00e7lamas\u0131yla yarg\u0131lanm\u0131\u015f ve su\u00e7lu bulunarak kesinle\u015fmi\u015f m\u00fcebbet hapis cezas\u0131n\u0131n infaz\u0131 amac\u0131yla 16\/7\/2017 tarihinde Eski\u015fehir H Tipi Kapal\u0131 Ceza \u0130nfaz Kurumuna al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Ba\u015fvurucu, 2\/3\/2018 tarihinden bu yana hastal\u0131\u011f\u0131 sebebiyle Metris R Tipi Kapal\u0131 Ceza \u0130nfaz Kurumunda (Ceza \u0130nfaz Kurumu) h\u00fck\u00fcml\u00fc olarak bar\u0131nd\u0131r\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n
A. Ba\u015fvuru \u00d6ncesi D\u00f6nem<\/p>\n
3. Ba\u015fvurucu hakk\u0131nda d\u00fczenlenmi\u015f olan raporlar \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
i. Sa\u011fl\u0131k Bilimleri \u00dcniversitesi \u0130stanbul Haseki E\u011fitim Ara\u015ft\u0131rma Hastanesinin 30\/12\/2019 tarihli raporunun ilgili k\u0131sm\u0131 \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
“… Hastal\u0131klar\u0131 s\u00fcre\u011fendir. N\u00f6roloji Parkinson poliklini\u011finden d\u00fczenli takip ve tedavisi gerekir. Mevcut haliyle ceza infaz\u0131 hayati bak\u0131mdan kesin tehlike arz etmemekte, ancak ki\u015fisel bak\u0131m\u0131nda zaman zaman ba\u015fkas\u0131n\u0131n yard\u0131m\u0131na ihtiya\u00e7 duymaktad\u0131r. Adli T\u0131p Kurumu onay\u0131na sunulmak \u00fczere son durumunu belirten sa\u011fl\u0131k kurulu raporudur.” <\/p>\n
ii. Adli T\u0131p Kurumu 3. \u0130htisas Kurulunca d\u00fczenlenen 13\/1\/2020 tarihli raporda hapis cezas\u0131n\u0131n infaz\u0131n\u0131n mahk\u00fbmun hayat\u0131 i\u00e7in kesin bir tehlike te\u015fkil etmedi\u011fi ancak a\u011f\u0131r hastal\u0131\u011f\u0131 nedeniyle ba\u015fvurucunun ceza infaz kurumu ko\u015fullar\u0131nda hayat\u0131n\u0131 yaln\u0131z idame ettiremeyece\u011fi ifade edilmi\u015ftir.<\/p>\n
iii. Adli T\u0131p Kurumu 3. \u0130htisas Kurulunun 3\/3\/2021 ve 7\/3\/2022 tarihli raporlar\u0131n\u0131n sonu\u00e7 k\u0131sm\u0131 birbirinin ayn\u0131d\u0131r ve a\u015fa\u011f\u0131daki gibidir:<\/p>\n
“… Kurulumuz muayenesinde orta-a\u011f\u0131r d\u00fczeyde Parkinson hastal\u0131\u011f\u0131 oldu\u011fu tespit edilen Niyazi o\u011flu 1959 do\u011fumlu Faruk \u00d6\u00c7AL\u2019\u0131n dosyadaki mevcut belgeleri ve kurulumuz muayene bulgular\u0131na g\u00f6re halihaz\u0131rda; 5275 say\u0131l\u0131 Ceza ve G\u00fcvenlik Tedbirlerinin \u0130nfaz\u0131 Hakk\u0131nda Kanunun 16\/6. maddesi kapsam\u0131nda de\u011ferlendirildi\u011fi, hayat\u0131n\u0131 yaln\u0131z idame ettiremeyece\u011fi, ayr\u0131ca ayn\u0131 maddede s\u00f6z\u00fc ge\u00e7en ‘toplum g\u00fcvenli\u011fi bak\u0131m\u0131ndan tehlike olu\u015fturup olu\u015fturmayaca\u011f\u0131’ de\u011ferlendirilmesinin adli t\u0131bbi bir konu olmad\u0131\u011f\u0131 oy birli\u011fi ile m\u00fctalaa olunur.”<\/p>\n
4. Ba\u015fvurucu, rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131 nedeniyle cezas\u0131n\u0131n tehir edilmesi talebiyle Bak\u0131rk\u00f6y Cumhuriyet Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131na (Ba\u015fsavc\u0131l\u0131k) ba\u015fvurmu\u015ftur. Ba\u015fsavc\u0131l\u0131k, kolluktan ba\u015fvurucunun sa\u011fl\u0131k sorunlar\u0131 nedeniyle cezas\u0131n\u0131n infaz\u0131n\u0131n ertelenmesinin toplum g\u00fcvenli\u011fi bak\u0131m\u0131ndan a\u011f\u0131r ve somut tehlike olu\u015fturup olu\u015fturmayaca\u011f\u0131n\u0131n ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 istemi\u015ftir. Ba\u015fvurucu hakk\u0131nda d\u00fczenlenen ve Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011fa 23\/1\/2020 tarihli yaz\u0131 ekinde g\u00f6nderilen Ara\u015ft\u0131rma Tutana\u011f\u0131’nda ba\u015fvurucunun serbest kalmas\u0131 h\u00e2linde T\u00fcrkiye Kom\u00fcnist Emek Partisi ter\u00f6r \u00f6rg\u00fct\u00fc i\u00e7inde faaliyetlerine devam edebilece\u011fi ifade edilmi\u015ftir.<\/p>\n
5. Ba\u015fvurucunun infaz\u0131n\u0131n ertelenmesi talebi 28\/1\/2020 tarihli Ba\u015fsavc\u0131l\u0131k karar\u0131yla reddedilmi\u015ftir. Kararda adli t\u0131p raporuna da yer verilerek kolluk tutana\u011f\u0131na at\u0131fla anayasal d\u00fczeni zorla de\u011fi\u015ftirmeye kalk\u0131\u015fma su\u00e7undan mahk\u00fbm olan ba\u015fvurucunun cezas\u0131n\u0131n infaz\u0131n\u0131n ertelenmesinin toplum g\u00fcvenli\u011fi i\u00e7in tehlike olu\u015fturabilece\u011fi ifade edilmi\u015ftir. S\u00f6z konusu karara kar\u015f\u0131 ba\u015fvurucunun itiraz etti\u011fi ileri s\u00fcr\u00fclmedi\u011fi gibi Ulusal Yarg\u0131 A\u011f\u0131 Bili\u015fim Sistemi (UYAP) arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla eri\u015filen bilgi ve belgeler aras\u0131nda da bu karara itiraz edildi\u011fine ili\u015fkin bir bilgi ya da belgeye rastlanmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
6. Ba\u015fvurucu 7\/9\/2020 tarihinde tedbir talebiyle bireysel ba\u015fvuruda bulunmu\u015ftur.<\/p>\n
7. Anayasa Mahkemesi 11\/9\/2020 tarihinde, ba\u015fvurucunun tahliye edilmesi y\u00f6n\u00fcndeki tedbir talebini ba\u015fvurucunun sa\u011fl\u0131k hizmetlerine eri\u015fim imk\u00e2n\u0131na sahip oldu\u011funu ve ceza infaz kurumunda tutulmas\u0131 nedeniyle ya\u015fam\u0131na ya da maddi veya manevi b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcne y\u00f6nelik ciddi bir tehlikenin ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131na dair bilgi ya da bulgu olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 de\u011ferlendirerek reddetmi\u015ftir.<\/p>\n
8. Ceza \u0130nfaz Kurumu 25\/2\/2021 tarihinde hastal\u0131k sebebiyle cezan\u0131n infaz\u0131n\u0131n ertelenmesi i\u015flemleri kapsam\u0131nda ba\u015fvurucu hakk\u0131nda rapor d\u00fczenlenmesi i\u00e7in Adli T\u0131p Kurumundan rapor talep etmi\u015ftir.<\/p>\n
9. Ba\u015fvurucunun o\u011flu 22\/10\/2021 tarihinde Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011fa sundu\u011fu dilek\u00e7e ileba\u015fvurucunun hastal\u0131\u011f\u0131 nedeniyle yeniden cezan\u0131n infaz\u0131n\u0131n ertelenmesi talebinde bulunmu\u015ftur. Ba\u015fsavc\u0131l\u0131k taraf\u0131ndan kollu\u011fa yaz\u0131lan m\u00fczekkere cevab\u0131nda ba\u015fvurucunun h\u00fck\u00fcm giydi\u011fi ter\u00f6r \u00f6rg\u00fct\u00fc eylemlerine ili\u015fkin bilgiler verilmi\u015f ve tahliye edilmesi durumunda \u00f6rg\u00fct faaliyetlerine devam edebilece\u011fi ya da yurt d\u0131\u015f\u0131na ka\u00e7abilece\u011fi ifade edilmi\u015ftir.<\/p>\n
10. Ba\u015fvurucunun infaz\u0131n ertelenmesi talebi 10\/12\/2021 tarihli Ba\u015fsavc\u0131l\u0131k karar\u0131 ile yine reddedilmi\u015ftir. Kararda, ba\u015fvurucunun tahliye edilmesinin toplum g\u00fcvenli\u011fi y\u00f6n\u00fcnden a\u011f\u0131r ve somut tehlike olu\u015fturaca\u011f\u0131 ifade edilmi\u015ftir. S\u00f6z konusu karara kar\u015f\u0131 yap\u0131lan itiraz \u00f6nce Bak\u0131rk\u00f6y 6. \u0130nfaz H\u00e2kimli\u011fi, sonra da Bak\u0131rk\u00f6y 1. A\u011f\u0131r Ceza Mahkemesi taraf\u0131ndan reddedilmi\u015ftir.<\/p>\n
11. Ba\u015fvurucu, Bak\u0131rk\u00f6y 1. A\u011f\u0131r Ceza Mahkemesinin 20\/1\/2022 tarihli karar\u0131n\u0131 21\/1\/2022 tarihinde tebell\u00fc\u011f etmesinin ard\u0131ndan 21\/2\/2022 tarihinde tedbir talebiyle bireysel ba\u015fvuruda bulunmu\u015ftur.<\/p>\n
B. Ba\u015fvuru Sonras\u0131 D\u00f6nem<\/p>\n
12. Anayasa Mahkemesi taraf\u0131ndan tedbir talebinin de\u011ferlendirilmesi i\u00e7in Ceza \u0130nfaz Kurumuna m\u00fczekkere yaz\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Yaz\u0131ya verilen cevapta \u015fu bilgilere yer verilmi\u015ftir:<\/p>\n
“i. Ba\u015fvurucunun bar\u0131nd\u0131r\u0131lmakta oldu\u011fu Metris R(Rehabilitasyon ) Tipi Kapal\u0131 Ceza \u0130nfaz Kurumunda 24 saat esas\u0131na g\u00f6re hekim, sa\u011fl\u0131k memuru ve hasta bak\u0131c\u0131 bulunmakta oldu\u011fu ve hastalar\u0131n s\u00fcrekli olarak muayenelerinin yap\u0131larak verilen tedavilerin uyguland\u0131\u011f\u0131<\/p>\n
ii. Ba\u015fvurucunun 3 ki\u015fi mevcutlu oday\u0131 bir di\u011fer mahpus ile payla\u015ft\u0131\u011f\u0131, hasta odalar\u0131nda acil durumlar i\u00e7in hasta h\u00fck\u00fcml\u00fc ve tutuklular\u0131n kullanabilece\u011fi \u015fekilde dizayn edilmi\u015f hasta butonlar\u0131 bulundu\u011fu<\/p>\n
iii. Hastalar\u0131n \u015fikayetleri olmasa bile haftan\u0131n sal\u0131 ve per\u015fembe g\u00fcnleri doktor ve di\u011fer idareciler taraf\u0131ndan d\u00fczenli olarak yap\u0131lan vizitler ile son durumlar\u0131n\u0131n muayene sonras\u0131 de\u011ferlendirildi\u011fi<\/p>\n
iv. Hastalar\u0131n ihtiya\u00e7 duydu\u011fu takdirde banyo, tuvalet, t\u0131rnak kesimi, tra\u015f gibi ki\u015fisel temizlik ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131n hasta bak\u0131m personelleri taraf\u0131ndan sa\u011fland\u0131\u011f\u0131 ve yemek da\u011f\u0131t\u0131mlar\u0131ndan sonra hastan\u0131n yan\u0131na kurum hasta bak\u0131m personellerinin gelerek yeme i\u00e7mesine yard\u0131mc\u0131 olduklar\u0131”<\/p>\n
13. Ba\u015fvurucunun Ceza \u0130nfaz Kurumuna giri\u015f tarihi olan 2\/3\/2018 tarihini m\u00fcteakip muayenesinde parkinson hastas\u0131 oldu\u011funun tespiti sonras\u0131nda tedavisi i\u00e7in d\u00fczenli olarak hastaneye sevkinin sa\u011fland\u0131\u011f\u0131, parkinson rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131 dolay\u0131s\u0131yla yirmi kez \u00e7e\u015fitli hastanelerin n\u00f6roloji polikliniklerine, kalp damar rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131 nedeniyle de on be\u015f kez \u00e7e\u015fitli hastanelerin kardiyoloji polikliniklerine sevkinin sa\u011flanarak rahats\u0131zl\u0131klar\u0131n\u0131n takibinin ve tedavisinin yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n
14. Anayasa Mahkemesi 7\/3\/2022 tarihinde, ba\u015fvurucunun tahliye edilmesi y\u00f6n\u00fcndeki tedbir talebini ba\u015fvurucunun h\u00e2lihaz\u0131rda hastal\u0131k nedeniyle Metris R Tipi Kapal\u0131 Ceza \u0130nfaz Kurumunda (Rehabilitasyon Merkezi) tutuldu\u011fu, hasta tutuklu ve h\u00fck\u00fcml\u00fclerin t\u00fcm ki\u015fisel ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131n Kurumdaki yirmi hasta bak\u0131m personeli taraf\u0131ndan yedi g\u00fcn yirmi d\u00f6rt saat kar\u015f\u0131land\u0131\u011f\u0131, ba\u015fvurucunun sa\u011fl\u0131k hizmetlerine eri\u015fim imk\u00e2n\u0131na sahip oldu\u011fu, ceza infaz kurumunda tutulmas\u0131 nedeniyle ya\u015fam\u0131na ya da maddi veya manevi b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcne y\u00f6nelik ciddi bir tehlikenin ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131na dair bilgi ya da bulgunun olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gerek\u00e7esiyle reddetmi\u015ftir.<\/p>\n
15. Ba\u015fvurucu hakk\u0131nda Ba\u015fak\u015fehir \u00c7am ve Sakura \u015eehir Hastanesince d\u00fczenlenen 15\/3\/2023 tarihli sa\u011fl\u0131k kurulu raporunun ilgili k\u0131sm\u0131 ise \u015f\u00f6yledir:<\/p>\n
“… Akli melekeleri yerindedir, bunama hali yoktur, Koroner kalp hastal\u0131\u011f\u0131 ve kalp kapak yetersizli\u011fi nedeniyle kardiyoloji poliklinik takibi gerekir, ellerinde tremor (titreme) vard\u0131r, bir ki\u015fi destekle aya\u011fa kalkabilir ad\u0131m atabilir g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam aktivitelerinde k\u0131smi ba\u011f\u0131ml\u0131d\u0131r, mart ay\u0131 ba\u015f\u0131nda parkinson nedeniyle \u0130stanbul \u00dc.T.F Hastanesinde beynine pil tak\u0131lma i\u015flemi uygulanan hastan\u0131n durumunda olumlu y\u00f6nde de\u011fi\u015fiklik \u00f6ng\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnden ceza infaz ertelemesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan 6 (alt\u0131) ay sonra yeniden de\u011ferlendirilmesi, takip edildi\u011fi merkezde n\u00f6rolojik poliklinik takibi gerekir.”<\/p>\n
16. Aralar\u0131nda ki\u015fi ve konu y\u00f6n\u00fcnden irtibat bulunmas\u0131 nedeniyle 2022\/20423 numaral\u0131 ba\u015fvuru dosyas\u0131n\u0131n 2020\/27467 numaral\u0131 ba\u015fvuru dosyas\u0131yla birle\u015ftirilmesine, incelemenin bu dosya \u00fczerinden yap\u0131lmas\u0131na karar verilmi\u015ftir.<\/p>\n
II. DE\u011eERLEND\u0130RME<\/p>\n
17. Ba\u015fvurucu; parkinson hastal\u0131\u011f\u0131na yakaland\u0131\u011f\u0131n\u0131, hakk\u0131nda ba\u015fkas\u0131n\u0131n yard\u0131m\u0131 olmadan hayat\u0131n\u0131 idame ettiremeyece\u011fi y\u00f6n\u00fcnde verilen bir rapor olmas\u0131na kar\u015f\u0131n ceza infaz kurumunda tutulmas\u0131n\u0131n ayr\u0131mc\u0131l\u0131k yasa\u011f\u0131n\u0131 ve ya\u015fam hakk\u0131n\u0131 ihlal eder nitelikte oldu\u011funu ileri s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131 (Bakanl\u0131k) g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnde \u00f6ncelikle konuya ili\u015fkin insan haklar\u0131 yarg\u0131s\u0131 alan\u0131nda verilmi\u015f kararlar ve olay silsilesi aktar\u0131lm\u0131\u015f; ba\u015fvurucunun sa\u011fl\u0131k durumuna uygun R tipi ceza infaz kurumunda kald\u0131\u011f\u0131 ve sa\u011fl\u0131k hizmetlerine eri\u015fimi konusunda herhangi bir s\u0131n\u0131rlama olmad\u0131\u011f\u0131, ceza infaz kurumundaki tutulma \u015fartlar\u0131 ve sa\u011fl\u0131k hizmetleri dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda ba\u015fvurucunun sa\u011fl\u0131k durumunun ceza infaz kurumunda tutulmas\u0131 sebebi ile k\u00f6t\u00fcye gitti\u011fine dair bilgi ve belge bulunmad\u0131\u011f\u0131 ifade edilmi\u015ftir. Ba\u015fvurucu, Bakanl\u0131k g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne kar\u015f\u0131 beyanda bulunmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
18. Anayasa Mahkemesi ceza infaz kurumlar\u0131n\u0131n fiziki ve t\u0131bbi imk\u00e2nlar\u0131n\u0131n sa\u011fl\u0131k durumuna uygun olmamas\u0131na dayal\u0131 \u015fik\u00e2yetleri k\u00f6t\u00fc muamele yasa\u011f\u0131 kapsam\u0131nda incelemektedir (Mete Dursun, B. No: 2012\/1195, 18\/11\/2015; Serdar \u00d6zt\u00fcrk, B. No: 2013\/7532, 4\/2\/2016; Sabri Kaya, B. No: 2014\/8482, 29\/6\/2016; Ergin Akta\u015f, B. No: 2014\/14810, 21\/9\/2016; Hayati Kaytan, B. No: 2014\/19527, 16\/11\/2016; \u0130mam \u00c7elikdemir, B. No: 2014\/20289, 5\/12\/2017). Bu ba\u011flamda ba\u015fvuru, k\u00f6t\u00fc muamele yasa\u011f\u0131 kapsam\u0131nda incelenmi\u015ftir.<\/p>\n
19. A\u00e7\u0131k\u00e7a dayanaktan yoksun olmad\u0131\u011f\u0131 ve kabul edilemezli\u011fine karar verilmesini gerektirecek ba\u015fka bir neden de bulunmad\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lan k\u00f6t\u00fc muamele yasa\u011f\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddian\u0131n kabul edilebilir oldu\u011funa karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
20. Anayasa Mahkemesi taraf\u0131ndan ceza infaz kurumunda tutulan mahpuslar\u0131n sa\u011fl\u0131kla ilgili \u015fik\u00e2yetlerini niteli\u011fine g\u00f6re \u00fc\u00e7 ba\u015fl\u0131k alt\u0131nda incelenmektedir: a) Sa\u011fl\u0131k durumunun ceza infaz kurumunda tutulmas\u0131na kesin olarak uygun olmamas\u0131na ra\u011fmen ki\u015finin tutuklulu\u011funun\/h\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn devam ettirildi\u011fine ili\u015fkin iddia, b) Sa\u011flanan t\u0131bbi bak\u0131mlar\u0131n yetersiz oldu\u011funa ili\u015fkin iddia, c) Ceza infaz kurumlar\u0131ndaki tutma ko\u015fullar\u0131n\u0131n ki\u015finin sa\u011fl\u0131k durumuna uygun olmad\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin iddia (Sibel \u00c7apraz, B. No: 2017\/19418, 12\/1\/2021, \u00a7\u00a7124-137; Yusuf \u00d6zmen, B. No: 2019\/13637, 30\/6\/2021, \u00a7\u00a7 108-119). Ba\u015fvurucunun sadece (a) ve (b)’ye y\u00f6nelik \u015fik\u00e2yette bulundu\u011fu g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnden de\u011ferlendirme de bu kapsamda ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015ftir.<\/p>\n
21. Anayasa\u2019n\u0131n 17. maddesi ceza infaz kurumundaki bir h\u00fck\u00fcml\u00fc veya tutuklunun i\u00e7inde bulundu\u011fu \u015fartlar\u0131n insan onuruna yak\u0131\u015f\u0131r bir \u015fekilde olmas\u0131n\u0131 da koruma alt\u0131na almaktad\u0131r. \u0130nfaz\u0131n y\u00f6ntemi ve infaz s\u00fcrecindeki davran\u0131\u015flar\u0131n mahk\u00fbmlar\u0131 \u00f6zg\u00fcrl\u00fckten mahrum kalman\u0131n do\u011fal sonucu olan ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz elem seviyesinden daha fazla s\u0131k\u0131nt\u0131l\u0131 veya eziyetli bir duruma sokmamas\u0131 gerekir. Ceza infaz kurumunda tutulman\u0131n pratik gerekleri \u00e7er\u00e7evesinde mahk\u00fbmlar\u0131n sa\u011fl\u0131k ve esenlikleri gibi hususlar\u0131n yeterli bir \u015fekilde g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nmas\u0131 ve gerekli t\u0131bbi yard\u0131m\u0131n sa\u011flanmas\u0131 da insan onuruna yak\u0131\u015f\u0131r ko\u015fullar\u0131n sa\u011flanmas\u0131 i\u00e7in gereklidir (Turan G\u00fcnana, B. No: 2013\/3550, 19\/11\/2014, \u00a7 39). Bu \u00e7er\u00e7evede hasta bir ki\u015finin uygun olmayan fiziki ve t\u0131bbi ko\u015fullarda tutulmas\u0131 da Anayasa’n\u0131n 17. maddesinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc f\u0131kras\u0131na ayk\u0131r\u0131 bir muamele olarak kabul edilebilir (Murat Karabulut, B. No: 2013\/2754, 18\/2\/2016, \u00a7 65).<\/p>\n
22. \u00d6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcnden yoksun b\u0131rak\u0131lan ki\u015filerin hasta olmalar\u0131 durumunda devletin kontrol\u00fc alt\u0131nda tuttu\u011fu bu ki\u015filere gerekli t\u0131bbi yard\u0131m\u0131 sa\u011flama y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc vard\u0131r. Bu y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn hi\u00e7 veya gerekti\u011fi gibi yerine getirilmemesi sonucunda ki\u015finin ya\u015fam\u0131 veya v\u00fccut b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc bak\u0131m\u0131ndan tehlike arz eden acil bir duruma, a\u011f\u0131r veya uzun s\u00fcreli bir ac\u0131 \u00e7ekmesine sebebiyet verilmesi, belirtilen sonu\u00e7lar ortaya \u00e7\u0131kmamakla birlikte ki\u015finin t\u0131bbi yard\u0131mdan mahrum kalm\u0131\u015f olmas\u0131 nedeniyle ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 stres, huzursuzluk veya a\u015fa\u011f\u0131lanma hissinin -olay\u0131n kendine has ko\u015fullar\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde- insan haysiyeti ile ba\u011fda\u015fmayan muamele d\u00fczeyine ula\u015facak ciddiyette olmas\u0131 h\u00e2linde Anayasa’n\u0131n 17. maddesinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc f\u0131kras\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fi kabul edilebilir. Bu kapsamdaki de\u011ferlendirmede ki\u015finin \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcnden yoksun b\u0131rak\u0131lmas\u0131na ba\u011fl\u0131 dezavantajl\u0131 konumunun da dikkate al\u0131nmas\u0131 gerekir (Hayati Kaytan, \u00a7 44). Ya\u015fam\u0131n\u0131 tek ba\u015f\u0131na idame ettiremeyen veya mevcut hastal\u0131\u011f\u0131 nedeniyle yaln\u0131z kalmas\u0131 ya\u015fam\u0131 y\u00f6n\u00fcnden risk olu\u015fturan ki\u015finin durumunun tutuldu\u011fu ko\u015fullarla uyumsuz h\u00e2le gelmi\u015f olmas\u0131 da o ki\u015finin mutlak surette sal\u0131verilmesini gerektirmez. Bununla birlikte ki\u015finin \u00f6zel durumu ile tutma ko\u015fullar\u0131 aras\u0131ndaki uyumsuzlu\u011fun ortaya \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 maddi ve manevi (fiziksel ve psikolojik) sonu\u00e7lar\u0131n insan haysiyeti ile ba\u011fda\u015fmayan muamele d\u00fczeyine ula\u015fmamas\u0131 i\u00e7in birtak\u0131m tedbirler al\u0131nmas\u0131 gerekir (Hayati Kaytan, \u00a7 45).<\/p>\n
23. Ba\u015fvurucu, ceza infaz kurumuna giri\u015finde sa\u011fl\u0131k kontrol\u00fcnden ge\u00e7irilmi\u015f ve ba\u015fvurucunun dejenaritif parkinson hastas\u0131 oldu\u011fu tespit edilmi\u015ftir. Ba\u015fvurucu bu tespit ve de\u011ferlendirmenin ard\u0131ndan Metris R Tipi Kapal\u0131 Ceza \u0130nfaz Kurumuna nakledilmi\u015f ve bu Kurum nezdinde bir\u00e7ok kez sa\u011fl\u0131k kurumuna sevk edilerek kendisine tedavi imk\u00e2n\u0131 sa\u011flanm\u0131\u015ft\u0131r. Ba\u015fvurucunun farkl\u0131 tarihlerdeki talepleri \u00fczerine infaz\u0131n ertelenmesi ko\u015fullar\u0131 ba\u011flam\u0131nda Adli T\u0131p Kurumu taraf\u0131ndan yap\u0131lan \u00fc\u00e7 ayr\u0131 raporda ba\u015fvurucunun hayat\u0131n\u0131 yaln\u0131z idame ettiremeyece\u011fi sonucuna ula\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r (bkz \u00a7 3). Di\u011fer taraftan ba\u015fvurucu hakk\u0131nda d\u00fczenlenen bir ba\u015fka raporda (bkz. \u00a7 15) ba\u015fvurucunun akli melekelerinin yerinde oldu\u011fu ve bunama h\u00e2linin olmad\u0131\u011f\u0131, parkinson hastal\u0131\u011f\u0131 nedeniyle \u0130stanbul T\u0131p Fak\u00fcltesi Hastanesinde beynine pil tak\u0131lma i\u015flemi uygulanan hastan\u0131n durumunda olumlu y\u00f6nde de\u011fi\u015fiklik \u00f6ng\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnden ceza infaz ertelemesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan alt\u0131 ay sonra yeniden de\u011ferlendirilmesi gerekti\u011fi tespitlerine yer verilmi\u015ftir.<\/p>\n
24. Bununla beraber ba\u015fvurucunun kald\u0131\u011f\u0131 ceza infaz kurumunda sa\u011fl\u0131k kontrollerini yapmaya muktedir sa\u011fl\u0131k personeli oldu\u011fu, ba\u015fvurucunun gerek nakil vas\u0131tas\u0131yla gerekse Kurum i\u00e7i imk\u00e2nlarla sa\u011fl\u0131k hizmetine eri\u015fiminin sa\u011fland\u0131\u011f\u0131, \u00fc\u00e7 ki\u015filik odada ikinci hasta olarak bar\u0131nd\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131, muayene ve kontrollerinin s\u00fcrekli yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131, \u00f6z bak\u0131ma ihtiyac\u0131 olan mahpuslar i\u00e7in hasta bak\u0131m personelinin oldu\u011fu anla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. (bkz. \u00a7 12).<\/p>\n
25. S\u00fcrece bir b\u00fct\u00fcn olarak bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ba\u015fvurucunun hayat\u0131n\u0131 yaln\u0131z idame ettirme konusunda zorlanaca\u011f\u0131 a\u00e7\u0131k olmakla birlikte bu durumun hayati bir tehlike arz etmedi\u011fi t\u0131bbi y\u00f6nden tespit edilmi\u015ftir (bkz. \u00a7 3). Ayr\u0131ca ba\u015fvurucu, sa\u011fl\u0131k ko\u015fullar\u0131 y\u00f6n\u00fcnden uygun bir ceza infaz kurumuna -durumunun tespit edilmesini m\u00fcteakip- hemen nakledilmi\u015f; bu ceza infaz kurumunda -gerekti\u011finde yat\u0131l\u0131 olarak farkl\u0131 sa\u011fl\u0131k kurumlar\u0131nda- sa\u011fl\u0131k hizmeti alm\u0131\u015ft\u0131r (bkz. \u00a7 13). Ba\u015fvurucunun tedavi veya kontrollerinin ihmal edilmesi nedeniyle sa\u011fl\u0131k durumunun k\u00f6t\u00fcle\u015fti\u011fi y\u00f6n\u00fcnde bir belirlemenin s\u00f6z konusu olmamas\u0131 an\u0131lan tespiti de destekler niteliktedir.<\/p>\n
26. Somut s\u00fcre\u00e7te al\u0131nan sa\u011fl\u0131k raporlar\u0131n\u0131n genel olarak ayn\u0131 do\u011frultuda ve ba\u015fvurucunun mevcut h\u00e2liyle cezas\u0131n\u0131n infaz\u0131n\u0131n hayati bak\u0131mdan kesin tehlike arz etmedi\u011fi ancak hayat\u0131n\u0131 yaln\u0131z idame ettiremeyece\u011fi y\u00f6n\u00fcndedir. Hatta Ba\u015fak\u015fehir \u00c7am ve Sakura \u015eehir Hastanesinden al\u0131nan son raporda ba\u015fvurucunun bir ki\u015finin deste\u011fiyle aya\u011fa kalkabilece\u011fi, ad\u0131m atabilece\u011fi ve g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam aktivitelerini k\u0131smi ba\u011f\u0131ml\u0131 olarak yapabilece\u011fi tespiti yer almakla beraber ba\u015fvurucunun hayat\u0131n\u0131 tek ba\u015f\u0131na idame ettiremeyece\u011fi y\u00f6n\u00fcnde bir tespit yoktur. Ceza infaz kurumunda bulunan ki\u015filerin sa\u011fl\u0131k nedenleriyle yapt\u0131klar\u0131 ba\u015fvurularda dikkate al\u0131nan hususlar g\u00f6z\u00f6n\u00fcnde bulunuldu\u011funda ba\u015fvurucunun ceza infaz kurumunda tutulma ko\u015fullar\u0131, sa\u011fl\u0131k hizmetine eri\u015fimi ve bunlar\u0131n sa\u011fl\u0131k durumuna etkisi a\u00e7\u0131s\u0131ndan somut s\u00fcre\u00e7te k\u00f6t\u00fc muamele yasa\u011f\u0131 ba\u011flam\u0131nda ihlal olu\u015fabilecek bir durumun varl\u0131\u011f\u0131ndan s\u00f6z etmek m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6r\u00fcnmemektedir.<\/p>\n
27. Ayr\u0131ca bir mahpusun ya\u015fam\u0131n\u0131 tek ba\u015f\u0131na idame ettirememesi veya hastal\u0131\u011f\u0131 nedeniyle yaln\u0131z kalmas\u0131n\u0131n g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam prati\u011fi a\u00e7\u0131s\u0131ndan g\u00fc\u00e7l\u00fck olu\u015fturmas\u0131 mutlak surette ceza infaz kurumundan \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131n\u0131 gerektirmez. Bununla birlikte ki\u015finin \u00f6zel durumunun ortaya \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 maddi ve manevi (fiziksel ve psikolojik) sonu\u00e7lar\u0131n insan haysiyeti ile ba\u011fda\u015fmayan muamele d\u00fczeyine ula\u015fmamas\u0131 i\u00e7in birtak\u0131m tedbirlerin al\u0131nmas\u0131 gerekir (Fatih Hilmio\u011flu, B. No: 2014\/648, 18\/9\/2014, \u00a7 66). Bu ba\u011flamda sa\u011fl\u0131k ve \u00f6z bak\u0131m hizmetlerinin sunumu i\u00e7in yeterli personelin bulundu\u011fu R tipi ceza infaz kurumunda kalan ve gerekti\u011finde sa\u011fl\u0131k kurumlar\u0131na sevki yap\u0131larak tedavisi d\u00fczenlenen ba\u015fvurucu i\u00e7in gereken tedbirlerin al\u0131nmad\u0131\u011f\u0131ndan s\u00f6z edilemeyecektir. Ayr\u0131ca ba\u015fvuru dosyas\u0131nda ba\u015fvurucunun \u00f6zg\u00fcrl\u00fckten yoksun b\u0131rak\u0131lmas\u0131 nedeniyle do\u011fal olarak ortaya \u00e7\u0131kan \u0131zd\u0131rap ve ac\u0131n\u0131n \u00f6tesinde bir \u0131zd\u0131rap ve ac\u0131ya maruz kald\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin hi\u00e7bir unsur bulunmad\u0131\u011f\u0131 da anla\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
28. Kesinle\u015fmi\u015f mahk\u00fbmiyet h\u00fckm\u00fc nedeniyle \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcnden yoksun b\u0131rak\u0131lan bir kimsenin sa\u011fl\u0131k gerek\u00e7esiyle serbest b\u0131rak\u0131lmas\u0131 i\u00e7in hi\u00e7bir genel zorunlulu\u011fun bulunmad\u0131\u011f\u0131, hasta bir ki\u015finin ceza infaz kurumunda tutulmas\u0131n\u0131n ancak ceza infaz kurumu ko\u015fullar\u0131 veya uygulanan tedbirlerin ki\u015fiyi ola\u011fan\u0131n \u00fczerinde s\u0131k\u0131nt\u0131ya sokacak nitelikte olmas\u0131 h\u00e2linde k\u00f6t\u00fc muamele olarak nitelendirilebilece\u011fi ve bu kapsamda somut bir delil olmad\u0131\u011f\u0131 dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda ba\u015fvurucunun ceza infaz kurumunda tutulmas\u0131n\u0131n tek ba\u015f\u0131na k\u00f6t\u00fc muamele olarak nitelendirilemeyece\u011fi de\u011ferlendirilmi\u015ftir.<\/p>\n
29. A\u00e7\u0131klanan gerek\u00e7elerle Anayasa\u2019n\u0131n 17. maddesinde g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan k\u00f6t\u00fc muamele yasa\u011f\u0131n\u0131n ihlal edilmedi\u011fine karar verilmesi gerekir.<\/p>\n
III. H\u00dcK\u00dcM<\/p>\n
A\u00e7\u0131klanan gerek\u00e7elerle;<\/p>\n
A. K\u00f6t\u00fc muamele yasa\u011f\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fine ili\u015fkin iddian\u0131n KABUL ED\u0130LEB\u0130L\u0130R OLDU\u011eUNA,<\/p>\n
B. Anayasa\u2019n\u0131n 17. maddesinde g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nan k\u00f6t\u00fc muamele yasa\u011f\u0131n\u0131n \u0130HLAL ED\u0130LMED\u0130\u011e\u0130NE,<\/p>\n
C. Yarg\u0131lama giderlerinin ba\u015fvurucu \u00fczerinde BIRAKILMASINA,<\/p>\n
D. Karar\u0131n bir \u00f6rne\u011finin Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131na G\u00d6NDER\u0130LMES\u0130NE 11\/7\/2024 tarihinde OYB\u0130RL\u0130\u011e\u0130YLE karar verildi.<\/p>\n
\u200bAnayasa Mahkemesi’nin 11\/7\/2024 tarihli ve 2020\/27467 ba\u015fvuru numaral\u0131 karar\u0131\u00a0Hukuki Haber<\/p>\n
Haberin Al\u0131nt\u0131land\u0131\u011f\u0131 Kaynak: www.hukukihaber.net<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
T\u00dcRK\u0130YE CUMHUR\u0130YET\u0130 ANAYASA MAHKEMES\u0130 \u00a0 \u00a0 B\u0130R\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM \u00a0 KARAR \u00a0 FARUK \u00d6\u00c7AL BA\u015eVURUSU (Ba\u015fvuru Numaras\u0131: 2020\/27467) \u00a0 Karar Tarihi: 11\/7\/2024 R.G. Tarih ve Say\u0131: 3\/12\/2024 – 32741 \u00a0 B\u0130R\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM \u00a0 KARAR \u00a0 Ba\u015fkan : Hasan Tahsin G\u00d6KCAN \u00dcyeler : Recai AKYEL \u00a0 \u00a0 Selahaddin MENTE\u015e \u00a0 \u00a0 \u0130rfan F\u0130DAN \u00a0 \u00a0 Muhterem \u0130NCE Raport\u00f6r : Mustafa Erdem ATLIHAN Ba\u015fvurucu : Faruk \u00d6\u00c7AL Vekili : Av. \u00c7i\u011fdem KO\u00c7 \u00a0 I. BA\u015eVURUNUN \u00d6ZET\u0130 1. Ba\u015fvuru, sa\u011fl\u0131k sorunlar\u0131 olan h\u00fck\u00fcml\u00fcn\u00fcn infaz\u0131n ertelenmesi talebinin reddedilmesi nedeniyle k\u00f6t\u00fc muamele yasa\u011f\u0131n\u0131n ihlal edildi\u011fi iddias\u0131na ili\u015fkindir. 2. 1959 do\u011fumlu olan ba\u015fvurucu, (kapat\u0131lan) \u0130stanbul 13. A\u011f\u0131r Ceza Mahkemesince (Mahkeme) anayasal d\u00fczeni zorla de\u011fi\u015ftirmeye kalk\u0131\u015fma su\u00e7lamas\u0131yla yarg\u0131lanm\u0131\u015f ve su\u00e7lu bulunarak kesinle\u015fmi\u015f m\u00fcebbet hapis cezas\u0131n\u0131n infaz\u0131 amac\u0131yla 16\/7\/2017 tarihinde Eski\u015fehir H Tipi Kapal\u0131 Ceza \u0130nfaz Kurumuna al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Ba\u015fvurucu, 2\/3\/2018 tarihinden bu yana hastal\u0131\u011f\u0131 sebebiyle Metris R Tipi Kapal\u0131 Ceza \u0130nfaz Kurumunda (Ceza \u0130nfaz Kurumu) h\u00fck\u00fcml\u00fc olarak bar\u0131nd\u0131r\u0131lmaktad\u0131r. A. Ba\u015fvuru \u00d6ncesi D\u00f6nem 3. Ba\u015fvurucu hakk\u0131nda d\u00fczenlenmi\u015f olan raporlar \u015f\u00f6yledir: i. Sa\u011fl\u0131k Bilimleri \u00dcniversitesi \u0130stanbul Haseki E\u011fitim Ara\u015ft\u0131rma Hastanesinin 30\/12\/2019 tarihli raporunun ilgili k\u0131sm\u0131 \u015f\u00f6yledir: “… Hastal\u0131klar\u0131 s\u00fcre\u011fendir. N\u00f6roloji Parkinson poliklini\u011finden d\u00fczenli takip ve tedavisi gerekir. Mevcut haliyle ceza infaz\u0131 hayati bak\u0131mdan kesin tehlike arz etmemekte, ancak ki\u015fisel bak\u0131m\u0131nda zaman …<\/p>","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[27,535],"tags":[],"class_list":["post-18872","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hukukihaber","category-uncategorized-tr"],"acf":[],"yoast_head":"\n