1. \u0130nsan hayat\u0131 Anayasal teminat alt\u0131nda olup ya\u015fam hakk\u0131n\u0131n ihlali halinde etkili bir ceza soru\u015fturmas\u0131 yapmak \u015fartt\u0131r. Cumhuriyet savc\u0131s\u0131, ihbar veya ba\u015fka bir suretle su\u00e7 haberini al\u0131r almaz kamu davas\u0131n\u0131 a\u00e7maya yer olup olmad\u0131\u011f\u0131na karar vermek \u00fczere hemen i\u015fin ger\u00e7e\u011fini ara\u015ft\u0131rmaya ba\u015flayan, bu ama\u00e7la do\u011frudan veya emrindeki adli kolluk g\u00f6revlileri arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla her t\u00fcrl\u00fc ara\u015ft\u0131rmay\u0131 yapabilen bir adli makamd\u0131r. Ayn\u0131 zamanda Cumhuriyet savc\u0131s\u0131, maddi ger\u00e7e\u011fin ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ve adil bir yarg\u0131laman\u0131n yap\u0131labilmesi i\u00e7in \u015f\u00fcphelinin lehine ve aleyhine olan delillerin toplan\u0131p g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nmas\u0131yla, \u015f\u00fcpheli ile maktul\u00fcn haklar\u0131n\u0131n korunmas\u0131yla y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcr. Cumhuriyet savc\u0131s\u0131, toplanan deliller \u015f\u00fcpheli hakk\u0131nda at\u0131l\u0131 su\u00e7un i\u015flendi\u011fi hususunda kamu davas\u0131 a\u00e7\u0131lmas\u0131n\u0131 gerektirir yeterlilikte \u015f\u00fcphe olu\u015fturdu\u011funda bir iddianame d\u00fczenleyerek kamu davas\u0131 a\u00e7makla, soru\u015fturma evresi sonunda, \u015f\u00fcpheli hakk\u0131nda kamu davas\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131 i\u00e7in yeterli \u015f\u00fcphe olu\u015fturacak delil elde edilememesi veya kovu\u015fturma olana\u011f\u0131n\u0131n bulunmamas\u0131 h\u00e2llerinde ise kovu\u015fturmaya yer olmad\u0131\u011f\u0131na karar vermekle g\u00f6revlidir. Cumhuriyet savc\u0131s\u0131n\u0131n faili yakalamas\u0131 \u015fart olup kurgu \u00fczerinden ba\u015flang\u0131\u00e7 \u015f\u00fcphelinin bile olmad\u0131\u011f\u0131 ki\u015fileri \u015f\u00fcpheli veya san\u0131k yapmamas\u0131 gerekir. Aksi halde ger\u00e7ek fail ka\u00e7acak ve delilleri de karartacakt\u0131r. Kasten insan \u00f6ld\u00fcrme su\u00e7u a\u011f\u0131r cezal\u0131k bir su\u00e7 olup bireyler ve toplum a\u00e7\u0131s\u0131ndan hayati \u00f6neme sahiptir. Y\u00fcr\u00fct\u00fclecek soru\u015fturmalar\u0131 ve kovu\u015fturmalar\u0131 hukuka uygun soru\u015fturma y\u00f6ntemleri ile toplanacak delillerle ivedi olarak etkili ve makul bir s\u00fcratle ger\u00e7ekle\u015ftirme zorunlulu\u011fu bulunmaktad\u0131r. G\u00f6zalt\u0131 ve tutuklama tedbirlerinin do\u011fru ki\u015fiye ve do\u011fru zaman\u0131nda uygulanmas\u0131 \u015fartt\u0131r.<\/p>\n
2. Cumhuriyet Savc\u0131s\u0131, bir su\u00e7 soru\u015fturmas\u0131 s\u0131ras\u0131nda, do\u011frudan do\u011fruya veya emrindeki adl\u00ee kolluk g\u00f6revlileri arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile her t\u00fcrl\u00fc ara\u015ft\u0131rmay\u0131 yapabilir ve b\u00fct\u00fcn kamu g\u00f6revlilerinden her t\u00fcrl\u00fc bilgiyi isteyebilir (CMK m. 161). Adl\u00ee kolluk g\u00f6revlileri, ise, Cumhuriyet savc\u0131s\u0131n\u0131n emri \u00fczerine, el koyduklar\u0131 olaylar\u0131, yakalanan ki\u015filer ile uygulanan tedbirleri emrinde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131 Cumhuriyet savc\u0131s\u0131na derh\u00e2l bildirmek ve bu Cumhuriyet savc\u0131s\u0131n\u0131n adliyeye ili\u015fkin b\u00fct\u00fcn emirlerini gecikmeksizin yerine getirmekle y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcr (CMK m. 161\/2). Kasten insan \u00f6ld\u00fcrme su\u00e7lar\u0131nda Cumhuriyet savc\u0131s\u0131n\u0131n bizzat soru\u015fturmay\u0131 y\u00fcr\u00fctmesi \u015fartt\u0131r.<\/p>\n
3. Cumhuriyet Savc\u0131s\u0131n\u0131n adli kolluk g\u00f6revlilerine verdi\u011fi emrin yaz\u0131l\u0131 olmas\u0131, acele hallerde s\u00f6zl\u00fc olarak verilen emirlerin en k\u0131sa s\u00fcrede yaz\u0131l\u0131 hale getirilmesi zorunlulu\u011fu 5271 say\u0131l\u0131 CMK\u2019n\u0131n 161\/3. madde ve f\u0131kras\u0131nda yasal olarak d\u00fczenlenmi\u015ftir.<\/p>\n
4. Ceza yarg\u0131lamas\u0131nda, meden\u00ee yarg\u0131lamadan farkl\u0131 olarak, \u015fekl\u00ee ger\u00e7ekle yetinilmeyip maddi ger\u00e7ek ara\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r. Ceza yarg\u0131lamas\u0131n\u0131n amac\u0131 hukuka uygun y\u00f6ntemlerle elde edilmi\u015f delillerle, her t\u00fcrl\u00fc olas\u0131l\u0131k de\u011ferlendirilmek suretiyle \u015f\u00fcpheden ar\u0131nm\u0131\u015f bir \u015fekilde madd\u00ee ger\u00e7e\u011fin ortaya \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131d\u0131r. Maddi ger\u00e7e\u011fe ula\u015fmada hayat\u0131n ola\u011fan ak\u0131\u015f\u0131na uygun olan akla ve mant\u0131\u011fa uygun y\u00f6ntemlerle hareket edilmesi gerekir. Ger\u00e7ek, her t\u00fcrl\u00fc ku\u015fku ve bask\u0131dan uzak, rasyonel ve somut olay\u0131n \u00f6zelliklerine uygun bir de\u011ferlendirilmeden ortaya \u00e7\u0131kar\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n
5. Soru\u015fturma i\u015flemlerinin hukuka uygun bir \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi, manip\u00fclasyonlardan ka\u00e7\u0131n\u0131lmas\u0131 ve su\u00e7suzluk karinesine uyularak, \u015f\u00fcphelinin lekelenmeme hakk\u0131n\u0131n korunabilmesi i\u00e7in soru\u015fturman\u0131n gizlilikle y\u00fcr\u00fct\u00fclmesi gerekir.<\/p>\n
6. Cumhuriyet savc\u0131s\u0131 taraf\u0131ndan talimat verilmeden \u00f6nce, olay\u0131 aktaran kolluk g\u00f6revlisinden eylemin taraflar\u0131na, ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi tarihe, yere, olay\u0131n olu\u015f ve i\u015fleyi\u015f \u015fekline ili\u015fkin o ana kadar mevcut olan delillerin mahiyetine dair tam bilgi al\u0131nmal\u0131d\u0131r. Yap\u0131lmas\u0131 gereken adli i\u015flemlerin kollu\u011fa eksiksiz olarak aktar\u0131lmas\u0131 gerekir. Cumhuriyet savc\u0131s\u0131 taraf\u0131ndan verilen adli emirler takip edilerek i\u015flemlerin makul s\u00fcre i\u00e7erisinde ve hukuka uygun bi\u00e7imde yap\u0131l\u0131p yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 denetlenmelidir.<\/p>\n
7. Cumhuriyet savc\u0131s\u0131 taraf\u0131ndan \u00f6nceden verilen adli emirlere istinaden kolluk taraf\u0131ndan haz\u0131rlan\u0131p Cumhuriyet Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131na sunulan fezlekeye ba\u011fl\u0131 evrak\u0131n gecikmeksizin soru\u015fturmaya kaydedilmesi, eksik hususlar\u0131n i\u015fin mahiyetine g\u00f6re kollu\u011fa tamamlatt\u0131r\u0131lmas\u0131 yahut bizzat tamamlanmas\u0131 gerekir. Mevzuat veya i\u015fin niteli\u011fi gere\u011fi tekrar\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmayan adli i\u015flemlerin kollu\u011fa b\u0131rak\u0131lmay\u0131p bizzat yap\u0131lmas\u0131 uygun olacakt\u0131r[1].<\/p>\n
8. Kasten \u00f6ld\u00fcrme su\u00e7u i\u015flendi\u011fine dair ihbar al\u0131nmas\u0131 \u00fczerine kollu\u011fa, \u201colay\u0131n nas\u0131l vuku buldu\u011funa ve \u00f6\u011frenildi\u011fine dair \u00f6lenin kimlik bilgilerini de i\u00e7erir bir tutanak tanzim edilmesi, olay mahallinin \u00e7evrelenerek kimsenin i\u00e7eri al\u0131nmamas\u0131, olay yeri inceleme ekibinin ve adli tabibin mahallinde haz\u0131r edilmesi, cesedin mevcut \u015fekliyle muhafaza edilmesi, \u00f6lenin kimli\u011finin teminine \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmas\u0131, olaya tan\u0131k olan kimselerin tespit edilmesi ve beyanlar\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131, kimlik tespitinde kullan\u0131lmak \u00fczere \u00f6lenin yak\u0131nlar\u0131ndan birinin mahallinde haz\u0131r edilmesi\u201d y\u00f6n\u00fcnde talimat verilmelidir[2].<\/p>\n
9. Mahallinde yap\u0131lacak inceleme s\u0131ras\u0131nda ke\u015fif tutana\u011f\u0131 d\u00fczenlenerek Cumhuriyet savc\u0131s\u0131 taraf\u0131ndan \u00f6l\u00fcn\u00fcn mevcut duru\u015f bi\u00e7imi, fiziki \u00f6zellikleri, bulundu\u011fu yer ve \u00fczerindeki k\u0131yafetlerin tan\u0131mlan\u0131p ayr\u0131nt\u0131l\u0131 olarak tutana\u011fa ge\u00e7irilmesi, adli tabip huzura al\u0131narak kendisinden \u00f6l\u00fcm\u00fcn \u015fekli ve zaman\u0131 hakk\u0131nda g\u00f6r\u00fc\u015f bildirmesinin istenmesi, olay yeri inceleme ekibine \u201c\u00e7evredeki bilimsel incelemeye konu olacak her t\u00fcrl\u00fc bulgunun (kan, k\u0131l, ayakkab\u0131 izi, parmak izi, kemik, mermi \u00e7ekirde\u011fi, mermi kovan\u0131 vb.) toplan\u0131p muhafaza alt\u0131na al\u0131nmas\u0131, cesedin ve olay mahallinin her y\u00f6nden foto\u011fraflanmas\u0131, su\u00e7 ate\u015fli silahla i\u015flenmi\u015fse at\u0131\u015f\u0131n (biti\u015fik-yak\u0131n-uzak) ve silah\u0131n t\u00fcr\u00fcn\u00fcn (uzun-k\u0131sa namlulu) tespitine ili\u015fkin ayr\u0131nt\u0131l\u0131 inceleme yap\u0131lmas\u0131, varsa \u015f\u00fcphelinin (ve gere\u011fi halinde maktul\u00fcn) ellerinden (avu\u00e7 i\u00e7i ve el \u00fcst\u00fc) svap al\u0131nmas\u0131 ve yine \u015f\u00fcphelinin en d\u0131\u015fta bulunan \u00fcst k\u0131yafetinin temin edilip muhafaza alt\u0131na al\u0131nmas\u0131 (ya da el konulmas\u0131)\u201d \u015feklinde talimat verilmesi, bir kimlik tan\u0131\u011f\u0131 (te\u015fhis tan\u0131\u011f\u0131) bulunarak kendisine cesedin g\u00f6sterilmesi ve \u00f6lenin kimli\u011fine dair a\u00e7\u0131klama yapmas\u0131n\u0131n istenilmesi, olaya tan\u0131k olan kimseler haz\u0131r ise haklar\u0131 hat\u0131rlat\u0131lmak suretiyle beyanlar\u0131na ba\u015fvurulmas\u0131, yoksa da kolluk g\u00f6revlilerine s\u00f6zl\u00fc emir verilerek ivedi bi\u00e7imde tan\u0131k ara\u015ft\u0131rmas\u0131 yap\u0131lmas\u0131n\u0131n istenilmesi, olay mahallinde bulunan teknik incelemeye konu olacak cisimler ile silah ve benzeri aletler hakk\u0131nda 24 saat i\u00e7inde h\u00e2kim onay\u0131na sunulmak \u00fczere el koyma tedbirine ba\u015fvurulmas\u0131, incelemenin biti\u015fiyle birlikte cesedin olay yerinden kald\u0131r\u0131larak adli muayene yap\u0131lmak \u00fczere en yak\u0131n sa\u011fl\u0131k kurumuna sevki y\u00f6n\u00fcnde talimat verilmesi gerekir[3].<\/p>\n
10. \u015e\u00fcpheli savunmas\u0131 kasten insan \u00f6ld\u00fcrme, kasten insan \u00f6ld\u00fcrmeye te\u015febb\u00fcs veya kasten yaralama sonucu \u00f6l\u00fcm su\u00e7lar\u0131yla ilgili olarak somut eylemi a\u00e7\u0131k\u00e7a ortaya koyacak \u015fekilde al\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n
11. M\u00fc\u015fteki olarak dinlenen ki\u015filerin, soru\u015fturma s\u00fcreci i\u00e7erisinde \u015f\u00fcpheli h\u00e2line gelmesi durumunda, eylemin a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 ve savunma hakk\u0131 ile lekelenmeme hakk\u0131 g\u00f6zetilerek yaln\u0131zca m\u00fc\u015fteki ifadesiyle yetinilmeyerek cezan\u0131n alt s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131n 5 y\u0131ldan fazla olmas\u0131 da nazara al\u0131nmak suretiyle m\u00fcdafi huzurunda savunmas\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 gerekir. \u015e\u00fcpheli s\u0131fat\u0131yla savunma ve delillerinin sorulmas\u0131 ile savunma hakk\u0131n\u0131n k\u0131s\u0131tlanmamas\u0131 gerekir. Masumiyet karinesi esas olup \u00f6zellikle aile bireylerinin \u015f\u00fcpheli s\u0131fat\u0131yla ifadelerinin al\u0131nmas\u0131 i\u00e7in makul bir \u015f\u00fcphe olu\u015fturan delillerin bulunmas\u0131 gerekti\u011fi g\u00f6z ard\u0131 edilmemelidir. Sosyal medya veya ana ak\u0131m medya \u00fczerinden soru\u015fturmalar\u0131n manip\u00fcle edilmesine izin verilmemelidir. As\u0131l olan maddi ger\u00e7e\u011fin ortaya \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 olup soru\u015fturmalar\u0131n magazinle\u015ftirilmemesi \u015fartt\u0131r.<\/p>\n
12. Kasten insan \u00f6ld\u00fcrme, kasten insan \u00f6ld\u00fcrmeye te\u015febb\u00fcs veya kasten yaralama sonucu \u00f6l\u00fcm su\u00e7lar\u0131yla ilgili olarak \u015f\u00fcphelinin, soru\u015fturma s\u00fcrecinde yeniden ifadesinin al\u0131nmas\u0131 ihtiyac\u0131 ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131nda, bu i\u015flemin kollu\u011fa b\u0131rak\u0131lmayarak bizzat Cumhuriyet savc\u0131s\u0131 taraf\u0131ndan yerine getirilmesi \u015fartt\u0131r. Kollu\u011fun hukuk uzman\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6z ard\u0131 edilmemelidir.<\/p>\n
13. G\u00f6zalt\u0131 s\u00fcresinin, yakalamadan itibaren ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 ve bu s\u00fcreye Cumhuriyet ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131nda ge\u00e7ecek s\u00fcrenin de d\u00e2hil oldu\u011fu hususu g\u00f6zetilerek soru\u015fturma i\u015flemlerinin tamamlanmas\u0131n\u0131 m\u00fcteakip \u015f\u00fcphelilerin ivedi olarak tutuklanmak veya adli kontrol alt\u0131na al\u0131nmak \u00fczere sulh ceza h\u00e2kimli\u011fine sevk edilmesi ya da serbest b\u0131rak\u0131lmas\u0131 suretiyle yasal s\u00fcreye riayet edilmesi gerekir.<\/p>\n
14. Kat\u0131lan vekilinin su\u00e7tan zarar g\u00f6ren s\u0131fatlar\u0131n\u0131n, 5271 say\u0131l\u0131 Ceza Muhakemesi Kanunu\u2019nun (5271 say\u0131l\u0131 Kanun) 237\u2019nci maddesinin birinci f\u0131kras\u0131 uyar\u0131nca bu su\u00e7tan a\u00e7\u0131lan kamu davas\u0131na kat\u0131lma haklar\u0131n\u0131n ve ayn\u0131 kanun\u2019un 260\u2019\u0131nc\u0131 maddesinin birinci f\u0131kras\u0131 gere\u011fi bu su\u00e7tan kurulan h\u00fckm\u00fc temyize hak ve yetkilerinin bulunup bulunmad\u0131\u011f\u0131 incelenecektir. E\u011fer kat\u0131lma talebinde bulunulmam\u0131\u015f ise m\u00fc\u015fteki veya vekilinin istinaf ve\/veya temyiz haklar\u0131 bulunmamaktad\u0131r.<\/p>\n
15. 5271 say\u0131l\u0131 Kanun’un 286\u2019nc\u0131 maddesinin ikinci f\u0131kras\u0131n\u0131n (d) bendi gere\u011fince \u201c\u2026 ilk derece mahkemelerinin g\u00f6revine giren ve kanunda \u00fcst s\u0131n\u0131r\u0131 iki y\u0131la kadar (iki y\u0131l d\u00e2hil) hapis cezas\u0131n\u0131 gerektiren su\u00e7lar ve bunlara ba\u011fl\u0131 adl\u00ee para cezalar\u0131na ili\u015fkin her t\u00fcrl\u00fc b\u00f6lge adliye mahkemesi kararlar\u0131n\u0131n ve 5271 say\u0131l\u0131 Kanun’un 286\u2019nc\u0131 maddesinin ikinci f\u0131kras\u0131n\u0131n (e) bendinde yer verilen; \u201cAdl\u00ee para cezas\u0131n\u0131 gerektiren su\u00e7larda ilk derece mahkemelerinden verilen h\u00fck\u00fcmlere ili\u015fkin her t\u00fcrl\u00fc b\u00f6lge adliye mahkemesi kararlar\u0131n\u0131n temyiz incelemesine tabi olmad\u0131\u011f\u0131 incelenmelidir. Kasten insan \u00f6ld\u00fcrme su\u00e7lar\u0131nda verilen cezalar istinafta kesinle\u015fmemekte olup bu durum ayn\u0131 dosya kapsam\u0131nda i\u015flenen di\u011fer su\u00e7lar a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemlidir.<\/p>\n
16. \u0130lk Derece Mahkemesince verilen h\u00fck\u00fcmlere y\u00f6nelik istinaf incelemesi \u00fczerine B\u00f6lge Adliye Mahkemesi taraf\u0131ndan verilen karar\u0131n; 5271 say\u0131l\u0131 Ceza Muhakemesi Kanunu\u2019nun 286\u2019nc\u0131 maddesinin birinci f\u0131kras\u0131 uyar\u0131nca temyiz edilebilir olup olmad\u0131\u011f\u0131 incelenmelidir. Kasten insan \u00f6ld\u00fcrme su\u00e7lar\u0131nda verilen cezalar istinafta kesinle\u015fmemekte olup temyize tabi kararlard\u0131r. Ancak otomatik istinaf olmas\u0131na ra\u011fmen otomatik temyiz hi\u00e7bir ceza a\u00e7\u0131s\u0131ndan m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir.<\/p>\n
17. \u0130stinaf ve\/veya temyiz edenlerin h\u00fckm\u00fc temyize ve\/veya istinafa hak ve yetkilerinin bulunup bulunmad\u0131\u011f\u0131 \u00f6ncelikle incelenmelidir. \u0130stinaf veya temyiz eden kat\u0131lan \u00f6lm\u00fc\u015f ise dosyan\u0131n g\u00f6nderilerek miras\u00e7\u0131lar\u0131na istinaf veya temyiz de bulunup bulunmad\u0131klar\u0131 ara\u015ft\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. E\u011fer istinaf veya temyiz eden san\u0131k \u00f6lm\u00fc\u015f ise kamu davas\u0131n\u0131n d\u00fc\u015fmesine karar verilmelidir. <\/p>\n
18. \u0130stinaf ve\/veya temyiz istemlerinin s\u00fcresinde olup olmad\u0131\u011f\u0131 \u00f6ncelikle incelenecektir. \u0130stinaf veya temyiz s\u00fcreleri gerek\u00e7eli kararlar\u0131n tebli\u011fi ile ba\u015flayacak olup tebli\u011f g\u00fcn\u00fc iki haftal\u0131k istinaf veya temyiz s\u00fcresine d\u00e2hil de\u011fildir.<\/p>\n
19. CMK\u2019n\u0131n 294\/1 gere\u011fince temyiz dilek\u00e7elerinde temyiz sebeplerine yer verilip verildi\u011fi incelenecektir. Taraflar istinafta sebep g\u00f6stermek zorunda olmay\u0131p temyiz a\u015famas\u0131nda sebep g\u00f6sterme zorunlulu\u011fu bulunmaktad\u0131r. Ceza muhakemesi sistemi s\u00fcrekli de\u011fi\u015fmekte olup fak\u00fclte bilgilerinin revize edilmesinde b\u00fcy\u00fck yararlar bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n
20. \u0130stinaf Mahkemelerinin T\u00fcrk yarg\u0131 sistemine d\u00e2hil olmas\u0131yla kanun yolu yarg\u0131lamas\u0131nda yeni bir anlay\u0131\u015f\u0131 benimseyen kanun koyucunun, hem maddi olay hem de hukuki denetim yapacak olan istinaf ba\u015fvurusunda sebep g\u00f6sterme zorunlulu\u011fu \u00f6ng\u00f6rmezken (5271 say\u0131l\u0131 CMK madde 273\/4), incelemesi hukuki denetimle s\u0131n\u0131rl\u0131 (CMK madde 294\/2) olan temyiz yolunda; m\u00fclga 1412 say\u0131l\u0131 CMUK’tan (madde 305.) da farkl\u0131 \u015fekilde, re’sen temyiz tercihinden vazge\u00e7erek, temyiz davas\u0131n\u0131 a\u00e7an ve s\u0131n\u0131rlayan temyiz dilek\u00e7esinde\/layihas\u0131nda temyiz edenin h\u00fckm\u00fcn neden dolay\u0131 bozulmas\u0131n\u0131 istedi\u011fini yani temyiz sebeplerini g\u00f6stermek zorunda oldu\u011funu (CMK madde 294\/1) \u015fart ko\u015fmu\u015f ve temyiz dilek\u00e7esinin temyiz sebeplerini i\u00e7ermemesi durumunda; t\u0131pk\u0131 ba\u015fvurunun s\u00fcresi i\u00e7inde yap\u0131lmamas\u0131, h\u00fckm\u00fcn temyiz edilemez olmas\u0131 ya da temyiz edenin buna hakk\u0131 bulunmamas\u0131 hallerinde oldu\u011fu gibi usul\u00fcne uygun a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f bir temyiz davas\u0131ndan bahsedilemeyece\u011finden temyiz isteminin reddedilmesini (CMK madde 298) emretmi\u015ftir[4].<\/p>\n
Do\u00e7. Dr. Cengiz APAYDIN
\nCumhuriyet Savc\u0131s\u0131<\/p>\n
Cenk Ayhan APAYDIN
\nAvukat-Yazar<\/p>\n
—————-<\/p>\n
[1] G\u00fcng\u00f6r, Ali\/Apayd\u0131n, Cengiz\/Akyama\u00e7, Murat\/ Serdar, Beyaz\u0131t\/T\u00fcl\u00fc, Hac\u0131 Mehmet\/\u00c7avu\u015f, Adnan\/Ya\u015far, Alim\/\u015een, Zekeriye\/Bilgi, Levent\/Ayd\u0131n, Filiz G\u00f6kduman\/Kara, Ey\u00fcp\/Altun, Yunus Emre\/Aslan, Ahmet\/Karc\u0131o\u011flu, Tuncay\/Okudan, Furkan, Cumhuriyet Savc\u0131lar\u0131 \u0130\u00e7in Soru\u015fturma Rehberi, 2. Bask\u0131, \u0130stanbul, 2020., 18.<\/p>\n
[2] G\u00fcng\u00f6r ve di\u011ferleri, 73.<\/p>\n
[3] G\u00fcng\u00f6r ve di\u011ferleri, 73.<\/p>\n
[4] Yenisey, Feridun \/Nuho\u011flu Ay\u015fe, Ceza Muhakemesi Hukuku, 3. Bask\u0131, Ankara 2015, 923.<\/p>\n
\u200b1. \u0130nsan hayat\u0131 Anayasal teminat alt\u0131nda olup ya\u015fam hakk\u0131n\u0131n ihlali halinde etkili bir ceza soru\u015fturmas\u0131 yapmak \u015fartt\u0131r. Cumhuriyet savc\u0131s\u0131, ihbar veya ba\u015fka bir suretle su\u00e7 haberini al\u0131r almaz kamu davas\u0131n\u0131 a\u00e7maya yer olup olmad\u0131\u011f\u0131na karar vermek \u00fczere hemen i\u015fin ger\u00e7e\u011fini ara\u015ft\u0131rmaya ba\u015flayan, bu ama\u00e7la do\u011frudan veya emrindeki adli kolluk g\u00f6revlileri arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla her t\u00fcrl\u00fc ara\u015ft\u0131rmay\u0131 yapabilen bir adli makamd\u0131r. Ayn\u0131 zamanda Cumhuriyet savc\u0131s\u0131, maddi ger\u00e7e\u011fin ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ve adil bir yarg\u0131laman\u0131n yap\u0131labilmesi i\u00e7in \u015f\u00fcphelinin lehine ve aleyhine olan delillerin toplan\u0131p g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nmas\u0131yla, \u015f\u00fcpheli ile maktul\u00fcn haklar\u0131n\u0131n korunmas\u0131yla y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcr. Cumhuriyet savc\u0131s\u0131, toplanan deliller \u015f\u00fcpheli hakk\u0131nda at\u0131l\u0131 su\u00e7un i\u015flendi\u011fi hususunda kamu davas\u0131 a\u00e7\u0131lmas\u0131n\u0131 gerektirir yeterlilikte \u015f\u00fcphe olu\u015fturdu\u011funda bir iddianame d\u00fczenleyerek kamu davas\u0131 a\u00e7makla, soru\u015fturma evresi sonunda, \u015f\u00fcpheli hakk\u0131nda kamu davas\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131 i\u00e7in yeterli \u015f\u00fcphe olu\u015fturacak delil elde edilememesi veya kovu\u015fturma olana\u011f\u0131n\u0131n bulunmamas\u0131 h\u00e2llerinde ise kovu\u015fturmaya yer olmad\u0131\u011f\u0131na karar vermekle g\u00f6revlidir. Cumhuriyet savc\u0131s\u0131n\u0131n faili yakalamas\u0131 \u015fart olup kurgu \u00fczerinden ba\u015flang\u0131\u00e7 \u015f\u00fcphelinin bile olmad\u0131\u011f\u0131 ki\u015fileri \u015f\u00fcpheli veya san\u0131k yapmamas\u0131 gerekir. Aksi halde ger\u00e7ek fail ka\u00e7acak ve delilleri de karartacakt\u0131r. Kasten insan \u00f6ld\u00fcrme su\u00e7u a\u011f\u0131r cezal\u0131k bir su\u00e7 olup bireyler ve toplum a\u00e7\u0131s\u0131ndan hayati \u00f6neme sahiptir. Y\u00fcr\u00fct\u00fclecek soru\u015fturmalar\u0131 ve kovu\u015fturmalar\u0131 hukuka uygun soru\u015fturma y\u00f6ntemleri ile toplanacak delillerle ivedi olarak etkili ve makul bir s\u00fcratle ger\u00e7ekle\u015ftirme zorunlulu\u011fu bulunmaktad\u0131r. G\u00f6zalt\u0131 ve tutuklama tedbirlerinin do\u011fru ki\u015fiye ve do\u011fru zaman\u0131nda uygulanmas\u0131 \u015fartt\u0131r.<\/p>\n
2. Cumhuriyet Savc\u0131s\u0131, bir su\u00e7 soru\u015fturmas\u0131 s\u0131ras\u0131nda, do\u011frudan do\u011fruya veya emrindeki adl\u00ee kolluk g\u00f6revlileri arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile her t\u00fcrl\u00fc ara\u015ft\u0131rmay\u0131 yapabilir ve b\u00fct\u00fcn kamu g\u00f6revlilerinden her t\u00fcrl\u00fc bilgiyi isteyebilir (CMK m. 161). Adl\u00ee kolluk g\u00f6revlileri, ise, Cumhuriyet savc\u0131s\u0131n\u0131n emri \u00fczerine, el koyduklar\u0131 olaylar\u0131, yakalanan ki\u015filer ile uygulanan tedbirleri emrinde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131 Cumhuriyet savc\u0131s\u0131na derh\u00e2l bildirmek ve bu Cumhuriyet savc\u0131s\u0131n\u0131n adliyeye ili\u015fkin b\u00fct\u00fcn emirlerini gecikmeksizin yerine getirmekle y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcr (CMK m. 161\/2). Kasten insan \u00f6ld\u00fcrme su\u00e7lar\u0131nda Cumhuriyet savc\u0131s\u0131n\u0131n bizzat soru\u015fturmay\u0131 y\u00fcr\u00fctmesi \u015fartt\u0131r.<\/p>\n
3. Cumhuriyet Savc\u0131s\u0131n\u0131n adli kolluk g\u00f6revlilerine verdi\u011fi emrin yaz\u0131l\u0131 olmas\u0131, acele hallerde s\u00f6zl\u00fc olarak verilen emirlerin en k\u0131sa s\u00fcrede yaz\u0131l\u0131 hale getirilmesi zorunlulu\u011fu 5271 say\u0131l\u0131 CMK\u2019n\u0131n 161\/3. madde ve f\u0131kras\u0131nda yasal olarak d\u00fczenlenmi\u015ftir.<\/p>\n
4. Ceza yarg\u0131lamas\u0131nda, meden\u00ee yarg\u0131lamadan farkl\u0131 olarak, \u015fekl\u00ee ger\u00e7ekle yetinilmeyip maddi ger\u00e7ek ara\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r. Ceza yarg\u0131lamas\u0131n\u0131n amac\u0131 hukuka uygun y\u00f6ntemlerle elde edilmi\u015f delillerle, her t\u00fcrl\u00fc olas\u0131l\u0131k de\u011ferlendirilmek suretiyle \u015f\u00fcpheden ar\u0131nm\u0131\u015f bir \u015fekilde madd\u00ee ger\u00e7e\u011fin ortaya \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131d\u0131r. Maddi ger\u00e7e\u011fe ula\u015fmada hayat\u0131n ola\u011fan ak\u0131\u015f\u0131na uygun olan akla ve mant\u0131\u011fa uygun y\u00f6ntemlerle hareket edilmesi gerekir. Ger\u00e7ek, her t\u00fcrl\u00fc ku\u015fku ve bask\u0131dan uzak, rasyonel ve somut olay\u0131n \u00f6zelliklerine uygun bir de\u011ferlendirilmeden ortaya \u00e7\u0131kar\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n
5. Soru\u015fturma i\u015flemlerinin hukuka uygun bir \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi, manip\u00fclasyonlardan ka\u00e7\u0131n\u0131lmas\u0131 ve su\u00e7suzluk karinesine uyularak, \u015f\u00fcphelinin lekelenmeme hakk\u0131n\u0131n korunabilmesi i\u00e7in soru\u015fturman\u0131n gizlilikle y\u00fcr\u00fct\u00fclmesi gerekir.<\/p>\n
6. Cumhuriyet savc\u0131s\u0131 taraf\u0131ndan talimat verilmeden \u00f6nce, olay\u0131 aktaran kolluk g\u00f6revlisinden eylemin taraflar\u0131na, ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi tarihe, yere, olay\u0131n olu\u015f ve i\u015fleyi\u015f \u015fekline ili\u015fkin o ana kadar mevcut olan delillerin mahiyetine dair tam bilgi al\u0131nmal\u0131d\u0131r. Yap\u0131lmas\u0131 gereken adli i\u015flemlerin kollu\u011fa eksiksiz olarak aktar\u0131lmas\u0131 gerekir. Cumhuriyet savc\u0131s\u0131 taraf\u0131ndan verilen adli emirler takip edilerek i\u015flemlerin makul s\u00fcre i\u00e7erisinde ve hukuka uygun bi\u00e7imde yap\u0131l\u0131p yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 denetlenmelidir.<\/p>\n
7. Cumhuriyet savc\u0131s\u0131 taraf\u0131ndan \u00f6nceden verilen adli emirlere istinaden kolluk taraf\u0131ndan haz\u0131rlan\u0131p Cumhuriyet Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131na sunulan fezlekeye ba\u011fl\u0131 evrak\u0131n gecikmeksizin soru\u015fturmaya kaydedilmesi, eksik hususlar\u0131n i\u015fin mahiyetine g\u00f6re kollu\u011fa tamamlatt\u0131r\u0131lmas\u0131 yahut bizzat tamamlanmas\u0131 gerekir. Mevzuat veya i\u015fin niteli\u011fi gere\u011fi tekrar\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmayan adli i\u015flemlerin kollu\u011fa b\u0131rak\u0131lmay\u0131p bizzat yap\u0131lmas\u0131 uygun olacakt\u0131r[1].<\/p>\n
8. Kasten \u00f6ld\u00fcrme su\u00e7u i\u015flendi\u011fine dair ihbar al\u0131nmas\u0131 \u00fczerine kollu\u011fa, \u201colay\u0131n nas\u0131l vuku buldu\u011funa ve \u00f6\u011frenildi\u011fine dair \u00f6lenin kimlik bilgilerini de i\u00e7erir bir tutanak tanzim edilmesi, olay mahallinin \u00e7evrelenerek kimsenin i\u00e7eri al\u0131nmamas\u0131, olay yeri inceleme ekibinin ve adli tabibin mahallinde haz\u0131r edilmesi, cesedin mevcut \u015fekliyle muhafaza edilmesi, \u00f6lenin kimli\u011finin teminine \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmas\u0131, olaya tan\u0131k olan kimselerin tespit edilmesi ve beyanlar\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131, kimlik tespitinde kullan\u0131lmak \u00fczere \u00f6lenin yak\u0131nlar\u0131ndan birinin mahallinde haz\u0131r edilmesi\u201d y\u00f6n\u00fcnde talimat verilmelidir[2].<\/p>\n
9. Mahallinde yap\u0131lacak inceleme s\u0131ras\u0131nda ke\u015fif tutana\u011f\u0131 d\u00fczenlenerek Cumhuriyet savc\u0131s\u0131 taraf\u0131ndan \u00f6l\u00fcn\u00fcn mevcut duru\u015f bi\u00e7imi, fiziki \u00f6zellikleri, bulundu\u011fu yer ve \u00fczerindeki k\u0131yafetlerin tan\u0131mlan\u0131p ayr\u0131nt\u0131l\u0131 olarak tutana\u011fa ge\u00e7irilmesi, adli tabip huzura al\u0131narak kendisinden \u00f6l\u00fcm\u00fcn \u015fekli ve zaman\u0131 hakk\u0131nda g\u00f6r\u00fc\u015f bildirmesinin istenmesi, olay yeri inceleme ekibine \u201c\u00e7evredeki bilimsel incelemeye konu olacak her t\u00fcrl\u00fc bulgunun (kan, k\u0131l, ayakkab\u0131 izi, parmak izi, kemik, mermi \u00e7ekirde\u011fi, mermi kovan\u0131 vb.) toplan\u0131p muhafaza alt\u0131na al\u0131nmas\u0131, cesedin ve olay mahallinin her y\u00f6nden foto\u011fraflanmas\u0131, su\u00e7 ate\u015fli silahla i\u015flenmi\u015fse at\u0131\u015f\u0131n (biti\u015fik-yak\u0131n-uzak) ve silah\u0131n t\u00fcr\u00fcn\u00fcn (uzun-k\u0131sa namlulu) tespitine ili\u015fkin ayr\u0131nt\u0131l\u0131 inceleme yap\u0131lmas\u0131, varsa \u015f\u00fcphelinin (ve gere\u011fi halinde maktul\u00fcn) ellerinden (avu\u00e7 i\u00e7i ve el \u00fcst\u00fc) svap al\u0131nmas\u0131 ve yine \u015f\u00fcphelinin en d\u0131\u015fta bulunan \u00fcst k\u0131yafetinin temin edilip muhafaza alt\u0131na al\u0131nmas\u0131 (ya da el konulmas\u0131)\u201d \u015feklinde talimat verilmesi, bir kimlik tan\u0131\u011f\u0131 (te\u015fhis tan\u0131\u011f\u0131) bulunarak kendisine cesedin g\u00f6sterilmesi ve \u00f6lenin kimli\u011fine dair a\u00e7\u0131klama yapmas\u0131n\u0131n istenilmesi, olaya tan\u0131k olan kimseler haz\u0131r ise haklar\u0131 hat\u0131rlat\u0131lmak suretiyle beyanlar\u0131na ba\u015fvurulmas\u0131, yoksa da kolluk g\u00f6revlilerine s\u00f6zl\u00fc emir verilerek ivedi bi\u00e7imde tan\u0131k ara\u015ft\u0131rmas\u0131 yap\u0131lmas\u0131n\u0131n istenilmesi, olay mahallinde bulunan teknik incelemeye konu olacak cisimler ile silah ve benzeri aletler hakk\u0131nda 24 saat i\u00e7inde h\u00e2kim onay\u0131na sunulmak \u00fczere el koyma tedbirine ba\u015fvurulmas\u0131, incelemenin biti\u015fiyle birlikte cesedin olay yerinden kald\u0131r\u0131larak adli muayene yap\u0131lmak \u00fczere en yak\u0131n sa\u011fl\u0131k kurumuna sevki y\u00f6n\u00fcnde talimat verilmesi gerekir[3].<\/p>\n
10. \u015e\u00fcpheli savunmas\u0131 kasten insan \u00f6ld\u00fcrme, kasten insan \u00f6ld\u00fcrmeye te\u015febb\u00fcs veya kasten yaralama sonucu \u00f6l\u00fcm su\u00e7lar\u0131yla ilgili olarak somut eylemi a\u00e7\u0131k\u00e7a ortaya koyacak \u015fekilde al\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n
11. M\u00fc\u015fteki olarak dinlenen ki\u015filerin, soru\u015fturma s\u00fcreci i\u00e7erisinde \u015f\u00fcpheli h\u00e2line gelmesi durumunda, eylemin a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 ve savunma hakk\u0131 ile lekelenmeme hakk\u0131 g\u00f6zetilerek yaln\u0131zca m\u00fc\u015fteki ifadesiyle yetinilmeyerek cezan\u0131n alt s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131n 5 y\u0131ldan fazla olmas\u0131 da nazara al\u0131nmak suretiyle m\u00fcdafi huzurunda savunmas\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 gerekir. \u015e\u00fcpheli s\u0131fat\u0131yla savunma ve delillerinin sorulmas\u0131 ile savunma hakk\u0131n\u0131n k\u0131s\u0131tlanmamas\u0131 gerekir. Masumiyet karinesi esas olup \u00f6zellikle aile bireylerinin \u015f\u00fcpheli s\u0131fat\u0131yla ifadelerinin al\u0131nmas\u0131 i\u00e7in makul bir \u015f\u00fcphe olu\u015fturan delillerin bulunmas\u0131 gerekti\u011fi g\u00f6z ard\u0131 edilmemelidir. Sosyal medya veya ana ak\u0131m medya \u00fczerinden soru\u015fturmalar\u0131n manip\u00fcle edilmesine izin verilmemelidir. As\u0131l olan maddi ger\u00e7e\u011fin ortaya \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 olup soru\u015fturmalar\u0131n magazinle\u015ftirilmemesi \u015fartt\u0131r.<\/p>\n
12. Kasten insan \u00f6ld\u00fcrme, kasten insan \u00f6ld\u00fcrmeye te\u015febb\u00fcs veya kasten yaralama sonucu \u00f6l\u00fcm su\u00e7lar\u0131yla ilgili olarak \u015f\u00fcphelinin, soru\u015fturma s\u00fcrecinde yeniden ifadesinin al\u0131nmas\u0131 ihtiyac\u0131 ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131nda, bu i\u015flemin kollu\u011fa b\u0131rak\u0131lmayarak bizzat Cumhuriyet savc\u0131s\u0131 taraf\u0131ndan yerine getirilmesi \u015fartt\u0131r. Kollu\u011fun hukuk uzman\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6z ard\u0131 edilmemelidir.<\/p>\n
13. G\u00f6zalt\u0131 s\u00fcresinin, yakalamadan itibaren ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 ve bu s\u00fcreye Cumhuriyet ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131nda ge\u00e7ecek s\u00fcrenin de d\u00e2hil oldu\u011fu hususu g\u00f6zetilerek soru\u015fturma i\u015flemlerinin tamamlanmas\u0131n\u0131 m\u00fcteakip \u015f\u00fcphelilerin ivedi olarak tutuklanmak veya adli kontrol alt\u0131na al\u0131nmak \u00fczere sulh ceza h\u00e2kimli\u011fine sevk edilmesi ya da serbest b\u0131rak\u0131lmas\u0131 suretiyle yasal s\u00fcreye riayet edilmesi gerekir.<\/p>\n
14. Kat\u0131lan vekilinin su\u00e7tan zarar g\u00f6ren s\u0131fatlar\u0131n\u0131n, 5271 say\u0131l\u0131 Ceza Muhakemesi Kanunu\u2019nun (5271 say\u0131l\u0131 Kanun) 237\u2019nci maddesinin birinci f\u0131kras\u0131 uyar\u0131nca bu su\u00e7tan a\u00e7\u0131lan kamu davas\u0131na kat\u0131lma haklar\u0131n\u0131n ve ayn\u0131 kanun\u2019un 260\u2019\u0131nc\u0131 maddesinin birinci f\u0131kras\u0131 gere\u011fi bu su\u00e7tan kurulan h\u00fckm\u00fc temyize hak ve yetkilerinin bulunup bulunmad\u0131\u011f\u0131 incelenecektir. E\u011fer kat\u0131lma talebinde bulunulmam\u0131\u015f ise m\u00fc\u015fteki veya vekilinin istinaf ve\/veya temyiz haklar\u0131 bulunmamaktad\u0131r.<\/p>\n
15. 5271 say\u0131l\u0131 Kanun’un 286\u2019nc\u0131 maddesinin ikinci f\u0131kras\u0131n\u0131n (d) bendi gere\u011fince \u201c\u2026 ilk derece mahkemelerinin g\u00f6revine giren ve kanunda \u00fcst s\u0131n\u0131r\u0131 iki y\u0131la kadar (iki y\u0131l d\u00e2hil) hapis cezas\u0131n\u0131 gerektiren su\u00e7lar ve bunlara ba\u011fl\u0131 adl\u00ee para cezalar\u0131na ili\u015fkin her t\u00fcrl\u00fc b\u00f6lge adliye mahkemesi kararlar\u0131n\u0131n ve 5271 say\u0131l\u0131 Kanun’un 286\u2019nc\u0131 maddesinin ikinci f\u0131kras\u0131n\u0131n (e) bendinde yer verilen; \u201cAdl\u00ee para cezas\u0131n\u0131 gerektiren su\u00e7larda ilk derece mahkemelerinden verilen h\u00fck\u00fcmlere ili\u015fkin her t\u00fcrl\u00fc b\u00f6lge adliye mahkemesi kararlar\u0131n\u0131n temyiz incelemesine tabi olmad\u0131\u011f\u0131 incelenmelidir. Kasten insan \u00f6ld\u00fcrme su\u00e7lar\u0131nda verilen cezalar istinafta kesinle\u015fmemekte olup bu durum ayn\u0131 dosya kapsam\u0131nda i\u015flenen di\u011fer su\u00e7lar a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemlidir.<\/p>\n
16. \u0130lk Derece Mahkemesince verilen h\u00fck\u00fcmlere y\u00f6nelik istinaf incelemesi \u00fczerine B\u00f6lge Adliye Mahkemesi taraf\u0131ndan verilen karar\u0131n; 5271 say\u0131l\u0131 Ceza Muhakemesi Kanunu\u2019nun 286\u2019nc\u0131 maddesinin birinci f\u0131kras\u0131 uyar\u0131nca temyiz edilebilir olup olmad\u0131\u011f\u0131 incelenmelidir. Kasten insan \u00f6ld\u00fcrme su\u00e7lar\u0131nda verilen cezalar istinafta kesinle\u015fmemekte olup temyize tabi kararlard\u0131r. Ancak otomatik istinaf olmas\u0131na ra\u011fmen otomatik temyiz hi\u00e7bir ceza a\u00e7\u0131s\u0131ndan m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir.<\/p>\n
17. \u0130stinaf ve\/veya temyiz edenlerin h\u00fckm\u00fc temyize ve\/veya istinafa hak ve yetkilerinin bulunup bulunmad\u0131\u011f\u0131 \u00f6ncelikle incelenmelidir. \u0130stinaf veya temyiz eden kat\u0131lan \u00f6lm\u00fc\u015f ise dosyan\u0131n g\u00f6nderilerek miras\u00e7\u0131lar\u0131na istinaf veya temyiz de bulunup bulunmad\u0131klar\u0131 ara\u015ft\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. E\u011fer istinaf veya temyiz eden san\u0131k \u00f6lm\u00fc\u015f ise kamu davas\u0131n\u0131n d\u00fc\u015fmesine karar verilmelidir. <\/p>\n
18. \u0130stinaf ve\/veya temyiz istemlerinin s\u00fcresinde olup olmad\u0131\u011f\u0131 \u00f6ncelikle incelenecektir. \u0130stinaf veya temyiz s\u00fcreleri gerek\u00e7eli kararlar\u0131n tebli\u011fi ile ba\u015flayacak olup tebli\u011f g\u00fcn\u00fc iki haftal\u0131k istinaf veya temyiz s\u00fcresine d\u00e2hil de\u011fildir.<\/p>\n
19. CMK\u2019n\u0131n 294\/1 gere\u011fince temyiz dilek\u00e7elerinde temyiz sebeplerine yer verilip verildi\u011fi incelenecektir. Taraflar istinafta sebep g\u00f6stermek zorunda olmay\u0131p temyiz a\u015famas\u0131nda sebep g\u00f6sterme zorunlulu\u011fu bulunmaktad\u0131r. Ceza muhakemesi sistemi s\u00fcrekli de\u011fi\u015fmekte olup fak\u00fclte bilgilerinin revize edilmesinde b\u00fcy\u00fck yararlar bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n
20. \u0130stinaf Mahkemelerinin T\u00fcrk yarg\u0131 sistemine d\u00e2hil olmas\u0131yla kanun yolu yarg\u0131lamas\u0131nda yeni bir anlay\u0131\u015f\u0131 benimseyen kanun koyucunun, hem maddi olay hem de hukuki denetim yapacak olan istinaf ba\u015fvurusunda sebep g\u00f6sterme zorunlulu\u011fu \u00f6ng\u00f6rmezken (5271 say\u0131l\u0131 CMK madde 273\/4), incelemesi hukuki denetimle s\u0131n\u0131rl\u0131 (CMK madde 294\/2) olan temyiz yolunda; m\u00fclga 1412 say\u0131l\u0131 CMUK’tan (madde 305.) da farkl\u0131 \u015fekilde, re’sen temyiz tercihinden vazge\u00e7erek, temyiz davas\u0131n\u0131 a\u00e7an ve s\u0131n\u0131rlayan temyiz dilek\u00e7esinde\/layihas\u0131nda temyiz edenin h\u00fckm\u00fcn neden dolay\u0131 bozulmas\u0131n\u0131 istedi\u011fini yani temyiz sebeplerini g\u00f6stermek zorunda oldu\u011funu (CMK madde 294\/1) \u015fart ko\u015fmu\u015f ve temyiz dilek\u00e7esinin temyiz sebeplerini i\u00e7ermemesi durumunda; t\u0131pk\u0131 ba\u015fvurunun s\u00fcresi i\u00e7inde yap\u0131lmamas\u0131, h\u00fckm\u00fcn temyiz edilemez olmas\u0131 ya da temyiz edenin buna hakk\u0131 bulunmamas\u0131 hallerinde oldu\u011fu gibi usul\u00fcne uygun a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f bir temyiz davas\u0131ndan bahsedilemeyece\u011finden temyiz isteminin reddedilmesini (CMK madde 298) emretmi\u015ftir[4].<\/p>\n
Do\u00e7. Dr. Cengiz APAYDIN
\nCumhuriyet Savc\u0131s\u0131<\/p>\n
Cenk Ayhan APAYDIN
\nAvukat-Yazar<\/p>\n
—————-<\/p>\n
[1] G\u00fcng\u00f6r, Ali\/Apayd\u0131n, Cengiz\/Akyama\u00e7, Murat\/ Serdar, Beyaz\u0131t\/T\u00fcl\u00fc, Hac\u0131 Mehmet\/\u00c7avu\u015f, Adnan\/Ya\u015far, Alim\/\u015een, Zekeriye\/Bilgi, Levent\/Ayd\u0131n, Filiz G\u00f6kduman\/Kara, Ey\u00fcp\/Altun, Yunus Emre\/Aslan, Ahmet\/Karc\u0131o\u011flu, Tuncay\/Okudan, Furkan, Cumhuriyet Savc\u0131lar\u0131 \u0130\u00e7in Soru\u015fturma Rehberi, 2. Bask\u0131, \u0130stanbul, 2020., 18.<\/p>\n
[2] G\u00fcng\u00f6r ve di\u011ferleri, 73.<\/p>\n
[3] G\u00fcng\u00f6r ve di\u011ferleri, 73.<\/p>\n
[4] Yenisey, Feridun \/Nuho\u011flu Ay\u015fe, Ceza Muhakemesi Hukuku, 3. Bask\u0131, Ankara 2015, 923.\u00a0Hukuki Haber<\/p>\n
Haberin Al\u0131nt\u0131land\u0131\u011f\u0131 Kaynak: www.hukukihaber.net<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
1. \u0130nsan hayat\u0131 Anayasal teminat alt\u0131nda olup ya\u015fam hakk\u0131n\u0131n ihlali halinde etkili bir ceza soru\u015fturmas\u0131 yapmak \u015fartt\u0131r. Cumhuriyet savc\u0131s\u0131, ihbar veya ba\u015fka bir suretle su\u00e7 haberini al\u0131r almaz kamu davas\u0131n\u0131 a\u00e7maya yer olup olmad\u0131\u011f\u0131na karar vermek \u00fczere hemen i\u015fin ger\u00e7e\u011fini ara\u015ft\u0131rmaya ba\u015flayan, bu ama\u00e7la do\u011frudan veya emrindeki adli kolluk g\u00f6revlileri arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla her t\u00fcrl\u00fc ara\u015ft\u0131rmay\u0131 yapabilen bir adli makamd\u0131r. Ayn\u0131 zamanda Cumhuriyet savc\u0131s\u0131, maddi ger\u00e7e\u011fin ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ve adil bir yarg\u0131laman\u0131n yap\u0131labilmesi i\u00e7in \u015f\u00fcphelinin lehine ve aleyhine olan delillerin toplan\u0131p g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nmas\u0131yla, \u015f\u00fcpheli ile maktul\u00fcn haklar\u0131n\u0131n korunmas\u0131yla y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcr. Cumhuriyet savc\u0131s\u0131, toplanan deliller \u015f\u00fcpheli hakk\u0131nda at\u0131l\u0131 su\u00e7un i\u015flendi\u011fi hususunda kamu davas\u0131 a\u00e7\u0131lmas\u0131n\u0131 gerektirir yeterlilikte \u015f\u00fcphe olu\u015fturdu\u011funda bir iddianame d\u00fczenleyerek kamu davas\u0131 a\u00e7makla, soru\u015fturma evresi sonunda, \u015f\u00fcpheli hakk\u0131nda kamu davas\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131 i\u00e7in yeterli \u015f\u00fcphe olu\u015fturacak delil elde edilememesi veya kovu\u015fturma olana\u011f\u0131n\u0131n bulunmamas\u0131 h\u00e2llerinde ise kovu\u015fturmaya yer olmad\u0131\u011f\u0131na karar vermekle g\u00f6revlidir. Cumhuriyet savc\u0131s\u0131n\u0131n faili yakalamas\u0131 \u015fart olup kurgu \u00fczerinden ba\u015flang\u0131\u00e7 \u015f\u00fcphelinin bile olmad\u0131\u011f\u0131 ki\u015fileri \u015f\u00fcpheli veya san\u0131k yapmamas\u0131 gerekir. Aksi halde ger\u00e7ek fail ka\u00e7acak ve delilleri de karartacakt\u0131r. Kasten insan \u00f6ld\u00fcrme su\u00e7u a\u011f\u0131r cezal\u0131k bir su\u00e7 olup bireyler ve toplum a\u00e7\u0131s\u0131ndan hayati \u00f6neme sahiptir. Y\u00fcr\u00fct\u00fclecek soru\u015fturmalar\u0131 ve kovu\u015fturmalar\u0131 hukuka uygun soru\u015fturma y\u00f6ntemleri ile toplanacak delillerle ivedi olarak etkili ve makul bir s\u00fcratle ger\u00e7ekle\u015ftirme zorunlulu\u011fu …<\/p>","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[27],"tags":[],"class_list":["post-132294","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hukukihaber"],"acf":[],"yoast_head":"\n